Ρόδος: Ενα σχολείο που… έρχεται από το μέλλον

Η άνοιξη είθι­σται να είναι η εποχή της αισιο­δο­ξίας, η απαρχή μίας περιό­δου που μας οδηγεί στο θέρος – μία στιγμή ελπίδας. Πριν από τρία χρόνια, το τόσο κοντινό, μα πλέον τόσο μακρινό 2020, η άνοιξη έμοιαζε σκο­τεινή και δυστο­πική – μπροστά μας το πεδίο ήταν άγνωστο καθώς ένας πρω­το­εμ­φα­νι­ζό­με­νος ιός προ­κα­λούσε την παν­δη­μία του Covid που θα καθή­λωνε τον πλανήτη.

Λουκάς Βελι­δά­κης

Στις 12 Μαρτίου του 2020, η ελλη­νική κυβέρ­νηση απο­φα­σί­ζει να κλείσει τα πάντα – άρχιζε η πρώτη καρα­ντίνα, την οποία συνό­δευε ένα πολ­λα­πλό κύμα αγωνίας και αβε­βαιό­τη­τας για το τι μέλλει γενέ­σθαι. Μπροστά σε αυτή τη νέα πραγ­μα­τι­κό­τητα, ελά­χι­στοι ήταν έτοιμοι να αντε­πε­ξέλ­θουν άμεσα – το εκπαι­δευ­τικό σύστημα της χώρας έπρεπε να απο­δυ­θεί σε έναν άνευ προη­γου­μέ­νου αγώνα δρόμου προ­κει­μέ­νου να εφαρ­μο­στεί η τηλεκ­παί­δευση. Ένα εγχεί­ρημα δύσκολο και απαι­τη­τικό.

Σε ένα σχολείο στη Ρόδο, τα πράγ­ματα εκείνο το βαρύ πρωινό κύλησαν δια­φο­ρε­τικά. Οι μαθητές όλων των τάξεων, άνοιξαν τον υπο­λο­γι­στή του σπιτιού τους, πήγαν στο ημε­ρο­λό­γιο μιας ειδικά δια­μορ­φω­μέ­νης πλατ­φόρ­μας, βρήκαν αναρ­τη­μένο το ωρο­λό­γιο πρό­γραμμα, αυτο­στιγ­μεί άρχισε η τηλεκ­παί­δευση κι όλα κύλησαν ομαλά.

Το «Ροδίων Παιδεία» ήταν ήδη έτοιμο, όχι διότι κάποιος είχε οξεία δυνα­τό­τητα πρό­βλε­ψης ή δια­χεί­ρι­σης μελ­λο­ντι­κού ρίσκου – απλώς από την ίδρυση του, πριν από 20 χρόνια, μία παρέα εκπαι­δευ­τι­κών, που τότε έκανε το όνειρο της πράξη, επέν­δυσε στις σύγ­χρο­νες δυνα­τό­τη­τες της τεχνο­λο­γίας στην εκπαί­δευση.

Ο ψηφια­κός μετα­σχη­μα­τι­σμός για αυτούς ήταν ιδρυ­τική πυξίδα – δεν είναι τυχαίο ότι ένας από τους παλαιό­τε­ρους εργα­ζό­με­νους του σχο­λείου είναι ο IT manager, ο οποίος φτιά­χνει διαρκώς εφαρ­μο­γές που στο­χεύ­ουν στην εκμη­δέ­νιση της γρα­φειο­κρα­τίας -άρα του χαμένου χρόνου- και της δια­σφά­λι­σης ότι όλα κυλάνε απλά και λει­τουρ­γικά. Ως εκ τούτου, το σχολείο ήταν έτοιμο από πριν.

