Κοτζιάς: Να σταματήσει η Τουρκία τα «παιχνίδια» – Δεν θα είμαστε πάντα ανεκτικοί

Στην εκπομπή του ΣΚΑΪ «Ιστο­ρίες» και στον Αλέξη Παπα­χελά, μίλησε το βράδυ της Τρίτης ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών Νίκος Κοτζιάς, ο οποίος απο­κά­λυψε –μεταξύ άλλων- πως η Τουρκία «κόντεψε να πατήσει την κόκκινη γραμμή» στις ελλη­νο­τουρ­κι­κές σχέσεις το πρωί της Παρα­σκευής (17/2) όταν τουρ­κικό πλοίο έκανε βολές στο Φαρ­μα­κο­νήσι.

O κ. Κοτζιάς χαρα­κτη­ρί­ζει τη γείτονα ως «νευρική δύναμη» και προ­σθέ­τει «να ξανα­σκε­φτούν τέτοιου είδους παι­χνί­δια. Αυτο που έγινε στο Φαρ­μα­κο­νήσι είναι μία σοβαρή παρα­βί­αση του Διε­θνούς Δικαίου και νομίζω πρέπει να ξέρουν ότι δεν θα είμαστε πάντοτε ανε­χτι­κοί και η απά­ντησή μας δεν θα είναι μόνο αυτή που δώσαμε, θα είναι πολύ πιο σκληρή».

Ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών μίλησε για τους 8 Τούρ­κους στρα­τιω­τι­κούς που προ­σγειώ­θη­καν στην Αλε­ξαν­δρού­πολη με ελι­κό­πτερο μετά το απο­τυ­χη­μένο πρα­ξι­κό­πημα στην Τουρκία, για το Κυπριακό και για την στάση του Πάνου Καμ­μέ­νου στις προ­κλή­σεις των Τούρκων.

Σχο­λιά­ζο­ντας το επει­σό­διο στο Φαρ­μα­κο­νήσι, ο κ. Κοτζιάς είπε ότι επρό­κειτο για

μια «σοβαρή παρα­βί­αση του Διε­θνούς Δικαίου» και προει­δο­ποί­ησε την Άγκυρα πως «πρέπει να ξέρουν ότι δεν θα είμαστε πάντοτε ανε­χτι­κοί και η απά­ντησή μας δεν θα είναι μόνο αυτή που δώσαμε, θα είναι πολύ πιο σκληρή».

Για το επει­σό­διο στο Φαρ­μα­κο­νήσι

«Έχω χαρα­κτη­ρί­σει την Τουρκία εδώ και ενάμισι χρόνο ως μία νευρική δύναμη, μία δύναμη δηλαδή που όπως στον 19ο αιώνα η μετα-Μπισμαρκική Γερ­μα­νία είχε γίνει νευρική και δεν κρα­τούσε ισορ­ρο­πίες με το περι­βάλ­λον της», είπε ο υπουρ­γός και συνέ­χισε: «Κάποιοι στην Τουρκία νομί­ζουν ότι η Ελλάδα θα μπο­ρούσε να απο­τε­λούσε μία Συρία ή ένα Ιράκ. Το παι­χνίδι, που έγινε στο Φαρ­μα­κο­νήσι δεν είναι παι­χνίδι, παρά μόνο σε εισα­γω­γικά. Είναι μία σοβαρή παρα­βί­αση του Διε­θνούς Δικαίου και νομίζω πρέπει να ξέρουν ότι δεν θα είμαστε πάντοτε ανε­χτι­κοί και η απά­ντησή μας δεν θα είναι μόνο αυτή που δώσαμε, θα είναι πολύ πιο σκληρή».

