ΤΟΠΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Γιάννης Χατζής: Ο ελληνικός τουρισμός σε σημείο καμπής – Όταν οι λάθος δείκτες οδηγούν σε λάθος πολιτικές

news room 4 λεπτά ανάγνωση
ΠΟΞ ΓΙΑΝΝΗΣ ΧΑΤΖΗΣ
✦ Σύνοψη ⌄
  • Ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός έχει ανα­δει­χθεί σε βασικό πυλώνα της οικο­νο­μίας, αλλά η δημόσια συζή­τηση γύρω από αυτόν είναι στρεβλή και βασί­ζε­ται σε λαν­θα­σμέ­νες παρα­δο­χές.
  • Η αύξηση των του­ρι­στι­κών αφίξεων και εσόδων δεν αντι­κα­το­πτρί­ζει την πραγ­μα­τική βιω­σι­μό­τητα και κερ­δο­φο­ρία των ξενο­δο­χεια­κών επι­χει­ρή­σεων, οι οποίες αντι­με­τω­πί­ζουν υψηλό λει­τουρ­γικό κόστος και αυστη­ρές περι­βαλ­λο­ντι­κές απαι­τή­σεις.
  • Η δομή του ελλη­νι­κού ξενο­δο­χεια­κού τομέα είναι κατά βάση μικρο­με­σαία, με πολλές οικο­γε­νεια­κές επι­χει­ρή­σεις που αγω­νί­ζο­νται να προ­σαρ­μο­στούν στις σύγ­χρο­νες προ­κλή­σεις.
  • Η αξιο­λό­γηση του του­ρι­στι­κού κλάδου πρέπει να περι­λαμ­βά­νει την ικα­νό­τητά του να επεν­δύει και να και­νο­το­μεί, αντί να εστιά­ζει μόνο στη ζήτηση και στα ρεκόρ αφίξεων.

Σε άρθρο του ο Πρό­ε­δρος της Πανελ­λή­νιας Ομο­σπον­δίας Ξενο­δό­χων κ Γιάννης Χατζής ανα­φέ­ρει τα εξής: Υπάρχει ένα παρά­δοξο που χαρα­κτη­ρί­ζει σήμερα τη δημόσια συζή­τηση για τον ελλη­νικό του­ρι­σμό. Όσο μεγα­λύ­τερη γίνεται η συμβολή του στην εθνική οικο­νο­μία, τόσο περισ­σό­τερο αξιο­λο­γεί­ται με δείκτες που αδυ­να­τούν να περι­γρά­ψουν την πραγ­μα­τική του κατά­σταση.

Την τελευ­ταία δεκα­πε­ντα­ε­τία ο του­ρι­σμός δεν εξε­λί­χθηκε απλώς σε έναν ακόμη παρα­γω­γικό κλάδο. Κατά τη διάρ­κεια της δημο­σιο­νο­μι­κής κρίσης απο­τέ­λεσε έναν από τους βασι­κούς πυλώνες οικο­νο­μι­κής ανθε­κτι­κό­τη­τας. Στην περίοδο της παν­δη­μίας απέ­δειξε ότι δια­θέ­τει θεσμική ωρι­μό­τητα, επι­χει­ρη­σιακή ευε­λι­ξία και επεν­δυ­τική αντοχή, συμ­βάλ­λο­ντας καθο­ρι­στικά στην ταχύ­τερη ανά­καμψη της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας. Σήμερα απο­τε­λεί τον σημα­ντι­κό­τερο εξα­γω­γικό κλάδο υπη­ρε­σιών της χώρας, στη­ρί­ζει εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες θέσεις εργα­σίας και δημιουρ­γεί οικο­νο­μική δρα­στη­ριό­τητα σε περιο­χές όπου ελά­χι­στοι άλλοι κλάδοι μπορούν να λει­τουρ­γή­σουν ως μοχλοί ανά­πτυ­ξης.

Η επι­τυ­χία αυτή, όμως, συνο­δεύ­τηκε από μια στρεβλή δημόσια συζή­τηση. Ο του­ρι­σμός μετα­τρά­πηκε στα­διακά σε εύκολο πεδίο λαϊ­κι­σμού. Η έννοια του υπερ­του­ρι­σμού χρη­σι­μο­ποιεί­ται συχνά χωρίς χωρική ή χρονική τεκ­μη­ρί­ωση. Η αδυ­να­μία πολλών ελλη­νι­κών νοι­κο­κυ­ριών να πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν δια­κο­πές απο­δί­δε­ται απο­κλει­στικά στον του­ρι­σμό, παρα­βλέ­πο­ντας ότι πρό­κει­ται κυρίως για ζήτημα δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος. Παράλ­ληλα, η εικόνα που δημιουρ­γεί­ται είναι ότι το σύνολο των επι­χει­ρή­σεων του κλάδου λει­τουρ­γεί σε συν­θή­κες υψηλής κερ­δο­φο­ρίας.

