Εστίαση: Χαλαρώνουν τα μέτρα, σφίγγει η θηλιά των χρεών

Προσ­δο­κίες ανά­καμ­ψης από 1η Μαΐου λόγω πιστο­ποι­η­τι­κών Covid. Στήριξη για το ενερ­γειακό κόστος και άλλα προ­α­παι­τού­μενα θέτει ο κλάδος, ο οποίος βλέπει τους κατα­να­λω­τές να «μαζεύ­ο­νται» καθώς καλού­νται να δια­χει­ρι­στούν αυξη­μένα έξοδα.

Ελπίδες καλ­λιερ­γεί στην εστίαση η άρση του μέτρου της επί­δει­ξης πιστο­ποι­η­τι­κού ή τεστ στην είσοδο των κατα­στη­μά­των από την 1η Μαΐου, αλλά οι επαγ­γελ­μα­τίες δεν περι­μέ­νουν ουσια­στική τόνωση ρευ­στό­τη­τας, χωρίς μέτρα για στήριξη των εισο­δη­μά­των των κατα­να­λω­τών.

Όπως τονί­ζουν στο Euro2day.gr, ο κλάδος στε­ρεί­ται πόρους όσο οι καταναλωτές-πελάτες τους περιο­ρί­ζουν δρα­στικά δαπάνες για ψυχα­γω­γία και δια­σκέ­δαση, προ­κει­μέ­νου να δια­χει­ρι­στούν αυξη­μένα έξοδα για βασικά αγαθά, ενέρ­γεια και χρέη.

Αυτή η στε­νό­τητα απο­τυ­πώ­θηκε και στην περιο­ρι­σμένη κατα­νά­λωση κατά την πασχα­λινή περίοδο, με πολλές εμπο­ρι­κές επι­χει­ρή­σεις να γράφουν χει­ρό­τε­ρες επι­δό­σεις και από την περίοδο της παν­δη­μίας (2021).

Ειδικά στην εστίαση, με εξαί­ρεση τις του­ρι­στι­κές περιο­χές όπου οι επι­χει­ρή­σεις ωφε­λή­θη­καν από τη μαζική έξοδο μετά από δύο χρόνια περιο­ρι­σμών, ο απο­λο­γι­σμός της εορ­τα­στι­κής κίνησης είναι αρνη­τι­κός.

Πλέον η εστίαση, για να μεταβεί σε τροχιά βιω­σι­μό­τη­τας, ποντά­ρει στον του­ρι­σμό -κατά βάση εγχώριο- αλλά κυρίως στα προ­α­παι­τού­μενα, στα οποία περι­λαμ­βά­νει μεταξύ άλλων πλαφόν στις τιμές της ενέρ­γειας, πάγωμα των οφειλών στο δημόσιο που δημιουρ­γή­θη­καν στην παν­δη­μία και ενιαία ρύθμιση χρεών.

Ας σημειω­θεί ότι πολλοί επαγ­γελ­μα­τίες έχουν χάσει τον λογα­ρια­σμό από τις πολλές ρυθ­μί­σεις -ρύθμιση για ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές, ρύθμιση για φορο­λο­γι­κές υπο­χρε­ώ­σεις, ρύθμιση για οφειλές στους Δήμους, ρύθμιση για όσους έχασαν ρύθμιση κ.ο.κ.

Εν τω μεταξύ, με την έκρηξη του ενερ­γεια­κού κόστους συσ­σω­ρεύ­ο­νται νέα χρέη, ενώ οι επι­χει­ρη­μα­τίες της εστί­α­σης αγω­νιούν για τις δυνα­τό­τη­τες που θα απε­λευ­θε­ρώ­σει η ΕΕ τον άλλο μήνα. Μέχρι τότε ανα­βάλ­λουν πλη­ρω­μές ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών και ΦΠΑ, προ­κει­μέ­νου να είναι συνε­πείς στους λογα­ρια­σμούς του ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος, καθώς κιν­δυ­νεύ­ουν με διακοπή παροχής και άρα λουκέτο στις επι­χει­ρή­σεις τους.