Για τις κινή­σεις της Ελλάδας απέ­να­ντι στη νευ­ρι­κό­τητα των Τούρκων

«Έχουμε κάνει συνεν­νο­ή­σεις με όλες τις ισχυρές δυνά­μεις στον πλανήτη μας, έχουμε ενη­με­ρώ­σει όλους τους διε­θνείς οργα­νι­σμούς και βέβαια έχουμε κάνει και τα απα­ραί­τητα δια­βή­ματα απέ­να­ντι στην Τουρκία για τις παρα­βιά­σεις των χωρικών μας υδάτων και τη συμπε­ρι­φορά τους. Το διεθνές περι­βάλ­λον και ο διεθνής νόμος είναι υπέρ των συμ­φε­ρό­ντων μας, είναι εργα­λεία που δεν θα τα εγκα­τα­λεί­ψουμε. Αλλά θέλω να το ξαναπώ πως δεν είναι τα μόνα εργα­λεία που δια­θέ­τουμε. Δεν είμαστε ούτε Συρία κατε­στραμ­μένη, ούτε Ιράκ απο­διορ­γα­νω­μένο. Κάνει και ένα λάθος η Τουρκία, νομίζει ότι επειδή έχουμε την οικο­νο­μική κρίση ότι είμαστε αδύ­να­μοι όσον αφορά την προ­στα­σία της ασφά­λειας της χώρας. Κάνουν μεγάλο λάθος. Επειδή έχουμε οικο­νο­μικά προ­βλή­ματα, η φρο­ντίδα μας για την ασφά­λεια της χώρας και της κυριαρ­χίας μας είναι μεγα­λύ­τερη από ό,τι στο παρελ­θόν.»

Για τις κόκ­κι­νες γραμμές της κυβέρ­νη­σης απέ­να­ντι στην Τουρκία

Στην ερώτηση για το αν υπάρχει κάποια «κόκκινη γραμμή», δηλαδή, το να μην πατήσει Τούρκος κομάντο, στρα­τιώ­της πάνω στη βρα­χο­νη­σίδα, ο κ. Κοτζιάς είπε: «Η «κόκκινη γραμμή» είναι αυτή που τους έχουμε πει. Κόκκινη».
Για το αν είναι σαφές αυτό στην τουρ­κική πλευρά ο κ. Κοτζιάς είπε: «Πάντα υπάρχει ένα ζήτημα, αυτό που λέει το στόμα -έλεγε ο ποιητής-, δεν είναι σίγουρο πως το ακούει το αυτί. Ελπίζω να είναι καθαρά τα αυτιά τους». Ο υπουρ­γός απο­κά­λυψε ότι σήμερα το πρωί κοντέ­ψανε να πατή­σουν την κόκκινη γραμμή με αυτά που έχουν κάνει μέχρι τώρα.

Θέμα επί­λυ­σης των ελλη­νο­τουρ­κι­κών δια­φο­ρών με προ­σφυγή στο Διεθνές Δικα­στή­ριο

O υπουρ­γός είπε ότι «αν ήταν να επιλέξω ανάμεσα σε δικα­στή­ριο και σε πόλεμο, θα επέλεγα το δικα­στή­ριο. Αν ήταν να επιλέξω ανάμεσα στο δικα­στή­ριο και μια διμερή, ουσια­στική, πραγ­μα­τική συμ­φω­νία και δια­δι­κα­σία συμ­φω­νίας, θα επέλεγα το δεύτερο. Και προς το παρόν είμαστε σε αυτό το δεύτερο. Με τις δυσκο­λίες που έχει λόγω της κατά­στα­σης της Τουρ­κίας».

