Τουρισμός: «Το πάρτι δεν θα γίνει» – Οι επιχειρηματίες του κλάδου μιλούν για τη σεζόν – Τι δηλώνει η Κων. Σβύνου

Μετά από ένα πολύ ικα­νο­ποι­η­τικό πρώτο τρίμηνο που καλ­λιέρ­γησε προσ­δο­κίες, η συνέ­χεια ήταν μάλλον πιο υπο­το­νική

«Το πάρτι που περι­μέ­ναμε δεν θα γίνει» είναι η φράση που περι­γρά­φει καλύ­τερα την κατά­σταση που επι­κρα­τεί αυτή την στιγμή στην ελλη­νική του­ρι­στική αγορά.

Μετά από ένα πολύ ικα­νο­ποι­η­τικό  πρώτο τρίμηνο στις κρα­τή­σεις που καλ­λιέρ­γησε προσ­δο­κίες για μία πολύ δυνατή χρονιά  και νέα ρεκόρ, η συνέ­χεια ήταν μάλλον πιο υπο­το­νική. Το απο­τέ­λε­σμα είναι να αρχί­ζουν να δια­τυ­πώ­νο­νται οι πρώτες απαι­σιό­δο­ξες εκτι­μή­σεις όσον αφορά την επί­τευξη του στόχου των νέων ρεκόρ σε αφίξεις και έσοδα. Οι υψηλές τιμές, τα ακρι­βό­τερα του­ρι­στικά πακέτα, οι πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις, το ενερ­γειακό κόστος, η μείωση της όρεξης για ταξίδια, και ο αντα­γω­νι­σμός από γει­το­νι­κές χώρες όπως η Τουρκία, θεω­ρού­νται αιτίες αυτής της αλλαγής πλεύσης του του­ρι­στι­κού ρεύ­μα­τος.

Ο πιο αδύ­να­μος κρίκος

Μέχρι στιγμής ο πιο «αδύ­να­μος κρίκος» του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού όσον αφορά τις αφίξεις είναι κυρίως η Μύκονος που εμφα­νί­ζει μείωση κατά 24,3% στις αερο­πο­ρι­κές αφίξεις το πρώτο πεντά­μηνο του έτους σε σύγκριση με το 2019 και μείωση 20,4% σε σχέση με το 2022.

Στη Μύκονο είχαμε τον Μάϊο πρό­βλημα ζήτησης όπως το ίδιο κατα­γρά­φε­ται και για τον Ιούνιο ανα­φέ­ρει στον ot.gr στέ­λε­χος μεγάλης εται­ρείας δια­χεί­ρι­σης ξενο­δο­χείων. Το πρό­βλημα είναι πολυ­πα­ρα­γο­ντικό και αφορά τόσο τις πολύ υψηλές τιμές όσο και τη κακή δημο­σιό­τητα  των τελευ­ταίων μηνών με τους ελέγ­χους στις παρά­νο­μες κατα­σκευές κ.λ.π.

Γενι­κό­τερα σε πολλούς προ­ο­ρι­σμούς κατα­γρά­φε­ται μια χαλα­ρό­τητα και, όπως ανα­φέ­ρε­ται χαρα­κτη­ρι­στικά, στην Κρήτη αυτήν τη στιγμή  οι πλη­ρό­τη­τες για το δίμηνο Ιουλίου-Αυγούστου είναι στο 60% χωρίς να σημαί­νει ότι οι φθι­νο­πω­ρι­νοί μήνες είναι πολύ καλύ­τε­ροι.

Αισιο­δο­ξία για το τέλος της μέρας

Οι περισ­σό­τε­ροι, όμως, βλέπουν το ποτήρι μισο­γε­μάτο και θεωρούν ότι το κλεί­σιμο του έτους θα είναι έστω και οριακά καλύ­τερο από το 2019, τη χρονιά ρεκόρ των 32 εκατ. αφίξεων και των 18,3 δις. ευρώ του­ρι­στι­κών εισπρά­ξεων.

Οι αφίξεις

Συνο­λικά πάντως τα περι­φε­ρειακά αερο­δρό­μια που ελέγ­χο­νται από την Fraport κατέ­γρα­ψαν στο πρώτο πεντά­μηνο του έτους, άνοδο των διεθνών αφίξεων κατά 15,6% σε σχέση με το 2022 και 7,6% σε σύγκριση με το 2019.

