Φρένο στην ευνοϊκή μεταχείριση των δανειοληπτών σε ελβετικό φράγκο

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες του Capital.gr, την προη­γού­μενη εβδο­μάδα σημειώ­θη­καν προς αυτή την κατεύ­θυνση δύο κινή­σεις στην αγορά της Ρου­μα­νίας όπου σημα­ντική έκθεση σε δάνεια που έχουν χορη­γη­θεί σε ελβε­τικό φράγκο έχουν και ελλη­νι­κές τρά­πε­ζες. Η μία εκ των δύο κινή­σεων αφορά τη συνταγ­μα­τι­κό­τητα από­φα­σης της κυβέρ­νη­σης που έδινε το δικαί­ωμα στους δανειο­λή­πτες σε ελβε­τικό φράγκο, να μπορούν να μετα­τρέ­ψουν το υπό­λοιπο της οφειλής τους στην ισο­τι­μία που είχε το νόμισμα κατά το χρόνο σύναψης της δανεια­κής σύμ­βα­σης. Με την άλλη κίνηση, κρί­νε­ται η συνταγ­μα­τι­κό­τητα του datio in solutum. Πρό­κει­ται για το δικαί­ωμα που έδινε η νομο­θε­σία της χώρας στους δανειο­λή­πτες, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων αυτών σε ελβε­τικό φράγκο, να μπορούν να παρα­δώ­σουν στις τρά­πε­ζες τα κλειδιά του ακι­νή­του που προ­έρ­χε­ται από στε­γα­στικό δάνειο, εφόσον το υπο­λει­πό­μενο ποσό της οφειλής είναι μεγα­λύ­τερο από την αξία του ακι­νή­του.

Και στις δύο περι­πτώ­σεις, κατόπιν παρέμ­βα­σης των ευρω­παϊ­κών αρχών, δημιουρ­γού­νται δεδο­μένα που είναι βέβαιο ότι θα τύχουν συνο­λι­κής εφαρ­μο­γής πανευ­ρω­παϊκά. Ειδι­κό­τερα, στη μεν πρώτη περί­πτωση της απο­πλη­ρω­μής των δανείων σε ελβε­τικό με ιστο­ρι­κές ισο­τι­μίες (ανάλογη δυνα­τό­τητα στους δανειο­λή­πτες έχει δοθεί και σε χώρες όπως η Κροατία και η Ουγ­γα­ρία), η σχετική νομο­θε­σία απε­στάλη από τον πρω­θυ­πουργό της Ρου­μα­νίας στο Ανώτατο Συνταγ­μα­τικό Δικα­στή­ριο της χώρας για έλεγχο συνταγ­μα­τι­κό­τη­τας ως αντι­κεί­μενη στην ευρω­παϊκή νομο­θε­σία.

Στη δεύτερη περί­πτωση του datio in solutum, δύο από τα τέσσερα άρθρα του νόμου που προ­έ­βλεπε τη σχετική δυνα­τό­τητα των δανειο­λη­πτών κρί­θη­καν ήδη αντι­συ­νταγ­μα­τικά, με την παρό­τρυνση προς τους δανειο­λή­πτες να “τα βρει” ο καθένας με την τράπεζά του. Στο πλαίσιο αυτό, για να κάνει χρήση του datio in solutum, ο δανειο­λή­πτης θα πρέπει να κινήσει δια­δι­κα­σία στο δικα­στή­ριο και να απο­δεί­ξει ότι ο δείκτης δανει­σμού του ως προς το εισό­δημά του είναι μεγα­λύ­τε­ρος του 70% και ο ίδιος είναι σε οικο­νο­μική αδυ­να­μία και στε­ρεί­ται περιου­σια­κών στοι­χείων για να εξυ­πη­ρε­τή­σει το δάνειό του.

Και οι δύο συγκε­κρι­μέ­νες κινή­σεις στη Ρου­μα­νία προ­ήλ­θαν κατόπιν παρέμ­βα­σης των ευρω­παϊ­κών αρχών, καθώς κρίθηκε ότι εάν συνε­χι­ζό­ταν το καθε­στώς που είχε επι­τρέ­ψει η νομο­θε­σία της χώρας, τότε οι τοπικές τρά­πε­ζες θα έπρεπε να επι­βα­ρυν­θούν με πρό­σθε­τες προ­βλέ­ψεις, μόνο για τα δάνεια σε ελβε­τικό φράγκο, της τάξεως των 600 – 700 εκατ. ευρώ.

