ΑΑΔΕ: Νέο τετραπλό μπλόκο στη φοροδιαφυγή

Μπαράζ δια­σταυ­ρώ­σεων για την απο­κά­λυψη αδή­λω­των εισο­δη­μά­των και μαύρου χρή­μα­τος επι­στρα­τεύει η ΑΑΔΕ, με την ενερ­γο­ποί­ηση της ειδικής μονάδας μαζικών ψηφια­κών δια­σταυ­ρώ­σεων, που θα αξιο­ποι­ή­σει όλες τις δυνα­τό­τη­τες της τεχνο­λο­γίας. Η νέα μονάδα θα στε­λε­χώ­νε­ται από ειδι­κούς πλη­ρο­φο­ρι­κής και ανα­λυ­τές δεδο­μέ­νων για τον άμεσο και πιο απο­τε­λε­σμα­τικό εντο­πι­σμό φορο­δια­φυ­γής.

Η ψηφιακή μονάδα θα έχει πρό­σβαση σε ευρύ φάσμα δεδο­μέ­νων, υπερ­βαί­νο­ντας τις παρα­δο­σια­κές πηγές ελέγχου εσόδων και εξόδων. Οι φορο­λο­γι­κές αρχές θα μπορούν να συλ­λέ­γουν πλη­ρο­φο­ρίες ακόμα και από πλατ­φόρ­μες ξένων χρη­μα­τι­στη­ρίων και κρυ­πτο­νο­μι­σμά­των.

Βασικά της όπλα θα είναι ειδικοί αλγό­ριθ­μοι για ανάλυση μεγάλων δεδο­μέ­νων και άντληση στοι­χείων από ψηφιακά συστή­ματα τιμο­λό­γη­σης, και η χρήση τεχνη­τής νοη­μο­σύ­νης για συγκρι­τική αξιο­λό­γηση και σκα­νά­ρι­σμα κάθε δια­θέ­σι­μου στοι­χείου στο Δια­δί­κτυο και στα μέσα κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης. Στόχος θα είναι η βελ­τι­στο­ποί­ηση της απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τας της φορο­λο­γι­κής διοί­κη­σης για την κατα­στολή περι­πτώ­σεων φορο­δια­φυ­γής και τη διεύ­ρυνση της φορο­λο­γι­κής βάσης. Στα­διακά, το έργο της θα επε­κτα­θεί και στον τομέα των τελω­νείων, με εξει­δι­κευ­μέ­νες προ­σλή­ψεις για την κατα­πο­λέ­μηση λαθρε­μπο­ρίου και παρά­νο­μων δια­κι­νή­σεων.

Οι μεγάλες δια­σταυ­ρώ­σεις θα αφορούν τον εντο­πι­σμό εισο­δη­μά­των που δεν έχουν δηλωθεί στην εφορία από μηδε­νι­κές δηλώ­σεις ΦΠΑ, ανα­δρο­μι­κές απο­δο­χές, εισο­δή­ματα από το εξω­τε­ρικό και φόρο μισθω­τών υπη­ρε­σιών.

Ποιοι βρί­σκο­νται στο στό­χα­στρο

Ο φορο­ε­λεγ­κτι­κός μηχα­νι­σμός θα επι­κε­ντρω­θεί κυρίως σε τέσ­σε­ρις περι­πτώ­σεις:

1. Δια­σταύ­ρωση ανα­δρο­μι­κών απο­δο­χών για μισθούς και συντά­ξεις έτους 2021, με ορί­ζο­ντα ολο­κλή­ρω­σης μέχρι τις 31/7/2025. Όσοι μισθω­τοί και συντα­ξιού­χοι έχουν λάβει ανα­δρο­μικά τα προη­γού­μενα χρόνια οφεί­λουν να τα δηλώ­νουν στην ηλε­κτρο­νική πλατ­φόρμα της ΑΑΔΕ, και μάλιστα στα έτη που τα αφορούν. Οι ανα­δρο­μι­κές απο­δο­χές που θα δηλω­θούν θα φορο­λο­γη­θούν, αλλά δεν θα επι­βλη­θούν πρό­στιμα και προ­σαυ­ξή­σεις. Αν όμως δεν δηλω­θούν και εντο­πι­στούν από τις δια­σταυ­ρώ­σεις που διε­νερ­γεί η ΑΑΔΕ, τότε θα κατα­λο­γι­στούν και πρό­στιμα και προ­σαυ­ξή­σεις.

