Ομιλητής στο 8ο Συνέδριο Οικολογίας ο Β.Καλοπήτας

Στο 8^ο Πανελ­λή­νιο Συνέ­δριο Οικο­λο­γίας που διε­ξή­χθη στις εγκα­τα­στά­σεις του Αρι­στο­τέ­λειου Πανε­πι­στη­μίου Θεσ­σα­λο­νί­κης (ΑΠΘ), στο Κέντρο Διά­δο­σης Ερευ­νη­τι­κών Απο­τε­λε­σμά­των (ΚΕ.Δ.Ε.Α), κατά το διά­στημα 20-23 Οκτω­βρίου 2016, με θέμα: “150+ χρόνια Οικο­λο­γίας: δομές, δεσμοί, δυνα­μι­κές και στρα­τη­γι­κές επι­βί­ω­σης” ως ομι­λη­τής συμ­με­τείχε με την επι­στη­μο­νική του ιδιό­τητα αυτή του Μηχα­νι­κού Περι­βάλ­λο­ντος ο Β.Καλο­πή­τας.

Ο κ. Καλο­πή­τας εκπρο­σώ­πησε το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου παρου­σιά­ζο­ντας την επι­στη­μο­νική εργασία: ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: ΔΙΑΜΟΡΦΩΝΟΝΤΑΣ ΕΝΕΡΓΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΜΕ ΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΦΥΛΑΞΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ

Των Τζα­μπερή Ν (1), Καλο­πήτα Β(2), Τζα­μπερή Α(1) (1ΤΕΠΑΕΣ Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου / 2ΠΜΣ “Περι­βαλ­λο­ντική Εκπαί­δευση”, Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου.)

‘’Σε μια εποχή ραγδαίας επι­δεί­νω­σης του φαι­νο­μέ­νου της κλι­μα­τι­κής αλλαγής, οι υδά­τι­νοι πόροι δέχο­νται σοβαρές πιέσεις ως προς την ποιό­τητα και την ποσό­τητά τους. Το νερό, το πολύ­τιμο αυτό αγαθό απα­ραί­τητο για την επι­βί­ωση κάθε ζωντα­νού οργα­νι­σμό ρυπαί­νε­ται, υπο­βαθ­μί­ζε­ται και σπα­τα­λιέ­ται χωρίς καμία ουσια­στική μέριμνα για την δια­φύ­λαξη και ολο­κλη­ρω­μένη δια­χεί­ριση του.

Η επι­στη­μο­νική εργασία φιλο­δο­ξεί στην κατεύ­θυνση αντι­με­τώ­πι­σης αυτού του προ­βλή­μα­τος μέσω της εκπαί­δευ­σης για την αειφόρο ανά­πτυξη (ΕΑΑ) να δια­μορ­φώ­σει ενερ­γούς πολίτες με γνώσεις και θετικές στάσεις, οι οποίοι να υπε­ρα­σπί­ζο­νται τις αξίες της ύπαρξης και του αμοι­βαίου σεβα­σμού για όλα τα όντα και όλα τα οικο­συ­στή­ματα.’’

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 

ΔΙΑΜΟΡΦΩΝΟΝΤΑΣ ΕΝΕΡΓΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΜΕ ΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΦΥΛΑΞΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ

 Η σημε­ρινή κατά­σταση

Η κατα­κό­ρυφη τεχνο­λο­γική ανά­πτυξη των τελευ­ταίων δεκα­ε­τιών συνέ­βαλλε να επι­κε­ντρω­θούν οι έρευνες στην εξέλιξη της επι­στή­μης, στην προ­ώ­θηση νέων προ­ϊ­ό­ντων της βιο­μη­χα­νίας, με απώτερο στόχο την οικο­νο­μική ανά­πτυξη. Στο όνομα της ευη­με­ρίας, το βιοτικό επίπεδο αυξή­θηκε, μέσω, όμως, της αλό­γι­στης εκμε­τάλ­λευ­σης των φυσικών πόρων, της κατα­πά­τη­σης των δικαιω­μά­των των ανθρώ­πων, της υπο­βάθ­μι­σης του περι­βάλ­λο­ντος και της δημιουρ­γίας πολ­λα­πλών και ανε­ξέ­λεγ­κτων προ­βλη­μά­των που δια­κιν­δυ­νεύ­ουν ακόμα και την επι­βί­ωση του ανθρώ­πι­νου είδους στον πλανήτη.

 Εκπαί­δευση για την Αειφόρο Ανά­πτυξη

                Η εκπαί­δευση για την αειφόρο ανά­πτυξη θεμε­λιώ­νε­ται σε δημο­κρα­τι­κές αρχές και αξίες, άλλωστε η σύνθετη φύση των ζητη­μά­των της αει­φο­ρίας απαιτεί αρμο­νική συνερ­γα­σία προ­κει­μέ­νου να αντα­πο­κρι­θεί στον ρόλο της

για την απο­τε­λε­σμα­τική αντι­με­τώ­πιση των σύγ­χρο­νων  προ­κλή­σεων προς την κατεύ­θυνση της αει­φο­ρίας.

Η εκπαί­δευση για την αειφόρο ανά­πτυξη είναι τοπικά  επι­κε­ντρω­μένη, καθώς η έμφαση και η προ­τε­ραιό­τητα σε θέματα επί­λυ­σης τοπικών προ­βλη­μά­των έχει κερ­δί­σει μεγάλη υπο­στή­ριξη διεθνώς, αφού είναι στενά συν­δε­δε­μένη με την καθη­με­ρινή εμπει­ρία εκπαι­δευ­τι­κών και μαθητών. Έτσι, επι­διώ­κει να οικο­δο­μή­σει τη γνώση με βάση τη βιω­μα­τική εμπει­ρία και όχι υπο­θε­τικά προ­βλή­ματα που στρε­βλώ­νουν την πραγ­μα­τι­κό­τητα.

