Δρ. Ε. Μαρινάκου: «Η Ρόδος πρέπει να γίνει ένας προορισμός που θα προσφέρει τουρισμό όλο το χρόνο»

Κυρία Μαρι­νά­κου, σας ακού­σαμε πρό­σφατα στη Ρόδο να μιλάτε για το ταλέντο στην του­ρι­στική βιο­μη­χα­νία. Θέλετε να μας περι­γρά­ψετε εν συντο­μία τι θα πρέπει να αντι­λαμ­βα­νό­μα­στε κάτω από αυτό τον όρο; Έχει «ταλέντο» ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός;

Ο όρος ταλέντο είναι γενικά παρε­ξη­γη­μέ­νος. Πολλοί θεωρούν ότι ανα­φέ­ρε­ται κυρίως σε στελέχη. Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα όμως περι­λαμ­βά­νει όλους όσους εργά­ζο­νται σε μία επι­χεί­ρηση και συνει­σφέ­ρουν με τον καλύ­τερο τρόπο στην ποιο­τική παροχή υπη­ρε­σιών. «Ταλέντο» λοιπόν είναι ο υπάλ­λη­λος που έχει εσω­τε­ρι­κές αξίες, ικα­νό­τη­τες, γνώση του αντι­κει­μέ­νου του, εμπει­ρία, δεξιό­τη­τες, ευφυΐα, κρίση, χαρα­κτήρα, κίνητρο, διάθεση για εξέλιξη, μα πάνω από όλα την απα­ραί­τητη συμπε­ρι­φορά που απαι­τεί­ται στην ξενο­δο­χειακή και του­ρι­στική βιο­μη­χα­νία. Όπως έδειξε η έρευνά μας, είναι αυτός που πάει ένα βήμα παρα­πέρα! Που θα κάνει τη διαφορά στην απόδοση της επι­χεί­ρη­σης.

Ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός έχει πολύ ταλέντο, που άλλες φορές αξιο­ποιεί­ται από τις επι­χει­ρή­σεις κι άλλες όχι. Ένα μεγάλο μέρος αυτού του ταλέ­ντου φεύγει στο εξω­τε­ρικό προς ανα­ζή­τηση ευκαι­ριών για εξέλιξη και εφαρ­μογή και­νο­τό­μων ιδεών. Όσοι μένουν πίσω με προ­σπά­θεια συνει­σφέ­ρουν στην εξέλιξη και βελ­τί­ωση του του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος και υπη­ρε­σιών που προ­σφέ­ρουμε. Θα πρέπει οι επι­χει­ρή­σεις που δρα­στη­ριο­ποιού­νται στη χώρα να αξιο­λο­γή­σουν αυτό το ταλέντο, να το εμπι­στευ­τούν και τότε να απο­κτή­σουν το αντα­γω­νι­στικό πλε­ο­νέ­κτημα.

Βλέ­πουμε λοιπόν μία ισχυρή τάση επι­στρο­φής στην αυθε­ντική, ελλη­νική φιλο­ξε­νία. Είχαμε στραφεί σε λάθος μονο­πά­τια τα τελευ­ταία χρόνια;

Πιθανόν. Έγιναν διά­φο­ρες προ­σπά­θειες τα τελευ­ταία χρόνια να ανα­κα­λύ­ψουμε κάτι και­νού­ριο, μα τελικά αυτό που χρειά­ζε­ται είναι η αυθε­ντι­κό­τητα. Να γυρί­σουμε στην παρα­δο­σιακή φιλο­ξε­νία, όπου ο πελάτης παίρνει αυθε­ντική υπη­ρε­σία, που τον κάνουμε να νιώθει σαν στο σπίτι του, και φεύγει με τις καλύ­τε­ρες εμπει­ρίες.

Μπορεί το υψηλό επίπεδο των παρε­χό­με­νων υπη­ρε­σιών στον ιδιω­τικό τομέα, εν προ­κει­μένω στην ξενο­δο­χία, να καλύψει την υστέ­ρηση σε άλλους τομείς, όπως π.χ. στις δημό­σιες υπο­δο­μές;

