Η δικαστική σφραγίδα στη μόνιμη αδυναμία πληρωμής 79χρονου στη Ρόδο με χρέη 719154,01 ευρώ

• Το Μονο­με­λές Πρω­το­δι­κείο Ρόδου διέταξε κατα­χώ­ριση στο Μητρώο, όρισε παύση πλη­ρω­μών την 13 Ιανουα­ρίου 2024 και έκρινε ότι δεν υπάρχει περιου­σία για έξοδα δια­δι­κα­σίας άρα δεν διο­ρί­ζε­ται σύν­δι­κος

Πριν ακόμη η κοι­νω­νία αντι­λη­φθεί το πραγ­μα­τικό βάθος της νέας πτω­χευ­τι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας, οι απο­φά­σεις για πτω­χεύ­σεις μικρού αντι­κει­μέ­νου φωτί­ζουν με ωμό τρόπο το τι σημαί­νει συσ­σώ­ρευση οφειλών, μερική ή πλήρης αδυ­να­μία απο­πλη­ρω­μής και ένα περιου­σιακό προφίλ που στην πράξη δεν αφήνει περι­θώ­ριο για ουσια­στική δια­δι­κα­σία. Σε μία υπόθεση που εκδι­κά­στηκε στη Ρόδο, το δικα­στή­ριο απο­τύ­πωσε με λεπτο­μέ­ρεια την οικο­νο­μική κατάρ­ρευση ενός 79χρονου Έλληνα συντα­ξιού­χου, ο οποίος από εργο­λά­βος οικο­δο­μών κατέ­ληξε να στη­ρί­ζε­ται σε χαμηλό εισό­δημα και να αντι­με­τω­πί­ζει ένα σύνολο χρεών που ξεπερνά κάθε δυνα­τό­τητα εξυ­πη­ρέ­τη­σης.

Η δια­δι­κα­σία και το χρονικό της υπό­θε­σης

Η υπόθεση συζη­τή­θηκε δημόσια στο ακρο­α­τή­ριο την 12 Νοεμ­βρίου 2025 στο Μονο­με­λές Πρω­το­δι­κείο Ρόδου, στη δια­δι­κα­σία εκού­σιας δικαιο­δο­σίας, όπως προ­βλέ­πε­ται για τις πτω­χεύ­σεις μικρού αντι­κει­μέ­νου βάσει του ν. 4738/2020. Η αίτηση είχε υπο­βλη­θεί ηλε­κτρο­νικά στο Ηλε­κτρο­νικό Μητρώο Φερεγ­γυό­τη­τας την 6 Ιουνίου 2025 και έφερε συγκε­κρι­μένο αριθμό κατα­χώ­ρι­σης, ενώ στη δικα­στική γραμ­μα­τεία κατα­τέ­θηκε με αντί­στοιχη δικο­γρα­φική σήμανση.

Ο αιτών περι­γρά­φε­ται ως 79 ετών, με μακρο­χρό­νια καρ­διο­λο­γικά προ­βλή­ματα και σταθερά περιο­ρι­σμέ­νες οικο­νο­μι­κές αντοχές. Εργά­στηκε επί σειρά ετών ως επι­τη­δευ­μα­τίας εργο­λά­βος οικο­δο­μών, διέκοψε δρα­στη­ριό­τητα τον Ιούνιο 2014 και από τον Αύγου­στο 2019 λαμ­βά­νει σύνταξη. Στη σύνταξη υπάρχει μηνιαία παρα­κρά­τηση 305,60 ευρώ για συμ­ψη­φι­σμό οφειλών προς ασφα­λι­στικό φορέα, ενώ τα εισο­δή­ματα από σύνταξη για το 2023 εμφα­νί­ζο­νται εξαι­ρε­τικά χαμηλά, μόλις 2713,34 ευρώ. Αυτή η λεπτο­μέ­ρεια δεν λει­τουρ­γεί απλώς ως αριθμός αλλά ως δείκτης μιας πραγ­μα­τι­κό­τη­τας, όπου ακόμη και στοι­χειώ­δεις ρυθ­μί­σεις καθί­στα­νται ανέ­φι­κτες.

