Αρχιεπίσκοπος Αλβανίας Αναστάσιος: Η αλληλεγγύη θα νικήσει την πανδημία

Η φωνή του Αρχιε­πι­σκό­που Αλβα­νίας Ανα­στα­σίου από την άλλη άκρη της τηλε­φω­νι­κής γραμμής εκπέ­μπει όπως πάντα γαλήνη και σοφία. Είτε διά ζώσης είτε εκ του μακρό­θεν η παρου­σία του λει­τουρ­γεί κατευ­να­στικά σε όλες τις δύσκο­λες συγκυ­ρίες, πόσο μάλλον σε αυτήν την πρω­τό­γνωρη κατά­σταση που βιώ­νουμε σε παγκό­σμιο επίπεδο. Ο ίδιος ευρί­σκε­ται επίσης σε περιο­ρι­σμό, βλέ­πο­ντας την καθη­με­ρι­νό­τητά του να έχει αλλάξει άρδην: «Και εδώ στην Αλβανία συντο­νι­ζό­μα­στε με τις κυβερ­νη­τι­κές εντολές και τις υγειο­νο­μι­κές οδηγίες. Επι­κοι­νώ­νησα εγκαί­ρως με τα μέλη της Ιεράς Συνόδου και λάβαμε τις ενδε­δειγ­μέ­νες απο­φά­σεις, σχετικά με τη λει­τουρ­γική, εκπαι­δευ­τική, κατη­χη­τική και φιλαν­θρω­πική δια­κο­νία της Εκκλη­σίας μας. Εκείνο το οποίο έχω μάθει στη μακρο­χρό­νια πορεία μου είναι, ζητώ­ντας τη βοήθεια του Θεού, να αναζητώ νέα μονο­πά­τια διε­ξό­δων μέσα στις χαρά­δρες των δυσκο­λιών».

Τον ρωτώ αν η ανα­γκα­στική κοι­νω­νική απο­στα­σιο­ποί­ηση για εμάς τους πολίτες έχει τα χαρα­κτη­ρι­στικά ενός παρο­δι­κού μονα­χι­σμού. «Αξίζει να θυμη­θούμε ότι ο Ορθό­δο­ξος μονα­χι­σμός, στον οποίο ανα­φερ­θή­κατε, διέ­πε­ται από τρεις βασικές αρχές: την υπακοή, την εγκρά­τεια και την ακτη­μο­σύνη. Κάτι θα μπο­ρούσε να ληφθεί υπόψη από τη σημα­ντική αυτή παρά­δοση, όπως: υπακοή στους υπεύ­θυ­νους για την αντι­με­τώ­πιση της κρίσεως, υπακοή στους ειδι­κούς επι­στή­μο­νες που ασχο­λού­νται με τη θερα­πεία και την έρευνα, υπακοή στην εντολή “Μένουμε σπίτι”. Ας γίνει το σπίτι το ασκη­τή­ριό μας. Δεν είναι εύκολο. Ο κίν­δυ­νος διε­νέ­ξεων και συγκρού­σεων από τον περιο­ρι­σμό παρα­μο­νεύει. Παρα­μέ­νο­ντας στο σπίτι μας, ας μην απο­μο­νω­θούμε. Ας ενι­σχύ­ουμε ο ένας τον άλλον με λόγο, με σιωπή στοργής και πρό­σχαρη διάθεση».

Αγώνας ελευ­θε­ρίας

«Προσοχή, όμως», επι­ση­μαί­νει, «να μην περιο­ρι­στούμε στην οικο­γέ­νειά μας. Υπάρ­χουν πολλοί, οι οποίοι αντι­με­τω­πί­ζουν μεγα­λύ­τε­ρες δυσκο­λίες. Μπο­ρούμε να τους προ­σεγ­γί­ζουμε με τα σύγ­χρονα μέσα ηλε­κτρο­νι­κής επι­κοι­νω­νίας. Επείγει να μετά­σχουμε σε αυτόν τον αγώνα ελευ­θε­ρίας από τον φόβο που πλα­νιέ­ται γύρω μας. Τέλος, ας γίνουμε πιο λιτοί στον καθη­με­ρινό μας βίο. Η αναφορά σας στον μονα­χι­σμό φέρνει στη σκέψη μου έναν θαυ­μά­σιο ορισμό από τη Φιλο­κα­λία: “Mοναχός ἐστιν ὁ πάντων χωρι­σθείς καί πᾶσι συνῃρ­μο­σμέ­νος”. (Μοναχός είναι αυτός που έχει απο­χω­ρι­στεί τα πάντα, αλλά είναι αρμο­νικά συν­δε­δε­μέ­νος με τους πάντες».