Όχι, σίγουρα όχι. Ο του­ρι­σμός εξαρ­τά­ται από την παροχή και άλλων υπη­ρε­σιών. Όσο ποιο­τικό και να είναι το ξενο­δο­χειακό προϊόν, όσο υψηλές και αν είναι οι παρε­χό­με­νες υπη­ρε­σίες, χωρίς καλά αερο­δρό­μια, δρόμους…, η εικόνα που απο­κο­μί­ζει ο του­ρί­στας κατα­στρέ­φε­ται. Όταν ο του­ρί­στας θα πρέπει να περι­μέ­νει στον ήλιο για να πάρει το λεω­φο­ρείο ή όταν αυτό θα συμβεί στην αναμονή του να κάνει check in στο αερο­δρό­μιο, τότε για τι εμπει­ρία να μιλάμε;

Ποια είναι η γνώμη σας για την ανώτερη και ανώτατη του­ρι­στική εκπαί­δευση σήμερα στην Ελλάδα;

Ένα θέμα που καίει θα έλεγα είναι η του­ρι­στική εκπαί­δευση στην Ελλάδα. Έχω όλα αυτά τα χρόνια ασχο­λη­θεί ιδιαι­τέ­ρως με το θέμα και με απα­σχο­λεί. Η προ­σω­πική μου άποψη είναι ότι υπάρχει μια συγκε­χυ­μένη άποψη για την του­ρι­στική εκπαί­δευση στη χώρα μας. Πιστεύω ότι σε πανε­πι­στη­μιακό επίπεδο θα έπρεπε να δια­χω­ρι­στεί η εκπαί­δευση. Να υπάρ­χουν τμήματα όπου θα παρέ­χο­νται πτυχία στη διοί­κηση του­ρι­σμού για όσους ενδια­φέ­ρο­νται να ασχο­λη­θούν με τη διοί­κηση και δια­χεί­ριση του­ρι­στι­κών προ­ο­ρι­σμών. Παράλ­ληλα να δοθεί έμφαση στην ανα­βάθ­μιση και ανα­το­πο­θέ­τηση των ΑΣΤΕ ώστε να παρέ­χουν σπουδές στο ξενο­δο­χειακό μάνα­τζμεντ. Οι σχολές ακο­λου­θούν το Ελβε­τικό μοντέλο εκπαί­δευ­σης με πρα­κτική άσκηση παράλ­ληλα με τις σπουδές. Το πρό­γραμμα των σχολών θα μπο­ρούσε να βελ­τιω­θεί, να εκμο­ντερ­νι­στεί, να συν­δυα­στεί η εκπαί­δευση με την έρευνα, να επαν­δρω­θεί με καθη­γη­τές που θα φέρουν την εμπει­ρία τους από πανε­πι­στή­μια του εξω­τε­ρι­κού, όπου λει­τουρ­γεί αυτό το μοντέλο και φυσικά να δείξουν εξω­στρέ­φεια. Έτσι θα υπάρ­χουν από­φοι­τοι με εξει­δί­κευση στον τομέα τους χωρίς αυτό να σημαί­νει ότι δεν θα υπάρχει αλλη­λε­ξάρ­τηση και αναφορά ώστε να μπορούν όντας επαγ­γελ­μα­τίες αργό­τερα στο μέλλον να μπορούν να συνερ­γα­στούν.

Τέλος πιστεύω ότι λείπουν ουσια­στικά προ­γράμ­ματα μετα­πτυ­χιακά και στους δυο τομείς και ακόμη περισ­σό­τερο σε ειδι­κό­τη­τες όπως αυτών της οργά­νω­σης εκδη­λώ­σεων, διοί­κη­σης επι­σι­τι­στι­κών επι­χει­ρή­σεων όπως αυτό που προ­σφέ­ρουμε στο Bournemouth University μεταξύ άλλων.

Προ­τι­μούν τα παιδιά από την Ελλάδα του­ρι­στι­κές σπουδές στο εξω­τε­ρικό;

Στο πανε­πι­στή­μιο του Bournemouth έχουμε αρκε­τούς Ελληνες φοι­τη­τές στο τμήμα του­ρι­σμού, περίπου 10% των πρω­το­ε­τών φοι­τη­τών μας για παρά­δειγμα είναι από Ελλάδα. Προ­τι­μώ­νται τα αγγλικά πανε­πι­στή­μια γιατί παρέ­χουν υψηλών προ­δια­γρα­φών σπουδές, τη δυνα­τό­τητα έρευνας, σύν­δε­σης με την αγορά εργα­σίας, αλλά και το γεγονός ότι σε 4 χρόνια ξέρουν ότι θα έχουν ολο­κλη­ρώ­σει τις σπουδές τους και θα μπορούν να εργα­στούν. Οι περισ­σό­τε­ροι μάλιστα συνε­χί­ζουν τις σπουδές τους σε μετα­πτυ­χιακό επίπεδο.