«Το πρώτο σχολείο που άρχισε την τηλεκ­παί­δευση»

«Την περίοδο της απα­γό­ρευ­σης της δια ζώσης λει­τουρ­γίας των σχο­λείων, είχαμε σχε­διά­σει και υλο­ποι­ή­σει ένα και­νο­τόμο πρό­γραμμα εξ απο­στά­σεως μαθη­μά­των, καλύ­πτο­ντας το σύνολο των μαθη­μά­των του προ­γράμ­μα­τος. Μάλιστα, τα μαθή­ματα ξεκί­νη­σαν την Πέμπτη, 12 Μαρτίου 2020 και συνε­χί­στη­καν απρό­σκο­πτα όλη την περίοδο κατά την οποία τα σχολεία παρέ­μει­ναν κλειστά. Το σχολείο μας υπήρξε το πρώτο ανά την επι­κρά­τεια που ξεκί­νησε τόσο νωρίς τα εξ απο­στά­σεως μαθή­ματα. Αυτή η δυνα­τό­τητα ήταν απόρ­ροια της κατάλ­λη­λης προ­ε­τοι­μα­σίας που είχε προη­γη­θεί και της εξοι­κεί­ω­σης των εκπαι­δευ­τι­κών και των μαθητών με τη χρήση των εργα­λείων της εξ απο­στά­σεως εκπαί­δευ­σης», λέει ο γενικός διευ­θυ­ντής και εκ των ιδρυτών του σχο­λείου, Κυριά­κος Κυρια­κού­λης.

Οι μαθητές και οι εκπαι­δευ­τι­κοί εδώ και χρόνια αξιο­ποιούν τα εργα­λεία της Microsoft, έχουν ψηφιακά τετρά­δια, άρα υπήρχαν οι βάσεις.

«Χρη­σι­μο­ποιώ­ντας την εφαρ­μογή Τeams, το πρωί της πρώτης ημέρας της καρα­ντί­νας άνοιξαν τον υπο­λο­γι­στή του σπιτιού τους, πήγαν στο ημε­ρο­λό­γιο της εφαρ­μο­γής και υπήρχε ήδη το ωρο­λό­γιο πρό­γραμμα», υπο­γραμ­μί­ζει ο διευ­θυ­ντής του Λυκείου και εκπαι­δευ­τι­κός πλη­ρο­φο­ρι­κής, Ευρι­πί­δης Ανα­γνω­στά­κης.

Microsoft Showcase Shool: Μέρος μιας παγκό­σμιας κοι­νό­τη­τας

Ο νέος υπουρ­γός Παι­δείας, Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης, ανα­λαμ­βά­νο­ντας το χαρ­το­φυ­λά­κιο του, δήλωσε ότι «θα γίνει το πρώτο πλήρως ψηφιακό υπουρ­γείο, με απλού­στευση γρα­φειο­κρα­τι­κών δια­δι­κα­σιών, που δεν θα σας ταλαι­πω­ρεί».

Στο «Ροδίων Παιδεία», ακού­γο­ντας αυτές τις δηλώ­σεις, χαμο­γέ­λα­σαν καθώς νιώθουν ότι ο ψηφια­κός μετα­σχη­μα­τι­σμός είναι στη φύση τους – δεν είναι τυχαίο ότι από το σχολικό έτος 2022-2023, ανα­γνω­ρί­ζο­νται ως Microsoft Showcase School κι ανήκουν σε μία παγκό­σμια κοι­νό­τητα που αριθμεί 417 σχολεία.

«Είμαστε περή­φα­νοι που έχουμε επι­λε­γεί από τη Microsoft ως ένα σχολείο-πρότυπο. Αυτή η διά­κριση μάς εντάσ­σει στην ελίτ των MS Showcase Schools από περίπου 70 χώρες. Είμαστε ένα από τα 4 σχολεία στην Ελλάδα με αυτήν την ιδιό­τητα», δήλωσε ο διευ­θυ­ντής του Γυμνα­σίου Μάριος Χατζη­μι­χά­λης.

Τα MS Showcase Schools ξεχω­ρί­ζουν για τον ψηφιακό μετα­σχη­μα­τι­σμό που προ­ω­θούν και -όπως τόνισαν οι ιθύ­νο­ντες του σχολείου- «δημιουρ­γούν μαθη­σια­κές εμπει­ρίες για όλες τις μαθή­τριες και τους μαθητές, αξιο­ποιώ­ντας απο­τε­λε­σμα­τι­κές μεθό­δους διδα­σκα­λίας, καλές πρα­κτι­κές και σύγ­χρονα τεχνο­λο­γικά μέσα».

