ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

Λ. Κεχαγιόγλου: “Δυσοίωνο το μέλλον των μικρών νησιών λόγω της πλήρους σχεδόν εγκατάλειψης”

Μαίρη Φώτη 8 λεπτά ανάγνωση
ΛΕΥΤΕΡΗΣ ΚΕΧΑΓΙΟΓΛΟΥ
Δυσοίωνο το μέλλον των μικρών νησιών λόγω της πλήρους σχεδόν εγκατάλειψης

Λ. ΚΕΧΑΓΙΟΓΛΟΥ

  • Συνέντευξη
  • στη Μαίρη Φώτη

Το Ελλη­νικό Δίκτυο Μικρών Νησιών, συστά­θηκε πριν από 11 χρόνια, από ορα­μα­τι­στές νησιώ­τες με σκοπό την παροχή κάθε είδους νόμιμων υπη­ρε­σιών για την αειφόρο και βιώσιμη ανά­πτυξη των νησιών. Σήμερα, που τα νησιά δοκι­μά­ζο­νται και η νησιω­τι­κό­τητα παρα­μέ­νει κενό γράμμα, η λει­τουρ­γία του είναι πιο χρήσιμη από ποτέ. Το Ελλη­νικό Δίκτυο Μικρών Νησιών, φρο­ντί­ζει η φωνή του νησιώτη να ακού­γε­ται σε εθνικό, ευρω­παϊκό αλλά και παγκό­σμιο επίπεδο σε πείσμα των καιρών.

Ο πρό­ε­δρος του Ελλη­νι­κού Δικτύου Μικρών Νησιών κ. Λευ­τέ­ρης Κεχα­γιό­γλου, που βρί­σκε­ται στην Τήλο για το 10ο συνέ­δριο του Δικτύου, μιλά σήμερα στην «δ» για το δυσοί­ωνο μέλλον των μικρών νησιών και κρούει τον κώδωνα του κιν­δύ­νου για τη βιω­σι­μό­τητά τους, σοκά­ρο­ντας με την πρό­βλεψη ότι αν δεν ληφθούν μέτρα, τότε στην επόμενη 20ετία κάποια από αυτά θα «νεκρώ­σουν»…

Κύριε Κεχα­γιό­γλου, πώς προ­έ­κυψε η ιδέα για τη δημιουρ­γία του Ελλη­νι­κού Δικτύου Μικρών Νησιών;

Η ιδέα προ­έ­κυψε πριν από περίπου 11 χρόνια, προ­κει­μέ­νου μέσα στα τόσα προ­βλή­ματα που έχουν τα μικρά νησιά, να σηκώ­σουμε λίγο το βλέμμα μας πάνω από την καθη­με­ρι­νό­τητα και να δούμε τις δυνα­τό­τη­τες που δίνει η Ευρω­παϊκή Ενωση αλλά και διά­φο­ροι άλλοι φορείς, ώστε να βοη­θή­σουμε το ανθρώ­πινο και κοι­νω­νικό τους κεφά­λαιο. Από τότε συμ­με­τέ­χουμε σε διάφορα ευρω­παϊκά και εθνικά θεσμικά όργανα, με στόχο την βοήθεια του κάθε νησιού ξεχω­ρι­στά.

Τα προ­βλή­ματα των μικρών νησιών έχουν κάποιο κοινό παρο­νο­μα­στή;

Το πρώτο και χει­ρό­τερο πρό­βλημα δια­χρο­νικά στην πατρίδα μας που αντι­με­τω­πί­ζουν τα μικρά νησιά, είναι οι μετα­φο­ρές και μάλιστα, πιο σωστός είναι ο όρος είναι «προ­σπε­λα­σι­μό­τητα». Όταν μιλάμε για μετα­φο­ρές, μιλάμε για μετα­φο­ρές ανθρώ­πων, πραγ­μά­των και δεδο­μέ­νων (data). Δεν μπο­ρούμε να φαντα­στούμε μια κοι­νω­νία που να μην παρέχει του­λά­χι­στον αυτά τα τρία αγαθά σε κάθε μικρο­νη­σιώτη.

