Λεμόνι: Η ευεργετική δράση του «κίτρινου θησαυρού» στην υγεία

Το λεμόνι είναι εξαι­ρε­τική πηγή βιτα­μί­νης C, φυτικών ινών και φυτο­χη­μι­κών ουσιών.

Έχει πολλές ευερ­γε­τι­κές ιδιό­τη­τες και σημα­ντικά δια­τρο­φικά οφέλη για τον ανθρώ­πινο οργα­νι­σμό.

Η ευερ­γε­τική δράση του λεμο­νιού στην υγεία του ανθρώ­που έχει ανα­γνω­ρι­στεί ιδιαί­τερα τους τελευ­ταί­ους αιώνες, ξεκι­νώ­ντας με το Βρε­τα­νικό Βασι­λικό Ναυτικό να το χρη­σι­μο­ποιεί για την αντι­με­τώ­πιση του σκορ­βού­του στα μέσα του 18ου αιώνα, λόγω της υψηλής περιε­κτι­κό­τη­τάς του σε βιτα­μίνη C.

Το λεμόνι και κυρίως ο χυμός του πρέπει να γίνει απα­ραί­τητο συστα­τικό στη δια­τροφή σας γιατί έχει σημα­ντικά οφέλη στην υγεία σας αλλά και στα κιλά σας!

Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, το λεμόνι μπορεί να ωφε­λή­σει την υγεία της καρδιάς, τον έλεγχο του βάρους και την πεπτική υγεία.

Ποια είναι τα επι­στη­μο­νικά τεκ­μη­ριω­μένα δια­τρο­φικά οφέλη του λεμο­νιού στην υγεία;

Βοηθάει στον έλεγχο του βάρους

Το λεμόνι συχνά χαρα­κτη­ρί­ζε­ται ως τροφή συν­δε­δε­μένη με την απώλεια βάρους και υπάρ­χουν μερικές θεωρίες για το τι σημαί­νει αυτό.

Ένα ποτήρι χυμός λεμόνι με νερό κάθε μέρα, σας βοηθάει να αδυ­να­τί­σετε. Δεν πρό­κει­ται για κάποιο μύθο αλλά ισχύει!

Το λεμόνι έχει ελά­χι­στες θερ­μί­δες, βοηθάει στην πέψη αλλά κυρίως μειώνει τις λιγού­ρες. Ως γνωστόν μετά το ποτό η όρεξη ανοίγει και τρώμε πολύ φαγητό (κυρίως junk food). Η λύση είναι παράλ­ληλα με τα ποτά που θα πιείτε να έχετε και ένα ποτήρι σόδα με ένα στυμ­μένο λεμόνι μέσα.

Μια κοινή θεωρία είναι ότι οι δια­λυ­τές ίνες πηκτί­νης επε­κτεί­νο­νται στο στομάχι σας, βοη­θώ­ντας σας να αισθαν­θείτε γεμάτοι για μεγα­λύ­τερο χρονικό διά­στημα. Η πηκτίνη που περιέ­χει το λεμόνι μειώνει την πείνα και κατα­πο­λεμά τις λιγού­ρες και έτσι σας βοηθάει να απο­φύ­γετε το άσκοπο τσι­μπο­λό­γημα.

Μια άλλη θεωρία δείχνει ότι το πόσιμο ζεστό νερό με στυμ­μένο λεμόνι σας βοηθάει να χάσετε βάρος. Η λάθος δια­τροφή και η καθι­στική ζωή, τα στενά ρούχα και το σταυ­ρο­πόδι είναι μερικές από τις αιτίες εμφά­νι­σης της κυτ­τα­ρί­τι­δας. Τις περισ­σό­τε­ρες φορές είναι φλεγ­μονή στον λιπώδη ιστό. Τα λιπο­κύτ­ταρα όταν “νοσούν” και δεν έχουν θρε­πτικά συστα­τικά μπορούν και αυξο­μειώ­νο­νται στο μέγεθός τους έως και 60 φορές! Το ζεστό νερό με στυμ­μένο λεμόνι βοηθάει στην απο­στράγ­γιση της λέμφου και συμ­βά­λει στη μείωση των φλεγ­μο­νών του λιπώ­δους ιστού. Η πληθώρα των αντιο­ξει­δω­τι­κών και των θρε­πτι­κών στοι­χείων που έχει το νερό με στυμ­μένο λεμόνι συμ­βά­λουν κατα­λυ­τικά στη μείωση των φλεγ­μο­νών.