Πώς μπο­ρούμε να κατα­πο­λε­μή­σουμε το διαρκές καθε­στώς φόβου που ήρθε με την παν­δη­μία; «Ο φόβος, πράγ­ματι, είναι πολύ επι­κίν­δυ­νος σύμ­βου­λος», υπο­γραμ­μί­ζει ο Μακα­ριώ­τα­τος. «Διεισ­δύει με ποι­κί­λους τρόπους στη σκέψη και στη βούλησή μας, μειώ­νο­ντας την αντοχή μας. Πιστεύω ότι το σύν­δρομο του φόβου αντι­με­τω­πί­ζε­ται με πίστη στον Θεό της Αγάπης και με την έμπρα­κτη αγάπη: «Φόβος οὐκ ἔστιν ἐν τῇ ἀγάπῃ, ἀλλ’ ἡ τελεία ἀγάπη ἔξω βάλλει τόν φόβον» (Α΄ Ἰω. 4:18), έχει απο­κα­λύ­ψει ο ευαγ­γε­λι­στής Ιωάννης. Οι Χρι­στια­νοί πιστεύ­ουμε ότι η συναί­σθηση της παρου­σίας του Θεού μας ελευ­θε­ρώ­νει από κάθε φόβο. «Ἐὰν γὰρ καὶ πορευθῶ ἐν μέσῳ σκιᾶς θανάτου, οὐ φοβη­θή­σο­μαι κακά, ὅτι σὺ μετ᾿ ἐμοῦ εἶ», τονίζει ο Ψαλ­μω­δός. Και ο ποιητής Ιωάννης Πολέμης προ­σθέ­τει: «Μη φοβη­θείς αυτόν που στήριξε στην πίστη επάνω την ελπίδα, τον είδα στη ζωή να μάχεται, μα πάντα ανίκητο τον είδα».

Ακόμα όμως και αν κάποιος απο­διώ­ξει την αγωνία για τον ιό, μένει με τις δυσοί­ω­νες σκέψεις για το μέλλον της οικο­νο­μίας σε μια στιγμή που φαι­νό­ταν πως θα υπάρξει ανά­καμψη. Πώς θα το αντι­με­τω­πί­σουμε; «Κατ’ αρχήν να μην αφήσουν αυτές οι δυσοί­ω­νες σκέψεις να γίνουν “νοι­κο­κυ­ραίοι” στον νου τους», υπο­στη­ρί­ζει. «Προ­φα­νώς το πρό­βλημα υφί­στα­ται. Η παν­δη­μία αυτή δεν δια­σπεί­ρει μόνο την αρρώ­στια, αλλά προ­κα­λεί και ευρύ­τε­ρες οικο­νο­μι­κές επι­πλο­κές. Ιδιαί­τερα κατα­στρο­φι­κές για χώρες που πρό­σφατα έχουν περάσει οικο­νο­μική κρίση, όπως η Ελλάδα ή χώρες με περιο­ρι­σμένη οικο­νο­μία, όπως η Αλβανία. Ευχό­μα­στε όλες οι κυβερ­νή­σεις να πάρουν τις ορθές απο­φά­σεις. Οι πλου­σιό­τε­ρες χώρες οφεί­λουν να βοη­θή­σουν τις φτω­χό­τε­ρες, που θα υπο­στούν οξύτερα οικο­νο­μικά και κοι­νω­νικά προ­βλή­ματα. Οι κατέ­χο­ντες τον παγκό­σμιο πλούτο –πολυ­ε­θνι­κές εται­ρείες, κοι­νο­πρα­ξίες, οργα­νι­σμοί, ιδρύ­ματα, φυσικά πρόσωπα– οφεί­λουν να συν­δρά­μουν με γεν­ναιο­δω­ρία».

