Φράγμα Γαδουρά: Η ΔΕΥΑΡ δεν πληρώνει, η Περιφέρεια καλύπτει, και ο Δήμος… περιμένει το Δικαστήριο!

• Πώς ένα έργο ζωτικής σημα­σίας πνί­γε­ται στη διγλωσ­σία, την αδρά­νεια και τα “θα τα πούμε στο δικα­στή­ριο”

Στην Ρόδο του 2025, ένα από τα πιο κρίσιμα έργα υπο­δο­μής το Φράγμα Γαδουρά κιν­δυ­νεύει όχι από τη λει­ψυ­δρία, αλλά από πολι­τική ανα­βλη­τι­κό­τητα, διοι­κη­τική ακρισία και μια εμμο­νική άρνηση απο­πλη­ρω­μής συμ­φω­νη­θέ­ντων δυνάμει προ­γραμ­μα­τι­κών συμ­βά­σεων ελεγ­μέ­νων από το Ελεγ­κτικό Συνέ­δριο.

Από τη μια πλευρά, η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου προ­σπα­θεί (και επι­τυγ­χά­νει!) να δια­τη­ρή­σει το έργο ζωντανό. Από την άλλη, η ΔΕΥΑΡ, υπό την ευλογία της δημο­τι­κής αρχής, έχει υιο­θε­τή­σει την τακτική του «δεν πληρώνω, δεν πληρώνω», με τη νομική οδό να απο­τε­λεί πλέον κατα­φύ­γιο.

Αλήθεια, τι συμ­βαί­νει όταν ένας θεσμι­κός εταίρος σε σύμβαση πολλών εκα­τομ­μυ­ρίων αρνεί­ται να πλη­ρώ­σει; Απλό. Κάποιος άλλος πλη­ρώ­νει. Και σε αυτή την περί­πτωση, αυτός ο «κάποιος άλλος» είναι η Περι­φέ­ρεια, που ήδη κατα­γρά­φει χρέος 6,4 εκατ. ευρώ, έχει εισπρά­ξει μέσω κατά­σχε­σης από τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς της ΔΕΥΑΡ 1,5 εκα­τομ­μύ­ριο, το έχει κατα­βά­λει στον ανάδοχο της υπη­ρε­σίας και περι­μέ­νει την πληρωμή δόσεων ρύθ­μι­σης μέσω της ΑΑΔΕ.

Και το ερώτημα παρα­μέ­νει βασα­νι­στικό: γιατί;

Η αρχή του δρά­μα­τος: «Όλοι σύμ­φω­νοι… μέχρι να μιλήσει το μικρό­φωνο»

Το από­γευμα της Τετάρ­της ο περι­φε­ρειάρ­χης κ. Γιώργος Χατζη­μάρ­κος κάλεσε σε συνά­ντηση τον δήμαρχο Ρόδου κ. Αλέ­ξαν­δρο Κολιάδη και πολλοί έσπευ­σαν να δουν «φως στο τούνελ».

Παρό­ντες σε μια συνά­ντηση 6 ωρών περίπου ο νομικός σύμ­βου­λος της περι­φέ­ρειας κ. Γιώργος Μαυ­ρομ­μά­της και ο αντι­δή­μαρ­χος Οικο­νο­μι­κών του Δήμου κ. Κώστας Χαλκιάς. Η κου­βέ­ντα είχε εντά­σεις, αλλά, σύμφωνα με όλες τις πλη­ρο­φο­ρίες, εξε­λί­χθηκε σε εποι­κο­δο­μη­τικό κλίμα.

Ο Περι­φε­ρειάρ­χης παρου­σί­ασε μια πρόταση «win-win». Οι συνο­μι­λη­τές έδειξαν διάθεση για σύγκληση. Υπήρξαν χαμό­γελα, φιλο­φρο­νή­σεις.

Μια μέρα μετά, νέα συνά­ντηση Χαλκιά – Μαυ­ρομ­μάτη. Ξανά καλό κλίμα. Όλα δεί­χνουν πως η λύση είναι προ των πυλών.