Επίσης, το λεμόνι βοηθάει να δια­τη­ρείτε ένα φυσιο­λο­γικό βάρος, καθώς συμ­βάλ­λει στη ρύθμιση του σακ­χά­ρου του αίματος.

Έρευνα δείχνει ότι οι φυτικές ενώσεις στα εκχυ­λί­σματα λεμο­νιού μπορούν να βοη­θή­σουν στην δια­τή­ρηση ή τη μείωση του βάρους με διά­φο­ρους τρόπους.

Σε μια μελέτη, τα μισά ποντί­κια σε δια­τροφή πάχυν­σης έλαβαν πολυ­φαι­νό­λες που εξή­χθη­σαν από τη φλούδα του λεμο­νιού και τα άλλα μισά δεν έλαβαν. Αυτά που έλαβαν πολυ­φαι­νό­λες, έλαβαν λιγό­τερο βάρος και σωμα­τικό λίπος από τα ποντί­κια που δεν έλαβαν.

Τέλος, οι τοξίνες που κατα­να­λώ­νουμε μέσα από τις τροφές και τα ποτά μπορούν να αλλά­ξουν τη διάθεσή μας, την ενέρ­γειά μας και να επη­ρε­ά­σουν την υγεία μας. Το λεμόνι βοηθάει στην εύρυθμη λει­τουρ­γία του λεμ­φι­κού συστή­μα­τος για την αποβολή των τοξινών σε συν­δυα­σμό με την ενί­σχυση του ανο­σο­ποι­η­τι­κού συστή­μα­τος. Είναι ο ιδα­νι­κός σύμ­μα­χος για όλους όσους έχουν προ­βλή­ματα κατα­κρά­τη­σης υγρών.

Υπο­στη­ρί­ζει την καρ­διακή υγεία

Το λεμόνι είναι πολύ καλή πηγή βιτα­μί­νης C.

Ένα λεμόνι παρέχει περίπου 31 mg βιτα­μί­νης C, που είναι το 51% της συνι­στώ­με­νης ημε­ρή­σιας πρό­σλη­ψης (ΣΗΠ).

Έρευνες δεί­χνουν ότι η κατα­νά­λωση φρούτων και λαχα­νι­κών πλού­σιων σε βιτα­μίνη C μειώνει τον κίνδυνο καρ­δια­κής νόσου και εγκε­φα­λι­κού επει­σο­δίου.

Ωστόσο, δεν είναι μόνο η βιτα­μίνη C που πιστεύ­ε­ται ότι είναι καλή για την υγεία της καρδιάς. Οι φυτικές ίνες και οι φυτικές ενώσεις που βρί­σκο­νται στο λεμόνι, θα μπο­ρού­σαν επίσης να μειώ­σουν σημα­ντικά ορι­σμέ­νους παρά­γο­ντες κιν­δύ­νου για καρ­δια­κές παθή­σεις.

Ρυθ­μί­ζει τα επίπεδα  της χολη­στε­ρό­λης

Οι φυτικές ίνες παίζουν σημα­ντικό ρόλο και στις καρ­διαγ­γεια­κές νόσους, ενώ ειδικά οι δια­λυ­τές ίνες στις οποίες είναι πλούσιο το λεμόνι βοηθούν στη ρύθμιση των επι­πέ­δων της χολη­στε­ρό­λης στο αίμα.

Μια μελέτη απο­κά­λυψε ότι η κατα­νά­λωση 24 γραμ­μα­ρίων εκχυ­λί­σμα­τος εσπε­ρι­δοει­δών ημε­ρη­σίως για ένα μήνα μείωσε τα επίπεδα ολικής χολη­στε­ρό­λης στο αίμα.