Ανάγκη για συμ­με­τοχή του πολίτη

Καθώς μία από τις προ­τε­ραιό­τη­τες της παγκό­σμιας κοι­νό­τη­τας είναι η αντι­με­τώ­πιση των περι­βαλ­λο­ντι­κών κατα­στρο­φών, ειδι­κό­τερα σε σχέση με την αλλαγή του κλί­μα­τος, η οποία αν και παγκό­σμιο φαι­νό­μενο έχει συγκε­κρι­μέ­νες επι­πτώ­σεις ανά περιοχή, κρί­νε­ται απα­ραί­τητο να προσ­διο­ρι­στούν οι τοπικές ανάγκες. Αυτό δεν μπορεί παρά να πραγ­μα­το­ποι­η­θεί μέσα από την παρα­τή­ρηση και τη γνώση των πολιτών τοπικά.Οιτο­πι­κές κοι­νό­τη­τες μπορούν να συνει­σφέ­ρουν μέσα από τη γνώση που κατέ­χουν για την περιοχή τους.

Δια­μόρ­φωση ενεργών πολιτών

Στην καλ­λιέρ­γεια και την ανά­πτυξη της ιδιό­τη­τας του ενεργού πολίτη συν­δρά­μουν, κυρίως, η εκπαί­δευση και η παιδεία, οι οποίες παρέ­χουν τα κατάλ­ληλα ερε­θί­σματα, ώστε το άτομο να κοι­νω­νι­κο­ποιεί­ται, να μαθαί­νει να απο­δέ­χε­ται ένα πλαίσιο κανόνων, καθη­κό­ντων και δικαιω­μά­των, να συνερ­γά­ζε­ται, να αυτο­πει­θαρ­χεί και να εναρ­μο­νί­ζε­ται στην αποδοχή κοι­νω­νι­κών αξιών, δικαιω­μά­των και υπο­χρε­ώ­σεων.

Ουσια­στικά προ­ω­θεί­ται η δια­μόρ­φωση ελεύ­θε­ρων και αυτό­νο­μων πολιτών, οι οποίοι γνω­ρί­ζουν τόσο τα δικαιώ­ματα όσο και τις υπο­χρε­ώ­σεις τους προς την κοι­νω­νία και η προ­σω­πι­κό­τητά τους διέ­πε­ται από τρεις θεμε­λιώ­δες ικα­νό­τη­τες που οδηγούν στη δράση: την ικα­νό­τητα της γνώσης -η οποία περι­λαμ­βά­νει γνώσεις για τα τεκται­νό­μενα, τις αρχές των ανθρώ­πι­νων δικαιω­μά­των κ.ά.- την κοι­νω­νική δεξιό­τητα -όπου συμπε­ρι­λαμ­βά­νε­ται η δυνα­τό­τητα συνερ­γα­σίας, επί­λυ­σης προ­βλη­μά­των κ.ά.- και τη συναι­σθη­μα­τική ικα­νό­τητα –όπου το άτομο αισθά­νε­ται ότι ανήκει ενεργά και αυτό­βουλα σε μια ή περισ­σό­τε­ρες κοι­νω­νι­κές ομάδες.

Περι­βαλ­λο­ντικά προ­γράμ­ματα

                Σε επίπεδο τυπικής εκπαί­δευ­σης και με στόχο τη δια­μόρ­φωση ενεργών πολιτών, υλο­ποιού­νται προ­γράμ­ματα με στόχο την ενερ­γο­ποί­ηση των μαθητών μέσα στο σχολείο αλλά και στη γει­το­νιά τους. Ειδι­κό­τερα, στο πλαίσιο της αει­φο­ρι­κής δια­χεί­ρι­σης των υδά­τι­νων πόρων οι εκπαι­δευ­τι­κές δια­δι­κα­σίες προ­ω­θούν το όραμα της διά­θε­σης καθαρού νερού σε όλους τους ανθρώ­πους του πλανήτη. Οι μαθητές ανα­κα­λύ­πτουν και κατα­γρά­φουν τις πηγές ρύπαν­σης και τους τρόπους αντι­με­τώ­πι­σης του προ­βλή­μα­τος, κοι­νω­νι­κο­ποιού­νται συζη­τώ­ντας με άλλα άτομα για να μάθουν τις αιτίες δια­μόρ­φω­σης των συγκε­κρι­μέ­νων συν­θη­κών και στη συνέ­χεια ανα­λαμ­βά­νουν δράση.

Κινη­τή­ριος μοχλός για την επί­τευξη της αει­φο­ρίας ανα­γνω­ρί­ζε­ται ευρύ­τατα ότι είναι ο ενεργός πολίτης. Είναι ευρέως απο­δε­κτό ότι η συμ­με­τοχή του πολίτη στα κοινά μπορεί να έχει βασικά θετικές επι­δρά­σεις σε όλους τους τομείς λει­τουρ­γίας μιας κοι­νω­νίας. Η συμ­με­τοχή της κοι­νω­νίας των πολιτών η οποία μέσω της τοπικής δράσης επε­κτεί­νε­ται στην παγκό­σμια δια­κυ­βέρ­νηση είναι απα­ραί­τητη και μπορεί να θεμε­λιώ­σει έναν υπεύ­θυνο τρόπο ζωής που φτάνει ως τις ρίζες του σκοπού της ανθρώ­πι­νης ύπαρξης και των κινή­τρων της.