Η τρόικα πρότεινε πώληση «κόκκινων» αλλά και «πράσινων» δανείων

Ραγδαίες ανα­τρο­πές στον χώρο των «κόκ­κι­νων» δανείων με τη δημιουρ­γία μιας νέας, δευ­τε­ρο­γε­νούς, αγοράς και ριζικές ανα­κα­τα­τά­ξεις στον επι­χει­ρη­μα­τικό χάρτη, ανα­μέ­νο­νται τους επό­με­νους μήνες.

«Η “βόμβα” των ληξι­πρό­θε­σμων χορη­γή­σεων σε ιδιώτες, μικρο­με­σαίες ή μεγάλες επι­χει­ρή­σεις πρέπει να απα­σφα­λι­στεί το συντο­μό­τερο δυνατό», λένε στελέχη της κυβέρ­νη­σης αλλά και τρα­πε­ζι­κοί κύκλοι.

Το θέμα των «κόκ­κι­νων» δανείων, άλλωστε, απο­τε­λεί ένα από τα μεγάλα μέτωπα της δια­πραγ­μά­τευ­σης με τους δανει­στές.

Η διά­σταση απόψεων είναι σημα­ντική αλλά εκφρά­ζε­ται η αισιο­δο­ξία ότι θα υπάρξει συμ­φω­νία το συντο­μό­τερο έτσι ώστε να τεθούν σε εφαρ­μογή μια σειρά από ρυθ­μί­σεις και κανο­νι­στικά πλαίσια που θα αλλά­ξουν τα πάντα και στις τρά­πε­ζες και στον επι­χει­ρη­μα­τικό τομέα.

Σύμφωνα με πηγές, μια από τις προ­τά­σεις που έπεσε στο τραπέζι της δια­πραγ­μά­τευ­σης με τους Θεσμούς είναι και η ελεύ­θερη πώληση όλων των δανείων, όχι μόνο των «κόκ­κι­νων» δηλαδή αλλά και όσων εξυ­πη­ρε­τού­νται κανο­νικά, των «πρά­σι­νων».

SMS: Μειώστε κατά 50 δισ. ευρώ τα «κόκκινα» δάνεια

Πλη­ρο­φο­ρίες της “Ημε­ρη­σίας” ανα­φέ­ρουν ότι η πλευρά των δανει­στών έριξε την ιδέα αυτή η οποία, όμως, απορ­ρί­φθηκε από την ελλη­νική πλευρά.

Στο σκε­πτικό των Θεσμών είναι ορι­σμένα «πράσινα» δάνεια, επι­χει­ρη­μα­τικά και όχι στε­γα­στικά ή κατα­να­λω­τικά, να μπουν σε ένα «πακέτο» με άλλα «κόκκινα» δάνεια ώστε να γίνουν πιο ελκυ­στικά προς πώληση σε ξένα funds.

Όπως τονί­ζουν γνώστες της αγοράς, αυτό θα μπο­ρούσε να γίνει μόνο για επι­χει­ρη­μα­τικά δάνεια, αλλά και πάλι, υπάρ­χουν πολλές δυσκο­λίες στο εγχεί­ρημα.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, το αίτημα των Θεσμών ετέθη σε πρό­σφατη επί­σκεψή τους στην Αθήνα με το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών να απαντά αρνη­τικά σε ένα τέτοιο ενδε­χό­μενο.

Όπως εξηγούν στελέχη της αγοράς που έχουν γνώση της διε­θνούς πρα­κτι­κής: «Γιατί μια τράπεζα να θέλει να που­λή­σει δάνεια που εξυ­πη­ρε­τού­νται κανο­νικά. Θα προ­τι­μή­σει να ξεφορ­τω­θεί όσα δεν έχουν υψηλές εξα­σφα­λί­σεις».

«Κόκ­κι­νοι» δανειο­λή­πτες

Οι πλη­ρο­φο­ρίες ανα­φέ­ρουν ότι η ελλη­νική πλευρά απο­κλείει μεν το σενάριο της πώλησης των λεγό­με­νων «πρά­σι­νων» δανείων, αλλά δεν απο­κλείει την εκχώ­ρηση των λεγό­με­νων NPE, δηλαδή των «non performing exposures».

Πρό­κει­ται για δάνεια τα οποία δεν είναι «κόκκινα», εξυ­πη­ρε­τού­νται κανο­νικά δηλαδή, όμως, είναι «κόκ­κι­νος» ο δανειο­λή­πτης, εν προ­κει­μένω μια επι­χεί­ρηση.