Αντί­στοιχα στο αερο­δρό­μιο της Αθήνας το πρώτο πεντά­μηνο του τρέ­χο­ντος έτους κατα­γρά­φηκε άνοδος των αφίξεων κατά 4,9% σε σύγκριση με το 2019 και 45,1% σε σχέση με το 2022.

Η αύξηση της ζήτησης απο­τυ­πώ­νε­ται και στην στρα­τη­γική της Aegean, το θερινό πρό­γραμμα δρο­μο­λο­γίων της οποίας, είναι φέτος το μεγα­λύ­τερο στην ιστορία της. Συγκε­κρι­μένα, η AEGEAN, το 2023, θα επι­χει­ρεί με 76 αερο­πλάνα και θα προ­σφέ­ρει συνο­λικά 18 εκατ. θέσεις. Οι 11 εκατ. από αυτές είναι θέσεις εξω­τε­ρι­κού, 2 εκατ. περισ­σό­τε­ρες συγκρι­τικά με το 2022 και 800 χιλιά­δες περισ­σό­τε­ρες από το 2019.

Επι­πλέον και η Sky Express κατα­γρά­φει αύξηση 175%  στις προ­σφε­ρό­με­νες θέσεις από / προς το «Ελ. Βενι­ζέ­λος» -συγκριτικά με την αντί­στοιχη θερινή περίοδο του 2019 και σημειώ­νει τη θερινή περίοδο του 2023 αύξηση 22% στους εκτι­μώ­με­νους επι­βά­τες στο Διεθνή Αερο­λι­μένα Αθηνών -από 1.910.000 τη θερινή περίοδο του 2022 σε 2.330.000 την αντί­στοιχη περίοδο του 2023.

Δύο ταχύ­τη­τες

Η χώρα έχει ζήτηση αλλά πάντα υπάρ­χουν δυο ταχύ­τη­τες, λέει από την πλευρά της η Κων­στα­ντίνα Σβύνου πρό­ε­δρος του Ινστι­τού­του Του­ρι­στι­κών Ερευνών και Προ­βλέ­ψεων (ΙΤΕΠ), Αντι­πρό­ε­δρος της Πανελ­λή­νιας Ομο­σπον­δίας Ξενο­δό­χων (ΠΟΞ) και πρό­ε­δρος της Ένωσης Ξενο­δό­χων της Κω. Κάποιες περιο­χές πάνε καλύ­τερα κάποιες λιγό­τερο καλά. Πιο αισιό­δοξη από κάποιους συνα­δέλ­φους της εκτιμά ότι τα «νούμερα» του 2019 θα καλυ­φθούν και θα ξεπε­ρα­σθούν αλλά «δεν μπο­ρούμε να μιλή­σουμε με απόλυτη αβε­βαιό­τητα».

Ο αντι­πρό­ε­δρος του Συν­δέ­σμου Του­ρι­στι­κών Γρα­φείων Δυτικής Κρήτης, της FedHatta και του ΣΕΕΝ κ. Αντώνης Γελα­σά­κης, διευ­θύ­νων σύμ­βου­λος του Gelasakis Group, εκτιμά από την πλευρά του ότι «αυτό που περι­μέ­ναμε δεν ήρθε». Ούτε ο Μάιος ήταν τόσο δυνα­μι­κός όσο έδει­χναν οι προη­γού­με­νοι μήνες, ούτε ο Ιούνιος ενώ και οι επό­με­νοι μήνες δεν έχουν μια ιδιαί­τερη δυνα­μική. Είναι μια καλή χρονιά αλλά όχι αυτό που ανα­μέ­ναμε.

Η μέση ταξι­διω­τική δαπάνη

Η κα Σβύνου κατα­γρά­φει μια «γκρίνια» και από τους υπό­λοι­πους κλάδους που εμπλέ­κο­νται στον του­ρι­σμό (εστίαση, κ.λπ.) και συμ­φω­νεί με την εκτί­μηση τους ότι ο ταξι­διώ­της φέτος ξοδεύει από πέρυσι. Αυτί θα απο­τυ­πω­θεί και στη μέση ταξι­διω­τική δαπάνη από την Τράπεζα της Ελλάδος, η οποία ανα­μέ­νε­ται να είναι μικρό­τερη από άλλες χρονιές καθώς ο ταξι­διώ­της δαπανά ΄λι­γό­τερα χρήματα στον προ­ο­ρι­σμό λέει η κα. Σβυνου.

