Lehman Brothers στον τουρισμό φοβούνται οι Ελληνες ξενοδόχοι

Σε κατά­σταση σοκ παρα­μέ­νει η ελλη­νική ξενο­δο­χειακή αγορά από την κατάρ­ρευση της Thomas Cook, ενώ παράλ­ληλα προ­σπα­θεί να απο­τι­μή­σει το εύρος της ζημίας, η οποία, όπως φαί­νε­ται, θα είναι πολύ μεγάλη και θα επη­ρε­ά­ζει τον κλάδο για πολύ καιρό.

«Η κατάρ­ρευση της Thomas Cook είναι για τον κλάδο μας ό,τι ήταν η Lehman Brothers το 2008 για τις τρά­πε­ζες. Είναι ένα συστη­μικό πρό­βλημα και ως τέτοιο πρέπει να αντι­με­τω­πι­στεί. Χρειά­ζο­νται άμεσα αντα­να­κλα­στικά», λέει κορυ­φαίος παρά­γο­ντας της αγοράς.

Τα 250 έως 500 εκατ. ευρώ που ανέφερε χθες ο Σύν­δε­σμος Ελλη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σεων είναι μια –προ­φα­νώς πρώτη και όχι ακριβής– εκτί­μηση για τα οφει­λό­μενα από δια­νυ­κτε­ρεύ­σεις που έγιναν και δεν θα εισπρά­ξουν οι Ελληνες ξενο­δό­χοι που συνερ­γά­ζο­νται με τον πάλαι ποτέ παγκό­σμιο ηγέτη των tour operators. Οσο περνούν οι ώρες και συγκε­ντρώ­νο­νται στοι­χεία, ενι­σχύ­ε­ται η πεποί­θηση ότι το «φέσι» που αφήνει η TC είναι πάνω από το κατώ­τατο όριο της αρχικής εκτί­μη­σης.

Ωστόσο, ο τελικός απο­λο­γι­σμός θα πρέπει να λάβει υπόψη και τα εξής:

Πάρα πολλοί ξενο­δό­χοι έχουν κλείσει συμ­βό­λαια με την Thomas Cook και για την επόμενη χρονιά. Ξαφνικά βρί­σκο­νται μετέ­ω­ροι, με άδειο βιβλίο κρα­τή­σεων και σε ανα­ζή­τηση άλλων tour operators, οι οποίοι πιθα­νό­τατα θα ζητή­σουν καλύ­τε­ρους όρους για να φέρουν του­ρί­στες στα ξενο­δο­χεία τους.

«Η κατάρ­ρευση της Thomas Cook είναι για τον κλάδο µας ό,τι ήταν η Lehman Brothers το 2008 για τις τρά­πε­ζες», τονίζει παράγων της ξενο­δο­χεια­κής αγοράς. 

Ρίχνο­ντας τις τιμές αυτοί, θα υπο­χρε­ώ­σουν και τους άλλους ξενο­δό­χους να αλλά­ξουν τα τιμο­λό­γιά τους για να παρα­μεί­νουν αντα­γω­νι­στι­κοί. «Κανένας δεν θα μείνει ανε­πη­ρέ­α­στος, ακόμη κι αν δεν έχει άμεση συνερ­γα­σία με την Thomas Cook», λέει χαρα­κτη­ρι­στικά ο Αλέ­ξαν­δρος Βασι­λι­κός, πρό­ε­δρος του Ξενο­δο­χεια­κού Επι­με­λη­τη­ρίου Ελλάδος.

Οι μεγάλοι tour operators έπαιζαν τα τελευ­ταία χρόνια και τον ρόλο χρη­μα­το­δότη κάποιων ελλη­νι­κών ξενο­δο­χείων. Τους προ­πλή­ρω­ναν ένα μέρος των κρα­τή­σεων, με τον όρο να προ­χω­ρή­σουν εργα­σίες ανα­βάθ­μι­σης των μονάδων. Στο πλαίσιο αυτών των συμ­φω­νιών κάποιοι πήραν δάνεια, τα οποία τώρα καλού­νται να απο­πλη­ρώ­σουν χωρίς να υπάρχει η συμπε­φω­νη­μένη ροή χρη­μα­το­δό­τη­σης από την TC.

O βρε­τα­νι­κός tour operator έφερνε 2,5-3 εκατ. του­ρί­στες ετησίως στη χώρα μας. Δεν είναι αυτο­νό­ητο ότι οι άλλοι tour operators, όπως η TUI, θα μπο­ρέ­σουν να υπο­κα­τα­στή­σουν άμεσα την TC, ώστε να φέρουν αυτόν τον αριθμό του­ρι­στών την επόμενη σεζόν. Η αβε­βαιό­τητα κλι­μα­κώ­νε­ται, καθώς υπει­σέρ­χε­ται και ένας άλλος παρά­γο­ντας που θα επι­σω­ρευ­θεί και θα δια­μορ­φώ­σει τη συμπε­ρι­φορά των Βρε­τα­νών του­ρι­στών: το Brexit, το πόσο άτακτο θα είναι και πόσο θα επη­ρε­ά­σει την αγγλική λίρα και την αγο­ρα­στική τους δύναμη.