Μέχρι που ήρθε το δημο­τικό συμ­βού­λιο. Εκεί, μπροστά στις κάμερες και το κοινό, ο Δήμαρ­χος σε ρόλο πολι­τι­κού… χαμαι­λέ­ο­ντα, δήλωσε ότι φυσικά και θέλει συμ­φω­νία, αλλά… «θα απο­φα­σί­σουν τα δικα­στή­ρια». Ο δε πρό­ε­δρος της ΔΕΥΑΡ κ. Σωτήρης Βαγια­νός, πήγε ένα βήμα παρα­πέρα, υιο­θε­τώ­ντας για ακόμα μια φορά την αγα­πη­μένη θεωρία συνω­μο­σίας: «Η Περι­φέ­ρεια δεν ζημιώ­νε­ται. Πλη­ρώ­νε­ται από κρατικά κον­δύ­λια. Όλα καλά!»

Ή μήπως όχι;

«ΠΔΕ»: Το μαγικό χαλί όπου εξα­φα­νί­ζο­νται 6,4 εκα­τομ­μύ­ρια

Ο κ. Βαγια­νός επι­μέ­νει ότι η Περι­φέ­ρεια δεν πλη­ρώ­νει από την τσέπη της. Ότι το έργο συντη­ρεί­ται με κρατικό χρήμα μέσω του Προ­γράμ­μα­τος Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων (ΠΔΕ). Τι λέει όμως το ίδιο το Υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών; Ότι τα χρήματα που κατα­βάλ­λο­νται στον ανάδοχο ΑΚΤΩΡ δεν επι­τρέ­πε­ται να προ­έρ­χο­νται από κρατικό χρήμα και δεν υφί­στα­ται τέτοια πληρωμή από κανένα Υπουρ­γείο.

Η Περι­φέ­ρεια καθιστά μάλιστα σαφές ότι ο κωδικός στο ΠΔΕ της Περι­φέ­ρειας υπάρχει μόνο για να κατα­θέ­τει η ΔΕΥΑΡ τις υπο­χρε­ώ­σεις της όπως η ίδια τις όρισε σε ανάληψη πολυ­ε­τούς υπο­χρέ­ω­σης.

Δηλαδή: η ΔΕΥΑΡ δεν πλη­ρώ­νει, ο εργο­λά­βος πλη­ρώ­νε­ται και η Περι­φέ­ρεια ανα­λαμ­βά­νει το βάρος για να μην κοπεί το νερό στους πολίτες. Και αντί για ένα “ευχα­ρι­στώ”, ακούει “θα τα πούμε στο δικα­στή­ριο”.

Και οι «υπεύ­θυ­νοι» ζητούν… απο­δεί­ξεις

Σαν να μην έφτανε η στάση άρνησης, ήρθε και η επιστολή-έπος των εκπρο­σώ­πων του Δήμου και της ΔΕΥΑΡ προς τον Πρόεδρο της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης.

Εκεί ζητούν, σε μια υπέροχα γρα­φειο­κρα­τική και χρο­νο­βόρα προ­σπά­θεια, όλα τα παρα­στα­τικά από το 2017 έως το 2025: μισθο­δο­σίες, τιμο­λό­για χημικών, απο­δεί­ξεις μετα­φο­ρών, συντη­ρή­σεις, Coswin data, ημε­ρο­λό­για βλαβών και… λεπτο­μέ­ρειες ανω­τέ­ρας βίας του Ιουνίου 2023.

Αντί να πλη­ρώ­σουν, ζητούν 8 χρόνια αρχείων. Σαν να πας σε εστια­τό­ριο, να φας, να πεις «δεν πληρώνω» και μετά να απαι­τείς πόθεν έσχες για το μαϊ­ντανό στο ριζότο.

Η ειρω­νεία; Ο έλεγχος καλής εκτέ­λε­σης του έργου είχε γίνει και εγκρι­θεί από την επι­τροπή ελέγχου, δεν είχε προ­σβλη­θεί ποτέ παρότι ήταν κατά πλειο­ψη­φία και παρή­γαγε έννομα απο­τε­λέ­σματα. Η Περι­φέ­ρεια έτσι οφείλει στον ανάδοχο, ο ανά­δο­χος προει­δο­ποί­ησε για λήψη ανα­γκα­στι­κών μέτρων και…. εμφα­νί­στη­καν εντο­νό­τε­ρες οι «δια­φω­νίες».