Ο κ. Γελα­σά­κης που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται επι­χει­ρη­μα­τικά τόσο στον ξενο­δο­χειακό τομέα όσο και στην αγορά ενοι­κί­α­σής αυτο­κι­νή­των αλλά στην του­ρι­στι­κών γρα­φείων, δια­πι­στώ­νει και ο ίδιος ότι η αγο­ρα­στική δύναμη του μέσου του­ρί­στα έχει μειωθεί και ξοδεύει πολύ λιγό­τερα σε σχέση με άλλες χρονιές. Όπως σημειώ­νει χαρα­κτη­ρι­στικά η ζήτηση στα ενοι­κια­ζό­μενα αυτο­κί­νητα δεν είναι ισχυρή με απο­τέ­λε­σμα οι τιμές να είναι χαμη­λό­τε­ρες από πέρυσι.

Οι τιμές

Την ίδια στιγμή είναι σε εξέλιξη μία συζή­τηση για το πιο τμήμα της του­ρι­στι­κής βιο­μη­χα­νίας ενο­χο­ποιεί­ται περισ­σό­τερο για την έκρηξη του κόστους του του­ρι­στι­κού πακέτου.

Οι εκπρό­σω­ποι των αερο­πο­ρι­κών εται­ρειών δεί­χνουν τους ξενο­δό­χους και αυτοί με την σειρά τους θεωρούν ότι οι τιμές των αερο­πο­ρι­κών εισι­τη­ρίων έχουν  αυξηθεί υπέρ­με­τρα. Πάντως και οι δυο πλευρές έχουν τα «δίκια τους». Οι αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες επι­κα­λού­νται τα υψηλά κόστη καυ­σί­μων και τα ξενο­δο­χεία, την αύξηση του ενερ­γεια­κού κόστους, του κόστους τρο­φί­μων και το μισθο­λο­γικό. Και οι δυο αν και δεν τον ομο­λο­γούν εύκολα αξιο­ποιούν βέβαια και τον νόμο της προ­σφο­ράς και ζήτησης.

Ξενο­δο­χεια­κός παράγων εκτιμά ότι το μέσο του­ρι­στικό πακέτο έχει αυξηθεί σχεδόν 50% καθώς 35% αυξή­θη­καν οι τιμές των αερο­πο­ρι­κών εισι­τη­ρίων και 15% των ξενο­δο­χείων.

Όσον αφορά τις τιμές των ξενο­δο­χείων η κα Σβύνου θεωρεί ότι η «ανα­τα­ραχή» που προ­κλή­θηκε από το αυξη­μένο ενερ­γειακό κόστος, τις πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις αλλά και την άνοδο της ζήτησης δεν έχει ακόμη κατα­λα­γιά­σει  και δεν έχουν βρεθεί οι νέες ισορ­ρο­πίες. Για την κα Σβύνου η μέση αύξηση των τιμών στα ξενο­δο­χεία σύμφωνα με έρευνα του ΙΤΕΠ ήταν της τάξεως του 10,7% η οποία όμως δεν είναι ικανή να καλύψει τα αυξη­μένα κόστη λει­τουρ­γίας (αύξηση μισθών, ενερ­γεια­κού κόστους και τρο­φί­μων).

Ο κ. Γελα­σά­κης εκτιμά ότι οι τιμές στα ξενο­δο­χεία στην Κρήτη που υπάρχει και μεγάλος αντα­γω­νι­σμός, δεν είναι υψηλές, χωρίς να αρνεί­ται ότι υπάρ­χουν και μεμο­νω­μέ­νες ακραίες περι­πτώ­σεις.

Οι τιμές θα πρέπει να  έχουν ένα ταβάνι εκτιμά ο πρό­ε­δρος της Ένωσης Ξενο­δό­χων Ηρα­κλείου Νίκος Χαλ­κια­δά­κης, οποίος κατα­κρί­νει κάποιες ακραίες κατα­στά­σεις. Το ταβάνι αυτό θα πρέπει να το λάβουμε υπόψη εμείς στην Κρήτη που δου­λεύ­ουμε με τον μέσο ευρω­παίο του­ρί­στα προ­σθέ­τει.