Η κατάρ­ρευση της βρε­τα­νι­κής Thomas Cook μπορεί να επη­ρε­ά­σει τις θυγα­τρι­κές της ή και υπερ­γο­λά­βους της, εται­ρείες με τις οποίες συνερ­γα­ζό­ταν. Βέβαια, βρί­σκο­νται σε εξέλιξη προ­σπά­θειες για διάσωση θυγα­τρι­κών του tour operator. Η σκαν­δι­να­βική θυγα­τρική ενη­μέ­ρωσε χθες Ελληνες ξενο­δό­χους με τους οποίους συνερ­γά­ζε­ται ότι συνε­χί­ζε­ται κανο­νικά η δρα­στη­ριό­τητά της και ισχύουν πλήρως οι συμ­φω­νίες που έχει συνάψει μαζί τους. Προς το παρόν του­λά­χι­στον, συνε­χί­ζει τη δρα­στη­ριό­τητά της και η γερ­μα­νική θυγα­τρική Condor.

Στην αναμονή για πακέτο μέτρων στή­ρι­ξης

Οι ξενο­δό­χοι ζητούν απαλ­λαγή από ΦΠΑ που αντι­στοι­χεί στο «φέσι» της Thomas Cook.

Η κυβέρ­νηση εμφα­νί­ζε­ται διστα­κτική να ανα­κοι­νώ­σει άλλα μέτρα, δεδο­μέ­νου μάλιστα ότι προς το παρόν δεν υπάρχει ξεκά­θαρη εικόνα για το μέγεθος της ζημίας. Χθες, το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών προ­ώ­θησε πράξη νομο­θε­τι­κού περιε­χο­μέ­νου, σύμφωνα με την οποία παρέ­χε­ται η δυνα­τό­τητα εξαί­ρε­σης από απόδοση του φόρου δια­μο­νής στις ξενο­δο­χεια­κές επι­χει­ρή­σεις που υπέ­στη­σαν ζημίες από την κατάρ­ρευση της TC, για την περίοδο από 23 Σεπτεμ­βρίου έως 10 Οκτω­βρίου. Ωστόσο, πρό­κει­ται για ασπι­ρίνη, σύμφωνα με στελέχη του κλάδου. Οι φορείς της του­ρι­στι­κής αγοράς ζήτησαν να απαλ­λα­γούν οι ξενο­δό­χοι από την κατα­βολή του ΦΠΑ που αντι­στοι­χεί στο «φέσι» της Thomas Cook, αλλά το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο φαί­νε­ται να μη συμ­φω­νεί, καθώς δεν θέλει να δημιουρ­γη­θεί ένα προη­γού­μενο το οποίο θα υπο­χρε­ώ­νει το κράτος να δια­γρά­φει ΦΠΑ σε κάθε χρε­ο­κο­πία επι­χεί­ρη­σης στο μέλλον.

Ο πρό­ε­δρος της Πανελ­λή­νιας Ομο­σπον­δίας Ξενο­δό­χων Γρη­γό­ρης Τάσσιος ζήτησε την εφαρ­μογή της ΠΟΛ του 2015, καθώς με αυτήν δόθηκε άμεσα λύση στο παρελ­θόν, όταν αντί­στοιχα είχαν πτω­χεύ­σει μεγάλοι tour operators από τη Ρωσία. «Χωρίς δικα­στική απόφαση, προ­σκο­μί­ζεις τιμο­λό­για στην εφορία για να μην πλη­ρώ­σεις ΦΠΑ σε λεφτά που δεν θα εισπρά­ξεις ποτέ και να μη χρε­ω­θείς στα έσοδά σου για τον φόρο που θα προ­κύ­ψει από ανεί­σπρα­κτα χρήματα», είπε. «Είναι πολύ εύκολο να μετρη­θεί η ζημία για τον ξενο­δόχο. Μόνο με την απλή κατα­βολή των τιμο­λο­γίων στις αρμό­διες αρχές, θα απο­δει­χθεί το ποσό που δεν θα εισπρά­ξει από την Thomas Cook, αλλά θα υπο­χρε­ω­θεί να πλη­ρώ­σει ΦΠΑ, αν δεν ληφθεί πολι­τική μέριμνα», υπο­στή­ριξε.

Σε κάθε περί­πτωση, το μέγεθος του πλήγ­μα­τος για κάποιους ξενο­δό­χους εκτι­μά­ται ότι θα είναι μη ανα­στρέ­ψιμο, λόγω της μεγάλης εξάρ­τη­σής τους από την Thomas Cook. Σημειώ­νε­ται ότι ο καταρ­ρεύ­σας tour operator τούς αφήνει απλή­ρω­τους τον Ιούλιο, τον Αύγου­στο και τον Σεπτέμ­βριο, ένα τρίμηνο κατά το οποίο για πολλούς είναι πάνω από το 50% του ετήσιου τζίρου τους. Σε άλλους η επί­πτωση είναι μικρό­τερη. Για παρά­δειγμα, σε έναν από τους μεγά­λους ελλη­νι­κούς ξενο­δο­χεια­κούς ομίλους, η Thomas Cook φέρεται να αφήνει απλή­ρω­τες οφειλές ύψους 7 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό, ωστόσο, απο­τε­λεί κάτι λιγό­τερο από το 5% του τζίρου του, ποσοστό σημα­ντικό, αλλά όχι ικανό για να απει­λή­σει τη βιω­σι­μό­τητά του.

Σε εται­ρεία ενοι­κιά­σεων αυτο­κι­νή­των που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται σε νησί του Ιουνίου, λέγεται πως το «φέσι» φτάνει τις 100.000 ευρώ και μειώνει δρα­μα­τικά τις πιθα­νό­τη­τες επι­βί­ω­σής της.