Η κρίσιμη συνε­δρί­αση: ώρα απο­φά­σεων ή ώρα εκτρο­πής;

Η αυριανή συνε­δρί­αση της Επι­τρο­πής Παρα­κο­λού­θη­σης είναι κομβική. Εκεί θα φανεί αν η ΔΕΥΑΡ και οι εκπρό­σω­ποί της συνε­χί­σουν την αντι­πα­ρά­θεση ή αν θα μπουν επι­τέ­λους στη συζή­τηση λύσης. Αν δεν υπάρξει συναί­νεση, το έργο μπαίνει ορι­στικά σε τροχιά δικα­στι­κής δια­μά­χης με άγνωστη διάρ­κεια και ακόμα πιο άγνωστο κόστος για όλους. Συνέ­πειες που κλο­νί­ζουν περαι­τέρω τις σχέσεις των δύο βαθμών αυτο­διοί­κη­σης, αλλά και το μέλλον της υδρο­δό­τη­σης του νησιού.

Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου στάθηκε στο ύψος των περι­στά­σεων. Ανέλαβε το κόστος για να μη στα­μα­τή­σει το έργο. Πρό­τεινε λύσεις, κάλεσε σε διάλογο, εξά­ντλησε τα περι­θώ­ρια συνεν­νό­η­σης.

Ο Δήμος Ρόδου, μέσω της ΔΕΥΑΡ, είτε από ανι­κα­νό­τητα είτε από πολι­τική σκο­πι­μό­τητα, υπο­νο­μεύει τον εαυτό του. Το παι­χνίδι με τον χρόνο και τις δια­δι­κα­σίες, οι αλλη­λο­συ­γκρουό­με­νες δηλώ­σεις, οι διπλές γραμμές και η κυνική επί­κληση των δικα­στη­ρίων ως “λύση”, δεν είναι απλώς ασέβεια προς την Περι­φέ­ρεια. Είναι ευθεία προ­σβολή της κοινής λογικής και των πολιτών που πλη­ρώ­νουν το τίμημα.

Αν αύριο δεν υπάρξει σαφής πολι­τική απόφαση για υπέρ­βαση της κρίσης, τότε δεν θα μιλάμε για ένα έργο που κιν­δυ­νεύει. Θα μιλάμε για θεσμική χρε­ο­κο­πία. Και το βάρος θα το σηκώ­σουν εκείνοι που σήμερα λένε «θα τα πούμε στα δικα­στή­ρια».

Κάποιος πρέπει να βάλει τελεία

Η Περι­φέ­ρεια έκανε ό,τι μπο­ρούσε: πλήρωσε, πρό­τεινε, συνά­ντησε, δια­πραγ­μα­τεύ­τηκε. Ο Δήμος, αντί για συνερ­γα­σία, έδωσε αορι­στίες, καθυ­στε­ρή­σεις, αντι­φά­σεις και τελικά την κλασική ελλη­νική απά­ντηση: «θα τα πούμε στα δικα­στή­ρια».

Ο πολίτης της Ρόδου, που χρειά­ζε­ται καθαρό νερό και λει­τουρ­γι­κές υπο­δο­μές, παρα­κο­λου­θεί έκπλη­κτος το σίριαλ «ΔΕΥΑΡ vs Πραγ­μα­τι­κό­τητα».

Η πολι­τική ηγεσία του Δήμου πρέπει να απο­φα­σί­σει: είναι συμπαί­χτης της Περι­φέ­ρειας για το κοινό καλό ή παίζει αντι­πο­λί­τευση στα νερά;

Γιατί το να βγαί­νεις συναι­νε­τι­κός στις κλει­στές πόρτες και να αλλά­ζεις ρόλο στο δημο­τικό συμ­βού­λιο είναι χρήσιμο μόνο αν είσαι ηθο­ποιός. Όχι δήμαρ­χος.

Σημεί­ωση: Αν συνε­χί­σουν έτσι, η επόμενη σύμβαση θα είναι με σενα­ριο­γράφο. Του­λά­χι­στον να πάρει και κανείς Όσκαρ.