Ρέτσος (ΣΕΤΕ): Μεταφορές-τουρισμός θα ανακάμψουν τελευταίοι από την πανδημία

«Μετα­φο­ρές και του­ρι­σμός ήταν οι πρώτοι τομείς που επλή­γη­σαν και θα είναι οι τελευ­ταίοι που θα ανα­κάμ­ψουν από τις συνέ­πειες της παν­δη­μίας». Αυτή η φράση του Γιάννη Ρέτσου, προ­έ­δρου του Συν­δέ­σμου Ελλη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σεων (ΣΕΤΕ) συμπυ­κνώ­νει ίσως τον κεντρικό «κόμπο» του γόρδιου δεσμού που καλεί­ται να λύσει η κυβέρ­νηση στην προ­σπά­θεια επα­νεκ­κί­νη­σης της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας και το στοί­χημα της ανά­καμ­ψης της επό­με­νης μέρας της παν­δη­μίας. Ειπώ­θηκε στο πλαίσιο της δια­δι­κτυα­κής συζή­τη­σης με τίτλο «Η Ελλη­νική Οικο­νο­μία την εποχή του Covid-19» που οργά­νωσε η εται­ρεία συμ­βού­λων Grant Thornton στο πλαίσιο της σειράς δια­δι­κτυα­κών εκδη­λώ­σεων «Respond & Restore. Together» που είναι αφιε­ρω­μέ­νες στις συνέ­πειες της παν­δη­μίας.

Ελλάδα, Ιταλία και Ισπανία πρω­τα­γω­νί­στη­σαν στις χθε­σι­νές δυσοί­ω­νες εκτι­μή­σεις της Κομι­σιόν για ύφεση άνω του 9% λόγω της παν­δη­μίας. Και η κατάρ­ρευση της ταξι­διω­τι­κής αγοράς απο­τε­λεί μια από τις βασικές αιτίες. Στην περί­πτωση της Ελλάδας τη βασι­κό­τερη.

Όπως εξήγησε ο επι­κε­φα­λής του ΣΕΤΕ, η άμεση συμβολή του του­ρι­σμού στο ΑΕΠ των τριών χωρών είναι παρό­μοια και φθάνει το 13%. Όμως το μείγμα εισερ­χό­με­νου –εγχώ­ριου του­ρι­σμού δια­μορ­φώ­νε­ται στο 50%-50% σε Ιταλία και Ισπανία ενώ στην Ελλάδα η ανα­λο­γία είναι 93% (εισερ­χό­με­νος)-7% (εγχώ­ριος).

Με αυτό τον τρόπο εξη­γεί­ται για ποιο λόγο οι βασικές χώρες της Ε.Ε (σ.σ και κύριες δεξα­με­νές του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού) συστήνουν-πέραν των υγειο­νο­μι­κών λόγων- στους πολίτες τους να κάνουν φέτος δια­κο­πές στη χώρα τους. Γιατί αν συμβεί κάτι τέτοιο οι οικο­νο­μίες τους θα επω­φε­λη­θούν διπλά: αφενός θα μείνουν εντός της χώρας τους τα χρήματα που θα δαπα­νού­σαν για ταξίδια στο εξω­τε­ρικό, αφε­τέ­ρου θα τονωθεί σημα­ντικά η εσω­τε­ρική τους αγορά, σε όλους τους κλάδους. Το αντί­θετο, δηλαδή, με την Ελλάδα στην οποία ο του­ρι­σμός απο­τε­λεί ίσως τη μεγα­λύ­τερη από­δειξη των δομικών προ­βλη­μά­των της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας και της ανι­σορ­ρο­πίας της.

