Ελληνοτουρκικά: Διαπραγμάτευση σε δύο φάσεις

Η συνά­ντηση του πρω­θυ­πουρ­γού Κυριά­κου Μητσο­τάκη και του προ­έ­δρου της Τουρ­κίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντο­γάν στο περι­θώ­ριο της Γενικής Συνέ­λευ­σης του ΟΗΕ είχε διάρ­κεια μόλις 30 λεπτών, αλλά εμπε­ριείχε τη διάθεση να συντε­λε­στεί ένα μεγάλο βήμα που δεν είχε επι­τευ­χθεί στις πέντε προη­γού­με­νες των τελευ­ταίων 14 μηνών.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, οι κ. Μητσο­τά­κης και Ερντο­γάν εξου­σιο­δό­τη­σαν τους υπουρ­γούς Εξω­τε­ρι­κών Γιώργο Γερα­πε­τρίτη και Χακάν Φιντάν να μπουν στα βαθιά νερά της συζή­τη­σης για την οριο­θέ­τηση θαλασ­σίων ζωνών και υφα­λο­κρη­πί­δας σε δύο φάσεις και με συγκε­κρι­μένο χρο­νο­διά­γραμμα.

Μητσο­τά­κης: «Παρά­θυρο ευκαι­ρίας για ΑΟΖ»

Το πρώτο στάδιο

Στην πρώτη φάση, για την οποία ο χρόνος μετράει ήδη αντί­στροφα, καθώς ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών της Τουρ­κίας θα επι­σκε­φθεί την Αθήνα πριν από το τέλος του χρόνου, οι κ. Γερα­πε­τρί­της και Φιντάν θα συζη­τή­σουν το γενικό πλαίσιο του δια­λό­γου. Τις πτυχές του διε­θνούς δικαίου επί του οποίου θα γίνει η συζή­τηση, το χρονικό πλαίσιο του δια­λό­γου, το διεθνές δικα­στή­ριο στο οποίο θα παρα­πεμ­φθεί η διαφορά εάν δια­πι­στω­θεί πως δεν υφί­στα­ται κοινός τόπος –Διεθνές Δικα­στή­ριο της Χάγης ή Αμβούρ­γου– και ενδε­χο­μέ­νως άλλα ζητή­ματα «αρχής», όπως για παρά­δειγμα εάν η συζή­τηση θα αφορά απο­κλει­στικά το Αιγαίο ή και την Ανα­το­λική Μεσό­γειο.

Κατά το Ανώτατο Συμ­βού­λιο Συνερ­γα­σίας Ελλάδας – Τουρ­κίας που θα πραγ­μα­το­ποι­η­θεί στην Αθήνα τον Ιανουά­ριο, με βάση τις συζη­τή­σεις μεταξύ των δύο υπουρ­γών Εξω­τε­ρι­κών οι κ. Μητσο­τά­κης και Ερντο­γάν θα απο­φα­σί­σουν εάν θα δώσουν εντολή οι συζη­τή­σεις να περά­σουν στη δεύτερη φάση, όπου εκ των πραγ­μά­των στο «τραπέζι» θα τεθούν συγκε­κρι­μέ­νες πτυχές πιθανής οριο­θέ­τη­σης, αλλά και χάρτες. Οπως ανα­φέ­ρε­ται χαρα­κτη­ρι­στικά, στη συνά­ντηση της Νέας Υόρκης δεν άναψε ούτε πράσινο ούτε κόκκινο φως για τις θαλάσ­σιες ζώνες, αλλά βρι­σκό­μα­στε στο πορ­το­καλί.

Σε περί­πτωση που ανάψει το «πράσινο», θα πρέπει να ενερ­γο­ποι­η­θούν οι τεχνι­κοί δίαυλοι, δηλαδή να ανα­λά­βουν το επόμενο βήμα εμπει­ρο­γνώ­μο­νες και διπλω­μά­τες. Κάτι δια­φο­ρε­τικό δεν μπορεί να γίνει και –εξ ορισμού και εκ προ­οι­μίου– οι συζη­τή­σεις ανάμεσα στους κ. Γερα­πε­τρίτη και Φιντάν δεν θα έχουν παρά έναν γενικό πολι­τικό χαρα­κτήρα και δεν θα είναι, βέβαια, νομικά δεσμευ­τι­κές. Ανα­δει­κνύει, βέβαια, ο συγκε­κρι­μέ­νος δίαυλος τη βούληση των δύο ηγεσιών να μην εγκα­τα­λεί­ψουν την προ­σπά­θεια.