Η κάρτα των μαθητών και μια σειρά εφαρ­μο­γών

Ο Σπύρος Ατσι­κνού­δας είναι ο -επί 19 έτη- ΙΤ manager του σχο­λείου. Μία από τις και­νο­τό­μες δημιουρ­γίες του είναι η κάρτα που δια­θέ­τει κάθε μαθητής και αξιο­ποιεί στο εστια­τό­ριο και στο κυλι­κείο του σχο­λείου. Αυτή η εφαρ­μογή τρέχει από το 2018 – οι γονείς έχουν τη δυνα­τό­τητα να φορ­τώ­σουν χρήματα από τρα­πε­ζικό λογα­ρια­σμό στην κάρτα κι ο κάθε μαθητής να την αξιο­ποιεί για τις αγορές του.

Η και­νο­το­μία, ωστόσο, δεν τελειώ­νει εκεί. Με κάθε χρήση της κάρτας, ο γονέας λαμ­βά­νει email με τις λεπτο­μέ­ρειες της αγοράς, ενώ σε περί­πτωση που ο μαθητής έχει δια­τρο­φι­κές ιδιαι­τε­ρό­τη­τες, ο γονέας έχει τη δυνα­τό­τητα να ενη­με­ρώ­σει και μέσω της κάρτας να μπλο­κά­ρε­ται η αγορά σε περί­πτωση που ο μαθητής παραγ­γεί­λει κάτι που δεν πρέπει (π.χ. είναι αλλερ­γι­κός στη λακτόζη).

Στο «Ροδίων Παιδεία» είναι περή­φα­νοι για την κάρτα αυτή, καθώς -όπως λένε- μπορεί να χρη­σι­μο­ποι­η­θεί και ως μαθη­τική ταυ­τό­τητα, ενώ την περίοδο την παν­δη­μίας αξιο­ποι­ή­θηκε προ­κει­μέ­νου να γίνεται ο έλεγχος στην πύλη και στα σχολικά λεω­φο­ρεία για το αν είναι το τεστ covid ήταν θετικό ή αρνη­τικό.

Ο κ. Ατσι­κνού­δας τόνισε ότι ο βασικός στόχος είναι να «εξυ­πη­ρε­τούμε γονείς, εκπαι­δευ­τι­κούς και παιδιά χωρίς να υπάρχει η παρέμ­βαση από πολλά άτομα», με άλλα λόγια να απο­μειώ­νε­ται η γρα­φειο­κρα­τία και ο περιτ­τός χαμένος χρόνος.

Ο ίδιος είχε φτιάξει μια πλατ­φόρμα -το 2018- για να διευ­κο­λύ­νο­νται οι συνα­ντή­σεις γονέων και κηδε­μό­νων. «Πρό­κει­ται για εφαρ­μογή που χρη­σι­μο­ποιούμε στις ενη­με­ρω­τι­κές συνα­ντή­σεις γονέων με τους εκπαι­δευ­τι­κούς. Οι συνα­ντή­σεις γίνο­νται οργα­νω­μένα, με μηδε­νι­κούς χρόνους ανα­μο­νής».

Μιλώ­ντας με τους ανθρώ­πους του σχο­λείου, αντι­λαμ­βά­νε­σαι ότι έχουν μία… εχθρική διάθεση απέ­να­ντι στον άνευ λόγου χαμένο χρόνο. Μεταξύ άλλων έχουν δημιουρ­γή­σει μια εφαρ­μογή την οποία αξιο­ποιούν οι εκπαι­δευ­τι­κοί για οργα­νώ­νουν τις εκδη­λώ­σεις τους. Όλα γίνο­νται ηλε­κτρο­νικά. «Με ένα κουμπί μπορείς να ενη­με­ρώ­σεις όλα τα τμήματα τι πρέπει να κάνουν», μας λέει ο Διευ­θυ­ντής του Δημο­τι­κού Σχο­λείου κ. Διο­νύ­σης Σπα­νό­που­λος.

«Για το πρό­γραμμα της εβδο­μά­δας έχουμε άλλη εφαρ­μογή», μας λέει η μαθη­μα­τι­κός Σταυ­ρούλα Αρνι­θε­νού, και εξηγεί: «Είναι ένα εσω­τε­ρικό social media, δικό μας, το οποίο αξιο­ποιούμε για real time επι­κοι­νω­νία, για όποια πλη­ρο­φο­ρία θέλουμε, για οτι­δή­ποτε.