Συνε­χί­ζει: «Αυτόν τον καιρό ο κορω­νο­ϊός μοιάζει να συμ­βου­λεύει: “Επα­νε­ξε­τά­στε τις αξίες και τον τύπο του ανθρω­πι­σμού που καυ­χά­σθε ότι έχετε. Ολη η ανθρω­πό­τητα είστε μια οικο­γέ­νεια”. Για τη θερα­πευ­τική αγωγή και την αντι­με­τώ­πιση νέας έξαρσης της παν­δη­μίας δεν μπορεί καμία χώρα μόνη της να τα επι­τύ­χει. Η ίδια αρχή πρέπει να ισχύσει και για την υπέρ­βαση της οικο­νο­μι­κής κρίσεως. Αυτή, βεβαίως, η δια­πί­στωση υπο­νο­μεύ­ε­ται από ποικίλα ατομικά, κοι­νω­νικά, εθνικά συμ­φέ­ρο­ντα. Προ­σω­πικά, όμως, πιστεύω ότι η αλήθεια τόσο στην επι­στήμη όσο και στην κοι­νω­νική ζωή έχει τη δική της δυνα­μική. Και τελικώς επι­κρα­τεί».

«Καθώς πλη­σιά­ζει το Πάσχα, ας προ­σπα­θή­σουμε να ζήσουμε βαθύ­τερα τη χρι­στια­νική εμπει­ρία, που οδηγεί από τον πόνο του Σταυρού και από την οδύνη του Πάθους στην αγαλ­λί­αση της Ανα­στά­σεως. Καλή Ανά­σταση, με το πασχα­λινό φως της ειρήνης και της ελπίδας στην καρδιά μας», λέει ο Αρχιε­πί­σκο­πος Ανα­στά­σιος. INTIME NEWS

Πρω­τό­γνω­ρος πόλεμος

Προ­σθέ­τει: «Οι δύο παγκό­σμιοι πόλεμοι επέ­φε­ραν ριζικές αλλαγές στη ζωή της ανθρω­πό­τη­τος. Ανέ­τρε­ψαν συμ­μα­χίες, φιλο­δο­ξίες, οικο­νο­μι­κές θεωρίες. Πιστεύω ότι και αυτός ο πρω­τό­γνω­ρος παγκό­σμιος πόλεμος θα συμ­βά­λει στην ανα­θε­ώ­ρηση των αξιών και των προ­τε­ραιο­τή­των μας. Μετά τον Β΄ Παγκό­σμιο Πόλεμο υπήρξε μια σειρά δια­κη­ρύ­ξεων περί ανθρω­πί­νων δικαιω­μά­των με έμφαση στα ατομικά. Είναι προ­φα­νές ότι τώρα με αυτόν απαι­τού­νται δια­κη­ρύ­ξεις για τις ανθρώ­πι­νες υπο­χρε­ώ­σεις, τις τερά­στιες ευθύνες για την κατα­στροφή του περι­βάλ­λο­ντος και την κλι­μα­τική αλλαγή».

Η πίστη, το πιο απο­τε­λε­σμα­τικό αντί­δοτο σε κάθε μορφή φόβου

«Σκέ­πτο­μαι ότι η παν­δη­μία έχει αιφ­νι­διά­σει τα επι­τε­λεία των μεγάλων κρατών. Δεν προ­έ­βλε­ψαν αυτόν τον αθέατο ακά­θε­κτο εχθρό. Είμαι πεπει­σμέ­νος ότι μόνο μια παναν­θρώ­πινη επι­στρά­τευση αλλη­λεγ­γύης θα νικήσει την παν­δη­μία και τις παρε­νέρ­γειές της. Επι­βάλ­λε­ται να επα­νε­ξε­τά­σουμε τη σημασία του περιώ­νυ­μου ανθρω­πι­σμού. Μας χρειά­ζε­ται ένας ανθρω­πι­σμός, ο οποίος σέβεται την ψυχο­σω­μα­τική ενότητα του ανθρώ­που και όλο το ανθρώ­πινο γένος και που εξα­σφα­λί­ζει τη δικαιο­σύνη για όλους ανε­ξαρ­τή­τως τους ανθρώ­πους. Το ιδανικό για την πορεία της ανθρω­πό­τη­τος δεν μπορεί να είναι το δίκαιο του ισχυρού και η παγκο­σμιο­ποί­ηση της τεχνο­λο­γίας ή της οικο­νο­μίας, αλλά η παγκο­σμιο­ποί­ηση της αλλη­λεγ­γύης. Και εδώ θεωρώ ότι η συμβολή της θρη­σκείας είναι καθο­ρι­στική».

