Μπίζνες θανάτου-Αμύθητα τα ποσά που κερδίζουν οι διακινητές από τους μετανάστες,

Χιλιά­δες πρό­σφυ­γες εμπι­στεύ­ο­νται καθη­με­ρινά τη ζωή τους σε δια­κι­νη­τές για να φθάσουν στην Ευρώπη – και πολλοί πεθαί­νουν καθ’ οδόν. Οι λαθρέ­μπο­ροι όμως κερ­δί­ζουν αμύθητα ποσά και δεν τους απα­σχο­λεί καθόλου η ασφά­λεια των «πελατών» τους.

Το «Spiegel» επι­σκέ­φθηκε το σπίτι του Μετόντι Γκ., γνωστού και ως Μίτκο, στο Λομ της Βορειο­δυ­τι­κής Βουλ­γα­ρίας. Ο Μίτκο οδη­γούσε το φορτηγό-ψυγείο που βρέθηκε στα τέλη Αυγού­στου παρα­τη­μένο στην άκρη ενός αυτο­κι­νη­το­δρό­μου της Αυστρίας, 50 χλμ. από τη Βιέννη, ενώ μέσα ήταν σε απο­σύν­θεση τα πτώματα 71 προ­σφύ­γων (ανάμεσά τους τεσ­σά­ρων παιδιών) που είχαν πεθάνει από ασφυξία. Προ­φυ­λα­κι­σμέ­νος σήμερα, ο Μίτκο έγινε δια­κι­νη­τής ανθρώ­πων γιατί, όπως εξηγεί η μητέρα του στο γερ­μα­νικό περιο­δικό, οι φτωχοί Βούλ­γα­ροι βοηθούν τους εύπο­ρους Σύρους να περά­σουν τα σύνορα της Ευρώπης.

Ανθρω­ποι χάνουν τη ζωή τους καθη­με­ρινά λόγω της πολι­τι­κής που προ­ϋ­πο­θέ­τει πρώτα να φθάνουν οι πρό­σφυ­γες στην Ευρώπη και μετά να κατα­θέ­τουν αίτημα για άσυλο. Και λόγω του ότι είναι ανα­γκα­σμέ­νοι να παρα­μεί­νουν στη χώρα εισόδου στην ΕΕ, όπου κατέ­θε­σαν το αίτημα για άσυλο, και δεν τους επι­τρέ­πε­ται να πάνε σε άλλη.

Η πολι­τική αυτή καθιστά εξαι­ρε­τικά προ­σο­δο­φόρα τη δουλειά των δια­κι­νη­τών και τους επι­τρέ­πει να χρε­ώ­νουν 300 ευρώ το κεφάλι για το ταξίδι από τη Βου­δα­πέ­στη στη Βιέννη, στρι­μωγ­μέ­νοι σαν σαρ­δέ­λες μέσα σε ένα φορτηγό-ψυγείο τη στιγμή που το εισι­τή­ριο του τρένου δεν κοστί­ζει ούτε 50 ευρώ.

Μία εβδο­μάδα μετά την τρα­γω­δία στον αυτο­κι­νη­τό­δρομο της Αυστρίας εμφα­νί­στηκε μια νέα φουρνιά φρι­κια­στι­κών εικόνων, με κορυ­φαία του τρί­χρο­νου Αϊλάν από τη Συρία να κείται άψυχος σε παραλία της Τουρ­κίας, έχοντας πνιγεί στο ταξίδι προς την Κω. Και η οικο­γέ­νεια του Αϊλάν είχε ενα­πο­θέ­σει την τύχη της στους δια­κι­νη­τές.

16 δισ. ευρώ από το 2000 ως σήμερα

Το ταξίδι από τη Συρία στη Γερ­μα­νία κοστί­ζει σήμερα γύρω στα 2.500 ευρώ το άτομο. Η οργά­νωση The Migrant’s Files υπο­λο­γί­ζει ότι πρό­σφυ­γες και μετα­νά­στες έχουν πλη­ρώ­σει στους λαθρε­μπό­ρους 16 δισ. ευρώ από το 2000 ως σήμερα.

