Β. Κικίλιας: Πάμε για μια πολύ δύσκολη αντιπυρική περίοδο

Μια εξαι­ρε­τικά δύσκολη αντι­πυ­ρική περίοδο εκτιμά ο υπουρ­γός Κλι­μα­τι­κής Κρίσης Βασίλης Κικί­λιας ότι θα κληθεί να αντι­με­τω­πί­σει φέτος ο μηχα­νι­σμός Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας.

Σε συνέ­ντευξή του στην «Κ» αναλύει τις πρω­το­βου­λίες του στο πεδίο της πρό­λη­ψης, όπως η αυστη­ρο­ποί­ηση των ποινών για εμπρη­στές ή η διά­νοιξη αντι­πυ­ρι­κών ζωνών.

Δηλώνει περή­φα­νος γιατί σε διά­στημα έξι μηνών υπε­γρά­φη­σαν συμ­βά­σεις ύψους άνω του 1 δισ. ευρώ του προ­γράμ­μα­τος «Αιγίς», ενώ ανα­φέ­ρε­ται και σε πρω­το­βου­λίες σχε­τι­κές με τη δια­χεί­ριση του ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού, λέγο­ντας επί λέξει «αυτό το οποίο παρέ­λαβα στο Πυρο­σβε­στικό Σώμα επι­δε­χό­ταν πολλές βελ­τιώ­σεις».

– Ποια είναι η πρό­βλεψή σας για τη φετινή αντι­πυ­ρική περίοδο;

– Κατ’ αρχάς θα ήθελα να πω ότι η επι­στη­μο­νική πρό­βλεψη φθάνει στο επίπεδο της μίας εβδο­μά­δας μετε­ω­ρο­λο­γικά. Αρα οι επι­στή­μο­νες που παρου­σιά­ζουν μετε­ω­ρο­λο­γι­κούς χάρτες και προ­βλέ­ψεις πέραν της μίας εβδο­μά­δας βάζουν σε ρίσκο την επι­στη­μο­νική τους άποψη.

Είναι γεγονός ότι είχαμε έναν άνυδρο χειμώνα. Θα έλεγα ότι το φθι­νό­πωρο διήρ­κεσε, αν δεν κάνω λάθος, σχεδόν μέχρι τον Δεκέμ­βριο φέτος. Υπήρχε μετά ένα μικρό μόνο χρονικό διά­στημα με πτώση θερ­μο­κρα­σίας και κάποιες ενδε­χο­μέ­νως χιο­νο­πτώ­σεις. Δεν βλέπουν οι επι­στή­μο­νές μας και οι ειδικοί πουθενά στους μεγά­λους ορει­νούς όγκους στην Ελλάδα χιόνι, πάγο να έχει παρα­μεί­νει προ­κει­μέ­νου να λιώσει το καλο­καίρι κ.λπ. Οι συν­θή­κες που αντι­με­τω­πί­ζουμε είναι ανυ­πέρ­βλη­τες. Πάμε για μια πάρα πολύ δύσκολη αντι­πυ­ρική περίοδο, την οποία θα ακο­λου­θή­σουν φυσικά ως αντί­πο­δας και όλα τα άλλα καιρικά φαι­νό­μενα, τα ακραία. Πλημ­μυ­ρικά; Θα δούμε.

– Πόσο έτοιμος είναι, λοιπόν, ο μηχα­νι­σμός Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας να αντε­πε­ξέλ­θει;

– Νομίζω ότι έχουμε κάνει σημα­ντικά βήματα εκσυγ­χρο­νι­σμού και οργά­νω­σης. Στο επίπεδο της πρό­λη­ψης νομο­θε­τή­σαμε στο τέλος του 2023 και για πρώτη φορά στη Μετα­πο­λί­τευση μπορούν να μπαί­νουν ο ΔΕΔΔΗΕ και ο ΑΔΜΗΕ μέσα στα δάση και να κάνουν ζώνες αντι­πυ­ρι­κής προ­στα­σίας παράλ­ληλα με το δίκτυο υψηλής τάσης. Επι­πλέον θα δημιουρ­γη­θούν ζώνες πυρο­προ­στα­σίας δια­μέ­τρου 100 μέτρων γύρω από τα στρα­τό­πεδά μας. Το ΥΠΕΝ με τα δασαρ­χεία δια­νοί­γουν αντι­πυ­ρι­κές ζώνες πολλών χιλιο­μέ­τρων μέσα στα δάση και πλέον υπάρχει υπο­χρέ­ωση να καθα­ρί­ζουν όλοι οι πολίτες τα οικό­πεδά τους σε περια­στι­κές, δασικές περιο­χές. Σε δια­φο­ρε­τική περί­πτωση θα τους επι­βάλ­λο­νται πρό­στιμα, με ευθύνη των δήμων. Και φυσικά, η μετα­τροπή από πλημ­μέ­λημα σε κακούρ­γημα με ποινή φυλά­κι­σης 10 ετών και επιβολή προ­στί­μου 200.000 ευρώ σε αυτούς που εξ αμε­λείας προ­κα­λούν οικο­λο­γική κατα­στροφή ή οι πράξεις τους οδηγούν έστω και σε απώλεια μιας ανθρώ­πι­νης ζωής.