Πάντως η κα Σβύνου θεωρεί ότι ακόμη το ελλη­νικό ξενο­δο­χειακό προϊόν είναι υπο­τι­μη­μένο.

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι η  Υπουρ­γός Του­ρι­σμού Ιωάννα Δρέττα σε πρό­σφατη συνέ­ντευξη της στον ot.gr ανα­φέρ­θηκε και στο θέμα των τιμών και τόνισε ότι όλοι εμπλε­κό­με­νοι πρέπει να συνει­δη­το­ποι­ή­σουν «πως η επι­τυ­χία δεν είναι ευκαι­ριακή και πως η ανα­τί­μηση προ­ϊ­ό­ντων και υπη­ρε­σιών είναι σε ευθεία ανα­λο­γία με τη βελ­τί­ωση της ποιό­τη­τάς τους, αλλά και της ποιό­τη­τας των προ­ο­ρι­σμών και των υπο­δο­μών τους που υπο­δέ­χο­νται τις τερά­στιες ροές. Ο αδυ­σώ­πη­τος διεθνής αντα­γω­νι­σμός δε θα μας συγ­χω­ρή­σει τον παρα­μι­κρό εφη­συ­χα­σμό».

Οι πληγές του AirBnb και της έλλει­ψης προ­σω­πι­κού

Ένα μεγάλο μέρος πάντως των αφίξεων δεν βρίσκει τ δρόμο για τα ξενο­δο­χεία αλλά κατευ­θύ­νε­ται στα κατα­λύ­ματα βρα­χυ­χρό­νιας μίσθω­σης τύπου AirBnb. Η κατά­σταση έχει φτάσει  στο απρο­χώ­ρητο σχο­λιά­ζει ξενο­δό­χος της Κρήτης και φέρνει ένα εντυ­πω­σιακό παρά­δειγμα. Περίπου 50 υπάλ­λη­λοι ενός ξενο­δο­χείου δια­θέ­τουν παράλ­ληλα κατα­λύ­ματα AirBnb. Στην Κρήτη τα κατα­λύ­ματα αυτού του τύπου έχουν αυξηθεί σημα­ντικά λέει ο κ. Γελα­σά­κης και προ­σθέ­τει ότι αυτό που ανα­ζη­τεί­ται είναι να λει­τουρ­γούν ισόνομα και ισότιμα με τα ξενο­δο­χεία για να μην ανα­πτύσ­σε­ται αθέ­μι­τος αντα­γω­νι­σμός, όπως συμ­βαί­νει τώρα.

Όσον αφορά τις ελλεί­ψεις σε  προ­σω­πικό και πως αντι­με­τω­πί­ζε­ται σε συνάρ­τηση και με το μισθο­λο­γικό κόστος, τώρα πλέον δεν υπάρχει καμία δια­πραγ­μά­τευση ανα­φέ­ρει άλλος ξενο­δό­χος στον ot.gr. Ο εργα­ζό­με­νος προ­τεί­νει την αμοιβή και ο ξενο­δό­χος την απο­δέ­χε­ται η όχι.

Τέλος και ανε­ξάρ­τητα πως θα κλείσει η χρονιά, ιδιαί­τερη αξία έχει αυτό που τόνισε η Υπουρ­γός Του­ρι­σμού Ιωάννα Δρέττα στην συνέ­ντευξη της στον ot.gr πως «οι μεγάλες προ­κλή­σεις της χώρας είναι η δια­χεί­ριση των προ­ο­ρι­σμών και κυρίως εκείνων που έχουν αυξη­μέ­νες ροές του­ρι­στών, η σχέση ποιό­τη­τας και τιμής των υπη­ρε­σιών, η εύρεση προ­σω­πι­κού για πολλές δια­φο­ρε­τι­κές θέσεις, η δια­χεί­ριση του αυξη­μέ­νου κόστους για τις επι­χει­ρή­σεις και τελικά το να φύγουν ικα­νο­ποι­η­μέ­νοι οι περίπου 30 εκ. του­ρί­στες που έρχο­νται στη χώρα μας με μία πολύ μεγάλη προσ­δο­κία».

Πηγή: ΟΤ