Κώστας Τσιάρας: Τα τρία στάδια της Εθνικής Στρατηγικής για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας στον πρωτογενή τομέα 

 

Με κεντρικό μήνυμα την ανάγκη για ένα συγκρο­τη­μένο εθνικό σχέδιο δια­χεί­ρι­σης υδάτων, ο Υπουρ­γός Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων Κώστας Τσιάρας τοπο­θε­τή­θηκε στο Greek Water Summit 2025, τονί­ζο­ντας ότι «το νερό δεν είναι απλώς φυσικός πόρος – είναι το θεμέλιο κάθε βιώ­σι­μης πολι­τι­κής για την αγρο­τική παρα­γωγή και την ανθε­κτι­κό­τητα της χώρας».

«Δεν νοείται παρα­γωγή σε κανένα επίπεδο και σε καμία, θα έλεγα, διά­σταση όταν δεν υπάρχει αρδευ­τικό νερό. Άρα, λοιπόν, είναι ζωτικά συν­δε­δε­μένο το να έχουμε αρδευ­τικό νερό με την πραγ­μα­τική παρα­γωγή», είπε ο κ. Τσιάρας, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι η ολο­κλη­ρω­μένη εθνική στρα­τη­γική που ανα­πτύσ­σε­ται στη­ρί­ζε­ται σε τρεις άξονες:

Τη δημιουρ­γία περι­φε­ρεια­κών Οργάνων Δια­χεί­ρι­σης των υδά­τι­νων πόρων

Την υλο­ποί­ηση του προ­γράμ­μα­τος ΥΔΩΡ 2.0 ύψος 4 δις ευρώ

Την ορθο­λο­γική δια­χεί­ριση των πόρων της ΚΑΠ με την κατα­σκευή κομ­βι­κών εγγειο­βελ­τιω­τι­κών έργων.

Όπως τόνισε, «για πρώτη φορά και εδώ νομίζω ότι είναι το κρίσιμο, δεν αντι­με­τω­πί­ζουμε το νερό ως πρό­βλημα, αλλά ως βασική υποδομή ανά­πτυ­ξης»

Ο κ. Τσιάρας ανέ­δειξε τη μετά­βαση της κυβερ­νη­τι­κής στρα­τη­γι­κής από την απο­σπα­σμα­τική αντι­με­τώ­πιση στην ολι­στική δια­χεί­ριση του νερού, με αφε­τη­ρία τη δια­πί­στωση που ανα­δεί­χθηκε μετά την κατα­στρο­φική κακο­και­ρία Daniel: το κύριο πρό­βλημα της Θεσ­σα­λίας και της χώρας δεν είναι οι πλημ­μύ­ρες, αλλά η έλλειψη νερού.

 

Νέοι Περι­φε­ρεια­κοί Οργα­νι­σμοί Δια­χεί­ρι­σης Υδάτων

Ο Υπουρ­γός ανα­φέρ­θηκε στη σύσταση ενιαίων Οργα­νι­σμών Δια­χεί­ρι­σης Υδάτων σε κάθε Περι­φέ­ρεια, υπεν­θυ­μί­ζο­ντας ότι ήδη η αρχή έγινε από τη Θεσ­σα­λία, με τη σύσταση του ΟΔΥΘ. Οι οργα­νι­σμοί αυτοί συγκε­ντρώ­νουν αρμο­διό­τη­τες που έως σήμερα ήταν δια­σκορ­πι­σμέ­νες σε ΤΟΕΒ, ΓΟΕΒ και άλλους τοπι­κούς φορείς, δημιουρ­γώ­ντας ένα ενιαίο, επαγ­γελ­μα­τικό και ανα­πτυ­ξιακό πλαίσιο.

Όπως τόνισε:

Απλο­ποιεί­ται το σημε­ρινό πολύ­πλοκο σύστημα,

Βελ­τιώ­νε­ται η συντή­ρηση και η επι­χει­ρη­σιακή ετοι­μό­τητα των υπο­δο­μών,

Προ­ω­θεί­ται η συνερ­γα­σία με Δήμους, Περι­φέ­ρειες, ΔΕΥΑ και ΕΥΔΑΠ/ΕΥΑΘ,

 

Μετά τη Θεσ­σα­λία, ανά­λο­γοι οργα­νι­σμοί θα συστα­θούν στην Κρήτη, την Πελο­πόν­νησο και τη Δυτική Ελλάδα.

