Ακίνητα: Πώς θα λειτουργεί το «ΜΙΔΑ» – Σενάρια για νέα ευκαιρία στα «αδήλωτα τετραγωνικά»

Υπάρ­χουν φορο­λο­γι­κές μεταρ­ρυθ­μί­σεις που συν­δέ­ο­νται αμιγώς με αλλαγές στους συντε­λε­στές και εκείνες που χωρίς να χρεια­στεί να μειωθεί ή να αυξηθεί η φορο­λο­γία έχουν ίδια ή και μεγα­λύ­τερη βαρύ­τητα.

Μία από αυτές τις μεταρ­ρυθ­μί­σεις ακούει στο όνομα «ΜΙΔΑ», που είναι το αρκτι­κό­λεξο για το Μητρώο Ιδιο­κτη­σίας και Δια­χεί­ρι­σης Ακι­νή­των, και «ΜΑΠ» (Μητρώο Ακί­νη­της Περιου­σίας Δημο­σίου), τα οποία ανα­μέ­νε­ται να τεθούν στα­διακά σε εφαρ­μογή τους πρώτους μήνες του 2026 και να απο­τε­λέ­σουν τον πραγ­μα­τικά «Μεγάλο Αδελφό» της Εφορίας όσον αφορά τις ιδιο­κτη­σίες που κατέ­χουν περίπου 7.000.000 φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Με την πλήρη εφαρ­μογή του Μητρώου Ιδιο­κτη­σίας και Δια­χεί­ρι­σης Ακι­νή­των θα είναι σε θέση το κράτος να γνω­ρί­ζει ποια είναι τα αδήλωτα ακίνητα, την ακρί­βεια των τετρα­γω­νι­κών, αλλά και το ύψος των μισθω­μά­των που δηλώ­νο­νται

Μάλιστα, για πρώτη φορά το κράτος θα γνω­ρί­ζει με ακρί­βεια όχι μόνο τα τετρα­γω­νικά ή την τοπο­θε­σία ενός ακι­νή­του, αλλά κυρίως το πώς αυτό χρη­σι­μο­ποιεί­ται, δηλαδή αν όντως χρη­σι­μο­ποιεί­ται ως κύρια κατοι­κία, ως δευ­τε­ρεύ­ουσα, ως εξοχικό, ως επαγ­γελ­μα­τι­κός χώρος, αν έχει παρα­χω­ρη­θεί δωρεάν και σε ποιον, αν μισθώ­νε­ται ή παρα­μέ­νει κλειστό.

Πλήρης εικόνα

Τα εν λόγω Μητρώα, η δημιουρ­γία των οποίων περι­λαμ­βά­νε­ται σε δύο άρθρα του νομο­σχε­δίου για τον «Εθνικό Τελω­νειακό Κώδικα και άλλες δια­τά­ξεις» που δημο­σιεύ­τηκε στο Φύλλο Εφη­με­ρί­δας της Κυβερ­νή­σεως στις 28 Ιουλίου 2025, θα κατα­γρά­φουν τόσο την ιδιω­τική περιου­σία μέσω του ΜΙΔΑ όσο και τη δημόσια περιου­σία μέσω του ΜΑΠ, ώστε να υπάρχει πλήρης εικόνα για το τι έχουν και τι δεν έχουν στην κατοχή τους πολίτες, νομικά πρόσωπα αλλά και το κράτος.

Ο αρχικός σχε­δια­σμός ήταν να τεθούν τα δύο αυτά Μητρώα σε παρα­γω­γική λει­τουρ­γία αμέσως μετά την ψήφιση των σχε­τι­κών δια­τά­ξεων και πάντως όχι πέρα από το 2025. Ωστόσο, λόγω του γεγο­νό­τος ότι απαι­τεί­ται να υπο­γρα­φούν μια σειρά από εφαρ­μο­στι­κές απο­φά­σεις από τον υπουργό Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών Κυριάκο Πιερ­ρα­κάκη, αλλά, το κυριό­τερο, να λυθούν ζητή­ματα δια­λει­τουρ­γι­κό­τη­τας μεταξύ των διά­φο­ρων βάσεων δεδο­μέ­νων που θα συν­δέ­ο­νται μεταξύ τους για να αντλού­νται τα απα­ραί­τητα στοι­χεία, καθο­ρί­στηκε τελικά νέο χρο­νο­διά­γραμμα με έναρξη το πρώτο τρίμηνο του 2026 και πλήρη ολο­κλή­ρωση εντός του τρέ­χο­ντος έτους.

