Tηλέμαχος Καμπούρης: Θεσμική στάση ή πολιτική παράσταση;

Υπάρ­χουν στιγμές στην πολι­τική που η δια­φω­νία είναι ανα­με­νό­μενη. Υπάρ­χουν όμως και στιγμές που κυριαρ­χεί η απο­γο­ή­τευση. Και η δική μου σήμερα είναι ειλι­κρι­νής. Γνώρισα τον Αλέ­ξαν­δρο Κολιάδη πολύ πριν φορέσει το κοστούμι του Δημάρ­χου . Υπήρξα στενός φίλος του. Γνώριζα τις αδυ­να­μίες του χαρα­κτήρα του, τις από­το­μες εναλ­λα­γές στη στάση και την ευκολία με την οποία περ­νούσε από τη σύγκρουση στη συνεν­νό­ηση. Πίστευα, όμως, ότι η μεγάλη τιμή αλλά και το μεγάλο βάρος της Δημαρ­χίας θα λει­τουρ­γού­σαν κατα­λυ­τικά. Ότι η ευθύνη απέ­να­ντι στη Ρόδο θα επέ­βαλλε περισ­σό­τερη στα­θε­ρό­τητα, μεγα­λύ­τερη σοβα­ρό­τητα και βαθύ­τερη θεσμική συνεί­δηση. Τα γεγο­νότα των τελευ­ταίων ημερών, δυστυ­χώς, με δια­ψεύ­δουν. Και το πρό­βλημα δεν είναι προ­σω­πικό. Είναι βαθιά πολι­τικό και θεσμικό.

Γιατί όταν ο πρώτος πολίτης του νησιού εμφα­νί­ζε­ται να αλλάζει στάση μέσα σε λίγες ώρες, τότε δικαιο­λο­γη­μένα οι πολίτες ανα­ρω­τιού­νται: ποια από τις δύο εικόνες είναι η αληθινή; Η οργι­σμένη καταγ­γε­λία ή τα χαμό­γελα της επό­με­νης ημέρας; Ο Δήμαρ­χος Ρόδου, πριν από δύο ημέρες, επέλεξε να καταγ­γεί­λει δημόσια την Υπουργό Πολι­τι­σμού, μιλώ­ντας για φίμωση, απρέ­πεια και προ­σβολή απέ­να­ντι στους Ροδίτες. Από την οπτική που το παρέ­θεσε, θα μπο­ρούσε κανείς να θεω­ρή­σει ότι είχε δίκιο και να ταυ­τι­στεί μαζί του. Σήμερα, όμως, η εικόνα ήταν εντελώς δια­φο­ρε­τική. Χαμό­γελα, θερμή χει­ρα­ψία και εγκάρ­διο κλίμα. Σαν να μην είχε προη­γη­θεί τίποτα από όσα καταγ­γέλ­θη­καν με τόσο βαρύ­γδουπο τρόπο. Και εδώ γεν­νά­ται ένα εύλογο ερώτημα: τι ακριβώς ήταν όλο αυτό;