«Με αυτόν τον τρόπο θα δώσουμε τη δυνα­τό­τητα δημιουρ­γίας περι­φε­ρεια­κών κεντρι­κών οργα­νι­σμών δια­χεί­ρι­σης του αρδευ­τι­κού νερού, για να υπάρχει μια ολι­στική αντι­με­τώ­πιση και για να μπο­ρούμε με αυτόν τον τρόπο να έχουμε ακόμη μεγα­λύ­τερο απο­τέ­λε­σμα», είπε ο ΥπΑΑΤ.

Πρό­γραμμα “Ύδωρ 2.0” – Επέν­δυση 4 δισ. ευρώ

Ο κ. Τσιάρας έδωσε έμφαση στην εξοι­κο­νό­μηση υδά­τι­νων πόρων μέσα από την ορθο­λο­γική δια­χεί­ρισή τους και σημεί­ωσε ότι με την υλο­ποί­ηση του προ­γράμ­μα­τος “Ύδωρ 2.0”, ύψους 4 δισ. ευρώ μέσω ΣΔΙΤ, κατα­σκευά­ζο­νται και υπόγεια δίκτυα άρδευ­σης υψηλής από­δο­σης, «είναι έργα τα οποία αυξά­νουν την απόδοση, μειώ­νουν τις απώ­λειες, βεβαίως περιο­ρί­ζουν το κόστος παρα­γω­γής για τους αγρότες μας, γιατί αυτό είναι και το βασικό ζητού­μενο το οποίο μας αφορά», σημεί­ωσε ο κ. Τσιάρας.

Ο Υπουρ­γός παρου­σί­ασε, επίσης, δράσεις προς την ίδια κατεύ­θυνση, οι οποίες εντάσ­σο­νται στο Στρα­τη­γικό Σχέδιο της ΚΑΠ και στην ορθο­λο­γική χρήση των πόρων της Κοινής Αγρο­τι­κής Πολι­τι­κής:

500 εκατ. ευρώ σε μεγάλες υπο­δο­μές άρδευ­σης με δικαιού­χους τις Περι­φέ­ρειες (η πρό­σκληση έχει ήδη δημο­σιευ­θεί),

Πρό­γραμμα μικρών εγγειο­βελ­τιω­τι­κών έργων σε συνερ­γα­σία με Δήμους (προ­κή­ρυξη το φθι­νό­πωρο 2025).

«Γίνεται πραγ­μα­τικά ένας πολύ σημα­ντι­κός σχε­δια­σμός σε συνερ­γα­σία με το Υπουρ­γείο Υπο­δο­μών και Μετα­φο­ρών και με το Υπουρ­γείο Πολι­τι­κής Προ­στα­σίας, με στόχο την ολο­κλή­ρωση ημι­τε­λών έργων ή να κάνουμε κάποια έργα απο­λύ­τως λει­τουρ­γικά. Το τελευ­ταίο χρονικό διά­στημα ξεδι­πλώ­νε­ται μια στρα­τη­γική και υλο­ποιεί­ται ένας σχε­δια­σμός ο οποίος τα επόμενα χρόνια θα δώσει τη δυνα­τό­τητα της δια­σφά­λι­σης ικα­νο­ποι­η­τι­κών πόρων για το αρδευ­τικό νερό και βεβαίως τη βιω­σι­μό­τητα που θέλουμε για το πρω­το­γενή τομέα, ο οποίος απορ­ροφά το 80% – 85% των υδά­τι­νων πόρων», συμπλή­ρωσε ο κ. Τσιάρας.

Ψηφιο­ποί­ηση, και­νο­το­μία και βιω­σι­μό­τητα στην άρδευση

Ο κ. Τσιάρας περιέ­γραψε τις βασικές κατευ­θύν­σεις για την ψηφιακή και τεχνο­λο­γική μετά­βαση της δια­χεί­ρι­σης νερού, με:

Εκσυγ­χρο­νι­σμό και υπο­γειο­ποί­ηση αρδευ­τι­κών δικτύων,

Ψηφιακή παρα­κο­λού­θηση κατα­νά­λω­σης,

Επα­να­χρη­σι­μο­ποί­ηση νερού από ΚΕΛ (π.χ. Ανα­το­λική Αττική),

Τεχνι­κές όπως η στάγδην άρδευση και οι μικροί ψεκα­στή­ρες,

Τεχνητή νοη­μο­σύνη και ανάλυση δεδο­μέ­νων για πρόληψη φαι­νο­μέ­νων.