Μείωση φόρων στα ακίνητα

Μάλιστα, όπως ανα­φέ­ρει αρμό­διος παρά­γο­ντας του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών, η επι­τυ­χία αυτών των Μητρώων μπορεί να οδη­γή­σει σε νέα μείωση των φορο­λο­γι­κών συντε­λε­στών για τους ιδιο­κτή­τες που εκμι­σθώ­νουν ακίνητα και έχουν ετήσιο εισό­δημα έως 12.000 ευρώ (σήμερα φορο­λο­γού­νται με συντε­λε­στή 15%). Αυτό, διότι, μέσω των εκτε­τα­μέ­νων δια­σταυ­ρώ­σεων και ελέγχων που θα γίνουν αρχικά μέσω της δια­σύν­δε­σης των βάσεων δεδο­μέ­νων του Ε9 (έκανε ντε­μπούτο στη ζωή των ιδιο­κτη­τών το 1997), των στοι­χείων των φορο­λο­γι­κών δηλώ­σεων που περι­λαμ­βά­νο­νται στο έντυπο Ε1 (Δήλωση Φορο­λο­γίας Εισο­δή­μα­τος), στο έντυπο Ε2 (Ανα­λυ­τική κατά­σταση μισθω­μά­των ακί­νη­της περιου­σίας), στα δηλω­μένα – κατα­γε­γραμ­μένα συμ­βό­λαια και του Εθνικού Κτη­μα­το­λο­γίου και αργό­τερα με τα στοι­χεία που έχουν στην κατοχή τους οι δήμοι, οι τρά­πε­ζες, ο ΔΕΔΔΗΕ για όλα τα ηλε­κτρο­δο­τού­μενα ακίνητα και οι εται­ρείες ύδρευ­σης, θα «βγουν στην επι­φά­νεια» τα κρυμ­μένα ενοίκια, τα αδήλωτα σπίτια, τα «κενά» δια­με­ρί­σματα – που μόνο κενά δεν είναι – και οι όποιες ασυμ­φω­νίες υπάρ­χουν σε δηλω­μένα ή μη τετρα­γω­νικά μέτρα.

Κλασικό παρά­δειγμα αυτό που συμ­βαί­νει με τους λογα­ρια­σμούς ρεύ­μα­τος, όπου τα δημο­τικά τέλη υπο­λο­γί­ζο­νται βάσει στοι­χείων που έχουν στη διάθεσή τους οι δήμοι και σε πάρα πολλές περι­πτώ­σεις δια­φέ­ρουν κατά πολύ από αυτά που έχουν δηλωθεί στο Ε9 ή στο Κτη­μα­το­λό­γιο.

Τελευ­ταία ευκαι­ρία για αδήλωτα ακίνητα

Σύμφωνα με ασφα­λείς πλη­ρο­φο­ρίες του «Βήματος», στο υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών ετοι­μά­ζο­νται να δώσουν μία τελευ­ταία ευκαι­ρία στους ιδιο­κτή­τες – πριν ξεκι­νή­σουν οι δια­σταυ­ρω­τι­κοί έλεγχοι – να προ­χω­ρή­σουν σε δηλώ­σεις και τρο­πο­ποι­ή­σεις των πάσης φύσεως ακι­νή­των που έχουν στην κατοχή τους, με την κατα­βολή ωστόσο των ανα­λο­γού­ντων φόρων.

Αν, όμως, δεν το πράξουν, τότε τα πρό­στιμα που θα ακο­λου­θή­σουν θα είναι πολ­λα­πλά­σια αυτών που έχουν γλι­τώ­σει όλα αυτά τα χρόνια.

Υπάρχει βέβαια η πιθα­νό­τητα να απο­φα­σι­στεί και να ισχύσει αυτό που είχε συμβεί πριν από περίπου 6 χρόνια, με την εφαρ­μογή του μέτρου υπο­βο­λής τρο­πο­ποι­η­τι­κών δηλώ­σεων για τα αδήλωτα τετρα­γω­νικά σε δήμους, ώστε να κατα­γρα­φούν τα τελικά τετρα­γω­νικά πάνω στα οποία επι­βάλ­λε­ται το Τέλος Ακί­νη­της Περιου­σίας μέσω λογα­ρια­σμών ρεύ­μα­τος.

Αυτή τη φορά, αν προ­κρι­θεί μία τέτοια λύση, τότε ουσια­στικά θα γλι­τώ­σουν οι «παρα­βά­τες» τον πρό­σθετο ΕΝΦΙΑ που δεν είχαν πλη­ρώ­σει τα προη­γού­μενα χρόνια.

Βάση δεδο­μέ­νων

Ουσια­στικά, με την πλήρη εφαρ­μογή του Μητρώου Ιδιο­κτη­σίας και Δια­χεί­ρι­σης Ακι­νή­των θα είναι σε θέση το κράτος να γνω­ρί­ζει ποια είναι τα αδήλωτα ακίνητα, την ακρί­βεια των τετρα­γω­νι­κών, αλλά και το ύψος των μισθω­μά­των που δηλώ­νο­νται.

Επίσης, θα έχει μία πλήρη βάση δεδο­μέ­νων τόσο για να πραγ­μα­το­ποιεί ελέγ­χους όσο και για να εφαρ­μό­ζει αντί­στοιχη φορο­λο­γική πολι­τική, προ­σαρ­μό­ζο­ντας κατά περί­πτωση τους συντε­λε­στές που επι­βα­ρύ­νουν εισο­δή­ματα από ενοίκια, τον ΕΝΦΙΑ και άλλους φόρους.