Υπάρχει επίσης η RP ατζέντα, μια πλατ­φόρμα δικής τους κατα­σκευής. Αν ένας εκπαι­δευ­τι­κός ή μαθητής θέλει να ανε­βά­σει κάτι στα social media και στην εφη­με­ρίδα του σχο­λείου, αναρτά εκεί τη δράση του (μία φωτο­γρα­φία, μία περι­γραφή), αυτό πάει απευ­θείας στους υπεύ­θυ­νους, δια­μορ­φώ­νε­ται ένα ημε­ρο­λό­γιο και κατόπιν ανε­βά­ζουν περιε­χό­μενο στα social media και στο ηλε­κτρο­νικό περιο­δικό του σχο­λείου.

Και οι εφαρ­μο­γές συνε­χί­ζο­νται: «Το e-tickets μας βοηθά ώστε αν υπάρχει κάποιο πρό­βλημα, για παρά­δειγμα ένας σπα­σμέ­νος σωλήνας, και το δει κάποιος εκπαι­δευ­τι­κός, στέλνει άμεσα ενη­μέ­ρωση στον υπεύ­θυνο συντή­ρη­σης, ανε­βά­ζο­ντας ακόμα και φωτο­γρα­φία ώστε να επι­λυ­θεί άμεσα», λέει ο φυσικός και διευ­θυ­ντής οργά­νω­σης και Διοί­κη­σης του σχο­λείου, Βλάσης Τσίννας.

Ο ίδιος ανα­φέ­ρει ότι «υπάρχει και ο “Συν­δε­τή­ρας“, που είναι το ΜΜΕ του σχο­λείου, το οποίο τρέχει δημο­σιο­γρα­φική ομάδα μαθητών με επι­κε­φα­λής έναν καθη­γητή φιλό­λογο. Και σε αυτή την περί­πτωση αξιο­ποιεί­ται η αιχμή της τεχνο­λο­γίας, καθώς η επι­κοι­νω­νία είναι σύγ­χρονη και κυρίως ασύγ­χρονη μέσω των εργα­λείων της Microsoft, όπως το OneNote και το Teams. Για παρά­δειγμα, ακόμα και μία ομάδα παιδιών μπορεί να δου­λέ­ψει ταυ­τό­χρονα πάνω στο ίδιο αρχείο».

Από την πλευρά της, η Διευ­θύ­ντρια του Νηπια­γω­γείου, Σταυ­ρούλα Μαρά­ντου, ανα­φέ­ρει: «Σε ειδική ηλε­κτρο­νική πλατ­φόρμα οι γονείς του Παι­δι­κού Σταθμού και του Νηπια­γω­γείου ενη­με­ρώ­νο­νται εύκολα και γρήγορα για τις καθη­με­ρι­νές δράσεις, τις εβδο­μα­διαίες εκπαι­δευ­τι­κές εκδρο­μές, την πρόοδο των παιδιών τους μέσω περι­γρα­φι­κής αξιο­λό­γη­σης, το εβδο­μα­διαίο πρό­γραμμα σε όλα τα μαθή­ματα, την καθη­με­ρινή δια­τροφή τους και διάθεση, την ώρα που ανέ­βη­καν στο σχολικό λεω­φο­ρείο αλλά και την άφιξή τους στο σχολείο. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί ο γονέας να έχει μια πλήρη εικόνα για την καθη­με­ρι­νό­τητα του παιδιού του».

One to one:  Ενα νέο μοντέλο διδα­σκα­λίας

Μία από τις τρέ­χου­σες και­νο­το­μίες του «Ροδίων Παιδεία» είναι το μοντέλο διδα­σκα­λίας “One to One Devices and Learning”, που ξεκί­νησε εφέτος από την Α’ Γυμνα­σίου και αφορά σε εντός της τάξης διδα­σκα­λία, με τη χρήση προ­σω­πι­κού υπο­λο­γι­στή με αυξη­μέ­νες δυνα­τό­τη­τες από κάθε μαθητή.