Για τη συμ­φω­νία του Ελσίνκι

«Καλό ήταν να είχανε παρα­μεί­νει οι συμ­φω­νίες του Ελσίνκι. Οι συμ­φω­νίες του Ελσίνκι είχαν υπο­χρε­ώ­σει την Τουρκία να δεχτεί ότι για όποιο ζήτημα είχε, θα πηγαί­ναμε στο Διεθνές Δικα­στή­ριο της Χάγης. Με τη Συμ­φω­νία του Ελσίνκι, τους διευ­κο­λύ­ναμε να απο­συρ­θούνε από τις δεσμεύ­σεις που είχανε, διότι άλλες πολι­τι­κές δυνά­μεις θεώ­ρη­σαν ότι είναι κακό να υπάρ­χουν τέτοιου είδους συμ­φω­νίες για το διεθνές δικα­στή­ριο της Χάγης», σημεί­ωσε. «Εγώ δεν βλέπω άλλο δρόμο που μπο­ρούμε να λύσουμε τις δια­φο­ρές μας, από τη διπλω­μα­τία και από το Δίκαιο, και κατά προ­έ­κταση, και εάν χρεια­στεί να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν όλα τα νομικά πλαίσια που υπάρ­χουν στη διεθνή κοι­νω­νία. Αυτό δε σημαί­νει καθόλου ότι πάμε αυτήν την εποχή γιατί κάποιος με ρώτησε στα δικα­στή­ρια ή οτι­δή­ποτε άλλο. Εμείς αυτό που έχουμε δύναμη, και ως νοο­τρο­πία και ως μέγεθος δύναμης, είναι το διεθνές δίκαιο. Αυτό δεν σημαί­νει ότι δεν στη­ρι­ζό­μα­στε και σε άλλους είδους ισχύ», πρό­σθεσε ο κ. Κοτζιάς.

Για Κυπριακό

Στην ερώτηση εάν έχει «βαλ­τώ­σει» η δια­δι­κα­σία επί­λυ­σης του Κυπρια­κού, ο κ. Κοτζιάς απά­ντησε ότι «είναι κακό όταν βαλ­τώ­νει η δια­δι­κα­σία και πρέπει να την κρα­τή­σουμε ζωντανή. Για αυτό συμ­φώ­νησα και για μία δεύτερη διεθνή διά­σκεψη «Γενεύη ΙΙ», που πρό­τει­ναν οι δύο συνο­μι­λη­τές στην Κύπρο, δηλαδή ο κ. Πρό­ε­δρος της Κυπρια­κής Δημο­κρα­τίας και ο κ. Ακιντζί, εκπρό­σω­πος της τουρ­κο­κυ­πρια­κής κοι­νό­τη­τας, παρόλο που πιστεύω ότι μέχρι να γίνει το Δημο­ψή­φι­σμα θα είναι δύσκολο για την Τουρκία να κατα­λή­ξει εάν θέλει να κάνει συμ­βι­βα­σμό ή όχι».

Σχετικά με τις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις, σημεί­ωσε πως «το ζήτημα της παρου­σίας κατο­χι­κών στρα­τευ­μά­των και του συστή­μα­τος των εγγυ­ή­σεων, είναι για την Τουρκία, το πιο αδύναμο της σημείο για την Κύπρο. Όπως είπε, είναι ένα σημείο – το οποίο ή θα κάνει έναν ουσια­στικό, πραγ­μα­τικό συμ­βι­βα­σμό και παρα­χω­ρή­σεις ή θα της βγει ως το σημείο που θα σπάσει η δια­πραγ­μά­τευση.