Το δικα­στή­ριο υιο­θε­τεί την εικόνα μόνιμης, γενικής και διαρ­κούς αδυ­να­μίας πλη­ρω­μής, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι τα ληξι­πρό­θε­σμα χρέη υπερ­βαί­νουν το όριο των 30000 ευρώ και ότι η μη εξυ­πη­ρέ­τηση έχει διάρ­κεια άνω του εξα­μή­νου, στοι­χείο που ενερ­γο­ποιεί το τεκ­μή­ριο παύσης πλη­ρω­μών. Παράλ­ληλα ανα­φέ­ρε­ται ότι δεν έχει γίνει κατα­βολή έναντι οφειλών από την 22 Δεκεμ­βρίου 2022, όμως η ημε­ρο­μη­νία παύσης πλη­ρω­μών δεν μπο­ρούσε να προσ­διο­ρι­στεί τόσο πίσω λόγω του χρο­νι­κού ορίου που θέτει ο νόμος σε σχέση με τη δημο­σί­ευση της από­φα­σης.

Η περιου­σία στη Ρόδο και το πραγ­μα­τικό της βάρος των βαρών

Στην καρδιά της από­φα­σης βρί­σκε­ται μια λεπτο­με­ρής απο­τύ­πωση της ακί­νη­της περιου­σίας, η οποία στην επι­φά­νεια μπορεί να μοιάζει σημα­ντική, όμως στην πράξη είναι ασφυ­κτικά δεσμευ­μένη. Ο οφει­λέ­της δια­θέ­τει 6 ορι­ζό­ντιες ιδιο­κτη­σίες σε οικο­δομή στη Ρόδο, συν­δε­δε­μέ­νες με εργο­λα­βικά ανταλ­λάγ­ματα μέσω συμ­βο­λαίων του 2007, καθώς και αναφορά σε μελ­λο­ντική οικο­δομή. Η κρίσιμη παρά­με­τρος είναι ότι οι ιδιο­κτη­σίες αυτές είναι βεβα­ρυμ­μέ­νες με προ­ση­μειώ­σεις υπο­θή­κης και ανα­γκα­στι­κές κατα­σχέ­σεις, με πλήθος εγγρα­φών υπέρ τρα­πε­ζών και εται­ριών, αλλά και υπέρ ασφα­λι­στι­κού φορέα.

Το δικα­στή­ριο κατα­γρά­φει ενδει­κτικά προ­ση­μειώ­σεις εκα­το­ντά­δων χιλιά­δων ευρώ παλαιό­τε­ρων ετών, καθώς και κατα­σχέ­σεις μετα­γε­νέ­στε­ρων ετών, δεί­χνο­ντας ότι το βάρος των απαι­τή­σεων πάνω στα ακίνητα λει­τουρ­γεί σαν «κλεί­δωμα» κάθε δυνα­τό­τη­τας αξιο­ποί­η­σης. Η εικόνα συμπλη­ρώ­νε­ται από τη φορο­λο­γική απο­τύ­πωση του ΕΝΦΙΑ 2025, όπου με εξαί­ρεση μία ισόγεια ιδιο­κτη­σία οι υπό­λοι­πες εμφα­νί­ζο­νται ημι­τε­λείς, ενώ η συνο­λική αντι­κει­με­νική αξία όλων δεν ξεπερνά τις 72000 ευρώ.

Πέρα από τη Ρόδο, υπάρχει συμ­με­τοχή 30% εξ αδιαι­ρέ­του σε γεω­τε­μά­χιο στο Αγρίνιο με παλαιά ισόγεια αποθήκη 50 τμ, με αντι­κει­με­νική αξία του ποσο­στού 819 ευρώ. Στην πράξη, αυτό είναι και το μονα­δικό μη βεβα­ρυμ­μένο ακίνητο που αξιο­λο­γεί­ται ως δια­θέ­σιμο, όμως η αξία του είναι τόσο χαμηλή ώστε δεν καλύ­πτει ούτε το βασικό κόστος μιας πτω­χευ­τι­κής δια­δι­κα­σίας.