Το δεύτερο πρό­βλημα – όπως κατα­γρά­φε­ται από ερω­τη­μα­το­λό­για που θέσαμε στους νησιώ­τες – είναι, για τις μεγάλες ηλικίες το ζήτημα της εκπαί­δευ­σης/παι­δείας ενώ για τις μικρές ηλικίες το θέμα της υγείας. Δηλαδή, εδώ βλέ­πουμε ότι ο παππούς σκέ­φτε­ται το εγγόνι και το εγγόνι τον παππού.

Η ανεργία είναι επίσης ένα πρό­βλημα που απα­σχο­λεί τους μικρο­νη­σιώ­τες. Θα σας πω ένα χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα, μιλή­σαμε κάποια στιγμή με τους επι­χει­ρη­μα­τίες και τους είπαμε ότι μας έκανε εντύ­πωση που έθεσαν το οικο­νο­μικό θέμα χαμηλά. Και ξέρετε ποια ήταν η απά­ντηση; Να πεινάσω, να σφίξω το ζωνάρι μου για έναν μήνα, δύο μήνες, μπορώ να το κάνω. Να αφήσω όμως το παιδί μου αγράμ­ματο, δεν μπορώ. Επίσης να λάβετε κάτι άλλο υπ΄οψιν, που είναι ένα φαι­νό­μενο των τελευ­ταίων δεκα­ε­τιών και τελευ­ταίως εντεί­νε­ται. Στα μικρά νησιά καταρ­γού­νται συνεχώς τάξεις στα σχολεία. Όταν μια οικο­γέ­νεια έχει παιδί που θέλει να συνε­χί­σει στο σχολείο, τότε το στέλ­νουν σε κάποιον συγγενή για να μην στα­μα­τή­σει η μόρφωσή του. Όταν στην ίδια οικο­γέ­νεια, χρεια­στεί να συνε­χί­σει το σχολείο μακριά από το νησί και το δεύτερο παιδί, τότε φεύγει όλη η οικο­γέ­νεια. Και φαντα­στείτε τι θα συμβεί όταν ξεπε­τα­χτεί η πρώτη γενιά μικρο­νη­σιω­τών, που δεν θα έχει βιώματα από το νησί και ως εκ τούτου δεν θα υπάρχει νοσταλ­γία να ξανα­γυ­ρί­σουν. Κόβουμε δηλαδή τον κρίκο σύν­δε­σης της κοι­νω­νίας με τα μικρά νησιά… Ολοι οι μικρο­νη­σιώ­τες έχουμε στο μυαλό μας πολλές εικόνες από συντα­ξιού­χους που γύρισαν στον τόπο τους. Αυτός ο συντα­ξιού­χος είναι που κρατάει την οικο­γέ­νειά του εκεί, και που θα κάνει και το εγγόνι του να γυρίσει στο νησί. Αυτό, κρού­ουμε τον κώδωνα του κιν­δύ­νου, θα το χάσουμε. Ένα άλλο πολύ σημα­ντικό θέμα, απόλυτα μετρή­σιμο, είναι ότι με την εφαρ­μογή του Καλ­λι­κράτη, σε κάποια νησιά καταρ­γή­θη­καν οι πρό­ε­δροι των κοι­νο­τή­των κι έγιναν αντι­δή­μαρ­χοι μεγα­λύ­τε­ρων νησιών. Σε αυτές τις περι­πτώ­σεις ο μικρο­νη­σιώ­της έχασε την επαφή με την εξουσία και άρα έχασε ένα μέρος της ασφά­λειας που ένιωθε ότι είχε πάνω στο νησί, ότι δηλαδή είχε κάποιον που αν συνέ­βαινε οτι­δή­ποτε θα μπο­ρούσε να του λύσει το πρό­βλημα. Το απο­τέ­λε­σμα είναι ότι τον πρώτο χειμώνα που περά­σαμε μετά την εφαρ­μογή του Καλ­λι­κράτη, είχαμε μια απότομη πτώση στα τρία δια­πό­ντια νησιά κατά 10% μέσο όρο. Εχουμε μικρά νησιά, για τα οποία πιστεύ­ουμε ότι την επόμενη 20ετία θα «νεκρώ­σουν».