«Η Τουρκία λοιπόν επειδή δεν έχει κατα­λή­ξει –του­λά­χι­στον μέχρι το δημο­ψή­φι­σμά της πώς θα χει­ρι­στεί πραγ­μα­τικά το θέμα των εγγυ­ή­σεων και της ασφά­λειας, αν πραγ­μα­τικά θα συμ­φω­νή­σει να καταρ­γη­θεί το ζήτημα των εγγυ­ή­σεων και της ασφά­λειας, προ­σπα­θεί να βάζει ενδιά­μεσα ζητή­ματα ώστε να απο­προ­σα­να­το­λί­ζει την κου­βέ­ντα. Έφυγε ο κ. Τσα­βού­σο­γλου, πήγε στην Άγκυρα, άρχισε να με κατη­γο­ρεί ότι δεν είμαι στην δια­πραγ­μά­τευση και εγώ του έστειλα την απά­ντηση «είμαι εδώ στην Γενεύη ακόμη και συζη­τάμε το Κυπριακό». Έχουν μία δυσκο­λία. Έβαλαν λοιπόν ξαφνικά ένα και­νούρ­γιο θέμα, τις τέσ­σε­ρις ελευ­θε­ρίες για τους Τούρ­κους. Αυτό το θέμα δεν το είχαν ξανα­βά­λει ποτέ με αυτήν τη δια­τύ­πωση. Γιατί το έβαλαν; Με την ελπίδα ότι είτε ο Ανα­στα­σιά­δης θα ανα­γκα­στεί να μην το δεχθεί και να σπάσει η δια­πραγ­μά­τευση σε αυτό το σημείο, άρα να μην σπάσει εκεί που φοβού­νται και που είναι πολύ αδύναμη η επι­χει­ρη­μα­το­λο­γία, στις εγγυ­ή­σεις και την ασφά­λεια, είτε να γίνει απο­δε­κτό και να μας βάλει Κύπριους και Ελλάδα να τσα­κω­νό­μα­στε με την Ευρω­παϊκή Ένωση, που η κα Μέρκελ είναι γνωστό ότι δε μπορεί να το δεχθεί αυτό το θέμα».

Για τον κίνδυνο η Τουρκία να «σπάσει» τη συμ­φω­νία του προ­σφυ­γι­κού

«Η Τουρκία υπεν­θυ­μί­ζει ότι έχει την κάνουλα πολύ συχνά. Η Ευρώπη πρέπει να υπεν­θυ­μί­ζει πολύ συχνά την οικο­νο­μική εξάρ­τηση της Τουρ­κίας, που έχει από την Ε.Ε. Δεν το κάνουμε», είπε ο Νίκος Κοτζιάς. «Αν δια­βά­σεις π.χ. και τις ελλη­νι­κές ακόμα εφη­με­ρί­δες, συχνά θα δια­βά­σει κανείς για τις δυνα­τό­τη­τες της Τουρ­κίας να μας πιέσει, να μας εκβιά­σει, να αφήσει πρό­σφυ­γες. Πολύ σπάνια θα δια­βά­σει την ανάγκη που έχει η Τουρκία π.χ. για την τελω­νιακή ένωση που κου­βε­ντιά­σαμε πριν και την οικο­νο­μική εξάρ­τηση που έχει από αυτήν, ιδιαί­τερα σε μια εποχή που η οικο­νο­μία της βρί­σκε­ται σε μια πτώση, με πολλά κοι­νω­νικά προ­βλή­ματα», πρό­σθεσε.

Για Καμμένο και την ένταση με τους Τούρ­κους αξιω­μα­τού­χους

«Το θετικό που είχαμε την προη­γού­μενη εβδο­μάδα πριν πάω για τα τελευ­ταία μου ταξίδια ήταν ότι η ελλη­νική πλευρά και ο Έλληνας υπουρ­γός Άμυνας δεν απά­ντησε σε αυτές τις προ­σω­πι­κές επι­θέ­σεις που του έγιναν από τη σκοπιά της Τουρ­κίας. Γιατί πρέπει να κατα­λά­βουν οι Τούρκοι παρά­γο­ντες ότι οι προ­σω­πι­κές επι­θέ­σεις και η προ­σπά­θεια υπο­τί­μη­σης ενός υπουρ­γού της κυβέρ­νη­σης της άλλης πλευράς, μόνο στα σοβαρά δεν μπορεί να τα λάβει κανείς, παρά περισ­σό­τερο ως εκτό­νωση θα τα δια­βά­σει και η ίδια κοινή τους γνώμη», είπε. «Δεν μιλάνε με αυτόν τον τρόπο στις Διε­θνείς Σχέσεις με τον οποίο μιλάνε οι Τούρκοι για τον Έλληνα υπουργό Εθνικής Άμυνας. Και καλά έκανε ο υπουρ­γός Εθνικής Άμυνας και δεν τους απά­ντησε. Θέλω να το κατα­γρά­ψουμε στα πολύ θετικά της προη­γού­με­νης εβδο­μά­δας», πρό­σθεσε.