Η επι­δί­ωξη είναι οι μαθητές να φτάσουν στη γνώση μέσω μιας δια­δι­κα­σίας που εμπε­ριέ­χει ατομική προ­σπά­θεια και αλλη­λε­πί­δραση εντός της τάξης. Με τον τρόπο αυτό «ο μαθητής έχει τη δυνα­τό­τητα να αλλη­λε­πι­δρά με το εκπαι­δευ­τικό υλικό, ο εκπαι­δευ­τι­κός να αλλη­λε­πι­δρά καλύ­τερα με τους μαθητές και οι μαθητές μεταξύ τους».

Ο κ. Χατζη­μι­χά­λης εξηγεί τη μέθοδο με ένα παρά­δειγμα: «Οι μαθητές έχουν τη δυνα­τό­τητα να παρα­κο­λου­θή­σουν ένα βίντεο που αφορά στη μάχη του Μαρα­θώνα, και με βάση αυτό καλού­νται να απα­ντή­σουν σε ερω­τή­σεις του εκπαι­δευ­τι­κού. Τι δια­φο­ρε­τικό προ­σφέ­ρει αυτό το μοντέλο διδα­σκα­λίας; Το βίντεο δεν προ­βάλ­λε­ται από μία κοινή οθόνη. Σε αυτήν την περί­πτωση, ενδε­χο­μέ­νως κάποιοι μαθητές να ξεχα­στούν, να αφαι­ρε­θούν, να χαθεί η ροή με απο­τέ­λε­σμα να μην μπορούν να αντα­πο­κρι­θούν και να απο­μο­νω­θούν».

«Οι μαθητές παρα­κο­λου­θούν με τα ακου­στικά τους, τρέχουν όσες φορές θέλουν το βίντεο, το επα­νε­ξε­τά­ζουν, ασχο­λού­νται όσο χρεια­στεί. Το μοντέλο διδα­σκα­λίας σέβεται το μαθη­σιακό προφίλ κάθε παιδιού και τον χρόνο με τον οποίο προ­σεγ­γί­ζει το υλικό. Τα παιδιά γίνο­νται πιο προ­σε­κτικά καλ­λιερ­γούν δεξιό­τη­τες, όπως να μαθαί­νουν να αξιο­ποιούν πηγές. Με αυτό τον τρόπο πετυ­χαί­νουμε την καθο­λική συμ­μέ­τοχή τους. Κατά τη διάρ­κεια του μαθή­μα­τος ο εκπαι­δευ­τι­κός έχει άμεση επαφή με κάθε μαθητή, και το προϊόν που παράγει. Μπορεί να παρεμ­βαί­νει, άμεσα, να διορ­θώ­νει αν χρεια­στεί, να προ­τεί­νει πηγές, να κατευ­θύ­νει απο­τε­λε­σμα­τικά όταν είναι η κατάλ­ληλη στιγμή να το κάνει. Όλα αυτά δια­δρα­μα­τί­ζο­νται στον φυσικό χώρο εκπαί­δευ­σης», υπο­γραμ­μί­ζει ο διευ­θυ­ντής του Γυμνα­σίου.

Σημειώ­νε­ται ότι από τη σχολική χρονιά 2018-19 τρέχουν το ψηφιακό τετρά­διο «OneNote», μία εφαρ­μογή που περι­λαμ­βά­νει τα ψηφιακά τετρά­δια μαθητών για εξα­το­μι­κευ­μένη μάθηση.

Ο εκπαι­δευ­τι­κός εκεί έχει το υλικό των μαθη­μά­των του για να το μοι­ρά­ζε­ται άμεσα με τους μαθητές του. Δια­θέ­τει, επίσης, έναν δια­δι­κτυακό κοι­νό­χρη­στο πίνακα – όπου σημειώ­νει με τη γραφίδα του.