Ποια νησιά είναι αυτά;

Χαρα­κτη­ρι­στικά θα σας πω ένα… Τα Αντι­κύ­θηρα για παρά­δειγμα είναι ένα από αυτά τα νησιά, όπου τον χειμώνα έχουμε 40 ηλι­κιω­μέ­νους με μέσο όρο ηλικίας τα 65 με 70 χρόνια.

Στα Δωδε­κά­νησα υπάρ­χουν τέτοια νησιά που κιν­δυ­νεύ­ουν να «νεκρώ­σουν»;

Εχουμε και στα Δωδε­κά­νησα μερικά νησάκια που περνάνε δύσκολα. Όμως σε κάποια έχουμε και μερικά ενθαρ­ρυ­ντικά στοι­χεία όπου φαί­νε­ται να ανα­πτύσ­σε­ται επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα αλλά δυστυ­χώς δεν βλέ­πουμε το κράτος να τα βοηθάει όσο θα μπο­ρούσε.

Κύριε Κεχα­γιό­γλου, πολύς λόγος γίνεται τελευ­ταία για το μετα­φο­ρικό ισο­δύ­ναμο από την κυβέρ­νηση ως αντι­στάθ­μι­σμα της απώ­λειας των μειω­μέ­νων συντε­λε­στών ΦΠΑ. Ποια είναι η θέση του Δικτύου;

Πολύ κακώς συγ­χέ­ουμε τον ΦΠΑ με το μετα­φο­ρικό ισο­δύ­ναμο, πρό­κει­ται για δύο δια­φο­ρε­τικά πράγ­ματα και η σύγχυση αυτή γίνεται καθαρά για πολι­τι­κούς λόγους. Η εφαρ­μογή του μετα­φο­ρι­κού ισο­δύ­να­μου είναι μια καθαρά ανα­πτυ­ξιακή πράξη και ως τέτοια πρέπει να τη βλέ­πουμε. Εμείς θέλουμε η παρέα π.χ. που είναι στη Ρόδο και θέλει να πάει την Κυριακή το μεση­μέρι να φάει κάπου, η επιλογή αν θα πάει στη Νότια Ρόδο ή στη Χάλκη, να μην επη­ρε­ά­ζε­ται από το κόστος της μετα­φο­ράς τους. Αντι­λαμ­βα­νό­μα­στε ότι πρό­κει­ται για τερά­στια κόστη, θα μπο­ρούσε όμως η κυβέρ­νηση – κι εδώ είναι η δική μας πρόταση – να επι­λέ­ξει μερικά νησιά για να ξεκι­νή­σει την πλήρη εφαρ­μογή του μέτρου. Γιατί δεν ρωτή­θη­καν από την κυβέρ­νηση αυτοί που ορα­μα­τί­στη­καν και δημιούρ­γη­σαν το μετα­φο­ρικό ισο­δύ­ναμο, τι εννο­ού­σαν; Καταρ­χήν, απαι­τού­νται πολλές ακόμα γρα­φειο­κρα­τι­κές δια­δι­κα­σίες μέχρι την εφαρ­μογή του κι εμένα προ­σω­πικά με τρο­μά­ζει το σύστημα κατα­νο­μής των κον­δυ­λίων, ειδικά στα εμπο­ρεύ­ματα. Επίσης το μετα­φο­ρικό ισο­δύ­ναμο δεν έχει εφαρ­μογή στον επι­σκέ­πτη του νησιού αλλά μόνο στον μόνιμο κάτοικο, ενώ απο­κλείει την οποια­δή­ποτε άλλη μετα­φορά από το νησί εκτός του διοι­κη­τι­κού κέντρου όπου ανήκει. Δηλαδή αν θεω­ρη­θεί ότι το διοι­κη­τικό κέντρο μου είναι η Ρόδος και φύγω από την Τήλο για να πάω στην Κω, δεν θα έχω εφαρ­μογή αυτού του μέτρου! Και πρέπει επίσης να ξεκα­θα­ρί­σουμε ότι μιλάμε για συγκε­κρι­μένα εισι­τή­ρια τον χρόνο. Πρέπει λοιπόν, να πληρώσω το εισι­τή­ριο μόνος μου, μετά να το κατα­θέσω για να πάρω τα χρήματά μου πίσω, να προ­σκο­μίσω ασφα­λι­στική, φορο­λο­γική ενη­με­ρό­τητα κλπ κλπ. Οταν δυσκο­λεύ­εις μια δια­δι­κα­σία, δεν μπορείς να μιλάς για ανα­πτυ­ξιακό μέτρο. Ελπί­ζουμε να αρθούν αυτές οι στρε­βλώ­σεις, να γίνει πράγ­ματι ανα­πτυ­ξιακό μέτρο κι ας εφαρ­μο­στεί από το 2019. Αλλά δεν είμαι καθόλου αισιό­δο­ξος γι αυτό… Θα πρέπει τα μικρά νησιά να συν­δε­θούν με μια σταθερή καθη­με­ρινή, του­λά­χι­στον μεγα­λύ­τερη απ ότι έχουν σήμερα, κλίμακα με τα κεντρικά νησιά ώστε να μπορεί ο μικρο­νη­σιώ­της να επι­κοι­νω­νεί άνετα όποτε θέλει με τα μεγα­λύ­τερα νησιά αλλά και με το κέντρο.