Κατά συνέ­πεια, όπως τονίζει στο Euro2day.gr o Γιώργος Καβ­βα­θάς, πρό­ε­δρος της Πανελ­λή­νιας Ομο­σπον­δίας Εστια­το­ρι­κών και Συναφών Επαγ­γελ­μά­των (ΠΟΕΣΕ) και πρό­ε­δρος της Γενικής Συνο­μο­σπον­δίας Επαγ­γελ­μα­τιών Βιο­τε­χνών Εμπόρων Ελλάδας (ΓΣΕΒΕΕ), μπορεί από 1η Μαΐου η αγορά να απε­λευ­θε­ρώ­νε­ται από τους περιο­ρι­σμούς της παν­δη­μίας, ωστόσο εξα­κο­λου­θεί να λει­τουρ­γεί υπό περιο­ρι­σμούς, που έχουν να κάνουν με την πενιχρή ρευ­στό­τητα των επαγ­γελ­μα­τιών και το χαμηλό δια­θέ­σιμο εισό­δημα των κατα­να­λω­τών.

«Προ­φα­νώς η βελ­τί­ωση του καιρού, η πασχα­λινή περί­ο­δος και η του­ρι­στική κίνηση -ανάλογα με την ποιό­τητά της- τονώ­νουν τον κύκλο εργα­σιών της αγοράς, αλλά το πρό­βλημα δεν θα λυθεί χωρίς θεσμι­κές παρεμ­βά­σεις που θα απο­κα­τα­στή­σουν το αξιό­χρεο φυσικών προ­σώ­πων και επι­χει­ρή­σεων», προ­σθέ­τει.

Πρα­κτικά, σύμφωνα με συγκλί­νου­σες εκτι­μή­σεις επι­χει­ρη­μα­τιών, οι προσ­δο­κίες για επι­στροφή των κατα­να­λω­τών στην εστίαση μετά την 1η Μαΐου δεν αφορούν το σύνολο της αγοράς. Εξάλλου, αυτές τις ημέρες, λόγω και της μεγάλης εξόδου εκδρο­μέων, η τονω­τική ένεση ωφέλησε κυρίως επι­χει­ρή­σεις σε του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς και λίγα κατα­στή­ματα εστί­α­σης στα αστικά κέντρα -κυρίως κέντρα δια­σκέ­δα­σης, κλαμπ, μπαρ κ.ά.

Κατα­κό­ρυφη πτώση εσόδων

Η αγορά επι­βε­βαιώ­νει ότι τρέχει με πολλές ταχύ­τη­τες. Αξίζει να σημειω­θεί ότι ο κλάδος εστί­α­σης -που υπό κανο­νι­κές συν­θή­κες τζι­ρά­ρει κάτι λιγό­τερο από μισό δισ. ευρώ τον μήνα- έχει χάσει σχεδόν 4 δισ. ευρώ από την αξία του σε δύο χρόνια παν­δη­μίας. Με τις επι­πτώ­σεις του πολέμου στην Ουκρα­νία, συνε­χί­ζει να γράφει απώ­λειες, κυρίως από τη μείωση των δαπανών των κατα­να­λω­τών σε δια­σκέ­δαση, ένδυση-υπόδηση και άλλα μη ανα­γκαία είδη, πλην τρο­φί­μων που συν­δέ­ο­νται με τις εξόδους για ψυχα­γω­γία.