Στο εξω­τε­ρικό η κατη­γο­ρία των NPE είναι δια­δε­δο­μένη καθώς οι τρά­πε­ζες τα έχουν κατη­γο­ριο­ποι­ή­σει σχετικά. Π.χ. αν ένα δάνειο πλη­ρώ­νε­ται κανο­νικά αλλά ο δανειο­λή­πτης είναι άνεργος θεω­ρεί­ται ότι είτε έχει «στο­κά­ρει» χρήματα, είτε έχει περιου­σία.

Πρό­κει­ται δηλαδή για «πράσινα» δάνεια ενός δυνη­τικά «κόκ­κι­νου» δανειο­λή­πτη. Εφόσον ένα δάνειο καθυ­στε­ρή­σει για διά­φο­ρους λόγους από 1 έως 90 ημέρες θεω­ρεί­ται… «πορ­το­καλί» ή NPE.

Η πλευρά των δανει­στών φέρεται να ζητά την πώληση των NPE τα οποία θα μπο­ρού­σαν να είναι και στε­γα­στικά – κατα­να­λω­τικά αλλά και επι­χει­ρη­μα­τικά, πρόταση που απέρ­ριψε (προς το παρόν) η κυβέρ­νηση.

Βεβαίως υπάρχει και η πιο σκληρή πρόταση της πλήρους απε­λευ­θέ­ρω­σης της πώλησης όλων των δανείων, που φέρεται να έχει κάνει το ΔΝΤ.

Από την πλευρά του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών έχει κατα­τε­θεί συγκε­κρι­μένα πρόταση ώστε να υπάρξει προ­σέγ­γιση.

«Θα μπο­ρού­σαμε να τα βρούμε κάπου στη μέση. Δηλαδή στα­διακή απε­λευ­θέ­ρωση, κατη­γο­ριο­ποί­ηση των δανείων και απε­λευ­θέ­ρωση κάθε έξι μήνες με εξαι­ρέ­σεις φυσικά όσα συν­δέ­ο­νται με την πρώτη κατοι­κία αδύ­να­μων κοι­νω­νι­κών ομάδων», τονίζει αρμόδια κυβερ­νη­τική πηγή.

Όπως απο­κά­λυψε στην «Η» του περα­σμέ­νου Σαβ­βά­του ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας, Γ. Στα­θά­κης, η σύσταση ειδικής γραμ­μα­τείας για τα «κόκκινα» δάνεια, θα ξεκι­νή­σει την βαθ­μο­λό­γηση των δανείων και τη δημιουρ­γία «ταυ­τό­τη­τας» του δανειο­λή­πτη.

Με τον τρόπο αυτό το σύνολο των χορη­γή­σεων θα κατη­γο­ριο­ποι­η­θεί ώστε να επι­λε­γούν όσα θα πωλη­θούν σε ξένα funds ή εκείνα που μπορούν με ορθή δια­χεί­ριση να «πρα­σι­νί­σουν».

Δια­φο­ρε­τι­κές δια­δι­κα­σίες

Ειδικά για τα επι­χει­ρη­μα­τικά δάνεια, μικρών και μεγάλων επι­χει­ρή­σεων, ανα­μέ­νε­ται να ακο­λου­θη­θούν δια­φο­ρε­τι­κές δια­δι­κα­σίες που περι­γρά­φο­νται και στον Κώδικα Δεο­ντο­λο­γίας τηςΤτΕ.

Ένα από τα σενάρια είναι και η μετο­χο­ποί­ηση του χρέους των εται­ρειών, δηλαδή είσοδος των τρα­πε­ζών στο μετο­χικό κεφά­λαιο έναντι μέρους του δανείου, είτε αυτό εξυ­πη­ρε­τεί­ται είτε όχι.

Αξίζει να σημειω­θεί ότι για τα υπό­λοιπα δάνεια η κυβέρ­νηση έχει προ­τεί­νει:

Ορι­ζό­ντια απα­γό­ρευση της πώλησης όλων των δανείων που έχουν ως υποθήκη ή προ­ση­μεί­ωση την πρώτη κατοι­κία των δανειο­λη­πτών.

Απα­γό­ρευση πώλησης δανείων έως 500.000 ευρώ που έχουν λάβει μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις.

Απα­γό­ρευση της πώλησης δανείων ελεύ­θε­ρων επαγ­γελ­μα­τιών για δάνεια έως 250.000 ευρώ.