Με αυτό τον τρόπο λέτε ότι θα τα κρα­τή­σουμε ζωντανά…

Ελάτε στην Αθήνα και επι­λέξτε μια περιοχή βάζο­ντας τους εξής κανόνες: Οσοι για παρά­δειγμα μένουν στο Μοσχάτο και θέλουν να πάνε στον Πειραιά θα μπορούν να κατε­βαί­νουν μόνο κάθε Δευτέρα στις 4 το από­γευμα για να μπουν στο μετρό. Αν φυσάει παρα­πάνω από 6 μποφόρ δεν θα μετα­κι­νού­νται. Επι­πλέον, δεν θα έχουν ίντερ­νετ… Κατα­λα­βαί­νετε ότι αυτά δεν μπορούν να συμβούν, δεν μπορεί να επι­βιώ­σει κανείς στην εποχή μας έτσι σήμερα, όμως οι νησιώ­τες καλού­νται να το πράξουν. Κι ας είμαστε ειλι­κρι­νείς… Η μετα­φορά δεδο­μέ­νων σήμερα είναι το πρώτο και κύριο που έχει ανάγκη μια επι­χεί­ρηση για να μεγα­λώ­σει πάνω σε ένα νησί, πέρα από όλα τα υπό­λοιπα ωφε­λή­ματα που έχει στην καθη­με­ρι­νό­τητα των κατοί­κων.

Οι νησιώ­τες τι σας ζητούν; Είστε η φωνή τους, τι θέλουν από εσάς;

Από εμάς θέλουν τα πάντα! Κι εμείς θέλουμε αντι­στοί­χως από εκεί­νους τα πάντα. Τους θέλουμε δίπλα μας, τους θέλουμε να είναι όσο το δυνατόν πιο δρα­στή­ριοι και διεκ­δι­κη­τι­κοί. Να σας πω όμως κι ένα παρά­πονο… Δυστυ­χώς η κρίση και όλα αυτά τα προ­βλή­ματα έχουν αφήσει τις κοι­νω­νίες των μικρών νησιών και ειδικά τις επι­χει­ρη­μα­τι­κές, έρμαιο και πολλές φορές με λάθος στόχους. Πρέπει ο μικρο­νη­σιώ­της να ξέρει πού θα πρέπει να στραφεί και από ποιους να διεκ­δι­κή­σει αυτά που ζητάει.