Περιττό να υπο­γραμ­μι­στεί ότι το χρο­νο­διά­γραμμα των επαφών, με ορί­ζο­ντα το τέλος του έτους για τους δύο υπουρ­γούς και το ΑΣΣ στις αρχές του 2025, συν­δέ­ε­ται πολύ στενά και με την εκλο­γική ανα­μέ­τρηση στις ΗΠΑ, καθώς τότε θα έχει φανεί ποιος θα είναι ο επό­με­νος πρό­ε­δρος και αν αυτή τη φορά η μετά­βαση θα γίνει ομαλά και χωρίς προ­βλή­ματα, όπως έγινε πριν από τέσσερα χρόνια.

Μένει να φανεί αν τελικά οι δύο πλευρές θα κατα­λή­ξουν σε συμ­φω­νία να πάνε παρα­κάτω, αν ο τεχνι­κός δίαυλος θα είναι ο πολι­τι­κός διά­λο­γος (στον οποίο περι­λαμ­βά­νο­νται οι διε­ρευ­νη­τι­κές επαφές) υπό τον συντο­νι­σμό των δύο υφυ­πουρ­γών Εξω­τε­ρι­κών, Αλε­ξάν­δρας Παπα­δο­πού­λου και Μεμέτ Κεμάλ Μποζάι. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι στο πλαίσιο του πολι­τι­κού δια­λό­γου ανάμεσα στην κ. Παπα­δο­πού­λου και στον προ­κά­τοχο του κ. Μποζάι, Μπουράκ Ακσαπάρ, έχουν διε­ξα­χθεί τους τελευ­ταί­ους μήνες όλες οι δύσκο­λες συζη­τή­σεις. Και, βέβαια, θα πρέπει οι δύο πλευρές να κατα­λή­ξουν σε συνυ­πο­σχε­τικό. Είτε οι δύο πλευρές κατα­λή­ξουν στο Διεθνές Δικα­στή­ριο της Χάγης είτε στο Διεθνές Δικα­στή­ριο για το Δίκαιο της Θάλασ­σας (Αμβούρ­γου), που είναι αρμόδιο για την επίλυση δια­φο­ρών με βάση τη Σύμβαση των Ηνω­μέ­νων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασ­σας, είναι σαφές ότι δια­σφα­λί­ζο­νται οι βασικές παρά­με­τροι που αφορούν ευθέως και την Ελλάδα.

Στο Συμ­βού­λιο Ασφα­λείας

Κατά τα λοιπά, στη Νέα Υόρκη έγινε και μια πρόβα τζε­νε­ράλε της δύσκο­λης διετίας (2025-26) που ανα­μέ­νει η Ελλάδα ως μη μόνιμο μέλος του Συμ­βου­λίου Ασφα­λείας των Ηνω­μέ­νων Εθνών. Πρό­γευση αυτής της περιό­δου, όπου η Αθήνα θα πρέπει να ισορ­ρο­πεί ανάμεσα στους παρα­δο­σια­κούς συμ­μά­χους της, αλλά και στους εκπρο­σώ­πους του παγκό­σμιου Νότου και των προ­στα­τών του, έλαβε η ελλη­νική απο­στολή τις προη­γού­με­νες ημέρες. Παρά τις άριστες σχέσεις τόσο με τις ΗΠΑ όσο και με το Ισραήλ, σημειώ­θη­καν προ­στρι­βές για την επιλογή της Ελλάδας να εγκρί­νει ψήφισμα του ΟΗΕ που υιο­θε­τούσε πολι­τι­κές παραι­νέ­σεις του Διε­θνούς Δικα­στη­ρίου και είχε ως γενικό νόημα την άσκηση πίεσης για τερ­μα­τι­σμό πολέμου προς το Ισραήλ.

Πηγή: kathimerini.gr

Unmute

Remaining Time -0:00

Fullscreen

Advertisement

Δόθηκε, πάντως, η ευκαι­ρία και για πολύ σοβαρές συζη­τή­σεις με υπουρ­γούς Εξω­τε­ρι­κών σημα­ντι­κών χωρών, όπως αυτούς της Κίνας, Γουάνγκ Γι, και της Ινδίας, δρα Σ. Τζαϊ­σαν­κάρ, με τους οποίους δεν προ­σφέ­ρε­ται συχνά η ευκαι­ρία συνο­μι­λιών, και μάλιστα για ζητή­ματα που ξεπερ­νούν τις διμε­ρείς σχέσεις και εκτεί­νο­νται στις παγκό­σμιες και περι­φε­ρεια­κές προ­κλή­σεις.