Μια αυθε­ντική θεσμική αντί­δραση ή μια επι­κοι­νω­νιακή παρά­σταση με στόχο τις εντυ­πώ­σεις; Γιατί ένας Δήμαρ­χος δεν μπορεί τη μία ημέρα να εμφα­νί­ζε­ται ως αδι­κη­μέ­νος υπε­ρα­σπι­στής της αξιο­πρέ­πειας της Ρόδου και, από την οπτική που το παρέ­θεσε, να έχει δίκιο, και την επόμενη να συμπε­ρι­φέ­ρε­ται σαν όλα να έχουν ξεχα­στεί. Δεν μπορεί να καλεί τους πολίτες να εξορ­γι­στούν και να ταυ­τι­στούν μαζί του, για να τους αφήνει στη συνέ­χεια να ανα­ρω­τιού­νται αν τελικά χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­καν ως κοινό μιας καλά σκη­νο­θε­τη­μέ­νης πολι­τι­κής παρά­στα­σης. Και ας μην επι­κα­λε­στεί κανείς το επι­χεί­ρημα ότι «όλα έγιναν για το καλό του νησιού». Γιατί, αν πράγ­ματι αυτό ήταν το μονα­δικό κρι­τή­ριο, τότε όφειλε εξαρχής να εκφρά­σει τα παρά­πονά του θεσμικά και ιδιω­τικά, χωρίς δημό­σιους λεο­ντα­ρι­σμούς και ανα­κοι­νώ­σεις που δυνα­μι­τί­ζουν το κλίμα. Ούτε μπορεί να ισχυ­ρι­στεί ότι στη συνέ­χεια λει­τούρ­γησε θεσμικά επειδή δεν είχε άλλη επιλογή, βάζο­ντας πάνω απ’ όλα το αξίωμά του και το συμ­φέ­ρον του τόπου. Διότι ο σεβα­σμός στη θεσμι­κό­τητα της θέσης του δεν είναι κάτι που ανα­κα­λύ­φθηκε σήμερα. Και δυστυ­χώς, τόσο στην προ­χθε­σινή ανα­κοί­νωση όσο και κατά καιρούς στη δημόσια παρου­σία του, η θεσμική αυτο­συ­γκρά­τηση και το μέτρο έχουν υπο­χω­ρή­σει μπροστά στην ανάγκη της επι­κοι­νω­νια­κής δια­χεί­ρι­σης.

Δεν μπορεί, λοιπόν, να εμφα­νί­ζε­ται κατά περί­πτωση ως θεσμι­κός εκφρα­στής της ενό­τη­τας και κατά περί­πτωση ως αδιάλ­λα­κτος τιμητής των πάντων, ανάλογα με το τι εξυ­πη­ρε­τεί τη συγκυ­ρία. Η συνέ­πεια στη στάση είναι αυτή που προσ­δί­δει αξιο­πι­στία σε έναν θεσμό – όχι οι εναλ­λα­γές ρόλων. Ιδιαί­τερα εκτε­θει­μέ­νοι είναι και όσοι έσπευ­σαν να τον στη­ρί­ξουν πολι­τικά. Οι τοπικές οργα­νώ­σεις του ΠΑΣΟΚ και του ΣΥΡΙΖΑ βρήκαν στο περι­στα­τικό αφορμή να επι­τε­θούν στην κυβέρ­νηση, υιο­θε­τώ­ντας πλήρως τη ρητο­ρική του Δημάρ­χου. Ανα­ρω­τιέ­μαι, άραγε, πώς αισθά­νο­νται σήμερα βλέ­πο­ντας αυτή την εικόνα. Δικαιω­μέ­νοι ή αδεια­σμέ­νοι; Θεωρούν ότι συμ­με­τεί­χαν σε μια ουσια­στική θεσμική διεκ­δί­κηση ή μήπως επι­στρα­τεύ­τη­καν πρό­χειρα σε μια επι­κοι­νω­νιακή αντι­πα­ρά­θεση που έληξε πριν καν συμπλη­ρω­θούν σαράντα οκτώ ώρες; Η Ρόδος δεν έχει ανάγκη από εξάρ­σεις της στιγμής. Χρειά­ζε­ται σοβα­ρό­τητα, συνέ­πεια και θεσμική υπευ­θυ­νό­τητα. Ο Δήμαρ­χος Ρόδου είναι ο πρώτος πολίτης του νησιού. Και οι πολίτες έχουν δικαί­ωμα να γνω­ρί­ζουν ποια από τις δύο εικόνες τον εκφρά­ζει πραγ­μα­τικά: εκείνη της δημό­σιας καταγ­γε­λίας ή εκείνη της εγκάρ­διας συνά­ντη­σης της επό­με­νης ημέρας. Διότι και οι δύο μαζί δεν μπορούν να είναι αλη­θι­νές.

Οι Ροδίτες αξίζουν ηγεσίες που να μετρούν τα λόγια τους, να τιμούν τις δημό­σιες τοπο­θε­τή­σεις τους και να αντι­λαμ­βά­νο­νται ότι η αξιο­πι­στία ενός θεσμού χτί­ζε­ται δύσκολα, αλλά μπορεί να πληγεί μέσα σε μία μόνο φωτο­γρα­φία.

Οι πολίτες βλέπουν. Κρίνουν. Και, κυρίως, θυμού­νται.