Η άνοδος των δια­κι­νη­τών είναι ευθέως απο­τέ­λε­σμα της απο­τυ­χίας της ΕΕ να αντι­με­τω­πί­σει την κρίση. Το πολι­τικό χάος αφήνει πρό­σφορο έδαφος στους λαθρε­μπό­ρους οι οποίοι, αντί­θετα προς την ΕΕ, έχουν σχέδιο. Προ­σφέ­ρουν στους πελάτες τους τρεις δια­δρο­μές: από τη Βόρεια Αφρική στην Ιταλία ή στην Ισπανία δια­μέ­σου της Μεσο­γείου, οδικώς από την Τουρκία στην ΕΕ μέσω Βουλ­γα­ρίας και ακτο­πλοϊ­κώς και οδικώς από την Τουρκία στην Ουγ­γα­ρία μέσω Ελλάδας, πΓΔΜ και Σερβίας. Η τελευ­ταία δια­δρομή είναι σήμερα η δημο­φι­λέ­στερη διότι έχουν ανοίξει τα σύνορα πΓΔΜ και Σερβίας. Η δια­δρομή μέσω Βουλ­γα­ρίας έγινε λιγό­τερο ελκυ­στική όταν η Σόφια έστειλε 1.500 αστυ­νο­μι­κούς για να ενι­σχύ­σει τα σύνορα με την Τουρκία.

Η ιστορία του Μετόντι Γκ. δείχνει πόσο εύκολο είναι να κερ­δί­σει κάποιος χρήματα μέσα στο χάος που βασι­λεύει. Ο ίδιος μεγά­λωσε σε γει­το­νιά Ρομά σε μια από τις φτω­χό­τε­ρες περιο­χές της ΕΕ. Οι τρεις από τους πέντε υπό­πτους που έχουν προ­φυ­λα­κι­στεί για την υπόθεση των 71 προ­σφύ­γων που πέθαναν από ασφυξία κατά­γο­νται από αγρο­τι­κές, πάμ­πτω­χες περιο­χές στις παρυφές της Ευρώπης.

Ο Μετόντι άρχισε να εργά­ζε­ται ως οδηγός ντα­λί­κας αμέσως μόλις πήρε το δίπλωμα οδή­γη­σης. Ετρωγε και κοι­μό­ταν στην νταλίκα και οδη­γούσε γρήγορα, πράγμα που του στοί­χισε πολλές κλίσεις τις οποίες άφηνε συνήθως απλή­ρω­τες. Στο Μπόχουμ της Γερ­μα­νίας πριν από έξι χρόνια λήστεψε βεν­ζι­νά­δικο παίρ­νο­ντας 1.000 ευρώ. Στη συνέ­χεια στρά­φηκε στη δια­κί­νηση ανθρώ­πων.

Οι Αρχές δεν πιστεύ­ουν ότι ο Μετόντι ήταν από τα αφε­ντικά της σπείρας. Ο 28χρονος Σαμ­σου­ρια­μάλ Λ., γνωστός ως Σαμσούρ, από το Αφγα­νι­στάν, που ζει στη Βου­δα­πέ­στη, πιστεύ­ε­ται ότι είναι ο αρχηγός της σπείρας. Είναι και αυτός προ­φυ­λα­κι­σμέ­νος για την υπόθεση των 71. Μαζί του και ο 50χρονος Κασίμ Σ., Βούλ­γα­ρος με ρίζες από τον Λίβανο, ο οποίος φαί­νε­ται ως ιδιο­κτή­της του φορτηγού-ψυγείου.

Η σπείρα χρη­σι­μο­ποί­ησε το μοιραίο φορτηγό πρώτη φορά, αλλά έχει και άλλα μικρά φορτηγά στην ιδιο­κτη­σία της που δεί­χνουν ότι φιλο­δο­ξούσε να στήσει έναν στόλο φορ­τη­γών για να δια­κι­νούν πρό­σφυ­γες από τη Βου­δα­πέ­στη στη Βιέννη.