Η εφαρ­μογή των νέων Μητρώων της Εφορίας ανα­μέ­νε­ται να προη­γη­θεί του μέτρου της υπο­χρε­ω­τι­κής πλη­ρω­μής μισθω­μά­των κατοι­κιών μέσω τρα­πε­ζι­κού λογα­ρια­σμού, όπως προ­βλέ­πει τρο­πο­λο­γία που ψηφί­στηκε πρό­σφατα από τη Βουλή.

Σύμφωνα με την ορι­στική απόφαση του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών, τελικά ως έναρξη ισχύος της σχε­τι­κής διά­τα­ξης ορί­ζε­ται η 1η Απρι­λίου 2026 και όχι η 1η Ιανουα­ρίου 2026 όπως αρχικώς είχε θεσπι­στεί.

Δια­σταυ­ρώ­σεις για τα ακίνητα

Η ρύθμιση αυτή κατέστη ανα­γκαία προ­κει­μέ­νου να δοθεί χρόνος για την υλο­ποί­ηση ενός ολο­κλη­ρω­μέ­νου συστή­μα­τος δια­σταύ­ρω­σης δεδο­μέ­νων με τους παρό­χους υπη­ρε­σιών πλη­ρω­μών, αλλά και για να μπο­ρέ­σουν οι πολίτες να προ­σαρ­μο­στούν στις προ­δια­γρα­φές της υπουρ­γι­κής από­φα­σης, η οποία θα προσ­διο­ρί­σει τις λεπτο­μέ­ρειες όσο και τις εξαι­ρέ­σεις από την εφαρ­μογή του μέτρου, το οποίο με τη ρύθμιση αυτή επε­κτεί­νε­ται και στα μισθώ­ματα κατοι­κιών.

Η μη πλήρης συμ­μόρ­φωση συνε­πά­γε­ται για μεν τους εκμι­σθω­τές την απώλεια του αφο­ρο­λο­γή­του 5% από τα μισθώ­ματα, για δε τους ενοι­κια­στές την απώλεια όλων των επι­δο­μά­των ενοι­κίου που δικαιού­νται νόμιμα.

Εκτι­μά­ται ότι η υπο­χρέ­ωση προς τους ενοι­κια­στές να κατα­βάλ­λουν το μίσθωμα στους ιδιο­κτή­τες ακι­νή­των υπο­χρε­ω­τικά σε τρα­πε­ζικό λογα­ρια­σμό και όχι με μετρητά θα βοη­θή­σει στο να εντο­πι­στούν σημα­ντικά ποσά που αφορούν αδήλωτα ενοίκια και να μπει ένα σε όλους όσοι δηλώ­νουν «κενά» ακίνητα και ταυ­τό­χρονα έχουν «αφο­ρο­λό­γητα» ετήσια εισο­δή­ματα από εισπρά­ξεις μισθω­μά­των.

Αγρο­τι­κές επι­δο­τή­σεις

Επίσης, μέσω της δια­σύν­δε­σης όλων των βάσεων δεδο­μέ­νων θα ξεκα­θα­ρί­σει το τοπίο ανα­φο­ρικά με τις ιδιο­κτη­σίες που δηλώ­νο­νται και σχε­τί­ζο­νται με αγρο­τι­κές επι­δο­τή­σεις.

Ειδι­κό­τερα για πρώτη φορά θα γίνει δια­σταύ­ρωση και σύγκριση στοι­χείων ακι­νή­των και φυσικά του ιδιο­κτη­σια­κού καθε­στώ­τος που ανα­φέ­ρο­νται στον Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτη­μα­το­λο­γίου (ΚΑΕΚ) και του Αριθμού Ταυ­τό­τη­τας Ακι­νή­των (ΑΤΑΚ).

Τονί­ζε­ται ότι ο ΚΑΕΚ είναι ένας δωδε­κα­ψή­φιος αριθμός που προσ­διο­ρί­ζει μονα­δικά οποιο­δή­ποτε γεω­τε­μά­χιο στον ελλη­νικό χώρο και αφορά την ακριβή ταυ­το­ποί­ηση και κατα­γραφή του ακι­νή­του εντός του Κτη­μα­το­λο­γίου, δια­δρα­μα­τί­ζο­ντας καίριο ρόλο για την ορθό­τητα των δεδο­μέ­νων και την επα­λή­θευση των στοι­χείων του ακι­νή­του.

Από την άλλη, ο ΑΤΑΚ, που βρί­σκε­ται στις δηλώ­σεις Ε9 και ΕΝΦΙΑ, είναι ένας μονα­δι­κός αριθμός που λει­τουρ­γεί σαν «ταυ­τό­τητα» για κάθε ακίνητο στην Ελλάδα, απα­ραί­τη­τος για όλες τις συναλ­λα­γές (πωλή­σεις, ενοι­κιά­σεις, μετα­βι­βά­σεις), τις οικο­δο­μι­κές άδειες και τις φορο­λο­γι­κές δηλώ­σεις, βοη­θώ­ντας την ακριβή ταυ­το­ποί­ηση και κατα­γραφή από το κράτος.

Πηγή: ot.gr