Τα πανε­πι­στή­μια του εξω­τε­ρι­κού, ειδικά αυτά, όπως του Bournemouth University, έχουν πολύ καλή φήμη για το επίπεδο σπουδών και απο­φοί­των κάνο­ντας τους φοι­τη­τές μας αντα­γω­νι­στι­κούς και employable.

Γνω­ρί­ζετε τη Ρόδο καλά. Είστε από­φοι­τος της ΑΣΤΕΡ και έχετε εργα­στεί για πολλά χρόνια στο νησί. Πώς είδατε τη Ρόδο σήμερα; Είναι ένας προ­ο­ρι­σμός με υψηλά στά­νταρτς, ένας προ­ο­ρι­σμός που μπορεί να προ­σφέ­ρει ποι­κι­λία εμπει­ριών;

Η Ρόδος είναι ένα νησί που μπορεί να προ­σφέ­ρει ποι­κι­λία εμπει­ριών στους του­ρί­στες που την επι­σκέ­πτο­νται. Υπάρ­χουν επι­χει­ρή­σεις που παρέ­χουν υπη­ρε­σίες και προ­ϊ­ό­ντα υψηλών προ­δια­γρα­φών που πολλές φορές μπορούν να συγκρι­θούν με αυτά άλλων αντα­γω­νι­στι­κών προ­ο­ρι­σμών επάξια. Υπάρ­χουν ακόμη περι­θώ­ρια βελ­τί­ω­σης ξεκι­νώ­ντας από τις δημό­σιες υπο­δο­μές. Η ανα­βάθ­μιση του αερο­δρο­μίου, του λιμα­νιού, των μέσων μετα­φο­ράς θα πρέπει να απο­τε­λέ­σει προ­τε­ραιό­τητα της τοπικής αυτο­διοί­κη­σης. Στη συνέ­χεια θα πρέπει να δοθεί έμφαση στην επι­μή­κυνση της του­ρι­στι­κής περιό­δου. Υπάρ­χουν αγορές και πελάτες που θα ήθελαν να έρθουν στη Ρόδο και εκτός περιό­δου αιχμής. Οταν όμως γίνει αυτό θα πρέπει να βρουν την παλιά πόλη ανοιχτή, εστια­τό­ρια που θα λει­τουρ­γούν κλπ. Πιστεύω πως όλοι γνω­ρί­ζουν τι πρέπει να γίνει. Αυτό που πρω­τί­στως χρειά­ζε­ται είναι να υπάρξει συνέρ­για ανάμεσα σε όλους τους εμπλε­κο­μέ­νους φορείς με κοινό όραμα και στόχους ώστε να ξανα­κά­νουν τη Ρόδο τον προ­ο­ρι­σμό που θα προ­σφέ­ρει του­ρι­σμό όλο το χρόνο.

Who is Who

Η Δρ. Ευαγ­γε­λία Μαρι­νά­κου έχει διδα­κτική εμπει­ρία στην ανώτατη εκπαί­δευση για πάνω από 20 χρόνια. Ως διευ­θύ­ντρια τμη­μά­των του­ρι­σμού τόσο σε εκπαι­δευ­τικά ιδρύ­ματα στην Ελλάδα όσο και στο εξω­τε­ρικό όπως στην Ελβετία, Μπα­χρέιν και Αγγλία όπου τώρα εργά­ζε­ται ως Head of Education and Professional Practice, στο Bournemouth University. Η έρευνά της επι­κε­ντρώ­νε­ται στη θέση της γυναί­κας στο ξενο­δο­χειακό μάνα­τζμεντ, σε θέματα ηγεσίας, δια­χεί­ρι­σης ταλέ­ντου καθώς και «αυθε­ντι­κής» ηγεσίας. Έχει τελέσει επι­κε­φα­λής έρευνας σε προ­γράμ­ματα που έχουν πάρει χρη­μα­το­δό­τηση από την Ευρω­παϊκή Ένωση.

Στην αρχή της καριέ­ρας της εργά­στηκε σε ξενο­δο­χεια­κές επι­χει­ρή­σεις στην Ελλάδα κυρίως στη Ρόδο, αλλά και στο εξω­τε­ρικό όπως την Σκωτία. Για τέσσερα χρόνια δίδαξε και στην ΑΣΤΕΡ από όπου είναι και από­φοι­τος.