«Διδά­σκουμε και διά του παρα­δείγ­μα­τος»

Ο Γενικός Διευ­θυ­ντής του σχο­λείου, Κυριά­κος Κυρια­κού­λης, τόνισε ότι η δημιουρ­γία αυτού του σχο­λείου ήταν ένα «όνειρο παι­διό­θεν» και όταν το πλήρωμα του χρόνου έφτασε, «πέντε άνθρω­ποι με συνα­ντί­ληψη, πολύ δεμένοι μεταξύ μας, ανοί­ξαμε ένα σχολείο», στο οποίο οι βασικοί άξονες είναι δύο: Το καλό κλίμα και η λει­τουρ­γι­κό­τητα. «Θέλουμε να διδά­σκουμε και διά του παρα­δείγ­μα­τος».

Η διοί­κηση του σχο­λείου προ­τάσ­σει τη διάθεση της να επεν­δύει συνεχώς στο καλό κλίμα και να βοηθά τους ανθρώ­πους να εξε­λίσ­σο­νται.

«Αξιο­λο­γού­μα­στε διαρκώς οι πάντες» λέει ο κ. Κυρια­κού­λης και σημειώ­νει «γι’ αυτό συνερ­γα­στή­καμε με την Culture Amp, μια πολυ­ε­θνική εται­ρεία εγνω­σμέ­νης αξίας, προ­κει­μέ­νου να μετρη­θεί το εργα­σιακό κλίμα και η κουλ­τούρα και να αξιο­λο­γη­θούν οι συντο­νι­στές, διευ­θυ­ντές και άτομα σε θέσεις ηγεσίας – μία πρα­κτική που θα παγιω­θεί. Στις ανώ­νυ­μες έρευνες κλί­μα­τος και κουλ­τού­ρας, οι εργα­ζό­με­νοι από τις μετρή­σεις απέ­δει­ξαν ότι δια­θέ­τουν αφο­σί­ωση, δέσμευση, υψηλό βαθμό εμπλο­κής και αλλη­λε­πί­δραση που υπερ­βαί­νει κατά 10 μονάδες τον αντί­στοιχο μέσο όρο Education Management της Ευρώπης».

Ο κ. Κυρια­κού­λης προ­σθέ­τει: «Χωρίς αξιο­λό­γηση, όποιο πρό­γραμμα κι αν κάνεις είναι σπατάλη. Αυτή την κουλ­τούρα την έχουμε εφαρ­μό­σει από την 1η ημέρα».

«Αν θέλουμε να βοη­θή­σουμε την ίδια μας τη χώρα, δεν υπάρχει άλλος δρόμος. Η όποια ανά­πτυξη ανά­πτυξη συνάδει με το επίπεδο της εκπαί­δευ­σης. Ερχό­μα­στε κάθε μέρα σε επαφή με νέα παιδιά, μας κατα­θέ­τουν τα όνειρα τους για ένα καλύ­τερο μέλλον, πρέπει να είμαστε τόσο καταρ­τι­σμέ­νοι για να απο­γειώ­σουμε αυτά τα όνειρα, όχι να τα κατα­στρέ­ψουμε», σημεί­ωσε ο  Βλάσης Τσίννας.

«Πρέπει να απο­φευ­χθεί η φράση ότι “καλός είναι, θέλει πιο πολύ διά­βα­σμα“. Από το νηπια­γω­γείο ελέγ­χουμε τις δεξιό­τη­τες του μαθητή, ελέγ­χουμε όχι μόνο τις μαθη­σια­κές δυνα­τό­τη­τες, αλλά και στοι­χεία της προ­σω­πι­κό­τη­τάς του μέσω της αλλη­λε­πί­δρα­σης με τους άλλους μαθητές και τους εκπαι­δευ­τι­κούς», συμπλη­ρώ­νει ο κ. Κυρια­κού­λης.

Ο κ. Τσίννας υπο­γραμ­μί­ζει το πόσο επι­κε­ντρω­μέ­νοι είναι στην αξιο­ποί­ηση της τεχνο­λο­γίας. «Παίρ­νουμε την εμπει­ρία του εξω­τε­ρι­κού και την προ­σαρ­μό­ζουμε στις δικές μας ανάγκες. Η τεχνο­λο­γία μπορεί να αλλάξει απί­στευτα την εκπαί­δευση και έχει απε­ριό­ρι­στες δυνα­τό­τη­τες για να ετοι­μά­ζουμε τους πολίτες του 21ου αιώνα».

Πηγή kathimerini.gr