Οι εργοδότες «τσεπώνουν» τα φιλοδωρήματα των εργαζομένων; Σοβαρές καταγγελίες από εργαζόμενους

Στο όνομα της οικο­νο­μι­κής κρίσης, αρκετοί είναι εκείνοι που βλέπουν την ευκαι­ρία να κατα­στρα­τη­γή­σουν δικαιώ­ματα, κεκτη­μένα αλλά και κοι­νω­νι­κές συνή­θειες, προ­κει­μέ­νου να εξοι­κο­νο­μή­σουν χρήματα αλλά­ζο­ντας άρδην το εργα­σιακό καθε­στώς στον τομέα της παροχής υπη­ρε­σιών.

Στη Ρόδο, το φιλο­δώ­ρημα, όπως και στην υπό­λοιπη χώρα είναι μια συνη­θι­σμένη πρα­κτική και παρ’ ότι δεν επι­βάλ­λε­ται, όπως συμ­βαί­νει σε άλλες χώρες, ως πελάτες, αν έχουμε μείνει ικα­νο­ποι­η­μέ­νοι, αντα­μεί­βουμε με τον τρόπο αυτόν τους εργα­ζό­με­νους, για τις υπη­ρε­σίες που μας παρεί­χαν, όπως για παρά­δειγμα το σέρβις σε εστια­τό­ρια, μπαρ ή καφε­τέ­ριες και όχι μόνο.

Στην Ελλάδα της οικο­νο­μι­κής κρίσης που οι μισθοί έχουν πετσο­κο­πεί η ευγενής κίνηση των πελατών να αφήσουν πουρ­μπουάρ, είναι ως «μάνα εξ ουρανού» για τους υπο­α­μει­βό­με­νους εργα­ζό­με­νους παρά το γεγονός ότι και αυτό έχει περιο­ρι­στεί σημα­ντικά ως απο­τέ­λε­σμα της οικο­νο­μι­κής δυσχέ­ρειας.

Όμως φαί­νε­ται πως, όπως προ­κύ­πτει από καταγ­γε­λίες, τελικά το φιλο­δώ­ρημα που αφή­νουμε στο τραπέζι ως αντα­μοιβή για την καλή εξυ­πη­ρέ­τηση κατα­λή­γει –αν όχι όλο- ένα μεγάλο μέρος του στις τσέπες των εργο­δο­τών και όχι των εργα­ζο­μέ­νων!

Με βάση καταγ­γε­λίες που έγιναν στη «δ», η τάση εμφα­νί­στηκε στη Ρόδο στα τελευ­ταία 2 με 3 χρόνια και πλέον έχει επε­κτα­θεί σε ένα μεγάλο μέρος των κατα­στη­μά­των υγειο­νο­μι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος, κυρίως εστί­α­σης, όπου το μακρύ χέρι της εργο­δο­σίας φαί­νε­ται να «βάζει χέρι» στα τυχερά των υπαλ­λή­λων. Στην καλύ­τερη των περι­πτώ­σεων ένα μικρό μόνο ποσοστό από αυτά μπαίνει στις τσέπες των εργα­ζο­μέ­νων… Στη χει­ρό­τερη, όταν κλείνει το ταμείο το βράδυ ο εργο­δό­της, αδειά­ζει τον κου­μπαρά παίρνει τα φιλο­δω­ρή­ματα χωρίς να δίνει λογα­ρια­σμό στους υπαλ­λή­λους.

Εργα­ζό­με­νοι, που προ­έ­βη­σαν στις σχε­τι­κές καταγ­γε­λίες στη «δ», έκαναν λόγο για «κλοπή του κόπου και του ιδρώτα τους» σημειώ­νο­ντας ότι τα τυχερά που αφήνουν οι πελάτες προ­ο­ρί­ζο­νται για τους ίδιους και όχι για τους ιδιο­κτή­τες.

Μάλιστα, όπως επι­ση­μαί­νουν, η τάση αυτή που συνεχώς διευ­ρύ­νε­ται και στη Ρόδο, έχει ως απο­τέ­λε­σμα την συρ­ρί­κνωση του ντόπιου δυνα­μι­κού ιδίως στον τομέα του σέρβις και την κάλυψη των θέσεων από αλλο­δα­πούς που «δεν έχουν τέτοιες απαι­τή­σεις» και συμ­μορ­φώ­νο­νται με την νέα πολι­τική των κατα­στη­μά­των, που τείνει πλέον να γίνει καθε­στώς.

Στα τελευ­ταία χρόνια που οι μισθοί κατρα­κύ­λη­σαν σε συν­δυα­σμό με την απώλεια των φιλο­δω­ρη­μά­των, έχουν οδη­γη­θεί εκτός επαγ­γέλ­μα­τος πολλοί εργα­ζό­με­νοι –αρκετοί εκ των οποίων και εκτός χώρας- ιδίως στους κλάδους της εστί­α­σης, της ψυχα­γω­γίας, της κομ­μω­τι­κής αλλά και πολλοί που ασκούν χει­ρω­να­κτική εργασία.