Όσο βαθαί­νει η κρίση σε επίπεδο εφο­δια­στι­κής αλυ­σί­δας, πρώτων υλών, προ­ϊ­ό­ντων, καυ­σί­μων και ενέρ­γειας, ο κλάδος στε­ρεί­ται πόρους. Ο κ. Καβ­βα­θάς ανα­ρω­τιέ­ται αν μπορούν πολλές επι­χει­ρή­σεις να περι­μέ­νουν τις απο­φά­σεις της ΕΕ ή τις κυβερ­νη­τι­κές παρεμ­βά­σεις για το ενερ­γειακό κόστος στα τέλη Μαΐου, καθώς ακόμη κι αν δοθεί το πράσινο φως και υπάρ­ξουν σχετικά προ­γράμ­ματα επι­δό­τη­σης, οι εκτα­μιεύ­σεις απαι­τούν χρόνο.

Μέχρι τότε, οι ελπίδες της αγοράς ενα­πό­κει­νται στον του­ρι­σμό, που μένει να φανεί κατά πόσο θα επι­βε­βαιώ­σει τις προσ­δο­κίες (για έσοδα πάνω από 15 δισ. ευρώ φέτος από 18,1 δισ. ευρώ το 2019), δεδο­μέ­νης της αύξησης του κόστους ζωής, του ενερ­γεια­κού κόστους και των πιέσεων στα εισο­δή­ματα παρα­δο­σια­κών πελατών της του­ρι­στι­κής αγοράς, μιας και η ενερ­γειακή κρίση και ο πλη­θω­ρι­σμός πλήττει όλη την Ευρώπη.

Σε κλοιό χρεών

Εν κατα­κλείδι, οι πολ­λα­πλές κρίσεις, με απο­κο­ρύ­φωμα την παν­δη­μία και την κούρσα των τιμών της ενέρ­γειας, έχουν πλήξει την εστίαση περισ­σό­τερο από άλλους κλάδους. Ο κ. Καβ­βα­θάς τονίζει ότι το πρό­βλημα είναι πολυ­ε­πί­πεδο για τον κλάδο και όσο συσ­σω­ρεύ­ε­ται χρέος περιο­ρί­ζο­νται δυνα­τό­τη­τες αξιο­ποί­η­σης των ευκαι­ριών που προ­σφέ­ρει το Ταμείο Ανά­καμ­ψης και το ΕΣΠΑ, καθώς επι­λέ­ξι­μες είναι μόνο επι­χει­ρή­σεις αξιό­χρεες στις τρά­πε­ζες.

Σημειώ­νει επι­πλέον ότι τα δύο τελευ­ταία χρόνια, από την έναρξη της παν­δη­μίας, 2020 και 2021, η αγορά στο σύνολό της συσ­σώ­ρευσε χρέη πάνω από 30 δισ. ευρώ, τα οποία έρχο­νται να προ­στε­θούν στα χρέη της προη­γού­με­νης υπερ­δε­κα­ε­τούς κρίσης, ύψους σχεδόν 230 δισ. ευρώ.

Αν και τα μέτρα που ελή­φθη­σαν για τη στήριξη της οικο­νο­μίας έναντι των αρνη­τι­κών επι­πτώ­σεων της παν­δη­μίας συνέ­βα­λαν στη συγκρά­τηση του ιδιω­τι­κού χρέους, μετά την άρση τους τα χρέη σε εφορία, ασφα­λι­στικά ταμεία και τρά­πε­ζες άρχισαν να διο­γκώ­νο­νται εκ νέου και το 2022 υπο­λο­γί­ζε­ται ότι έχουν ξεπε­ρά­σει τα 260 δισ. ευρώ (αφού στο τέλος του 2021 έφταναν για την εφορία στα 111,3 δισ. ευρώ, για τον e-ΕΦΚΑ στα 41 δισ. ευρώ, ενώ 80 δισ. ευρώ ήταν τα κόκκινα δάνεια στις εται­ρείες δια­χεί­ρι­σης απαι­τή­σεων και τα μη εξυ­πη­ρε­τού­μενα δάνεια στις τρά­πε­ζες ήταν ήδη 29,4 δισ. ευρώ πέρυσι τον Ιούνιο, σύμφωνα με στοι­χεία της ΤτΕΕΛΛ +0,56%).

Πηγή euro2day.gr

Σοφία Εμμα­νουήλ