Η πραγ­μα­τι­κό­τητα είναι πολύ δια­φο­ρε­τική.

Το μεγα­λύ­τερο σφάλμα της δημό­σιας συζή­τη­σης είναι ότι συγχέει τις επι­δό­σεις του προ­ο­ρι­σμού με την οικο­νο­μική κατά­σταση των επι­χει­ρή­σεων που τον συγκρο­τούν. Οι αφίξεις αυξά­νο­νται. Τα συνο­λικά έσοδα αυξά­νο­νται. Αυτό όμως δεν σημαί­νει αυτο­μά­τως ότι αυξά­νε­ται η βιω­σι­μό­τητα, η παρα­γω­γι­κό­τητα ή η δυνα­τό­τητα επέν­δυ­σης των ξενο­δο­χεια­κών επι­χει­ρή­σεων, ιδιαί­τερα σε μια οικο­νο­μία στην οποία η ονο­μα­στική αύξηση των του­ρι­στι­κών εσόδων οφεί­λε­ται κυρίως στον πλη­θω­ρι­σμό και όπου η πραγ­μα­τική αξία ανά επι­σκέ­πτη είναι στάσιμη πάνω από 15 χρόνια.

Η δομή του ελλη­νι­κού ξενο­δο­χεια­κού τομέα παρα­μέ­νει κατά βάση μικρο­με­σαία. Χιλιά­δες οικο­γε­νεια­κές επι­χει­ρή­σεις λει­τουρ­γούν σε ένα περι­βάλ­λον συνε­χούς αύξησης του λει­τουρ­γι­κού κόστους, υψηλού κόστους χρη­μα­το­δό­τη­σης, αυστη­ρό­τε­ρων περι­βαλ­λο­ντι­κών απαι­τή­σεων και διαρ­κούς ανάγκης ανα­βάθ­μι­σης των εγκα­τα­στά­σεων και των υπη­ρε­σιών τους. Οι μακρο­οι­κο­νο­μι­κοί δείκτες δεν απο­τυ­πώ­νουν αυτή την πραγ­μα­τι­κό­τητα. Απο­τυ­πώ­νουν μόνο το μέγεθος της αγοράς, όχι την υγεία της.

Αυτό ακριβώς είναι το σημείο καμπής στο οποίο βρί­σκε­ται σήμερα ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός. Εάν συνε­χί­σουμε να πανη­γυ­ρί­ζουμε για τα ρεκόρ αφίξεων χωρίς να εξε­τά­ζουμε την πραγ­μα­τική ανθε­κτι­κό­τητα των επι­χει­ρή­σεων, κιν­δυ­νεύ­ουμε να οδη­γη­θούμε σε λαν­θα­σμέ­νες πολι­τι­κές επι­λο­γές. Ένας στρα­τη­γι­κός κλάδος δεν αξιο­λο­γεί­ται απο­κλει­στικά από τη ζήτηση. Αξιο­λο­γεί­ται από την ικα­νό­τητά του να συνε­χί­σει να επεν­δύει, να και­νο­το­μεί, να δημιουρ­γεί ποιο­τι­κές θέσεις εργα­σίας και να παρα­μέ­νει διεθνώς αντα­γω­νι­στι­κός.

Υπάρ­χουν ορι­σμένα δεδο­μένα που αξίζει να απο­τε­λέ­σουν τη βάση της δημό­σιας συζή­τη­σης.

Η Ελλάδα δια­θέ­τει σήμερα ένα από τα πλέον ανα­βαθ­μι­σμένα ξενο­δο­χειακά προ­ϊ­ό­ντα της Μεσο­γείου, απο­τέ­λε­σμα πολυ­ε­τών ιδιω­τι­κών επεν­δύ­σεων. Οι εργα­σια­κές σχέσεις στον ξενο­δο­χειακό κλάδο ρυθ­μί­ζο­νται εδώ και πάνω από μισό αιώνα από συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις εργα­σίας, ενώ ο κλάδος επεν­δύει διαρκώς στη βιω­σι­μό­τητα, στην ενερ­γειακή ανα­βάθ­μιση και στη μείωση του περι­βαλ­λο­ντι­κού απο­τυ­πώ­μα­τος. Κυρίως όμως απο­τε­λεί τον βασικό ανα­πτυ­ξιακό πυλώνα της ελλη­νι­κής περι­φέ­ρειας και ιδιαί­τερα της νησιω­τι­κής Ελλάδας, δημιουρ­γώ­ντας οικο­νο­μική δρα­στη­ριό­τητα, συγκρα­τώ­ντας τον πλη­θυ­σμό και στη­ρί­ζο­ντας την κοι­νω­νική συνοχή σε περιο­χές όπου οι δυνα­τό­τη­τες οικο­νο­μι­κής δια­φο­ρο­ποί­η­σης είναι περιο­ρι­σμέ­νες.

