Συναγερμός για την Υδάτινη Ρύπανση από Αντικαταθλιπτικά – Ο Σάκης Αρναούτογλου κρούει τον κώδωνα του Κινδύνου στην Κομισιόν.

Ο ευρω­βου­λευ­τής του ΠΑΣΟΚ, Σάκης Αρνα­ού­το­γλου, έθεσε με γραπτή ερώτηση προς την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή ένα εξαι­ρε­τικά ανη­συ­χη­τικό ζήτημα: τη ρύπανση των υδά­τι­νων οικο­συ­στη­μά­των από φαρ­μα­κευ­τι­κές ουσίες, και συγκε­κρι­μένα αντι­κα­τα­θλι­πτικά όπως η φλουο­ξε­τίνη, που επη­ρε­ά­ζουν σοβαρά την υδρόβια ζωή. Σύμφωνα με επι­στη­μο­νι­κές έρευνες, αυτές οι ουσίες που κατα­λή­γουν στα υδάτινα συστή­ματα μέσω απο­βλή­των, έχουν επι­πτώ­σεις στη σωμα­τική διά­πλαση και στη συμπε­ρι­φορά των ψαριών, μειώ­νο­ντας τη ζωτι­κό­τητα και την ανα­πα­ρα­γω­γική τους ικα­νό­τητα.

Σε απά­ντηση της ερώ­τη­σης, ο αντι­πρό­ε­δρος της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, Μάρος Σέφ­κο­βιτς, ανα­γνώ­ρισε το πρό­βλημα και τόνισε τη σημασία της Ευρω­παϊ­κής Πρά­σι­νης Συμ­φω­νίας και του Σχεδίου Δράσης για Μηδε­νική Ρύπανση, τα οποία περι­λαμ­βά­νουν μέτρα για την καλύ­τερη παρα­κο­λού­θηση και μείωση των φαρ­μα­κευ­τι­κών κατα­λοί­πων στα υδάτινα οικο­συ­στή­ματα. Η ανα­θε­ώ­ρηση της οδηγίας για την επε­ξερ­γα­σία των αστικών λυμάτων ενι­σχύει την υπο­χρέ­ωση απο­μά­κρυν­σης αυτών των μικρο­ρύ­πων από τους σταθ­μούς επε­ξερ­γα­σίας, με χρη­μα­το­δό­τηση από τη βιο­μη­χα­νία, βάσει της αρχής “ο ρυπαί­νων πλη­ρώ­νει”.

Με αφορμή την ερώτηση ο Σάκης Αρνα­ού­το­γλου δήλωσε: “Η Ευρώπη οφείλει να αντι­με­τω­πί­σει άμεσα αυτή την κρίση που πλήττει όχι μόνο τα οικο­συ­στή­ματα αλλά και την υγεία μας. Η ΕΕ πρέπει να δράσει πιο δυνα­μικά για την πρόληψη της περαι­τέρω επι­δεί­νω­σης της κατά­στα­σης.”

Ακο­λου­θούν η ερώτηση και η απά­ντηση της Κομι­σιόν:

Ερώτηση με αίτημα γραπτής απά­ντη­σης E-001564/2024

προς την Επι­τροπή

Άρθρο 144 του Κανο­νι­σμού

Σάκης Αρνα­ού­το­γλου (S&D)

Θέμα: Επι­κίν­δυνη ρύπανση στα υδάτινα οικο­συ­στή­ματα της Ευρώπης από αντι­κα­τα­θλι­πτικά φάρμακα με επι­πτώ­σεις στην υδρόβια ζωή

Σύμφωνα με πρό­σφα­τες επι­στη­μο­νι­κές έρευνες και δημο­σιεύ­ματα, η ρύπανση υδά­τι­νων οικο­συ­στη­μά­των από φαρ­μα­κευ­τι­κές ουσίες, και ειδι­κό­τερα αντι­κα­τα­θλι­πτικά όπως η φλουο­ξε­τίνη, έχει σοβαρές επι­πτώ­σεις στη σωμα­τική διά­πλαση και στη συμπε­ρι­φορά των ψαριών. Τα αντι­κα­τα­θλι­πτικά αυτά, που εισέρ­χο­νται στα υδάτινα οικο­συ­στή­ματα μέσω υγρών απο­βλή­των, μειώ­νουν τη ζωτι­κό­τητα και την κινη­τι­κό­τητα του σπέρ­μα­τος των αρσε­νι­κών ψαριών, επη­ρε­ά­ζο­ντας αρνη­τικά την ικα­νό­τητά τους να επι­βιώ­νουν και να ανα­πα­ρά­γο­νται. Οι επι­πτώ­σεις αυτές εγεί­ρουν σοβαρές ανη­συ­χίες σχετικά με τις συνέ­πειες στην ευρύ­τερη υδρόβια ζωή και στα οικο­συ­στή­ματα.