Απα­γό­ρευση της πώλησης κατα­να­λω­τι­κών δανείων έως 20.000 ευρώ.

Οι δανει­στές είναι σφόδρα αντί­θε­τοι στο σενάριο αυτό φοβού­με­νοι ότι θα δημιουρ­γη­θεί νέα γενιά ληξι­πρό­θε­σμων δανείων και ζητούν την πλήρη απε­λευ­θέ­ρωση της πώλησής τους.

Το υπουρ­γείο Οικο­νο­μίας είναι αντί­θετο σε μια τέτοια προ­ο­πτική και επι­διώ­κει να θεσπι­στούν κρι­τή­ρια προ­στα­σίας για τα στε­γα­στικά δάνεια πρώτης κατοι­κίας, τα κατα­να­λω­τικά και τα επι­χει­ρη­μα­τικά δάνεια μέχρι κάποιο ύψος ή ένα ποσοστό κύκλου εργα­σιών της επι­χεί­ρη­σης.

Από την πλευρά τους οι τρα­πε­ζί­τες δεν θέλουν προς το παρόν να που­λή­σουν τα κόκκινα δάνεια εκτι­μώ­ντας η μπορεί να απο­κτή­σουν μεγα­λύ­τερη αξία μόλις η οικο­νο­μία σταθεί στα πόδια της και αρχίσει η απο­πλη­ρωμή τους. Σε κάθε περί­πτωση δεν επι­θυ­μεί η κυβέρ­νηση να απε­λευ­θε­ρώ­σει πλήρως την πώληση των δανείων και για πολι­τι­κούς λόγους.

Όροι και προ­ϋ­πο­θέ­σεις λει­τουρ­γίας των εται­ρειών

Το πρό­γραμμα επι­χει­ρη­μα­τι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας των εται­ρειών δια­χεί­ρι­σης θα περι­λαμ­βά­νει:

Την πλήρη και λεπτο­μερή κατα­γραφή όλων των εργα­σιών δια­χεί­ρι­σης «κόκ­κι­νων» δανείων, περι­γραφή τυχόν άλλων δρα­στη­ριο­τή­των της εται­ρείας, αλλά και στοι­χεία για τη δομή του ομίλου (ασφα­λι­στι­κός, όμιλος επεν­δυ­τι­κών υπη­ρε­σιών, χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κός κ.λπ.), στον οποίο η εται­ρεία πιθανόν να συμ­με­τέ­χει.

Εκτός από το επι­χει­ρη­μα­τικό τους πλάνο, οι εται­ρείες θα πρέπει να λάβουν έγκριση για τις μεθό­δους δια­χεί­ρι­σης, τα κρι­τή­ρια ιεράρ­χη­σης και κατη­γο­ριο­ποί­η­σης του χαρ­το­φυ­λα­κίου που ανα­λαμ­βά­νουν, των δια­δι­κα­σιών χει­ρι­σμού των δανειο­λη­πτών με κοινούς πιστω­τές, τα κρι­τή­ρια αξιο­λό­γη­σης της ικα­νό­τη­τας απο­πλη­ρω­μής του φυσικού ή του νομικού προ­σώ­που και την πολι­τική επι­κοι­νω­νίας με τους πελάτες.

Μεταξύ των στοι­χείων που θα ελέγχει η επο­πτική αρχή είναι η μετο­χική σύνθεση της κάθε εται­ρείας δια­χεί­ρι­σης, οι πηγές χρη­μα­το­δό­τη­σής της, η προ­έ­λευση των δια­θε­σί­μων κεφα­λαίων για την από­κτηση τυχόν συμ­με­το­χής, καθώς και ο σκοπός της, δηλαδή εάν πρό­κει­ται για στρα­τη­γική επέν­δυση ή επεν­δυ­τικό χαρ­το­φυ­λά­κιο.

Το ελά­χι­στο μετο­χικό κεφά­λαιο που απαι­τεί­ται ανέρ­χε­ται σε 100.000 ευρώ, προ­κει­μέ­νου μία τέτοια εται­ρεία να πραγ­μα­το­ποιεί δια­χεί­ριση και αγορά δανείων.

Ενώ προ­κει­μέ­νου να προ­βαί­νει και σε επα­να­χρη­μα­το­δο­τή­σεις το κεφά­λαιο ανέρ­χε­ται σε αυτό που κάθε φορά ισχύει για την ίδρυση εται­ρείας πρα­κτο­ρείας επι­χει­ρη­μα­τι­κών απαι­τή­σεων.

Το ενδε­χό­μενο να αλλά­ξουν χέρια μεγάλες επι­χει­ρή­σεις είναι η αιτία για την οποία οι εται­ρείες δια­χεί­ρι­σης «κόκ­κι­νων» δανείων, οι μέτοχοί τους και το επι­χει­ρη­μα­τικό τους πλάνο τίθε­νται υπό την αυστηρή επο­πτεία της ΤτΕ, η οποία πριν από τη χορή­γηση άδειας θα προ­χω­ρεί σε εξο­νυ­χι­στικό έλεγχο των φυσικών ή νομικών προ­σώ­πων που συμ­με­τέ­χουν στο μετο­χικό κεφά­λαιο και στη διοί­κηση αυτών των εται­ρειών.

Υπό εξα­ντλη­τικό έλεγχο θα περνούν και τα φυσικά πρόσωπα, μέτοχοι των εται­ρειών, ελέγ­χο­ντας εισο­δη­μα­τικά και περιου­σιακά στοι­χεία, τυχόν επαγ­γελ­μα­τι­κές ή συγ­γε­νι­κές σχέσεις με πρόσωπα που κατέ­χουν πολι­τικά αξιώ­ματα, συνερ­γα­σίες που τυχόν υπήρξαν με πιστω­τικά ιδρύ­ματα κ.λπ.

Από την άλλη πλευρά θα πρέπει να σημειω­θεί ότι σε πλήρη λει­τουρ­γία βρί­σκο­νται οι μονάδες δια­χεί­ρι­σης των NPL’s των ίδιων των τρα­πε­ζών, οι οποίες κινού­νται υπό τη στενή παρα­κο­λού­θηση των θεσμών και στις περισ­σό­τε­ρες περι­πτώ­σεις με εξαι­ρε­τικά ικα­νο­ποι­η­τικά απο­τε­λέ­σματα.

Για την ανα­χρη­μα­το­δό­τηση ενός δανείου απαι­τεί­ται η γνω­στο­ποί­ηση στην ΤτΕ.

Αν το χρη­μα­το­δο­τικό άνοιγμα υπερβεί το 15% σε σχέση με την καθαρή θέση της εται­ρείας γνω­στο­ποιεί­ται εντός 15 ημερών.

Ομοίως αν το σύνολο των ανοιγ­μά­των υπερβεί το 7πλάσιο της καθαρής θέσης της εται­ρείας. Επίσης οι εται­ρείες δια­χεί­ρι­σης που αδειο­δο­τού­νται θα πλη­ρώ­νουν 3.000 ευρώ στην ΤτΕ ως τέλος για την κάλυψη των δαπανών επο­πτείας.

Εται­ρείες δια­χεί­ρι­σης θα χορη­γούν δάνεια έναντι… μετο­χι­κού κεφα­λαίου

Νέο τοπίο δημιουρ­γεί­ται στον τρα­πε­ζικό κλάδο με την ίδρυση και λει­τουρ­γία εται­ρειών δια­χεί­ρι­σης δανείων.

Θα πρό­κει­ται για εται­ρείες ειδικού σκοπού που θα ανοί­ξουν το «παι­χνίδι» δημιουρ­γώ­ντας μια δευ­τε­ρο­γενή αγορά στην οποία θα μπορούν να χορη­γή­σουν και οι ίδιες δάνεια σε προ­βλη­μα­τι­κές επι­χει­ρή­σεις ενι­σχύ­ο­ντας τη ρευ­στό­τητά τους, και συμ­με­τέ­χο­ντας στο μετο­χικό τους κεφά­λαιο.

Η ανα­διάρ­θρωση μπορεί να πραγ­μα­το­ποιεί­ται είτε με εξαγορά του δανείου από την εται­ρεία δια­χεί­ρι­σης, είτε μέσω απλής ανα­διάρ­θρω­σης, οπότε το δάνειο παρα­μέ­νει στην κατοχή της τρά­πε­ζας που συναι­νεί στη χορή­γηση νέου δανείου με ανάληψη ποσο­στού του μετο­χι­κού κεφα­λαίου από την ίδια την εται­ρεία δια­χεί­ρι­σης εν είδει εγγύ­η­σης.

