Ο Ερντογάν στην Ελλάδα: Ένα ταξίδι λεπτών ισορροπιών

ο ταξίδι του Ταγίπ Ερντο­γάν στην Ελλάδα γίνεται σίγουρα όχι στην καλύ­τερη για εκείνον συγκυ­ρία. Η δίκη Ζαράμπ στη Νέα Υόρκη για την παρα­βί­αση του εμπάρ­γκο όπλων κατά του Ιράν αγγίζει βαθιά το περι­βάλ­λον του τούρκου προ­έ­δρου – εάν όχι και τον ίδιο -, ενώ οι απο­κα­λύ­ψεις Κιλιτσ­ντά­ρο­γλου εμπλέ­κουν τους γιους, τον αδερφό και τους θείους του Ερντο­γάν σε τρεις offshore της Νήσου Μαν με μετα­φο­ρές εκα­τομ­μυ­ρίων δολα­ρίων.

Την ίδια ώρα οι σχέσεις της Αγκυρας με την Ευρώπη τελούν σε όρια παγετού, ενώ τα ανοίγ­ματα Ερντο­γάν στην Ρωσία και το Ιράν, το συριακό και οι υπο­βό­σκου­σες εντά­σεις με το Ισραήλ δοκι­μά­ζουν δομικά και τις αμε­ρι­κα­νο­τουρ­κι­κές σχέσεις.

Σ’ αυτό το περι­βάλ­λον, οι προσ­δο­κίες για την επί­σκεψη Ερντο­γάν στην Ελλάδα την επόμενη Πέμπτη και Παρα­σκευή δεν μπορούν παρά να είναι ρεα­λι­στικά ζυγι­σμέ­νες. Πρό­κει­ται για ένα ταξίδι ιστο­ρικό στην σημειο­λο­γία του, καθώς είναι το πρώτο που πραγ­μα­το­ποιεί τούρκος πρό­ε­δρος στην χώρα μας μετά από 65 χρόνια. Ο Ταγίπ Ερντο­γάν είχε έρθει ξανά στην Αθήνα το 2010, τότε όμως ως πρω­θυ­πουρ­γός και όχι ως πρό­ε­δρος της Τουρ­κίας.

Και μόνον αυτή η διά­σταση δίνει αυξη­μένη βαρύ­τητα στις επαφές που θα γίνουν την Πέμπτη στην Αθήνα, πέραν των συμ­βο­λι­σμών όμως το πρώτο ζητού­μενο για την ελλη­νική πλευρά αυτή τη στιγμή είναι η ενί­σχυση των απ’ ευθείας διαύλων επι­κοι­νω­νίας με την Αγκυρα. Η κρίση στις γερ­μα­νο­τουρ­κι­κές και ευρω­τουρ­κι­κές σχέσεις έχει περιο­ρί­σει τους αξιό­πι­στους «δια­με­σο­λα­βη­τές» και, με δεδο­μένη την αυξη­μένη αστά­θεια στην ανα­το­λική Μεσό­γειο και την ανοιχτή πάντοτε πληγή του προ­σφυ­γι­κού, η ελλη­νική κυβέρ­νηση επι­διώ­κει μια αξιό­πι­στη γραμμή απ’ ευθείας συνεν­νό­η­σης σε κρίσιμα ζητή­ματα όπως το μετα­να­στευ­τικό, η ασφά­λεια και η αποφυγή έντασης στο Αιγαίο.

Τα θέματα αυτά θα βρί­σκο­νται στην κορυφή της ατζέ­ντας των συνο­μι­λιών, ενώ η επί­σκεψη του τούρκου προ­έ­δρου θα έχει και σημα­ντικό επι­χει­ρη­μα­τικό και οικο­νο­μικό σκέλος. Το ζήτημα της ενέρ­γειας – με όλους τους σύν­θε­τους κι ευαί­σθη­τους γεω­πο­λι­τι­κούς παρά­γο­ντες που το επη­ρε­ά­ζουν – θεω­ρεί­ται υψηλής προ­τε­ραιό­τη­τας ενώ στο τραπέζι των συνο­μι­λιών θα μπουν και κοινά έργα υπο­δο­μών.