Η αυστη­ρό­τερη στάση των ευρω­παϊ­κών αρχών έναντι των δανειο­λη­πτών στο ελβε­τικό φράγκο είχε αρχίσει να προ­δια­γρά­φε­ται ήδη μετά το Brexit τον περα­σμένο Ιούνιο. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες που μετέ­δωσε τότε το Capital.gr,  οι ευρω­παϊ­κές αρχές, εξαι­τίας του Brexit και ορθώ­νο­ντας άμεσα τείχη για την προ­στα­σία των τρα­πε­ζών, έσπευ­σαν να μηδε­νί­σουν τα περι­θώ­ρια για κοινή εξω­δι­κα­στική διευ­θέ­τηση των δανείων σε ελβε­τικό φράγκο. Στο πλαίσιο αυτό, διε­μή­νυ­σαν μέσω επι­στο­λής στις κυβερ­νή­σεις χωρών που είτε είναι μέλη της ευρω­ζώ­νης είτε επι­θυ­μούν να γίνουν, να μην νομο­θε­τή­σουν οτι­δή­ποτε για τα δάνεια σε ελβε­τικό φράγκο, το οποίο θα μπο­ρούσε να φέρει σε δυσμενή θέση το τρα­πε­ζικό σύστημα. Οι ελλη­νι­κές τρά­πε­ζες δεν είχαν γίνει απο­δέ­κτες σχε­τι­κής επι­στο­λής, καθώς βρί­σκο­νται σε πρό­γραμμα που απα­γο­ρεύει οποια­δή­ποτε μονο­μερή κίνηση η οποία ενέχει κίνδυνο για τη στα­θε­ρό­τητα και την κεφα­λαιακή επάρ­κεια του τρα­πε­ζι­κού συστή­μα­τος.

Σημειώ­νε­ται ότι οι ελλη­νι­κές τρά­πε­ζες έχουν χάσει, αλλά και έχουν κερ­δί­σει αρκετές δικα­στι­κές προ­σφυ­γές δανειο­λη­πτών σε ελβε­τικό φράγκο. Η πιο πρό­σφατη, και εις βάρος των τρα­πε­ζών, απόφαση είναι αυτή του Πολυ­με­λούς Πρω­το­δι­κείου Αθηνών που δέχθηκε το σκε­πτικό συλ­λο­γι­κής αγωγής Ενώσεων Κατα­να­λω­τών και του Συλ­λό­γου Δανειο­λη­πτών Ελβε­τι­κού Φράγκου. Οι παρα­δο­χές του δικα­στη­ρίου που οδή­γη­σαν στη θετική έκβαση για τους δανειο­λή­πτες ανέ­φε­ραν ότι οι συμ­βά­σεις αυτές δεν ήταν συνη­θι­σμέ­νες, έφεραν έντονο το στοι­χείο του επεν­δυ­τι­κού εγχει­ρή­μα­τος, η δε τακτική ενη­μέ­ρω­σης από πλευράς τρα­πε­ζών δεν πλη­ρούσε το ανα­γκαίο πλαίσιο ενη­μέ­ρω­σης και τις ασφα­λι­στι­κές δικλεί­δες.

Κατόπιν αυτού, η πρω­τό­δικη απόφαση απα­γο­ρεύει στις τρά­πε­ζες  να επι­κα­λού­νται και χρη­σι­μο­ποιούν στις συναλ­λα­γές τους με τους  δανειο­λή­πτες σε ελβε­τικό φράγκο τον γενικό όρο σύμφωνα με τον οποίο “η απο­πλη­ρωμή του δανείου λαμ­βά­νει χώρα με την τρέ­χουσα τιμή πώλησης του νομί­σμα­τος την ημέρα της κατα­βο­λής”. Επίσης, τους απα­γο­ρεύ­ε­ται η καταγ­γε­λία των συμ­βά­σεων των δανείων, εάν οι δανειο­λή­πτες κατα­βάλ­λουν στο ισόποσό τους σε ευρώ τις τοκο­χρε­ω­λυ­τι­κές τους δόσεις σε ελβε­τικό φράγκο, βάσει της ισο­τι­μίας των δύο νομι­σμά­των “κατά τον χρόνο εκτα­μί­ευ­σης του δανείου και χορή­γη­σης σε ευρώ”.

capital.gr