– Ανα­κοι­νώ­σατε πρό­σφατα αλλαγές στο δόγμα αντι­με­τώ­πι­σης δασικών πυρ­κα­γιών. Θέλετε να μας εξη­γή­σετε το πνεύμα αυτών των αλλαγών;

– Πλέον στο πεδίο δεν πηγαί­νει μόνο ένα πυρο­σβε­στικό όχημα, όπως γινόταν μέχρι πέρυσι, αλλά υπο­χρε­ω­τικά δύο και ένα τρίτο με αξιω­μα­τικό του Πυρο­σβε­στι­κού Σώματος. Aρα, πιο μεγάλη κινη­το­ποί­ηση και προ­σπά­θεια προ­σβο­λής στα πρώτα λεπτά, που είναι και τα πιο κρίσιμα. Αλλαξε και το δόγμα της ενα­έ­ριας προ­σβο­λής. Δεν περι­μέ­νουμε επι­χει­ρη­σιακά να μας ενη­με­ρώ­σει κάποιος από το πεδίο ότι υπάρχει μια πυρ­κα­γιά, η οποία ενδε­χο­μέ­νως συνιστά κίνδυνο. Ετοι­μά­ζο­νται στο εικο­σά­λε­πτο όλα τα εναέρια και σηκώ­νο­νται αυτο­μά­τως. Εάν κατά τη δια­δι­κα­σία η πυρ­κα­γιά αντι­με­τω­πι­στεί, η εντολή ακυ­ρώ­νε­ται. Αν δεν έχουμε προ­λά­βει να την ακυ­ρώ­σουμε και η εντολή έχει δοθεί και είναι στον αέρα το εναέριο, κάνει δια­βροχή ή περι­πο­λία πάνω από τις περιο­χές που θεω­ρούμε κρί­σι­μες. Μας συμ­φέ­ρει καλύ­τερα να πετούν τα εναέριά μας προ­λη­πτικά καθ’ όλη τη διάρ­κεια των κρί­σι­μων ωρών, παρά να πάμε να αντι­με­τω­πί­σουμε με το σύνολο των ενα­ε­ρίων μια μεγάλη πυρ­κα­γιά για 15 ή 20 ημέρες.

– Πόσα εναέρια μέσα εκμι­σθώ­θη­καν την τρέ­χουσα αντι­πυ­ρική περίοδο;

– Eχει ολο­κλη­ρω­θεί ο δια­γω­νι­σμός μέσω του ΝΑΤΟ για την προ­μή­θεια των ενοι­κια­ζο­μέ­νων. Τα μισθω­μένα αερο­σκάφη μαζί με τον εθνικό στόλο είναι ένας μεγάλος αριθμός, εφά­μιλ­λος του περυ­σι­νού, δηλαδή 88 εναέρια μέσα.

– Ποια είναι τα δεδο­μένα σε επίπεδο ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού;

– Οι 15.000 μόνιμοι πυρο­σβέ­στες και οι 2.500 επο­χι­κοί είναι ο μεγα­λύ­τε­ρος αριθμός που είχαμε μέχρι τώρα. Πολύ σημα­ντική στρα­τη­γική κίνηση ήταν ότι ενώ είχαμε 6 μονάδες δασο­κο­μά­ντος, έχουμε 16 φέτος – προ­σλά­βαμε άλλους 700 δασο­κο­μά­ντος που πηγαί­νουν σε μονάδες ανά την Ελλάδα.

Αλλαξε και το δόγμα της ενα­έ­ριας προ­σβο­λής. Δεν περι­μέ­νουμε επι­χει­ρη­σιακά να μας ενη­με­ρώ­σει κάποιος από το πεδίο ότι υπάρχει μια πυρ­κα­γιά, η οποία ενδε­χο­μέ­νως συνιστά κίνδυνο. Τα εναέρια σηκώ­νο­νται αυτο­μά­τως.