Όσοι εισέ­πρα­ξαν το 2021 ανα­δρο­μικά ποσά από μισθούς, συντά­ξεις, επι­δό­ματα, αγρο­τι­κές ενι­σχύ­σεις και εισο­δή­ματα με βάση δικα­στι­κές απο­φά­σεις μπορούν να εισέλ­θουν τώρα στην πλατ­φόρμα και να κάνουν τη σχετική δήλωση. Ο φόρος που θα πλη­ρώ­σουν οι φορο­λο­γού­με­νοι θα υπο­λο­γι­στεί με βάση τις κλί­μα­κες του φόρου εισο­δή­μα­τος και ειδικής εισφο­ράς που ίσχυαν τα έτη στα οποία ανά­γο­νται τα ανα­δρο­μικά και αφού αφαι­ρε­θεί τυχόν φόρος που παρα­κρα­τή­θηκε με συντε­λε­στή 20% κατά την πληρωμή των ανα­δρο­μι­κών. Ειδικά οι συντα­ξιού­χοι έχουν τη δυνα­τό­τητα, ύστερα από αίτηση στην ΑΑΔΕ, να εξο­φλή­σουν τις οφειλές από τον φόρο εισο­δή­μα­τος, ο οποίος θα προ­κύ­ψει από τις τρο­πο­ποι­η­τι­κές δηλώ­σεις για τα ανα­δρο­μικά ποσά συντά­ξεων προη­γού­με­νων ετών σε 2 έως 48 έντοκες μηνιαίες δόσεις με βάση την πάγια ρύθμιση.

2. Δια­σταύ­ρωση φόρου μισθω­τών υπη­ρε­σιών. Θα πραγ­μα­το­ποι­η­θούν αυτό­μα­τες δια­σταυ­ρώ­σεις των δηλώ­σεων που υπο­βάλ­λουν οι επι­χει­ρή­σεις σε εφορία και ΕΦΚΑ. Οι δηλώ­σεις που υπο­βάλ­λουν οι επι­χει­ρή­σεις σε εφορία και ΕΦΚΑ δια­σταυ­ρώ­νο­νταν μόνο κατά η διάρ­κεια των φορο­λο­γι­κών ελέγχων.

Με την αντι­πα­ρα­βολή των δηλώ­σεων Φόρου Μισθω­τών Υπη­ρε­σιών και των Ανα­λυ­τι­κών Περιο­δι­κών Δηλώ­σεων (ΑΠΔ), η ΑΑΔΕ επι­διώ­κει να εντο­πί­σει επι­χει­ρή­σεις οι οποίες δηλώ­νουν δια­φο­ρε­τικά στοι­χεία στην εφορία και δια­φο­ρε­τικά στον ΕΦΚΑ. Μέσω των ελέγχων αυτών επι­διώ­κε­ται ο εντο­πι­σμός επι­χει­ρή­σεων οι οποίες δεν απο­δί­δουν τον πραγ­μα­τικό φόρο μισθω­τών υπη­ρε­σιών στην εφορία ή τις πραγ­μα­τι­κές εισφο­ρές στον ΕΦΚΑ.

Η δια­σταύ­ρωση των συγκε­κρι­μέ­νων στοι­χείων διευ­κο­λύ­νε­ται από την υπο­χρέ­ωση των επι­χει­ρή­σεων να υπο­βά­λουν ηλε­κτρο­νικά τις δηλώ­σεις από­δο­σης παρα­κρα­τη­θέ­ντων ποσών φόρου εισο­δή­μα­τος και ειδικής εισφο­ράς αλλη­λεγ­γύης σε μηνιαία βάση και ανα­λυ­τικά ανά εργα­ζό­μενο.

Ταυ­τό­χρονα, υπο­βάλ­λο­νται μηνιαία και οι Ανα­λυ­τι­κές Περιο­δι­κές Δηλώ­σεις (ΑΠΔ), οπότε απο­φα­σί­στηκε να γίνει αντι­πα­ρα­βολή των δύο δηλώ­σεων.

3. Δια­σταύ­ρωση για τον εντο­πι­σμό φορο­λο­γού­μέ­νων που υπέ­βα­λαν μηδε­νι­κές δηλώ­σεις ΦΠΑ έτους 2024 ενώ είχαν δρα­στη­ριό­τητα μέχρι τις 31/12/2025.