Έχει επίσης βρεθεί ότι, οι φυτικές ενώσεις που βρί­σκο­νται στο λεμόνι, όπως η εσπε­ρι­δίνη (hesperidin) και η διο­σμίνη (diosmin), μειώ­νουν τη χολη­στε­ρόλη. Σε έρευνες παρου­σιά­ζε­ται ότι βοηθούν στην κυκλο­φο­ρία του αίματος και στη ρύθμιση της αυξη­μέ­νης αρτη­ρια­κής πίεσης.

Παράλ­ληλα, τα αιθέρια έλαια που παρά­γο­νται από το λεμόνι φαί­νε­ται πως δρουν ενάντια στην οξεί­δωση της «κακής» LDL χολη­στε­ρό­λης του αίματος, συμ­βάλ­λο­ντας στη μείωση των επι­πέ­δων της συνο­λι­κής χολη­στε­ρό­λης και των τρι­γλυ­κε­ρι­δίων στο αίμα.

Απο­τρέ­πει το σχη­μα­τι­σμό της πέτρας στα νεφρά

Οι πέτρες στα νεφρά είναι μικρά κομ­μά­τια που σχη­μα­τί­ζο­νται όταν τα από­βλητα κρυ­σταλ­λώ­νο­νται και συσ­σω­ρεύ­ο­νται στα νεφρά σας.

Το λεμόνι περιέ­χει μεγάλες ποσό­τη­τες από κάλιο το οποίο αυξάνει με τη σειρά του τα κιτρικά άλατα στα ούρα, πράγμα που εμπο­δί­ζει τη δημιουρ­γία οξα­λι­κών.

Το κιτρικό οξύ μπορεί να βοη­θή­σει στην πρόληψη της νεφρο­λι­θί­α­σης αυξά­νο­ντας τον όγκο και το pH των ούρων, δημιουρ­γώ­ντας ένα λιγό­τερο ευνοϊκό περι­βάλ­λον για το σχη­μα­τι­σμό της πέτρας στα νεφρά. Έτσι απο­τρέ­πε­ται ο σχη­μα­τι­σμός λίθων και ενι­σχύ­ε­ται η φυσική δια­δι­κα­σία απο­μά­κρυν­σής τους από το σώμα.

Μόλις ½ φλι­τζάνι (125 ml) χυμός λεμόνι ανά ημέρα μπορεί να παρέχει αρκετό κιτρικό οξύ για να βοη­θή­σει στην πρόληψη εμφά­νι­σης νέων λίθων σε άτομα που έχουν ήδη.

Ορι­σμέ­νες μελέτες δια­πί­στω­σαν επίσης ότι η λεμο­νάδα απο­τρέ­πει απο­τε­λε­σμα­τικά το σχη­μα­τι­σμό πέτρας στα νεφρά.

Προ­στα­τεύει από την αναιμία

Η αναιμία λόγω ανε­πάρ­κειας σιδήρου είναι αρκετά συνη­θι­σμένη. Εμφα­νί­ζε­ται όταν δεν προ­σλαμ­βά­νετε αρκετό σίδηρο από τα τρόφιμα που τρώτε.

Το λεμόνι περιέ­χει κάποιο σίδηρο (μη χυτο­σί­δη­ρος), αλλά προ­λαμ­βά­νει κατά κύριο λόγο την αναιμία βελ­τιώ­νο­ντας την απορ­ρό­φηση του σιδήρου από τις φυτικές τροφές.

Το έντερο απορ­ροφά πολύ εύκολα το σίδηρο από το κρέας, το κοτό­πουλο και τα ψάρια (γνωστός ως χυτο­σί­δη­ρος), ενώ η απορ­ρό­φηση σιδήρου από φυτικές πηγές (μη χυτο­σί­δη­ρος) δεν είναι τόσο εύκολη υπόθεση. Ωστόσο, αυτή η απορ­ρό­φηση μπορεί να βελ­τιω­θεί κατα­να­λώ­νο­ντας παράλ­ληλα βιτα­μίνη C και κιτρικό οξύ.

Επειδή το λεμόνι περιέ­χει τόσο βιτα­μίνη C όσο και κιτρικό οξύ, μπορεί να σας προ­στα­τεύ­σει από την αναιμία εξα­σφα­λί­ζο­ντας ότι απορ­ρο­φάτε όσο το δυνατόν περισ­σό­τερο σίδηρο από τη δια­τροφή σας.