Ο Μακα­ριώ­τα­τος συμπλη­ρώ­νει: «Η ανθρώ­πινη ψυχή ανα­ζη­τεί αυθόρ­μητα σε κρί­σι­μες ώρες πόνου κατα­φύ­γιο, προ­στα­σία και παρη­γο­ριά στη θρη­σκευ­τική πίστη. Οσοι έχουμε αξιωθεί να πιστεύ­ουμε, γνω­ρί­ζουμε ότι ο άνθρω­πος δεν είναι η αιτία του εαυτού του. Υπάρχει και μια Υπέρ­τατη Πραγ­μα­τι­κό­τητα. Για τους Χρι­στια­νούς είναι ο απε­ρι­νό­η­τος, αλλά ὄντως ὤν, Τρια­δι­κός Θεός της αγάπης. Δια­τη­ρεί σταθερή σχέση με το ανθρώ­πινο γένος και μας έχει δώσει το δικαί­ωμα να ζητάμε τη βοήθειά Του ἐν παντί καιρῷ και ιδίως “ἐν ἀνά­γκαις καί θλίψεσι”.

Το θρη­σκευ­τικό βίωμα είναι έμφυτο στον άνθρωπο. Οπως το νερό ενυ­πάρ­χει σε όλους τους ζωντα­νούς οργα­νι­σμούς με διά­φο­ρες μορφές, έτσι και η θρη­σκεία ενυ­πάρ­χει σε όλους τους πολι­τι­σμούς της οικου­μέ­νης. Με τη γνωστή μορφή ή όπως οι υδρα­τμοί στην ατμό­σφαιρα κοι­νω­νιών αδια­φό­ρων ή αθρή­σκων. Η πίστη που φαί­νε­ται ότι ανα­βλύ­ζει από τα βάθη της χρι­στια­νι­κής συνει­δή­σεως, ασφαλώς, θα συμ­βά­λει στην ορθή αντι­με­τώ­πιση του φοβικού συν­δρό­μου της παν­δη­μίας. Οσοι δια­θέ­τουμε το δώρο της πίστεως, ας φρο­ντί­σουμε να το ανα­πτύ­ξουμε, με ταπεί­νωση, μελέτη και προ­σευχή, δεό­με­νοι “πρόσθες ἡμῖν πίστιν, Κύριε”. Είναι το πιο απο­τε­λε­σμα­τικό αντί­δοτο σε κάθε μορφή φόβου. Και ακόμη ας μην παρα­λεί­ψουμε προ­σευ­χό­με­νοι για όσους δυσκο­λεύ­ο­νται να πιστέ­ψουν. Είναι χρέος αγάπης και σεβα­σμού στις ανα­ζη­τή­σεις τους.

Καθώς πλη­σιά­ζει το Πάσχα, ας προ­σπα­θή­σουμε να ζήσουμε βαθύ­τερα τη χρι­στια­νική εμπει­ρία, που οδηγεί από τον πόνο του Σταυρού και από την οδύνη του Πάθους στην αγαλ­λί­αση της Ανα­στά­σεως. Καλή Ανά­σταση, λοιπόν, με το πασχα­λινό φως της ειρήνης και της ελπίδας στην καρδιά μας».

Οι αρετές μας

– Η δοκι­μα­σία που τώρα περνάμε έχει βοη­θή­σει να αφυ­πνι­στεί η αλλη­λεγ­γύη. Θα αντέξει και στο μέλλον;