Το φορτηγό δια­θέ­τει ψυγείο το οποίο λει­τουρ­γεί μόνο αν η καρότσα είναι ερμη­τικά κλειστή. Τα 71 άτομα που μετέ­φερε μοι­ρά­ζο­νταν έναν χώρο 15 τετρ. μέτρων. Ηταν αδύ­να­τον να ανοί­ξουν τις πόρτες από μέσα. Ενας ενή­λι­κος ανα­πνέει περίπου έξι λίτρα αέρα το λεπτό και η καρότσα περιείχε περίπου 45 κυβικά μέτρα αέρα. Οι 71 πρό­σφυ­γες είχαν ζωή περίπου μιας ώρας, ίσως ελαφρώς παρα­πάνω.

«Γραφεία ταξι­δίων», ταρίφες και πλαστά έγγραφα

Οι δια­κι­νη­τές των Βαλ­κα­νίων λει­τουρ­γούν σαν γραφεία ταξι­δίων. Πουλούν ολο­κλη­ρω­μένα πακέτα που περι­λαμ­βά­νουν δια­νυ­κτέ­ρευση σε ξενο­δο­χείο για τους πιο εύπο­ρους ή χρε­ώ­νουν τη δια­δρομή κομμάτι-κομμάτι σε όσους είναι πιο προ­σε­κτι­κοί με τα λεφτά τους.

Η δια­δρομή ξεκι­νάει πάντα από την Κων­στα­ντι­νού­πολη, όπου το «Spiegel» συνά­ντησε τον 28χρονο Γιασίν από τη Δαμασκό ο οποίος ανα­ζη­τεί «πελάτες» προς δια­κί­νηση. Η σπείρα για την οποία εργά­ζε­ται εδώ και έναν χρόνο προ­σφέ­ρει τόσο τη δια­δρομή μέσω Βουλ­γα­ρίας όσο και μέσω Ελλάδας και χρεώνει 500 ευρώ το κεφάλι για το πέρασμα των τουρ­κο­βουλ­γα­ρι­κών συνόρων με φορ­τη­γάκι ή 1.000 ευρώ για το πέρασμα στην Ελλάδα με φου­σκωτό και 3.000 ευρώ το κεφάλι για καλύ­τερο πλε­ού­μενο. Ενα αερο­πο­ρικό εισι­τή­ριο από την Κων­στα­ντι­νού­πολη στη Φραν­κφούρτη μαζί με τα πλαστά ταξι­διω­τικά έγγραφα στοι­χί­ζει 15.000 ευρώ.

Ο Γιασίν δεν έχει συνα­ντή­σει ποτέ τα αφε­ντικά του που απα­σχο­λούν δεκάδες σαν τον Γιασίν στην Τουρκία, στην Ελλάδα και στα Βαλ­κά­νια. Στη Σμύρνη τη δια­κί­νηση ελέγχει ένας μεσή­λι­κος Τουρ­κο­γερ­μα­νός που έχει το παρα­τσού­κλι «Φάλαινα». Στο παρελ­θόν έκανε έναν χρόνο φυλακή στη Γερ­μα­νία και όταν επέ­στρεψε στην Τουρκία, ανα­μεί­χθηκε στη δια­κί­νηση ανθρώ­πων.

Στο Μπό­ντρουμ (την Αλι­καρ­νασσό), απέ­να­ντι από την Κω, δρα­στη­ριο­ποιού­νται πολλοί μικρο­δια­κι­νη­τές. Συνεν­νο­ού­νται μεταξύ τους συχνά στο τηλέ­φωνο και μόλις το πεδίο «καθα­ρί­σει» από την τουρ­κική ακτο­φυ­λακή, ρίχνουν στο νερό ως και 15 φου­σκωτά μαζε­μένα με κατεύ­θυνση την Κω.

Το ΒΗΜΑ