Νέο κύμα ακρίβειας το φθινόπωρο

Ρεκόρ 23 ετών σημεί­ωσε ο δείκτης τιμών της φυτικής παρα­γω­γής τον Ιούνιο του 2023, κάτι που ήδη φάνηκε στην τσέπη των κατα­να­λω­τών, κυρίως κατά την αγορά φρούτων και λαχα­νι­κών, ενώ ανα­μέ­νε­ται να πυρο­δο­τή­σει ανα­τι­μή­σεις σε σειρά άλλων ειδών δια­τρο­φής το επόμενο διά­στημα. Η δια­μόρ­φωση του δείκτη σε ιστο­ρικά υψηλά επίπεδα δεν είναι φυσικά απο­τέ­λε­σμα μόνο της αύξησης κατά 71,1% σε σύγκριση με πέρυσι της τιμής παρα­γω­γού στο ελαιό­λαδο, αλλά ανα­τι­μή­σεων σε διψήφιο ποσοστό σε πολλά προ­ϊ­ό­ντα, όπως τα φρούτα, τα κηπευ­τικά, αλλά ακόμη και τα κτη­νο­τρο­φικά φυτά, κάτι που συνε­πά­γε­ται με τη σειρά του ανα­τι­μή­σεις στα προ­ϊ­ό­ντα της ζωικής παρα­γω­γής. Αλλωστε ήδη τον Ιούνιο οι τιμές παρα­γω­γού στα κρέατα κατέ­γρα­ψαν αύξηση 13,5% σε σύγκριση με πέρυσι, ενώ στα υπό­λοιπα προ­ϊ­ό­ντα της ζωικής παρα­γω­γής, όπως είναι για παρά­δειγμα τα τυρο­κο­μικά και τα γαλα­κτο­κο­μικά, οι τιμές παρα­γω­γού σημεί­ω­σαν αύξηση 29,5%.

Οι παρα­πάνω εξε­λί­ξεις σε συν­δυα­σμό με την άνοδο της τιμής των καυ­σί­μων και τις ανη­συ­χίες για περαι­τέρω αύξηση της διε­θνούς τιμής του πετρε­λαίου λόγω μειω­μέ­νης προ­σφο­ράς, κάτι για το οποίο προει­δο­ποί­ησε χθες η Διεθνής Υπη­ρε­σία Ενέρ­γειας (ΙΕΑ), προ­κα­λούν έντονο προ­βλη­μα­τι­σμό και στο οικο­νο­μικό επι­τε­λείο της κυβέρ­νη­σης, καθώς δημιουρ­γού­νται ανάγκες για μέτρα ενί­σχυ­σης των εισο­δη­μά­των, του­λά­χι­στον των ασθε­νέ­στε­ρων.

Η λιανική τιμή του ελαιο­λά­δου μπορεί να ξεπε­ρά­σει τα 10 ευρώ/κιλό, ενώ έχουν εκτι­να­χθεί οι τιμές σε φρούτα και λαχα­νικά.

Ηδη έχει νομο­θε­τη­θεί η παρά­ταση του market pass μέχρι τον Οκτώ­βριο, χωρίς να απο­κλεί­ε­ται το ενδε­χό­μενο περαι­τέρω παρά­τα­σής του μέχρι το τέλος του έτους, εάν υπάρχει ο απαι­τού­με­νος δημο­σιο­νο­μι­κός χώρος. Η κυβέρ­νηση, από την άλλη, κλείνει τη συζή­τηση περί συνέ­χι­σης του fuel pass, ενώ το επόμενο διά­στημα θα απο­φα­σι­σθούν τα κρι­τή­ρια για το επίδομα θέρ­μαν­σης, αλλά και ποια θα είναι η μορφή των ούτως ή άλλων «ψαλι­δι­σμέ­νων» επι­δο­τή­σεων στους λογα­ρια­σμούς του ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος. Περισ­σό­τε­ρες ανα­κοι­νώ­σεις, πάντως, ανα­μέ­νο­νται από τον ίδιο τον πρω­θυ­πουργό από το βήμα της Διε­θνούς Εκθεσης Θεσ­σα­λο­νί­κης (ΔΕΘ) στις 9 Σεπτεμ­βρίου.

Σύμφωνα, λοιπόν, με όσα ανα­κοί­νωσε χθες η Ελλη­νική Στα­τι­στική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), ο γενικός δείκτης τιμών εκροών στη γεωργία – κτη­νο­τρο­φία, στον οποίο απο­τυ­πώ­νο­νται οι τιμές παρα­γω­γού, αυξή­θηκε τον Ιούνιο του 2023 κατά 30,6%, ενώ τον Ιούνιο του 2022 σε σύγκριση με τον Ιούνιο του 2021 είχε αυξηθεί κατά 9,8%. Ειδικά ο υπο­δεί­κτης τιμών φυτικής παρα­γω­γής αυξή­θηκε τον Ιούνιο του 2023 κατά 34,1% και δια­μορ­φώ­θηκε στις 157,3 μονάδες, στο υψη­λό­τερο σημείο που έχει κατα­γρα­φεί από την ΕΛΣΤΑΤ τα τελευ­ταία 23 χρόνια. Πέρα από το ελαιό­λαδο, η λιανική τιμή του οποίου προ­βλέ­πε­ται ότι μπορεί να ξεπε­ρά­σει τα 10 ευρώ/κιλό, και την εκτό­ξευση των τιμών σε φρούτα και λαχα­νικά τον Ιούνιο λόγω και των δυσμε­νών και­ρι­κών συν­θη­κών, οι τιμές παρα­γω­γού σε σειρά άλλων προ­ϊ­ό­ντων απο­τε­λούν προ­άγ­γελο υψηλών πλη­θω­ρι­στι­κών πιέσεων. Η τιμή του πρό­βειου γάλα­κτος (πρό­κει­ται για τιμές χωρίς επι­δο­τή­σεις) είναι κατά 34% υψη­λό­τερη σε σύγκριση με το 2022, κάτι που συνε­πά­γε­ται πολύ υψηλές τιμές στη φέτα και σε άλλα τυριά, στα κτη­νο­τρο­φικά φυτά οι αυξή­σεις είναι της τάξεως του 10,6%, μετά μια αύξηση 29,9% το 2022, στα αυγά 18,4% και στις πατάτες 27,2%.

Ανη­συ­χη­τι­κές ενδεί­ξεις υπάρ­χουν και από την πλευρά των εισα­γό­με­νων βιο­μη­χα­νι­κών προ­ϊ­ό­ντων. Αν και σε ετήσια βάση ο δείκτης τιμών εισα­γω­γών στη βιο­μη­χα­νία υπο­χώ­ρησε τον Ιούνιο κατά 19,4%, εμφά­νισε οριακή αύξηση 0,5% σε σύγκριση με τον Μάιο του 2023, την πρώτη αύξηση μετά επτά μήνες δια­δο­χι­κών μειώ­σεων.

Πηγή kathimerini.gr