Δεδο­μέ­νων αυτών των ανη­συ­χη­τι­κών ευρη­μά­των, ερω­τά­ται η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή:

1.   Ποια μέτρα προ­τί­θε­ται να λάβει για την παρα­κο­λού­θηση και τον περιο­ρι­σμό της παρου­σίας φαρ­μα­κευ­τι­κών ουσιών στα υδάτινα οικο­συ­στή­ματα της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης;

2.  Υπάρ­χουν συγκε­κρι­μένα σχέδια ή προ­γράμ­ματα για την ενί­σχυση των τεχνο­λο­γιών καθα­ρι­σμού των υγρών απο­βλή­των, ώστε να μειωθεί η παρου­σία φαρ­μα­κευ­τι­κών υπο­λειμ­μά­των στο περι­βάλ­λον;

3. Πώς σκο­πεύει να συνερ­γα­στεί με τα κράτη μέλη για την εφαρ­μογή πιο αυστη­ρών κανο­νι­σμών που θα προ­στα­τεύ­ουν την υδρόβια ζωή από τις επι­πτώ­σεις της ρύπαν­σης με φαρ­μα­κευ­τι­κές ουσίες;

Κατά­θεση: 28.8.2024

Απά­ντηση του αντι­προ­έ­δρου κ. Šefčovič εξ ονό­μα­τος της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής

(8.10.2024)

Υπάρ­χουν πολλά στοι­χεία που απο­δει­κνύ­ουν ότι ορι­σμένα φαρ­μα­κευ­τικά προ­ϊ­ό­ντα δημιουρ­γούν προ­βλή­ματα στους ποτα­μούς και, κατ’ επέ­κταση, στην υγεία των ανθρώ­πων και των ζώων[1]. Ξεκι­νώ­ντας από τη στρα­τη­γική προ­σέγ­γιση για τα φάρμακα στο περι­βάλ­λον[2] το 2019 και την επα­κό­λουθη Ευρω­παϊκή Πράσινη Συμ­φω­νία[3], συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου ιδίως του σχεδίου δράσης για μηδε­νική ρύπανση[4], το επίπεδο προ­σο­χής σε επίπεδο ΕΕ είναι υψηλό όσον αφορά την τοξι­κό­τητα των φαρ­μα­κευ­τι­κών προ­ϊ­ό­ντων στο περι­βάλ­λον, και λαμ­βά­νο­νται μέτρα για την καλύ­τερη παρα­κο­λού­θηση και μείωση της παρου­σίας φαρ­μα­κευ­τι­κών κατα­λοί­πων στα υδατικά συστή­ματα, μεταξύ άλλων μέσω της χρη­μα­το­δό­τη­σης της έρευνας και της και­νο­το­μίας[5].

Η πρόταση ανα­θε­ώ­ρη­σης του κατα­λό­γου των ρύπων επι­φα­νείας και υπό­γειων υδάτων[6] περι­λαμ­βά­νει για πρώτη φορά ορι­σμέ­νες φαρ­μα­κευ­τι­κές ενώσεις και προ­τεί­νει την τήρηση των μέγι­στων συγκε­ντρώ­σεων. Η Επι­τροπή βασί­ζε­ται στους συν­νο­μο­θέ­τες για να στη­ρί­ξουν το υψηλό επίπεδο φιλο­δο­ξίας της παρού­σας πρό­τα­σης κατά τους προ­σε­χείς τρι­με­ρείς δια­λό­γους.

Η ανα­δια­τυ­πω­μένη οδηγία για την επε­ξερ­γα­σία των αστικών λυμάτων[7] περι­λαμ­βά­νει νέες υπο­χρε­ώ­σεις για την απο­μά­κρυνση μικρο­ρύ­πων, όπως τα φαρ­μα­κευ­τικά προ­ϊ­ό­ντα, από όλους τους μεγά­λους σταθ­μούς επε­ξερ­γα­σίας αστικών λυμάτων (άνω των 150 000 κατοί­κων), αλλά και για μικρό­τε­ρους σταθ­μούς όταν υπάρχει κίν­δυ­νος για το περι­βάλ­λον ή για την ανθρώ­πινη υγεία. Σύμφωνα με την αρχή «ο ρυπαί­νων πλη­ρώ­νει», η βιο­μη­χα­νία θα πρέπει να συνει­σφέ­ρει στη χρη­μα­το­δό­τηση των πρό­σθε­των υπο­δο­μών που απαι­τού­νται για την απο­μά­κρυνση των μικρο­ρύ­πων. Με τον τρόπο αυτό θα δοθούν επίσης κίνητρα για έρευνα και και­νο­το­μία σε προ­ϊ­ό­ντα απαλ­λαγ­μένα από τοξικές ουσίες.

Η πρόταση για την ανα­θε­ώ­ρηση της φαρ­μα­κευ­τι­κής νομο­θε­σίας[8] απο­τε­λεί σημα­ντικό βήμα προόδου για τον μετρια­σμό των επι­πτώ­σεων των φαρ­μά­κων στο περι­βάλ­λον, δηλαδή απαιτεί την εκτί­μηση περι­βαλ­λο­ντι­κού κιν­δύ­νου για τα αντι­μι­κρο­βιακά ώστε να καλύ­πτει ολό­κληρο τον κύκλο ζωής, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της παρα­σκευής.