Για τους 8 Τούρ­κους αξιω­μα­τού­χους και την μη έκδοσή τους στη Τουρκία

Ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, στην ερώτηση για τα αίτια που οι ελλη­νι­κές αρχές άφησαν το ελι­κό­πτερο με τους οκτώ τούρ­κους αξιω­μα­τι­κούς να μπουν στη χώρα, απά­ντησε: «Οι αρμό­διες Υπη­ρε­σίες στην περιοχή της Βορείου Ελλάδος που πέρασε το ελι­κό­πτερο αν ήξεραν τι είχε μέσα το ελι­κό­πτερο και ποια θα ήταν η συνέ­χεια δεν θα το άφηναν να περάσει. Αλλά φαντά­ζο­μαι ότι αιφ­νι­διά­στη­καν από το ότι κατέ­βηκε ένα ελι­κό­πτερο στην ελλη­νική γη και είχε μέσα τους οκτώ αξιω­μα­τι­κούς, οι οποίοι θεωρούν τον εαυτό τους διω­κό­μενο από την τουρ­κική πολι­τεία κι έτσι έκριναν και τα ελλη­νικά δικα­στή­ρια, ενώ η τουρ­κική πολι­τεία λέει ότι είναι εμπλε­κό­με­νοι στο ίδιο το πρα­ξι­κό­πημα».
Ο κ. Κοτζιάς συνέ­χισε λέγο­ντας ότι «εμείς έχουμε δύο αρχές: Πολι­τικά καταγ­γέλ­λουμε κάθε είδους πρα­ξι­κό­πημα και θα ήμασταν και η τελευ­ταία χώρα και ιδιαί­τερα η ελλη­νική Αρι­στερά που θα μπο­ρούσε να απο­δε­χθεί ή να ανεχθεί ένα στρα­τιω­τικό πρα­ξι­κό­πημα. Από την άλλη, το ποιος είναι πρα­ξι­κο­πη­μα­τίας ή όχι και αν έχει και θα έχει δίκαιη δίκη στην Τουρκία ή όχι και έχει κατα­φύ­γει στην Ελλάδα, το κρίνουν τα ελλη­νικά δικα­στή­ρια. Η πολι­τική κατα­δίκη του πρα­ξι­κο­πή­μα­τος δε συνε­πά­γε­ται ότι κάθε Τούρκος πολίτης που κατη­γο­ρεί­ται από την Άγκυρα ως πρα­ξι­κο­πη­μα­τίας κρί­νε­ται ως τέτοιος από τα ελλη­νικά δικα­στή­ρια. Είναι δύο δια­φο­ρε­τι­κές εξου­σίες, η πολι­τική και η δικαιο­σύνη και ελπίζω κάποια στιγμή να γίνει περισ­σό­τερο και καλύ­τερα αντι­λη­πτό από την άλλη πλευρά».

Σχετικά με τις τουρ­κιές πιέσεις προς την Ελλάδα να εκδώσει τους οκτώ αξιω­μα­τι­κούς στη Τουρκία, ο Νίκος Κοτζιάς τοπο­θε­τή­θηκε: «Οι Τούρκοι -όπως δικαιού­ται κάθε πλευρά που κατη­γο­ρεί την άλλη-, χρη­σι­μο­ποιούν και αξιο­ποιούν όλα τα νομικά μέσα προ­κει­μέ­νου να συνε­χί­σει η κρίση γύρω από αυτούς τους ανθρώ­πους. Και νομίζω η ελλη­νική δικαιο­σύνη ό,τι νέο στοι­χείο της δώσει η τουρ­κική πλευρά, θα το λάβει υπόψη της και θα κρίνει ανάλογα».

skai.gr