Η δημόσια συζή­τηση οφείλει επο­μέ­νως να απο­μα­κρυν­θεί από τους εύκο­λους τίτλους και να επι­κε­ντρω­θεί στις πραγ­μα­τι­κές προ­κλή­σεις. Από τις αφίξεις στην παρα­γω­γι­κό­τητα. Από τα συνο­λικά έσοδα στην απόδοση των επεν­δύ­σεων. Από τις γενι­κεύ­σεις στη δομή της αγοράς. Από τον λαϊ­κι­σμό στη χάραξη τεκ­μη­ριω­μέ­νης πολι­τι­κής.

Το πραγ­μα­τικό δια­κύ­βευμα, επο­μέ­νως, δεν είναι αν ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός θα κατα­γρά­ψει ακόμη μία επι­τυ­χη­μένη χρονιά. Είναι αν η χώρα θα συνε­χί­σει να χαράσ­σει πολι­τι­κές που ενι­σχύ­ουν την αντα­γω­νι­στι­κό­τητα, τη βιω­σι­μό­τητα των επι­χει­ρή­σεων και την ανά­πτυξη της περι­φέ­ρειας ή αν θα εγκλω­βι­στεί σε μια δημόσια συζή­τηση που βασί­ζε­ται σε εσφαλ­μέ­νες παρα­δο­χές.

Όταν επι­μέ­νουμε να αξιο­λο­γούμε έναν στρα­τη­γικό κλάδο με τους λάθος δείκτες, η κοινή γνώμη ανα­πό­φευ­κτα απο­προ­σα­να­το­λί­ζε­ται από απλου­στευ­τι­κές ανα­γνώ­σεις και επι­φα­νειακά επι­χει­ρή­ματα. Και όταν η στρα­τη­γική πορεία της οικο­νο­μίας αρχίζει να επη­ρε­ά­ζε­ται από δογ­μα­τι­κές προ­σεγ­γί­σεις ή από αφη­γή­ματα που ανα­δει­κνύ­ουν ανύ­παρ­κτα προ­βλή­ματα, ενώ υπο­βαθ­μί­ζουν τις πραγ­μα­τι­κές διαρ­θρω­τι­κές αδυ­να­μίες, η δημόσια πολι­τική κατα­λή­γει με σχεδόν μαθη­μα­τική ακρί­βεια στην εφαρ­μογή εσφαλ­μέ­νων και ορι­ζό­ντιων παρεμ­βά­σεων.

Τα μέτρα αυτά μπορεί να αντα­πο­κρί­νο­νται πρό­σκαιρα στις πιέσεις της συγκυ­ρίας ή της επι­και­ρό­τη­τας, όμως σπάνια αντι­με­τω­πί­ζουν την ουσία των προ­βλη­μά­των. Αντί­θετα, δια­τα­ράσ­σουν τη λει­τουρ­γία της αγοράς, απο­δυ­να­μώ­νουν την επεν­δυ­τική εμπι­στο­σύνη, επι­βα­ρύ­νουν δυσα­νά­λογα τις μικρές και μεσαίες επι­χει­ρή­σεις και τελικά αλλοιώ­νουν τη δομή ενός κλάδου που απο­τε­λεί θεμέλιο της οικο­νο­μι­κής ζωής της περι­φέ­ρειας. Η συζή­τηση για τον χωρο­τα­ξικό σχε­δια­σμό απο­τε­λεί χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα του κιν­δύ­νου που δημιουρ­γεί­ται όταν σύν­θε­τες ανα­πτυ­ξια­κές επι­λο­γές επι­χει­ρεί­ται να αντι­με­τω­πι­στούν με ορι­ζό­ντιες λογικές και όχι με τεκ­μη­ριω­μένη ανάλυση.

Η Ελλάδα έχει ανάγκη από πολι­τι­κές που βασί­ζο­νται στα πραγ­μα­τικά δεδο­μένα της οικο­νο­μίας και όχι στις εντυ­πώ­σεις. Διότι όταν οι λάθος δείκτες παρά­γουν λάθος συμπε­ρά­σματα, ακο­λου­θούν ανα­πό­φευ­κτα λάθος πολι­τι­κές. Και το κόστος αυτών των πολι­τι­κών δεν το πλη­ρώ­νει μόνο ο του­ρι­σμός. Το πλη­ρώ­νει η αντα­γω­νι­στι­κό­τητα της χώρας, η ανα­πτυ­ξιακή προ­ο­πτική της περι­φέ­ρειας και, τελικά, η ίδια η ελλη­νική οικο­νο­μία.

Πηγή: insider.gr

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.