Ωστόσο, στη Ρόδο, σύμφωνα πάντα με τις καταγ­γε­λίες, η «άλωση» αφορά κυρίως στον κλάδο της εστί­α­σης. «Είναι εξορ­γι­στικό να βλέπεις τον εργο­δότη στο τέλος της βάρδιας να παίρνει τον κου­μπαρά με τα φιλο­δω­ρή­ματα που οι πελάτες άφησαν για τους υπαλ­λή­λους. Δυστυ­χώς όμως έτσι γίνο­νται πλέον τα πράγ­ματα. Χάνουμε ένα ποσό που για εμάς είναι σημα­ντικό, γιατί καλύ­πτουμε μέρος των οικο­γε­νεια­κών αναγκών που είναι αδύ­να­τον να καλυ­φθούν με έναν ξερό μισθό των 500, 600, 700 ευρώ. Οι λιγό­τερο τυχεροί δου­λεύ­ουμε μόνο στη σεζόν και άντε να βγουν οι υπο­χρε­ώ­σεις μόνο με τον μισθό. Παρά το γεγονός πως ακόμα και τα πουρ­μπουάρ έχουν μειωθεί στα τελευ­ταία χρόνια, όταν ο πελάτης μείνει ικα­νο­ποι­η­μέ­νος από την παροχή υπη­ρε­σιών, θα φρο­ντί­σει να σε αντα­μεί­ψει με ό,τι του περισ­σεύει. Υπάρ­χουν και οι πιο γεν­ναιό­δω­ροι πελάτες, οι πιο ευκα­τά­στα­τοι, που αφήνουν περισ­σό­τερα χρήματα. Αλλά για εμάς δεν έχει καμία σημασία, αφού δεν κατα­λή­γουν στη τσέπη μας, όπως θα έπρεπε. Ο εργο­δό­της πλη­ρώ­νε­ται από τον λογα­ρια­σμό που εκδί­δε­ται από την ταμειακή μηχανή, δεν έχει κανένα δικαί­ωμα να καρ­πώ­νε­ται τον ιδρώτα μας αλλά δυστυ­χώς δεν μπο­ρούμε να το υπε­ρα­σπι­στούμε», δηλώνει εργα­ζό­με­νος στον κλάδο του σέρβις στη Ρόδο περισ­σό­τερα από 20 χρόνια που πλέον πρέπει να «συμ­μορ­φω­θεί» με τα νέα δεδο­μένα, όπως υπο­στη­ρί­ζει.

Στις περισ­σό­τε­ρες υπη­ρε­σίες δεν υπάρχει κανόνας, έστω άγραφος, σχετικά με το ύψος του πουρ­μπουάρ. Στις υπη­ρε­σίες delivery, για παρά­δειγμα, δεν ξεπερνά τα 1-2 ευρώ, ανε­ξάρ­τητα από το κόστος της παραγ­γε­λίας. Ακόμη και στα εστια­τό­ρια, το 10% επί του συνόλου του λογα­ρια­σμού που ισχύει σε χώρες του εξω­τε­ρι­κού δεν τηρεί­ται με αυστη­ρό­τητα στην Ελλάδα, ωστόσο θεω­ρεί­ται μεμπτό να μην αφήσει κανείς φιλο­δώ­ρημα έστω κι αν δεν είναι απα­ραί­τητο ότι οι μεγάλοι λογα­ρια­σμοί συνο­δεύ­ο­νται και από μεγάλα πουρ­μπουάρ.

Το φιλο­δώ­ρημα έχει καθιε­ρω­θεί πλέον ως μια χει­ρο­νο­μία που επι­δει­κνύει ευγνω­μο­σύνη και επι­βρά­βευση. Η οικο­νο­μική κρίση ωστόσο στην Ελλάδα ανά­γκασε στη ραγδαία περι­κοπή και άλλοτε γεν­ναίων πουρ­μπουάρ κι έχει λάβει μια πιο ρεα­λι­στική υπό­σταση που όμως φαί­νε­ται πως δεν αφορά πια τον εργα­ζό­μενο αλλά τον εργο­δότη καθώς όλο και λιγό­τε­ροι είναι εκείνοι που, όπως καταγ­γέλ­λουν εργα­ζό­με­νοι, απο­δί­δουν στο προ­σω­πικό τους τα φιλο­δω­ρή­ματα, που μέχρι πρό­τι­νος μπορεί να έφταναν μέχρι και το μισό του μηνιαίου μισθού και απο­τε­λού­σαν σημα­ντικό κίνητρο για την ποιο­τική παροχή υπη­ρε­σιών και για υπε­ρω­ριακή απα­σχό­ληση.