UNESCO: Η κλιματική αλλαγή απειλεί μεσογειακά μνημεία-Yψηλός βαθμός επικινδυνότητας για τη μεσαιωνική πόλη της Ρόδου

Nέα επι­στη­μο­νι­κή έρευ­να – που φέρει και ελ­λη­νι­κή υπο­γρα­φή –  δεί­χνει ότι οι πλημ­μύ­ρες και η διά­βρω­ση των ακτών που προ­κα­λεί η κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή απει­λούν μνη­μεία της Πα­γκό­σμιας Πο­λι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς  και πολλά του­ρι­στι­κά αξιο­θέ­α­τα­σε Ιτα­λία, Κρο­α­τία και Ελ­λά­δα .

Αυτό ανα­φέ­ρει έρευ­να του Πα­νε­πι­στη­μί­ου του Κιέ­λου που δη­μο­σιεύ­τη­κε στο πε­ριο­δι­κό Nature Communications και επι­κε­φα­λής της οποί­ας είναι ο έλ­λη­νας κα­θη­γη­τής Νάσος Βα­φεί­δης, σύμ­φω­να με τη DW.

Από τα συ­νο­λι­κά 49 ιστο­ρι­κά μνη­μεία που μπή­καν στο μι­κρο­σκό­πιο των ερευ­νη­τών και τα οποία βρί­σκο­νται σε πα­ρα­θα­λάσ­σιες πε­ριο­χές με χα­μη­λό υψό­με­τρο, τα 37 απει­λού­νται από εν­δε­χό­με­νη «με­γά­λη πλημ­μύ­ρα», με το σχε­τι­κό ρίσκο να υπο­λο­γί­ζε­ται ετη­σί­ως στο 1%.

Την ίδια ώρα 42 μνη­μεία αντι­με­τω­πί­ζουν αυ­ξη­μέ­νο κίν­δυ­νο λόγω πι­θα­νής διά­βρω­σης των ακτών. Μέχρι το 2100 ο κίν­δυ­νος πλημ­μυ­ρών στην ευ­ρύ­τε­ρη πε­ριο­χή της Με­σο­γεί­ου μπο­ρεί να αυ­ξη­θεί έως και κατά 50%, ενώ ο κίν­δυ­νος διά­βρω­σης κατά 13%.

Σύμ­φω­να με τους επι­στή­μο­νες, ο αυ­ξη­μέ­νος κίν­δυ­νος πλημ­μυ­ρών και διά­βρω­σης των ακτών δεν ση­μαί­νει ότι θα αφα­νι­στούν ολό­κλη­ρες πό­λεις. Εν­δε­χο­μέ­νως όμως να χα­θούν κάτω από τη θά­λασ­σα κομ­μά­τια των μνη­μεί­ων.

Ποιες πό­λεις και μνη­μεία κιν­δυ­νεύ­ουν

Ιδιαί­τε­ρα αυ­ξη­μέ­νος είναι ο κίν­δυ­νος πλημ­μυ­ρών στη βό­ρεια Αδρια­τι­κή και συ­γκε­κρι­μέ­να στη Βε­νε­τία, στην πόλη της Ανα­γέν­νη­σης Φε­ράρ­ρα στο δέλτα του Πάδου αλλά και στην Ακυ­λη­ία.

Στην Κρο­α­τία πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται η ιστο­ρι­κή πόλη του Τρο­γκίρ αλλά και ο Κα­θε­δρι­κός Ναός του Αγίου Ια­κώ­βου στο Σί­μπε­νικ.

Ο δε κίν­δυ­νος διά­βρω­σης αφορά πε­ρισ­σό­τε­ρο την Τύρο στον Λί­βα­νο, το Πυ­θα­γό­ρειο και το Ηραίο της Σάμου, την Έφεσο στην Τουρ­κία και την Τα­ρα­γό­να στην Ισπα­νία.

Όπως διευ­κρί­νι­σε μι­λώ­ντας προς τη Deutsche Welle ο επι­κε­φα­λής της έρευ­νας Νάσος Βα­φεί­δης, στην Ελ­λά­δα υψηλό βαθμό επι­κιν­δυ­νό­της  εμ­φα­νί­ζουν επί­σης η Δήλος, η παλιά πόλη της Κέρ­κυ­ρας αλλά και η με­σαιω­νι­κή πόλη της Ρόδου. Πα­ρό­τι η χώρα όμως είναι ιδιαί­τε­ρα εκτε­θει­μέ­νη, ο ίδιος δεν δια­κρί­νει μα­κρο­πρό­θε­σμο πο­λι­τι­κό σχέ­διο αντι­με­τώ­πι­σης των πι­θα­νών κιν­δύ­νων για την αντι­με­τώ­πι­ση των κιν­δύ­νων (πλημ­μυ­ρών, διά­βρω­σης ακτών) «που σί­γου­ρα θα προ­κύ­ψουν στο (άμεσο) μέλ­λον».

Μέτρα προ­στα­σί­ας

Οι επι­στή­μο­νες ανα­δει­κνύ­ουν διά­φο­ρες δυ­να­τό­τη­τες αντι­με­τώ­πι­σης του φαι­νο­μέ­νου. Αυτό που προ­έ­χει είναι να δη­μιουρ­γη­θεί κα­ταρ­χήν κοινή αντί­λη­ψη για τον κίν­δυ­νο και τις πι­θα­νές συ­νέ­πειές του. Όπως επι­ση­μαί­νε­ται, οι άν­θρω­ποι θα πρέ­πει να κα­τα­λά­βουν τι ση­μαί­νει να χά­νε­ται κυ­ριο­λε­κτι­κά μια το­πο­θε­σία ή ένα ιστο­ρι­κό μνη­μείο. Πέραν αυτού υπάρ­χει φυ­σι­κά πά­ντο­τε η ιδιαί­τε­ρα κο­στο­βό­ρα δυ­να­τό­τη­τα βελ­τί­ω­σης της προ­στα­σί­ας των ακτών.

Τι πρέ­πει να γίνει όμως για να προ­στα­τευ­τούν τα μνη­μεία στην Ελ­λά­δα; Ποιά μέτρα απαι­τού­νται; «Η προ­στα­σία των μνη­μεί­ων στις πε­ρισ­σό­τε­ρες πε­ρι­πτώ­σεις δεν μπο­ρεί να επι­τευ­χθεί με τα συ­νη­θι­σμέ­να μέτρα που χρη­σι­μο­ποιού­νται ευ­ρέ­ως για την προ­στα­σία των ακτών», εξη­γεί ο Νάσος Βα­φεί­δης, και προ­σθέ­τει: «Για πα­ρά­δειγ­μα, κοινά φράγ­μα­τα για την προ­στα­σία από πλημ­μύ­ρες δεν θα μπο­ρούν να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν ευ­ρέ­ως καθώς η πα­ρου­σία τους μπο­ρεί να αλ­λοιώ­σει τον χα­ρα­κτή­ρα των μνη­μεί­ων και να θέσει σε κίν­δυ­νο τον χα­ρα­κτη­ρι­σμό τους ως μνη­μεία πο­λι­τι­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς από την UNESCO. Πι­στεύω πως είναι απα­ραί­τη­τη η διε­ξα­γω­γή λε­πτο­με­ρών με­λε­τών για κάθε μνη­μείο που είναι εκτε­θει­μέ­νο στην άνοδο της μέσης στάθ­μης της θά­λασ­σας και η εξεύ­ρε­ση εξει­δι­κευ­μέ­νων λύ­σε­ων για κάθε μνη­μείο από ομά­δες ει­δι­κών (αρ­χι­τε­κτό­νων, αρ­χαιο­λό­γων, μη­χα­νι­κών) ώστε να μπο­ρέ­σου­με να αντι­με­τω­πί­σου­με όλες τις πλευ­ρές του πο­λυ­σύν­θε­του αυτού προ­βλή­μα­τος».

πηγή kathimerini.gr