– Eχουμε κατ’ επα­νά­λη­ψιν γράψει ότι το Πυρο­σβε­στικό Σώμα είναι από τα πιο γηρα­σμένα στην Ευρώπη. Τι προ­τί­θε­στε να κάνετε γι’ αυτό;

– Αυτό το οποίο παρέ­λαβα στο Πυρο­σβε­στικό Σώμα επι­δε­χό­ταν πολλές βελ­τιώ­σεις. Eίχαμε έναν μεγάλο αριθμό νέων πυρο­σβε­στών σε παρα­χω­ρη­σιού­χους ή σε αερο­δρό­μια ή σε υπη­ρε­σίες, πώς να το πω για να γίνει κατα­νοητό, όχι πρώτης προ­σβο­λής. Η πρώτη υπο­χρέ­ωση, αρμο­διό­τητα και συνθήκη είναι όλοι αυτοί οι άνθρω­ποι να πατούν τις μπότες τους πάνω στα δάση και να σβήνουν τις δασικές πυρ­κα­γιές. Αρα, αν με ρωτάτε, έγινε μια ανα­διάρ­θρωση σε όλο το Πυρο­σβε­στικό Σώμα; Φυσικά. Eνας πυρο­φύ­λα­κας μπορεί να είναι και 60 και 65 χρόνων. Προ­σέξτε, ο μέσος όρος ηλικίας στην Πυρο­σβε­στική είναι τα 49 έτη.

– Ποια η πορεία υλο­ποί­η­σης του προ­γράμ­μα­τος «Αιγίς»;

– Ακούστε, είμαι πολύ περή­φα­νος γι’ αυτό. Είναι ένα πρό­γραμμα Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας το οποίο εμπνεύ­στηκε και ενέ­κρινε ο πρω­θυ­πουρ­γός και το οποίο δεν προ­χω­ρούσε με τους ρυθμούς τους οποίους θα μπο­ρούσε. Ο πρω­θυ­πουρ­γός μού ζήτησε να προ­χω­ρή­σει τάχιστα και αυτό υλο­ποί­ησα. Αυτή τη στιγμή μιλάμε για αρκετά πάνω από 1 δισ. ευρώ σε δια­γω­νι­σμούς τους τελευ­ταί­ους έξι μήνες. Αφορούν την αγορά και­νούρ­γιων Κανα­ντέρ, την αγορά 10 μεσαίου τύπου ελι­κο­πτέ­ρων πρώτης προ­σβο­λής, την αγορά 25 συν 8 αμφί­βιων αερο­σκα­φών, τρά­κτο­ρες που παίρ­νουν νερό από τη θάλασσα, από λίμνη, και προ­σβάλ­λουν άμεσα και γρήγορα στο πεδίο και μπορούν να πάρουν και επι­βρα­δυ­ντικό υγρό. Αφορά ακόμη την αγορά 3 αερο­σκα­φών εντο­πι­σμού και επι­τή­ρη­σης, την αγορά πάνω από 100 drones όλων των μεγεθών. Την αγορά 1.100 πυρο­σβε­στι­κών οχη­μά­των, αισθη­τή­ρων, καμερών μέσα στα δάση και άλλα… Είναι μια πολύ μεγάλη προίκα για την ελλη­νική κοι­νω­νία.

– Ομως, η γρήγορη συμ­βα­σιο­ποί­ηση έργων αξίας άνω του ενός δισ. ευρώ δημιουρ­γεί προ­ϋ­πο­θέ­σεις αδια­φά­νειας.

– Είναι πολύ μικρή η χώρα μας. Και επειδή όλοι γνω­ρί­ζουν όλους και επειδή έχω ξανα­πε­ρά­σει από υπουρ­γός Προ­στα­σίας του Πολίτη, αλλά και από το υπουρ­γείο Υγείας δια­μέ­σου της παν­δη­μίας και τώρα εδώ, νομίζω λίγο έως πολύ όλοι γνω­ρί­ζουν ότι κινού­μαι με φάρο τη δια­φά­νεια και τον αξιακό μου κώδικα. Και σε αυτό δεν βάζω καθόλου νερό στο κρασί μου. Πρώτον. Δεύ­τε­ρον, να σας πω ότι εδώ δεν πρό­κει­ται ούτε για δια­κρα­τι­κές συμ­φω­νίες ούτε για απευ­θείας ανα­θέ­σεις. Ολα είναι απο­τέ­λε­σμα δια­γω­νι­στι­κών δια­δι­κα­σιών με τη σύμφωνη γνώμη των υπη­ρε­σιών και έγιναν με φορέα το ΤΑΙΠΕΔ, την Κοι­νω­νία της Πλη­ρο­φο­ρίας κ.ο.κ.