Εννο­είτε ότι δεν είναι τόσο διεκ­δι­κη­τι­κός όσο πρέπει ή πλέον έχει αφεθεί στη μοίρα που του ορίζει το κράτος;

Νομίζω ότι έχει αφεθεί… Και ίσως δεν έχει και την κατάλ­ληλη γνώση. Δεν φτάνει στον μικρο­νη­σιώτη η γνώση για να μπο­ρέ­σει να κρίνει σωστά. Πρέπει να το ξανα­δούμε όλο από την αρχή, σε λογική βάση επ ευκαι­ρία της κρίσης. Τον μικρο­νη­σιώτη λίγο τον ενδια­φέ­ρει αν το πλοίο που θα μπει στο λιμάνι ανήκει στον τάδε εφο­πλι­στή, ή είναι από την επι­δό­τηση της Ε.Ε. ή αν είναι από επι­δό­τηση του Δήμου. Αυτό που τον ενδια­φέ­ρει είναι ότι σήμερα είναι Τετάρτη και το επόμενο καράβι θα περάσει το Σάββατο. Αυτό όμως που πρέπει να γίνει κατα­νοητό είναι ότι δεν μπορείς να πιέζεις τον ακτο­πλόο να δρο­μο­λο­γή­σει ένα blue star από τους Λειψούς στην Πάτμο, δεν γίνεται. Είναι σαν να ζητάω από τον στρατό να μου δώσει ένα τανκ για να οργώσω το χωράφι μου. Θα πρέπει, λοιπόν, να κάτσουμε όλοι μαζί κάτω και να το ξανα­δούμε από την αρχή και θα πρέπει η πολι­τεία να δείξει το στίγμα της πάνω σε αυτή την κατεύ­θυνση.

Τα υδρο­πλάνα έχουν απα­σχο­λή­σει το Δίκτυο;

Ημασταν από τους πρώτους, που μια δεκα­ε­τία πριν, θέσαμε αυτό το θέμα. Εγώ ως πρώην καπε­τά­νιος, χρη­σι­μο­ποιούσα υδρο­πλάνα στον Καναδά το 1983 έως το 1986, στην Ιθάκη μέσα στο λιμάνι έχουμε υδρο­πλάνο από τον Β΄Παγκόσμιο Πόλεμο, στη Χάλκη υπάρ­χουν φωτο­γρα­φίες από υδρο­πλάνα που χρη­σι­μο­ποιού­σαν οι Ιταλοί από τον Β Παγκό­σμιο Πόλεμο, δεν γίνεται στην πατρίδα μας να είμαστε ακόμα στο «ΘΑ» σε ένα τόσο μεγάλο επι­χει­ρη­μα­τικό μοντέλο. Δεν ξέρω ποιος φταίει αλλά θεωρώ ότι είναι ντροπή ως χώρα που δεν το έχουμε λύσει ακόμα. Τελεία και παύλα.

Στην συνά­ντηση της Τήλου ποια θέματα θα προ­τά­ξετε;

Μετα­φο­ρές, επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα και περι­βάλ­λον. Οποιο από τα τρία κι αν πει­ρά­ξεις δεν θα υπάρχει κανένα ενδια­φέ­ρον να επι­σκε­φθεί κανείς το μικρό νησί, αλλά ούτε και για τον ντόπιο.

Τι μήνυμα θέλετε να στεί­λετε στους μικρο­νη­σιώ­τες;

Να αντέ­ξουν… Προς τους διοι­κη­τι­κούς ότι αντέ­χουμε και να ρίξουν περισ­σό­τερα χρήματα στη θάλασσα. Να ξανα­δούμε τις εθνικές πολι­τι­κές της χώρας και να στη­ρι­χθούν περισ­σό­τερο με έργα και λιγό­τερο με λόγια τα μικρά νησιά. Είναι, όχι ελλη­νική εθνική ανάγκη, είναι ευρω­παϊκή εθνική ανάγκη. Δείτε την αξία που έχει σήμερα το Καστε­λό­ριζο με όλα αυτά που περνάμε…

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.