– Στις μεγάλες συμ­φο­ρές ανα­δύ­ο­νται από τα βάθη της συνει­δή­σεως του λαού μας υπέ­ρο­χες αρετές, όπως το φιλό­τιμο, η αλλη­λεγ­γύη, η αυτο­θυ­σία. Βλέπετε, το DNA επη­ρε­α­σμένο από τη χρι­στια­νική πίστη έχει συμπυ­κνώ­σει μονα­δι­κές αξίες. Επα­νει­λημ­μέ­νως έχω δια­τυ­πώ­σει την άποψη ότι ο πραγ­μα­τι­κός εχθρός της κάθε μορφής ειρήνης δεν είναι ο πόλεμος, αλλά ο εγω­κε­ντρι­σμός – ο ατο­μι­κός, ο φυλε­τι­κός, ο εθνικός, ο θρη­σκευ­τι­κός. Και ότι το αντί­δοτο είναι η αλλη­λεγ­γύη που εμπνέει η αγάπη – το πλήρωμα της οποίας απο­κά­λυψε ο Χριστός. Η άνθηση της αλλη­λεγ­γύης είναι αισιό­δοξο φαι­νό­μενο. Τώρα, πόσο θα αντέξει στο μέλλον δεν το γνωρίζω. Είμαι, πάντως, πεπει­σμέ­νος ότι όλοι οφεί­λουμε να αγω­νι­στούμε για να στα­θε­ρο­ποι­ή­σουμε τις παγκο­σμίου κύρους χρι­στια­νι­κές αξίες.

Η επι­κοι­νω­νία

Δεδο­μέ­νων των συν­θη­κών, γεύμα δεν θα μπο­ρούσε να πραγ­μα­το­ποι­η­θεί. Η πρώτη συνεν­νό­ηση με τον Αρχιε­πί­σκοπο Τιράνων, Δυρ­ρα­χίου και πάσης Αλβα­νίας κ. Ανα­στά­σιο έγινε τηλε­φω­νι­κώς. «Θα ήθελα, όμως, αν θα μπο­ρού­σατε να μου στεί­λετε όλες τις ερω­τή­σεις που θα μου κάνετε γραπτώς, ώστε να σας απα­ντήσω με μεγα­λύ­τερη σαφή­νεια και ακρί­βεια», μου είπε. Το έπραξα και μετά λίγες ημέρες κατέ­φθα­σαν οι απα­ντή­σεις του με μήνυμα ηλε­κτρο­νι­κού ταχυ­δρο­μείου. Είχε μάλιστα την καλο­σύνη να αντα­πο­κρι­θεί μέσα σε ένα πιε­στικό χρονικό όριο, ώστε να προ­λά­βουμε την κυρια­κά­τικη έκδοση. Ακο­λού­θησε πάντως και τηλε­φω­νική συνο­μι­λία, αυτή τη φορά για τις ευχές του Πάσχα.

Οι σταθμοί του

1929

Γεν­νιέ­ται στον Πειραιά στις 4 Νοεμ­βρίου.

1952

Ολο­κλη­ρώ­νει αρι­στού­χος τη Θεο­λο­γική Σχολή του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών.

1960

Χει­ρο­το­νεί­ται διά­κο­νος και πρε­σβύ­τε­ρος και τέσσερα χρόνια μετά αρχι­μαν­δρί­της. Ξεκινά ιερα­πο­στο­λικό έργο στην Αφρική.

1965-1969

Σπου­δά­ζει Θρη­σκειο­λο­γία, Ιερα­πο­στο­λική και Εθνο­λο­γία στα Πανε­πι­στή­μια Αμβούρ­γου και Μαρ­βούρ­γου.

1972

Χει­ρο­το­νεί­ται Επί­σκο­πος Ανδρού­σης για τη θέση του γεν. διευ­θυ­ντού της «Απο­στο­λι­κής Δια­κο­νίας της Εκκλη­σίας της Ελλάδος».

1981-1990

Ως τοπο­τη­ρη­τής της Μητρο­πό­λεως Ειρη­νου­πό­λεως (Κένυα, Ταν­ζα­νία, Ουγκά­ντα) ανα­πτύσ­σει ευρύ­τατο ιερα­πο­στο­λικό και κοι­νω­νικό έργο.

1991

Ομό­τι­μος καθη­γη­τής του Εθνικού και Καπο­δι­στρια­κού Πανεπιστη-μίου Αθηνών.

1992

Χει­ρο­το­νεί­ται Αρχιε­πί­σκο­πος Αλβα­νίας. Aνασυστήνει τη δια­λυ­μένη επί 23 έτη Ορθό­δοξο Αυτο­κέ­φαλο Εκκλη­σία της Αλβα­νίας.

2005

Γίνεται επίτιμο μέλος της Ακα­δη­μίας Αθηνών.

πηγή kathimerini.gr

ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΠΟΥΡΝΑΡΑ