Οι μικροί νησιωτικοί και ορεινοί δήμοι διεκδικούν κομμάτι από την πίτα του νέου ΕΣΠΑ

Θα μπο­ρούσε, του­λά­χι­στον μέχρι τώρα, να χαρα­κτη­ρι­σθεί εξαί­ρεση που επι­βε­βαιώ­νει τον κανόνα (ή και σύντομο ανέκ­δοτο) περί επεν­δυ­τι­κής πρα­κτι­κής: ένταξη στο ΕΣΠΑ έργων από ορει­νούς, απο­μο­νω­μέ­νους ή μικρούς νησιω­τι­κούς δήμους… Η κυβέρ­νηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ αρχίζει να ανα­πτύσ­σει έντονα, αν μη τι άλλο, τη ρητο­ρική επι­δί­ωξή της να αλλάξει τα δεδο­μένα στην αξιο­ποί­ηση ευρω­παϊ­κών προ­γραμ­μά­των, εστιά­ζο­ντας και στους μικρούς ΟΤΑ.

Όλα είναι δύσκολα για τους κατοί­κους των δήμων των οποίων ο πλη­θυ­σμός τους αριθμεί λιγό­τερο από 10.000 άτομα και είναι σε απο­μο­νω­μέ­νες περιο­χές ή πρό­κει­ται για μικρά αιγαιο­πε­λα­γί­τικα, και όχι μόνο, νησιά. Δυσχε­ρής η πρό­σβαση στην Υγεία, στις μετα­φο­ρές, στην παιδεία, ελά­χι­στα κατά κεφαλήν ποσά χρη­μα­το­δό­τη­σης για έργα και εξαι­ρε­τικά χαμηλή απορ­ρο­φη­τι­κό­τητα στις σπάνιες περι­πτώ­σεις ένταξης έργων σε ευρω­παϊκά προ­γράμ­ματα.

Η υπο­χρη­μα­το­δό­τηση, η πετσο­κομ­μένη κρατική επι­χο­ρή­γηση, που ταλα­νί­ζει την Τοπική Αυτο­διοί­κηση, βρίσκει την ακραία μορφή επι­πτώ­σεων στους μικρούς ΟΤΑ ή σε νησάκια, οι κάτοι­κοι των οποίων ψάχνουν με το κιάλι ακόμα και καράβι για να ταξι­δέ­ψουν ή δάσκαλο για μάθουν γράμ­ματα τα παιδιά τους.

Μαζί με αυτά, σε μια αξιο­ζή­λευτη στα­θε­ρό­τητα, εδώ και χρόνια, με κυβερ­νή­σεις επί κυβερ­νή­σεων να έχουν περάσει, ζει και βασι­λεύει ο εξο­στρα­κι­σμός από ευρω­παϊκά προ­γράμ­ματα. Και αυτό λόγω οικο­νο­μο­τε­χνι­κών αδυ­να­μιών στην κατάρ­τιση προ­τά­σεων, με δεδο­μένη την έλλειψη εξει­δι­κευ­μέ­νου προ­σω­πι­κού – συμπλη­ρώ­νει την εν γένει υπο­στε­λέ­χωση που εμπο­δί­ζει την κάλυψη ακόμα και στοι­χειω­δών αναγκών των κατοί­κων.

Το επε­σή­μανε πρό­σφατα και ο υπουρ­γός Εσω­τε­ρι­κών και Διοι­κη­τι­κής Ανα­συ­γκρό­τη­σης κ. Πανα­γιώ­της Κου­ρου­μπλής, ο οποίος εν όψει του νέου ΕΣΠΑ 2014-2020 ανα­λαμ­βά­νει πρω­το­βου­λίες για να δοθεί όπως λέει «ένα τέλος στη διεύ­ρυνση των δια­δη­μο­τι­κών ανι­σο­τή­των που λάμ­βα­ναν χώρα τα προη­γού­μενα χρόνια».