– Στην Ελλάδα, πάντως, έχουμε πικρή εμπει­ρία και από υλικά τεχνο­λο­γίας που σαπί­ζουν στα αζήτητα. Τι λέτε γι’ αυτό;

– Οι κανόνες που εμείς βάλαμε, γιατί δεν θέλαμε να επα­να­λη­φθούν λάθη του παρελ­θό­ντος, είναι ότι δεν αγο­ρά­ζε­ται τίποτε χωρίς τεχνική υπο­στή­ριξη. Δεν αγο­ρά­ζε­ται τίποτε χωρίς piloting. Δηλαδή, με όλα αυτά τα οποία παίρνω, θα ήθελα 1.500 μηχα­νι­κούς και πιλό­τους από το ΓΕΑ προ­κει­μέ­νου να τα πετούν. Τους έχουμε τώρα; Οχι, άρα για πέντε χρόνια, μέχρι να προ­έλ­θουν από το Γενικό Επι­τε­λείο της Αερο­πο­ρίας, «αγο­ρά­ζουμε» και τη μίσθωση πιλότων, μηχα­νι­κών κ.λπ. που θα μπο­ρού­σαν να πετά­ξουν όλα αυτά τα μέσα.

– Η περυ­σινή σεζόν σημα­δεύ­θηκε από πολύ μεγάλες πυρ­κα­γιές, όπως αυτή στον Εβρο. Εκανε η Πυρο­σβε­στική απο­λο­γι­σμό και αυτο­κρι­τική;

– Η πυρ­κα­γιά στον Εβρο δεν ήταν μία πυρ­κα­γιά, ήταν η μία στην Αλε­ξαν­δρού­πολη, 19 από­πει­ρες έναρξης εμπρη­σμού ή πυρ­κα­γιών, όπως θέλετε, μέσα σε ένα 24ωρο, και μία δεύτερη στην καρδιά της Δαδιάς. Και οι δύο μεγάλες πυρ­κα­γιές ενώ­θη­καν. Θεωρώ ότι είναι στρα­τη­γι­κής σημα­σίας η Αλε­ξαν­δρού­πολη και ο Εβρος. Υπάρ­χουν νατοϊκά και υπε­ρε­θνικά συμ­φέ­ρο­ντα σημα­ντικά. Για το ότι μπαί­νουν παρά­νομα στη χώρα μας μετα­νά­στες από τον Εβρο και τα σύνορα στο κομμάτι όπου δεν έχει ολο­κλη­ρω­θεί ακόμη ο φράχτης, ότι βάζουν φωτιές μέσα στη Δαδιά είτε για να ζεστα­θούν το βράδυ είτε για να απο­προ­σα­να­το­λί­σουν τις διω­κτι­κές αρχές, κι αυτή είναι μια μπίζνα πολλών εκα­τομ­μυ­ρίων δολα­ρίων, δεν αμφι­βάλ­λει κανένας.

– Πήρε όμως κάποιο μάθημα η Πυρο­σβε­στική από την περυ­σινή σεζόν;

– Αλίμονο αν δεν μελε­τού­σαμε, και έγινε αυτό επι­στα­μέ­νως κατά τη διάρ­κεια του τέλους του φθι­νο­πώ­ρου, πριν προ­χω­ρή­σουμε και σε αλλαγές οι οποίες έγιναν, δεν θέλω να κρυφτώ, και στην ηγεσία του Σώματος και γενικώς στο Πυρο­σβε­στικό Σώμα και στο δόγμα και στον τρόπο αντι­με­τώ­πι­σης.

– Επειδή πλη­σιά­ζει η εποχή των θεωριών συνω­μο­σίας, από τις περυ­σι­νές έρευνες υπήρξαν ευρή­ματα που επι­βε­βαί­ω­σαν τα περί οργα­νω­μέ­νων σχεδίων εμπρη­σμού;

– Τον λόγο έχει η Δικαιο­σύνη, να ολο­κλη­ρω­θούν οι ανα­κρι­τι­κές δια­δι­κα­σίες για να δούμε ποιος, πού και γιατί. Εγιναν συλ­λή­ψεις, αλλά όχι τόσες όσες θα ήθελα. Γι’ αυτό και έκανα αλλαγές και εκεί, αν θέλετε στη ΔΑΕΕ. Θα τα αξιο­λο­γή­σει η δικα­στική εξουσία και θα μας πει. Πρέπει το ελλη­νικό κράτος να δώσει ιδιαί­τερη σημασία και βάρος στη Βόρεια Ελλάδα και φυσικά η ΕΥΠ να κάνει τη δουλειά της. Επε­ξερ­γα­ζό­μα­στε με τον κ. Δένδια ένα άλλο σενάριο για τον Εβρο. Θα κάνουμε τις ανα­κοι­νώ­σεις από κοινού μέσα στις επό­με­νες εβδο­μά­δες.

Πηγή kathimerini.gr