Οι πλατ­φόρ­μες ενερ­γη­τι­κής δια­χεί­ρι­σης σε συνερ­γα­σία με εται­ρείες επι­χει­ρη­μα­τι­κών συμ­με­το­χών (private equity funds) μπορούν να στη­ρί­ξουν την επι­χει­ρη­μα­τική ανα­διάρ­θρωση μιας εται­ρείας ή και ενός κλάδου συνο­λικά παρέ­χο­ντας το απαι­τού­μενο κεφά­λαιο ή μέρος αυτού για την υλο­ποί­ηση του σχεδίου επα­να­φο­ράς στην κερ­δο­φο­ρία μιας βιώ­σι­μης επι­χεί­ρη­σης της οποίας η διοί­κηση έχει εκχω­ρη­θεί στο νέο δια­χει­ρι­στή.

Τη δυνα­τό­τητα της ρύθ­μι­σης εται­ρι­κών δανείων, χωρίς να απαι­τεί­ται η πώλησή τους από τις τρά­πε­ζες θεσμο­θε­τεί η ΤτΕ με Πράξη που θα ρυθ­μί­ζει και το συνο­λικό καθε­στώς αδειο­δό­τη­σης σε εται­ρείες δια­χεί­ρι­σης απαι­τή­σεων, ακόμη και τη μετα­βί­βαση της διοί­κη­σης των υπό εξυ­γί­ανση επι­χει­ρή­σεων στις τελευ­ταίες σε περι­πτώ­σεις που δεν είναι συνερ­γά­σι­μος ο επι­χει­ρη­μα­τίας.

Χορή­γηση ρευ­στό­τη­τας

Η εται­ρεία δια­χεί­ρι­σης και οι πιστώ­τριες τρά­πε­ζες μπορούν να συμ­φω­νή­σουν ότι μια υπερ­χρε­ω­μένη επι­χεί­ρηση είναι βιώσιμη, αλλά χρειά­ζε­ται χορή­γηση ρευ­στό­τη­τας και ανα­διάρ­θρωση σε μακρο­πρό­θε­σμο ορί­ζο­ντα του υφι­στά­με­νου δανει­σμού της, για να τρέξει ένα νέο business plan.

Πρό­κει­ται για δέλεαρ προς τις ενδια­φε­ρό­με­νες εξει­δι­κευ­μέ­νες πλατ­φόρ­μες και τα private equity funds που δρα­στη­ριο­ποιού­νται διεθνώς στη δια­χεί­ριση προ­βλη­μα­τι­κών επι­χει­ρη­μα­τι­κών δανείων, καθώς στις προ­μή­θειες δια­χεί­ρι­σης και στην αμοιβή επι­τυ­χίας προ­στί­θε­ται η δυνα­τό­τητα απο­δό­σεων ως δανει­στής από την ολική επα­να­φορά της εται­ρείας.

Ήδη ένα κοι­νο­πρα­κτικό σχήμα που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στη συγκε­κρι­μένη αγορά και απαρ­τί­ζε­ται από τις PWC, τη σου­η­δική τράπεζα Hoist και την ελλη­νι­κών συμ­φε­ρό­ντων Qualco ανέ­λα­βαν το ρόλο του εκκα­θα­ρι­στή των δώδεκα bad banks, που έκλει­σαν στις προη­γού­με­νες ανα­κε­φα­λαιο­ποι­ή­σεις και οδή­γη­σαν στην συγκέ­ντρωση του ελλη­νι­κού τρα­πε­ζι­κού συστή­μα­τος σε 4 τρά­πε­ζες.

Εκτι­μά­ται ότι όταν ολο­κλη­ρω­θεί η δια­βού­λευση πάνω στην Πράξη του διοι­κητή της ΤτΕ, Γιάννη Στουρ­νάρα, θα αρχίσει να εκδη­λώ­νε­ται το ενδια­φέ­ρον από εται­ρείες που θα θελή­σουν να δια­χει­ρι­στούν τα «κόκκινα» δάνεια σε συνερ­γα­σία με τις τρά­πε­ζες.

Όλο το σχέδιο για τα ληξι­πρό­θε­σμα δάνεια άνω των 108 δισ. ευρώ θα «κου­μπώ­σει» μόλις συστα­θεί και η ειδική Γραμ­μα­τεία του υπουρ­γείου Οικο­νο­μίας η οποία ωστόσο θα επο­πτεύ­ε­ται από 4 υπουρ­γούς. Συγκε­κρι­μένα τους κ. Γ. Σταθάκη, τον υπουργό Εργα­σίας, Γ. Κατρού­γκαλο, τον υπουρ­γός Δικαιο­σύ­νης, Ν. Παρα­σκευό­πουλο και τον υπουργό Οικο­νο­μι­κών Ευκλ. Τσα­κα­λώτο.

Πηγή: enikonomia.gr