Μειώνει τον κίνδυνο καρ­κί­νου

Τα φρούτα και τα λαχα­νικά είναι η βάση για μια υγιεινή δια­τροφή, πλούσια σε θρε­πτικά συστα­τικά.

Τα άτομα που ακο­λου­θούν δια­τροφή πλούσια σε φρούτα και λαχα­νικά, δια­τρέ­χουν χαμη­λό­τερο κίνδυνο να εκδη­λώ­σουν κάποιες μορφές καρ­κί­νου. Μερικές μελέτες παρα­τή­ρη­σης έχουν βρει ότι οι άνθρω­ποι που ακο­λου­θούν δια­τροφή πλούσια σε εσπε­ρι­δοειδή έχουν μικρό­τερο κίνδυνο ανά­πτυ­ξης καρ­κί­νου.

Σε μελέτες δοκι­μα­στι­κών σωλήνων, πολλές φυτικές ενώσεις που βρί­σκο­νται στο λεμόνι έχουν σκο­τώ­σει καρ­κι­νικά κύτταρα. Ωστόσο, μπορεί να μην έχουν την ίδια επί­δραση στο ανθρώ­πινο σώμα.

Οι φυτικές ενώσεις, το λιμο­νέ­νιο και η ναριν­γε­νίνη, έχουν αντι­καρ­κι­νι­κές επι­δρά­σεις. Επίσης, η beta-κρυπτοξανθίνη και η εσπε­ρι­δίνη (hesperidin), οι οποίες συνα­ντώ­νται και στο λεμόνι δια­πι­στώ­θηκε ότι απο­τρέ­πουν την εμφά­νιση κακο­ή­θων όγκων στη γλώσσα και τους πνεύ­μο­νες.

Άλλες μελέτες υπο­δει­κνύ­ουν ότι το D-λεμονένιο, μία ένωση που βρί­σκε­ται στο λεμο­νέ­λαιο, έχει αντι­καρ­κι­νι­κές ιδιό­τη­τες.

Επίσης, οι φυτικές ίνες που περι­λαμ­βά­νο­νται σε σημα­ντική συγκέ­ντρωση στο λεμόνι, λει­τουρ­γούν προ­στα­τευ­τικά έναντι των νεο­πλα­σιών του παχέος εντέρου.

Ένα ιδιαί­τερο χαρα­κτη­ρι­στικό του λεμο­νιού είναι η περιε­κτι­κό­τητά του σε φλα­βο­νοειδή, τα οποία θεω­ρού­νται ασφαλή, μη τοξικά και παρου­σιά­ζουν αντι­πολ­λα­πλα­σια­στι­κές και άρα αντι­καρ­κι­νι­κές δράσεις.

Τέλος, τα αιθέρια έλαια που παρά­γο­νται από το λεμόνι παρου­σιά­ζουν επίσης δράσεις προ­στα­τευ­τι­κές έναντι της εμφά­νι­σης καρ­κί­νου, με εντό­πιση όπως το δέρμα και το ήπαρ.

Δρα έναντι των βακτη­ρίων, των μυκήτων και των ιών

Το λεμόνι περιέ­χει μεγάλες ποσό­τη­τες από βιτα­μίνη C που είναι γνωστή για τη δράση της ενάντια στις λοι­μώ­ξεις και τις κοινές αρρώ­στιες.

Λόγω των στοι­χείων που περι­λαμ­βά­νει το λεμόνι, υπο­βοηθά το ανο­σο­ποι­η­τικό σύστημα στην κατα­πο­λέ­μηση των ιώσεων και έχει αντι­μι­κρο­βια­κές ιδιό­τη­τες.

Πιο συγκε­κρι­μένα, τα αιθέρια έλαια που εξά­γο­νται από τη φλούδα του φρέσκου λεμο­νιού, μπορούν να δράσουν τόσο έναντι των βακτη­ρίων, των μυκήτων αλλά και των ιών.

Ας μην ξεχά­σουμε να ανα­φέ­ρουμε και την ηπα­το­προ­στα­τευ­τική δράση των συγκε­κρι­μέ­νων αιθέ­ριων ελαίων.