Α-τυπος και υπογραμμός: H λεπτή γραμμή

Η δια­χω­ρι­στική γραμμή ανάμεσα στην αλλη­λεγ­γύη και στην ελε­η­μο­σύνη είναι πολύ λεπτή. Είναι μετρη­μέ­νοι εκείνοι που μπορούν να δια­χω­ρί­σουν το όριο αλλά και το βαθύ­τερο νόημα.

Ο Εδουάρδο Γκα­λε­άνο, μία από τις εξέ­χου­σες προ­σω­πι­κό­τη­τες της λατι­νο­α­με­ρι­κά­νι­κης λογο­τε­χνίας, Ουρου­γουα­νός δημο­σιο­γρά­φος, λογο­τέ­χνης και συγ­γρα­φέας, ήταν από τους λίγους που έθεσε τον προ­βλη­μα­τι­σμό για την λεπτή δια­χω­ρι­στική γραμμή, στην σωστή του βάση, λέγο­ντας: “Δεν πιστεύω στην φιλαν­θρω­πία, πιστεύω στην αλλη­λεγ­γύη. Η φιλαν­θρω­πία είναι κατα­κό­ρυφη, άρα είναι ντρο­πια­στική. Πηγαί­νει από πάνω προς τα κάτω. Η αλλη­λεγ­γύη είναι ορι­ζό­ντια. Σέβεσαι τον άλλο και μαθαί­νεις από αυτόν. Έχω πολλά να μάθω από άλλους ανθρώ­πους”.

Είθι­σται, τις ημέρες πριν τις γιορτές, να μπαί­νουν στο κάδρο οι αδύ­να­μοι συμπο­λί­τες μας και η προσοχή μας να στρέ­φε­ται σε αυτή την ευαί­σθητη ομάδα ανθρώ­πων, αν και θα έπρεπε να υπήρχαν οι ανά­λο­γες δομές που θα μερι­μνούν για εκεί­νους καθ΄ολη τη διάρ­κεια του έτους, με στόχο να κατα­φέ­ρουν να ξανα­στα­θούν στα πόδια τους.

Στην Ελλάδα της οικο­νο­μι­κής κρίσης, είμαστε όλοι εν δυνάμει «ευπα­θείς». Η λίστα των απόρων συνεχώς μεγα­λώ­νει στη Ρόδο της ευμά­ρειας, στη Ρόδο που απο­τε­λεί σημείο ανα­φο­ράς του του­ρι­σμού.

Ανθρω­ποι που μέχρι πρό­τι­νος, είχαν την δουλειά τους και μια στρω­μένη καθη­με­ρι­νό­τητα, σήμερα ανα­γκά­ζο­νται να δέχο­νται το βοήθημα των κοι­νω­νι­κών υπη­ρε­σιών ή των ευαι­σθη­το­ποι­η­μέ­νων πολιτών, συλ­λό­γων και σωμα­τείων, με σκυμ­μένο το κεφάλι.

Χρέος μας είναι, οι άνθρω­ποι αυτοί να μην νιώσουν την βοήθεια ως ελε­η­μο­σύνη αλλά ως αλλη­λεγ­γύη. Να μην νιώσουν ότι τους κάνουμε χάρη αλλά ότι η στήριξη είναι δική μας υπο­χρέ­ωση. Να μην νιώσουν την αδυ­να­μία τους ως βάρος… Και σε κάποιες περι­πτώ­σεις, να μην νιώσουν αντι­κεί­μενο εκμε­τάλ­λευ­σης ή προ­βο­λής.

Η δια­χω­ρι­στική γραμμή είναι λεπτή. Ο πραγ­μα­τικά ευαι­σθη­το­ποι­η­μέ­νος ενεργός πολίτης, που παλεύει για την ουσία και όχι για το θεα­θή­ναι, γνω­ρί­ζει πώς να κρα­τή­σει τους τόνους χαμηλά και πώς θα δια­σφα­λί­σει την αξιο­πρέ­πεια των ανθρώ­πων που από την μια στιγμή στην άλλη, χωρίς άλλη επιλογή, βρέ­θη­καν να έχουν ανάγκη μια τσάντα με τρόφιμα και είδη πρώτης ανάγκης.

Επειδή τις ημέρες των γιορτών, ανα­πτύσ­σε­ται η «σπουδή» της ελε­η­μο­σύ­νης εις βάρος της ουσια­στι­κής αλλη­λεγ­γύης κι επειδή πρω­τί­στως πρέπει να προ­στα­τευ­θεί η κατα­κερ­μα­τι­σμένη υπε­ρη­φά­νεια των οικο­γε­νειών είναι σημα­ντικό και η δημο­σιό­τητα των λεγό­με­νων φιλαν­θρω­πι­κών δράσεων να είναι περιο­ρι­σμένη.

Αυτή η λεπτή δια­χω­ρι­στική γραμμή είναι εύκολο να τηρηθεί, αν για μια στιγμή βάλουμε τον εαυτό μας στη θέση εκείνων που ανα­γκά­ζο­νται να απλώ­σουν το χέρι, πολλές φορές όχι για τον εαυτό τους αλλά για τα παιδιά τους, για να μην τους στε­ρή­σουν την χαρά των Χρι­στου­γέν­νων και την ανε­με­λιά των παι­δι­κών τους χρόνων. Ας μην τους στε­ρή­σουμε λοιπόν, κι εμείς, την αξιο­πρέ­πειά τους…