Ρόλο τεχνι­κού συμ­βού­λου για μικρούς δήμους της χώρας, στην προ­σπά­θειά τους να εντα­χθούν σε ευρω­παϊκά προ­γράμ­ματα υλο­ποί­η­σης έργων, ανα­λαμ­βά­νει το Τεχνικό Επι­με­λη­τή­ριο Ελλάδας (ΤΕΕ). Ύστερα από πρόταση του υπουρ­γού, ο πρό­ε­δρος του ΤΕΕ κ. Γιώργος Στα­σι­νός απο­δέ­χτηκε να συν­δρά­μει μικρούς ή απο­μα­κρυ­σμέ­νους δήμους ώστε να κατα­στεί δυνατόν, εκπο­νώ­ντας μελέτες τεχνικά άρτιες και επαρ­κείς, να εντάσ­σο­νται στα προ­γράμ­ματα ΕΣΠΑ.

Ανά­λο­γες εξαγ­γε­λίες για ενί­σχυση των έργων σε μικρούς δήμους είχαν γίνει και παλιό­τερα, αλλά η δημο­σιο­νο­μική κατά­σταση τις μετέ­τρεπε σε… έπεα πτε­ρό­ε­ντα. Τώρα η κυβέρ­νηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ δια­τεί­νε­ται ότι θα επι­τευ­χθεί να ανα­ζω­ο­γο­νη­θούν οι μικροί δήμοι με έργα μέσω των χρη­μα­το­δο­τι­κών ευρω­παϊ­κών «εργα­λείων». Το ζήτημα βέβαια είναι η ανα­στροφή της κατά­στα­σης να αφορά έργα που εξυ­πη­ρε­τούν τις ανάγκες των κατοί­κων των περιο­χών και όχι την υλο­ποί­ηση κατευ­θυ­νό­με­νων επεν­δυ­τι­κών σχεδίων στο όνομα μιας «ανά­πτυ­ξης της ευκαι­ρίας» εις βάρος των τοπικών κοι­νω­νιών και του περι­βάλ­λο­ντος.

Οι «τρύπες» του ΕΣΠΑ 2007-2013

Την ίδια ώρα, πάντως, συνε­χί­ζε­ται το γαϊ­τα­νάκι των εμπλο­κών για το προη­γού­μενο πρό­γραμμα, με δεδο­μένο ότι επί­κει­ται η λήξη του χρο­νο­δια­γράμ­μα­τος υλο­ποί­η­σης των έργων που αφορούν το ΕΣΠΑ 2007-2013. Μάλιστα, το θέμα αυτό βρέθηκε στο επί­κε­ντρο της κυβερ­νη­τι­κής σύσκε­ψης για τα χρη­μα­το­δο­τού­μενα από την Ευρω­παϊκή Ένωση έργα των δήμων – εκτός από τον υπουργό Εσω­τε­ρι­κών και τον γενικό γραμ­μα­τέα του υπουρ­γείου κ. Κώστα Πουλάκη, συμ­με­τεί­χαν ο γενικός γραμ­μα­τέας Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων και ΕΣΠΑ κ. Πανα­γιώ­της Κορ­κο­λής, ο πρό­ε­δρος του ΔΣ της Κεντρι­κής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) κ. Γιώργος Πατού­λης και ο πρό­ε­δρος του ΤΕΕ.

Οι αρμό­διοι κυβερ­νη­τι­κοί παρά­γο­ντες δια­κη­ρύσ­σουν με κάθε τρόπο ότι «κατα­βάλ­λε­ται η μέγιστη προ­σπά­θεια ώστε να μην χαθεί κανένα μέρος χρη­μα­το­δό­τη­σης από το ΕΣΠΑ 2007-2013 για έργα που είχαν στα­μα­τή­σει». Μάλιστα, τονί­ζουν ότι γίνεται προ­σπά­θεια να ολο­κλη­ρω­θούν και να παρα­δο­θούν είτε άμεσα είτε ως «έργα-γέφυρα».

ΒΗΜΑ