Όλο το σχέδιο για τον “νέο ΕΝΦΙΑ”

Τα πρώτα σενάρια για τον φόρο ακι­νή­των που θα αντι­κα­τα­στή­σει τον ΕΝΦΙΑ έχουν αρχίσει να εξε­τά­ζουν στο υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών. Πρό­κει­ται για τις αρχικές “δοκιμές” μιας αλλαγής που θα πρέπει να λύσει μια πολύ δύσκολη εξίσωση. Να δημιουρ­γη­θεί, δηλαδή, ένας φόρος που θα συνε­χί­σει να φέρνει τα σημε­ρινά έσοδα του ΕΝΦΙΑ, δηλαδή του­λά­χι­στον 2,65 δισε­κα­τομ­μύ­ρια ευρώ σε ταμειακή βάση (διότι η συνο­λική βεβαί­ωση του φόρου ανέρ­χε­ται σε 3,3 δισε­κα­τομ­μύ­ρια) αλλά και να μετα­φέ­ρει φορο­λο­γικό βάρος από τους μικροϊ­διο­κτή­τες, σε αυτούς που έχουν μεγάλη ακίνητη περιου­σία δια­φυ­λάσ­σο­ντας παράλ­ληλα και την εισπρα­κτική επι­τυ­χία του φόρου. Υπάρχει όμως ο κίν­δυ­νος μαζί με τα χλωρά να καούν και τα ξερά, να κληθούν, δηλαδή, να πλη­ρώ­σουν περισ­σό­τερα, έστω και λίγα, οι μεσαίοι ιδιο­κτή­τες, αυτοί με μια κατοι­κία και ένα ακόμη ακίνητο, η οποίοι ανήκουν στη μεσαία τάξη που έχει ήδη προ πολλού εξα­ντλή­σει τη φορο­δο­τική της ικα­νό­τητα. Ακόμα και μερικές δεκάδες ευρώ παρα­πάνω μπορεί να σημά­νουν και τη στάση πλη­ρω­μών προς την Εφορία ακόμα και από αυτούς που συνε­χί­ζουν να πλη­ρώ­νουν.

Η επίλυση αυτής της παρα­πάνω εξί­σω­σης περνά, σύμφωνα με τους σχε­δια­σμούς του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών, από την πλήρη ανα­τροπή του τρόπου με τον οποίο υπο­λο­γί­ζε­ται σήμερα ο ΕΝΦΙΑ. Ο φόρος ακι­νή­των σήμερα είναι δυο φόροι σε έναν. Από τη μια υπάρχει ο κύριος φόρος που υπο­λο­γί­ζε­ται με συντε­λε­στή ευρώ ανά τετρα­γω­νικό, που φθάνει ακόμη και στα 14 ευρώ ανά τετρα­γω­νικό κτί­σμα­τος και υπάρχει και ο συμπλη­ρω­μα­τι­κός φόρος που έχει αφο­ρο­λό­γητο 300.000 ευρώ και υπο­λο­γί­ζε­ται με βάση τη συνο­λική αντι­κει­με­νική αξία της ακί­νη­της περιου­σίας κάθε φορο­λο­γού­με­νου.

Το σχέδιο

Πρόθεση του υπουρ­γείου Οικο­νο­μι­κών, σύμφωνα με στελέχη του που μίλησαν στο “Κ”, είναι να καταρ­γη­θεί πλήρως ο φόρος ανά τετρα­γω­νικό που ουσια­στικά δεν αφήνει αφο­ρο­λό­γητο ούτε ένα τετρα­γω­νικό κατοι­κίας και όλος ο φόρος να υπο­λο­γί­ζε­ται όπως σήμερα ο συμπλη­ρω­μα­τι­κός ΕΝΦΙΑ, δηλαδή απο­κλει­στικά με βάση την αξία.

Στην πράξη, πρό­κει­ται για ολική επα­να­φορά του Φόρου Ακί­νη­της Περιου­σίας που ίσχυε έως το τέλος του 2014, όταν τα έσοδα που έφερνε αθροί­στη­καν με το περι­βό­ητο χαράτσι (ΕΕΤΗΔΕ) για να προ­κύ­ψει ο ΕΝΦΙΑ.

Ο υπο­λο­γι­σμός του φόρου θα γίνει με βάση τις νέες μειω­μέ­νες αντι­κει­με­νι­κές αξίες. Με δεδο­μένο ότι η μείωση των αντι­κει­με­νι­κών ήταν μεσο­σταθ­μικά της τάξης του 15% για να επι­τευ­χθεί το εισπρα­κτικό απο­τέ­λε­σμα των του­λά­χι­στον 2,65 δισε­κα­τομ­μυ­ρίων ευρώ πρέπει η νέα κλίμακα υπο­λο­γι­σμού του φόρου να έχει πολύ υψηλούς συντε­λε­στές, που θα ξεκι­νούν τις επι­βα­ρύν­σεις όχι μόνο στους μεγά­λους ιδιο­κτή­τες αλλά και πιθανόν στους μεσαί­ους.

Τα σενάρια

Το πρώτο και βασι­κό­τερο σενάριο είναι να θεσπι­στεί ένα μικρό αφο­ρο­λό­γητο όριο αξίας της ακί­νη­της περιου­σίας προ­κει­μέ­νου να απαλ­λα­γούν από τον φόρο ακι­νή­των όσοι φορο­λο­γού­με­νοι έχουν απλώς μια κατοι­κία μικρής επι­φά­νειας σε μια περιοχή με χαμηλή τιμή ζώνης. Το αφο­ρο­λό­γητο όριο θα μπο­ρούσε να είναι της τάξης ακόμη και των 30.000 ή 40.000 ευρώ. Οι φορο­λο­γι­κοί συντε­λε­στές πάνω από το αφο­ρο­λό­γητο όριο θα κλι­μα­κώ­νο­νται ξεκι­νώ­ντας από το 0,2% ή 0,3% και θα μπορούν να φθάσουν ακόμη και στο 3% για πολύ μεγάλες ακί­νη­τες περιου­σίες, όπως, για παρά­δειγμα, στο κλι­μά­κιο πάνω από τα 3 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ.

Το δεύτερο σενάριο που εξε­τά­ζε­ται από το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών είναι ο υπο­λο­γι­σμός του φόρου βάσει της αξίας από το πρώτο ευρώ χωρίς αφο­ρο­λό­γητο, αλλά με την παροχή έκπτω­σης φόρου μέχρι ένα όριο αξίας. Στην πράξη αυτό θα οδηγεί σε ένα έμμεσο αφο­ρο­λό­γητο όριο για όσους έχουν πολύ χαμηλής αξίας ακίνητα αλλά το αφο­ρο­λό­γητο όριο δεν θα το καρ­πώ­νο­νται όσοι έχουν ακίνητη περιου­σία πάνω από ένα όριο, όπως, για παρά­δειγμα, πάνω από τις 50.000 ευρώ.

Τα στοι­χεία

Τα στοι­χεία από τον ΕΝΦΙΑ που έχει στη διάθεσή του το “Κ” δεί­χνουν ότι 2,6 εκα­τομ­μύ­ρια φορο­λο­γού­με­νοι καλού­νται να πλη­ρώ­σουν φόρο έως και 200 ευρώ ετησίως. Το συνο­λικό ποσό που καλού­νται να πλη­ρώ­σουν ανέρ­χε­ται σε 228 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ, από τα 3,3 δισε­κα­τομ­μύ­ρια που είναι η συνο­λική βεβαί­ωση του φόρου. Αυτά τα 228 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ θα κληθούν να πλη­ρώ­σουν τα υπό­λοιπα 3,5 εκα­τομ­μύ­ρια ιδιο­κτη­τών, ανε­βά­ζο­ντας έτσι τον μέσο φόρο για αυτούς κατά 65 ευρώ στον καθένα.

Τα παρα­δείγ­ματα

Παρά­δειγμα 1

Φορο­λο­γού­με­νος που έχει σήμερα στην κατοχή του ένα δια­μέ­ρι­σμα 115 τετρα­γω­νι­κών μέτρων στον Χολαργό, ένα οικό­πεδο 500 τετρα­γω­νι­κών μέτρων στου Ζωγρά­φου και πέντε αγρο­τε­μά­χια στην περιοχή της Αργο­λί­δας, καλεί­ται με τον ΕΝΦΙΑ να κατα­βάλ­λει συνο­λικό φόρο 1.200 ευρώ. Η συνο­λική αντι­κει­με­νική αξία των παρα­πάνω ακι­νή­των είναι 350.000 ευρώ. Με τη θέσπιση κλί­μα­κας φορο­λό­γη­σης με 40.000 ευρώ αφο­ρο­λό­γητο όριο θα φορο­λο­γη­θεί για τα υπό­λοιπα 310.000 με έναν μέσο συντε­λε­στή που θα ανέρ­χε­ται του­λά­χι­στον στο 0,5%. Με δεδο­μένο ότι θα κληθεί να καλύψει και το κόστος του αφο­ρο­λό­γη­του ορίου για όσους απαλ­λα­γούν από τον φόρο, ο συγκε­κρι­μέ­νος μεσαίος ιδιο­κτή­της θα κληθεί να πλη­ρώ­σει έως και 1.500 ευρώ, δηλαδή 300 ευρώ περισ­σό­τερα σε σχέση με αυτά που πλη­ρώ­νει σήμερα.

Παρά­δειγμα 2

Ιδιο­κτή­της σημα­ντι­κής ακί­νη­της περιου­σίας, δηλαδή αντι­κει­με­νι­κής αξίας άνω των 4 εκα­τομ­μυ­ρίων ευρώ (εμπο­ρικά ακίνητα στην περιοχή του Κολω­να­κίου, οικό­πεδο στην περιοχή της Βου­λιαγ­μέ­νης) πλη­ρώ­νει σήμερα ΕΝΦΙΑ ύψους 60.000 ευρώ ετησίως. Με την καθιέ­ρωση της φορο­λό­γη­σης βάσει της αξίας θα κληθεί να πλη­ρώ­σει μέσο φόρο του­λά­χι­στον 2% και θα κατα­βά­λει το ποσό των 80.000 ευρώ, δηλαδή 20.000 ευρώ περισ­σό­τερα.

Παρά­δειγμα 3

Φορο­λο­γού­με­νος έχει στην κατοχή του ένα και μονα­δικό δια­μέ­ρι­σμα 40 τετρα­γω­νι­κών μέτρων στην περιοχή του Περά­μα­τος, αντι­κει­με­νι­κής αξίας 28.000 ευρώ. Ενώ σήμερα κατα­βάλ­λει ΕΝΦΙΑ ύψους 120 ευρώ (3 ευρώ ανά τετρα­γω­νικό), με τον νέο τρόπο υπο­λο­γι­σμού θα απαλ­λα­γεί από τον φόρο διότι καλύ­πτε­ται από το αφο­ρο­λό­γητο.

Παρά­δειγμα 4

Ιδιο­κτή­της ενός δια­με­ρί­σμα­τος 120 τετρα­γω­νι­κών στην περιοχή του Χαλαν­δρίου και ενός κατα­στή­μα­τος 90 τετρα­γω­νι­κών στην περιοχή του Χαϊ­δα­ρίου συνο­λι­κής αντι­κει­με­νι­κής 290.000 ευρώ πλη­ρώ­νει σήμερα ΕΝΦΙΑ ύψους 756 ευρώ (επειδή η αξία είναι κάτω των 300.000 δεν ενερ­γο­ποιεί­ται ο συμπλη­ρω­μα­τι­κός φόρος). Με την καθιέ­ρωση κλί­μα­κας φορο­λό­γη­σης με μέσο συντε­λε­στή 0,3% στην αξία των 290.000 ο ιδιο­κτή­της θα κληθεί να πλη­ρώ­σει 870 ευρώ, δηλαδή 116 ευρώ περισ­σό­τερα.

Ανα­δη­μο­σί­ευση από το “Κεφά­λαιο”