Πέραν τούτων, ωστόσο, μέσω πολι­τι­κών και διπλω­μα­τι­κών χει­ρι­σμών στο παρα­σκή­νιο επι­χει­ρεί­ται έως την Πέμπτη να κλείσει και κάθε «παρά­θυρο» που θα μπο­ρούσε να μετα­τρέ­ψει το ταξίδι Ερντο­γάν σε πηγή – απο­λύ­τως μη επι­θυ­μη­τής – έντασης. Ιδιαί­τερη σημασία εδώ δίνεται στο πρό­γραμμα του τούρκου προ­έ­δρου στη Θράκη όπου θα βρεθεί την Παρα­σκευή. Σύμφωνα με τις πλη­ρο­φο­ρίες, ο σχε­δια­σμός προ­βλέ­πει ότι ο Ταγίπ Ερντο­γάν θα συνα­ντη­θεί στην Κομο­τηνή με επι­λεγ­μέ­νους παρά­γο­ντες της μου­σουλ­μα­νι­κής μειο­νό­τη­τας, με αυστηρό πρω­τό­κολλο προ­κει­μέ­νου να μην δημιουρ­γη­θεί οποιο­δή­ποτε ζήτημα.

Με δεδο­μένο επίσης το φορ­τι­σμένο πολι­τικό κλίμα εντός της Τουρ­κίας, θεω­ρεί­ται πιθανό ότι ο Ταγίπ Ερντο­γάν θα θελήσει να στείλει εκ νέου μηνύ­ματα ισχύος στους εσω­τε­ρι­κούς του αντι­πά­λους – ήτοι να θέσει ζήτημα για «τρο­μο­κρά­τες γκιου­λε­νι­στές» που κατα­φεύ­γουν στην Ελλάδα και, προ­φα­νώς, να ζητήσει ξανά την έκδοση των οκτώ τούρκων αξιω­μα­τι­κών που έχουν ζητήσει πολι­τικό άσυλο. Επ’ αυτού η πάγια θέση της κυβέρ­νη­σης είναι η παρα­πο­μπή στην ανε­ξαρ­τη­σία των απο­φά­σεων της ελλη­νι­κής Δικαιο­σύ­νης, και τούτο δεν ανα­μέ­νε­ται να αλλάξει κατά τις συνο­μι­λίες με τον Ερντο­γάν στην Αθήνα.

Η επί­σκεψη του τούρκου προ­έ­δρου, πάντως, φορ­τί­ζει από χθες και το εγχώριο πολι­τικό σκηνικό, με μια ακόμη κόντρα μεταξύ της Νέας Δημο­κρα­τίας και του υπουρ­γού Αμυνας Πάνου Καμ­μέ­νου.

Την αφορμή έδωσε ομιλία του Πάνου Καμ­μέ­νου, στην οποία είπε ότι η Τουρκία εξε­λίσ­σε­ται σε ένα «δεύτερο Ιράν».

Ηταν μια δήλωση που προ­κά­λεσε την αντί­δραση του τομε­άρχη Εξω­τε­ρι­κών της ΝΔ Γιώργου Κου­μου­τσά­κου, ο οποίος είπε ότι «υπο­σκά­πτε­ται η επί­σκεψη Ερντο­γάν» και κάλεσε τον πρω­θυ­πουργό και τον Νίκο Κοτζιά να πάρουν θέση.

«Ο υπουρ­γός Αμυνας», δήλωσε, «πέντε μέρες πριν την επί­σκεψη του Τούρκου προ­έ­δρου είπε ότι ο Ερντο­γάν έτσι όπως πάει θα κάνει την Τουρκία μια βαθιά ισλα­μική χώρα, ένα δεύτερο Ιράν… Το ερώτημα που απευ­θύ­νουμε και στον πρω­θυ­πουργό και στον υπουργό Εξω­τε­ρι­κών της χώρας είναι αν αυτή η θέση του κ. Καμ­μέ­νου είναι και θέση της κυβέρ­νη­σης. Και να απα­ντή­σουν άμεσα, διότι δεν μπορεί αυτό το ζήτημα να “σέρ­νε­ται” μέχρι την επί­σκεψη Ερντο­γάν».

tvxs.gr