Το άθροι­σμα των οφειλών και οι πιστω­τές που «κλεί­νουν» το πεδίο

Το ύψος των οφειλών απο­τυ­πώ­νε­ται με ακρί­βεια: συνο­λικά 719154,01 ευρώ. Η απόφαση απα­ριθ­μεί οφειλές προς Δημόσιο, Δήμο, φορείς ύδρευ­σης, ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας, ασφα­λι­στι­κούς φορείς, αλλά και προς εται­ρίες δια­χεί­ρι­σης απαι­τή­σεων και εκκα­θά­ρι­σης, με τη μεγα­λύ­τερη οφειλή να ξεπερνά τα 566000 ευρώ προς εταιρία χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κών υπη­ρε­σιών. Σε αυτό το μίγμα πιστω­τών φαί­νε­ται καθαρά η μετα­τό­πιση της αγοράς απαι­τή­σεων, όπου μεγάλα ποσά συγκε­ντρώ­νο­νται σε δια­χει­ρι­στι­κές εται­ρίες και ειδι­κούς φορείς, την ώρα που οι μικρό­τε­ρες οφειλές προς υπη­ρε­σίες κοινής ωφέ­λειας και τοπι­κούς οργα­νι­σμούς συμπλη­ρώ­νουν ένα ασφυ­κτικό πλαίσιο.

Γιατί δεν διο­ρί­στηκε σύν­δι­κος και τι σημαί­νει η κατα­χώ­ριση στο Μητρώο

Το δικα­στή­ριο κατα­λή­γει σε ένα συμπέ­ρα­σμα που έχει ειδικό βάρος: τα μη βεβα­ρυμ­μένα περιου­σιακά στοι­χεία και το εισό­δημα του οφει­λέτη δεν επαρ­κούν για να καλύ­ψουν τα έξοδα της πτω­χευ­τι­κής δια­δι­κα­σίας. Αυτό ενερ­γο­ποιεί τη λογική του άρθρου 178 του ν. 4738/2020, όπου αντί για διο­ρι­σμό συν­δί­κου, δια­τάσ­σε­ται κατα­χώ­ριση του ονό­μα­τος στο Ηλε­κτρο­νικό Μητρώο Φερεγ­γυό­τη­τας, ώστε να επέλ­θουν οι συνέ­πειες που συν­δέ­ο­νται με την κατα­χώ­ριση. Πρό­κει­ται για μια επιλογή που μετα­τρέ­πει την πτώ­χευση μικρού αντι­κει­μέ­νου σε περισ­σό­τερο διοι­κη­τική και μητρω­ακή πράξη, με δικα­στική επι­κύ­ρωση, παρά σε κλασική πτω­χευ­τική δια­δι­κα­σία με ενεργές πράξεις δια­χεί­ρι­σης και εκποί­η­σης.

Παράλ­ληλα, το δικα­στή­ριο προσ­διο­ρί­ζει την ημέρα παύσης των πλη­ρω­μών την 13 Ιανουα­ρίου 2024, εφαρ­μό­ζο­ντας το χρονικό όριο που δεν επι­τρέ­πει να τεθεί ημε­ρο­μη­νία πέραν της διετίας σε σχέση με τη δημο­σί­ευση της από­φα­σης. Η απόφαση δημο­σιεύ­τηκε σε έκτακτη δημόσια συνε­δρί­αση στη Ρόδο την 13 Ιανουα­ρίου 2026.

Στο επί­κε­ντρο, παρα­μέ­νει η σκληρή δια­πί­στωση: όταν η περιου­σία είναι πλήρως δεσμευ­μένη και η μονα­δική «ελεύ­θερη» αξία είναι 819 ευρώ, η πτώ­χευση μικρού αντι­κει­μέ­νου δεν είναι δρόμος δια­πραγ­μά­τευ­σης αλλά τελική κατα­γραφή μιας οικο­νο­μι­κής εξά­ντλη­σης. Και σε αυτή τη δια­δρομή, η παρου­σία του δικη­γό­ρου Ανα­στά­σιου Μπα­κα­λούμα ως πλη­ρε­ξού­σιου, μέσω νομικής βοή­θειας, δείχνει επίσης ότι τέτοιες δια­δι­κα­σίες συχνά συν­δέ­ο­νται με ανθρώ­πους που δεν έχουν τη δυνα­τό­τητα να στη­ρί­ξουν παρα­τε­τα­μέ­νες δικα­στι­κές κινή­σεις, αλλά ανα­ζη­τούν μια θεσμική λύση μέσα στα στενά όρια που αφήνει η πραγ­μα­τι­κό­τητα.