Εκα­το­ντά­δες περι­πτώ­σεις φορο­δια­φυ­γής εντο­πί­ζο­νται σε αυτή την κατη­γο­ρία. Στην περί­πτωση που οι δια­σταυ­ρώ­σεις εντο­πί­σουν φορο­δια­φυγή, θα διε­νερ­γη­θεί τακτι­κός έλεγχος από τον μηχα­νι­σμό της Ανε­ξάρ­τη­της Αρχής Δημο­σίων Εσόδων και θα επα­νυ­πο­λο­γι­στούν τόσο τα έσοδα όσο και τα έξοδα της επιχείρησης-επαγγελματία. Εκτός από τον νέο φόρο που θα προ­κύ­ψει, οι παρα­βά­τες θα κληθούν να πλη­ρώ­σουν και τα πρό­στιμα που προ­βλέ­πει η νομο­θε­σία.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι εντο­πί­στη­καν 1.706 επι­χει­ρή­σεις που υπέ­βα­λαν μηδε­νι­κές δηλώ­σεις ΦΠΑ για το 2023, παρότι παρου­σί­α­ζαν κανο­νική δρα­στη­ριό­τητα. Μετά την παρέμ­βαση της ΑΑΔΕ προ­χώ­ρη­σαν σε διορ­θώ­σεις, δηλώ­νο­ντας επι­πλέον εκροές ύψους 60,9 εκατ. ευρώ. Αντί­στοιχα, για το 2022, οι 999 επι­χει­ρή­σεις που είχαν δηλώσει μηδε­νικό ΦΠΑ συμ­μορ­φώ­θη­καν, έπειτα από δια­σταύ­ρωση με τα στοι­χεία της πλατ­φόρ­μας myDATA, υπο­βάλ­λο­ντας δηλώ­σεις ύψους 46,7 εκατ. ευρώ. Επι­πλέον, 1.423 νομικά πρόσωπα που δεν είχαν υπο­βά­λει καμία δήλωση για το ίδιο έτος υπο­χρε­ώ­θη­καν σε συμ­μόρ­φωση, δηλώ­νο­ντας συνο­λικό φόρο 14,8 εκατ. ευρώ.

Από φέτος δεν θα χρειά­ζε­ται να ελεγ­χθούν σε βάθος οι δηλώ­σεις ΦΠΑ, καθώς είναι κλει­δω­μέ­νες από τα ηλε­κτρο­νικά συστή­ματα. Αυτό σημαί­νει πως ό,τι ανε­βαί­νει στo myDATA λαμ­βά­νε­ται υπόψη για τον υπο­λο­γι­σμό του οφει­λό­με­νου ΦΠΑ ή της επι­στρο­φής, ενώ με βάση τα στοι­χεία αυτά θα συμπλη­ρώ­νε­ται και το έντυπο Ε3 για τον υπο­λο­γι­σμό του φορο­λο­γη­τέου εισο­δή­μα­τος.

4. Δια­σταύ­ρωση του­λά­χι­στον του 50% των εισερ­χο­μέ­νων πλη­ρο­φο­ριών από αλλο­δα­πές αρχές, μέσω της Διε­θνούς Διοι­κη­τι­κής Συνερ­γα­σίας, με τις υπο­βλη­θεί­σες δηλώ­σεις φορο­λο­γίας εισο­δή­μα­τος (DAC1) του­λά­χι­στον για το έτος 2020, μέχρι τις 30/10/2025. Είναι ενδει­κτικό ότι για τη δια­σταύ­ρωση DAC1 έτους 2017, που ολο­κλη­ρώ­θηκε πρό­σφατα, πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν σχε­τι­κές επι­κοι­νω­νια­κές δράσεις συμ­μόρ­φω­σης για την παρό­τρυνση υπο­βο­λής των απαι­τού­με­νων Δηλώ­σεων Φορο­λο­γίας Εισο­δή­μα­τος και υπο­βλή­θη­καν 7.647 επι­πλέον.

Οι δια­σταυ­ρώ­σεις αφορούν φορο­λο­γού­με­νους που έχουν τη φορο­λο­γική τους κατοι­κία στην Ελλάδα και εισπράτ­τουν τόκους από κατα­θέ­σεις που τηρούν στο εξω­τε­ρικό, καθώς και όσους έχουν εισο­δή­ματα (πλην κατα­θέ­σεων) από άλλες χώρες. Επίσης, σε εξέλιξη είναι η δια­σταύ­ρωση από την ΑΑΔΕ άνω του το 50% των εισερ­χο­μέ­νων πλη­ρο­φο­ριών από αλλο­δα­πές αρχές, μέσω της Διε­θνούς Διοι­κη­τι­κής Συνερ­γα­σίας, με τις υπο­βλη­θεί­σες δηλώ­σεις φορο­λο­γίας εισο­δή­μα­τος (DAC1) του­λά­χι­στον για το έτος 2019.

Πηγή: capital.gr