Μέλημα της κυβέρ­νη­σης, τόνισε ο Υπουρ­γός, είναι «να κάνουμε συγκε­κρι­μένα βήματα προ­κει­μέ­νου, αφενός με να δια­σφα­λί­σουμε τη βιω­σι­μό­τητα και την αρδευ­τι­κό­τητα χωρίς, ωστόσο, να θυσιά­σουμε την παρα­γω­γι­κό­τητα».

Έμφαση σε απο­μα­κρυ­σμέ­νες περιο­χές και νησιά

Παράλ­ληλα ο κ. Τσιάρας ανα­φέρ­θηκε στον ενι­σχυ­μένο ρόλο της Εθνικής Ρυθ­μι­στι­κής Αρχής Απο­βλή­των Ενέρ­γειας και Υδάτων και στον ολο­κλη­ρω­μένο σχε­δια­σμό που υπάρχει και ο οποίος, μεταξύ άλλων, περι­λαμ­βά­νει:

Συνερ­γα­σίες μεταξύ ΕΥΔΑΠ/ΕΥΑΘ και ΔΕΥΑ ή περι­φε­ρεια­κών οργα­νι­σμών,

Επέ­κταση των έργων ύδρευ­σης στα νησιά και τις ορεινές περιο­χές,

Ανά­πτυξη μονάδων αφα­λά­τω­σης με επα­να­χρη­σι­μο­ποί­ηση λυμάτων.

Ευρω­παϊκή στρα­τη­γική και επεν­δύ­σεις

Η Ελλάδα συμ­με­τέ­χει ενεργά στη νέα ευρω­παϊκή στρα­τη­γική για την ασφά­λεια του νερού:

Με στόχο βελ­τί­ωση της απο­δο­τι­κό­τη­τας κατά 10% έως το 2030,

Με συμ­με­τοχή στο επεν­δυ­τικό πλαίσιο της ΕΤΕπ για έργα ύδατος ύψους 15 δισ. ευρώ ως το 2027.

Σε αυτήν την προ­σπά­θεια σημα­ντι­κός είναι ο ρόλος του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ ο οποίος ενι­σχύ­ε­ται με στόχο να προ­σφέ­ρει:

Εκπαί­δευση αγροτών στη χρήση “έξυπνων” αρδευ­τι­κών συστη­μά­των,

Υπο­στή­ριξη βιώ­σι­μων μεθόδων καλ­λιέρ­γειας με λιγό­τε­ρες εισροές,

Μετά­δοση τεκ­μη­ριω­μέ­νων δεδο­μέ­νων στο σχε­δια­σμό αγρο­τι­κής πολι­τι­κής.

Παράλ­ληλα, επε­κτεί­νε­ται η παρου­σία του ΕΛΓΟ σε περιο­χές με αυξη­μέ­νες κλι­μα­τι­κές προ­κλή­σεις.

Στρα­τη­γική ανθε­κτι­κό­τη­τας και πρό­βλε­ψης

Τέλος, ο Υπουρ­γός επι­σή­μανε την ανάγκη χρήσης προηγ­μέ­νων μοντέ­λων πρό­γνω­σης και climate analytics για την αντι­με­τώ­πιση παρα­τε­τα­μέ­νων ξηρα­σιών και πλημ­μυ­ρι­κών φαι­νο­μέ­νων.

«Το πώς θα δια­χει­ρι­στούμε το αρδευ­τικό νερό κατα­να­λώ­νο­ντας το λιγό­τερο δυνατό με την ίδια ή και με ακόμη μεγα­λύ­τερη απόδοση παρα­γω­γής, είναι ένα μεγάλο ζητού­μενο και το μεγάλο στοί­χημα της εποχής μας», τόνισε ο Υπουρ­γός, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι η κυβέρ­νηση δια­θέ­τει πλέον την πολι­τική βούληση, τα εργα­λεία και την ευθύνη να υλο­ποι­ή­σει αυτό το σχέ

διο με τη συνερ­γα­σία όλων των εμπλε­κό­με­νων φορέων.