Ο Νίκος Καρα­μού­ζης, πρό­ε­δρος της Grant Thornton περιέ­γραψε το γόρδιο δεσμό που καλού­νται να λύσουν κυβέρ­νηση κι επι­χει­ρη­μα­τίες ανα­φέ­ρο­ντας πως «τα τελευ­ταία 10-15 χρόνια γύρω από τον του­ρι­σμό χτί­στη­καν πολλές συν­δε­ό­με­νες δρα­στη­ριό­τη­τες όπως η αερο­με­τα­φο­ρές, η ακτο­πλοΐα, οι ενοι­κιά­σεις αυτο­κι­νή­των, η εστίαση αλλά και όλη η εφο­δια­στική αλυσίδα». Προει­δο­ποί­ησε, ταυ­τό­χρονα, για εκπλή­ξεις στους ισο­λο­γι­σμούς των εται­ρειών. «Γι’ αυτό είναι σημα­ντικό να στη­ρι­χτεί με καθα­ρούς όρους το του­ρι­στικό προϊόν και ο του­ρι­στι­κός τομέας» ανέφερε ο Ν. Καρα­μού­ζης.

Ο πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ και δ/νων σύμ­βου­λος του ομίλου Electra Hotels & Resorts, κατέ­βασε τον πήχη των προσ­δο­κιών για τονω­τική ένεση από τον εγχώριο του­ρι­σμό. Όπως εξήγησε, από τα περίπου 21 δισ. ευρώ άμεσες εισπρά­ξεις από τον του­ρι­σμό τα 18 δισ. προ­έρ­χο­νται από (αερο­με­τα­φε­ρό­μενο και οδικό) εισερ­χό­μενο του­ρι­σμό και 3 δισ. ευρώ από κρουα­ζιέ­ρες. Εκτι­μώ­ντας πως η οικο­νο­μική κρίση που θα ακο­λου­θή­σει θα συρ­ρι­κνώ­σει περαι­τέρω τον εγχώριο του­ρι­σμό ο Γ. Ρέτσος ανέφερε πως, προ­φα­νώς, θα απο­τε­λέ­σει τονω­τική ένεση για μικρές και μικρο­με­σαίες, κυρίως, επι­χει­ρή­σεις. «Σε καμία περί­πτωση, όμως, δεν μπορεί να ανα­πλη­ρώ­σει αυτό που δυνη­τικά θα χαθεί».

Περι­γρά­φο­ντας το momentum του του­ρι­σμού ο πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ ανέφερε πως δεν μπορεί να γίνει καμία πρό­βλεψη, καθώς δεν έχει καθο­ρι­στεί ο τρόπος που θα ξανα­πε­τά­ξουν τα αερο­πλάνα. «Ουσια­στικά, δεν μπο­ρούμε να μιλάμε για το πότε, με ποιες προ­ϋ­πο­θέ­σεις και πόσο μπο­ρούμε να προ­σβλέ­πουμε σε του­ρι­στική περίοδο φέτος» ανέφερε χαρα­κτη­ρι­στικά.

Ο ίδιος εμφα­νί­στηκε απαι­σιό­δο­ξος για την προ­ο­πτική ύπαρξης κοινών ευρω­παϊ­κών πρω­το­κόλ­λων για τα ταξίδια, αλλά βέβαιος πως θα υπάρξει ευρω­παϊκή συμ­φω­νία για κοινά πρω­τό­κολλα στις αερο­με­τα­φο­ρές.

«Θεωρώ πως ιδιαί­τερα οι χώρες της Δυτικής Ευρώπης έχουν πολλούς λόγους αυτή τη στιγμή να μην συμ­φω­νή­σουν σε πανευ­ρω­παϊκά πρω­τό­κολλα για τον του­ρι­σμό. Έχουν τα δικά τους προ­βλή­ματα να αντι­με­τω­πί­σουν κι έχουν τις δικές τους οικο­νο­μίες να στη­ρί­ξουν. Γι’ αυτό βλέπω πιο πιθανές τις δια­κρα­τι­κές συμ­φω­νίες».

Περι­γρά­φο­ντας το προφίλ των χωρών με τις οποίες κατα­βάλ­λε­ται προ­σπά­θεια να υπο­γρα­φούν δια­κρα­τι­κές συμ­φω­νίες ο πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ ανα­φέρ­θηκε σε παρα­δο­σια­κές και κοντι­νές αγορές. «Η Ελλάδα συζητά, ήδη, με μικρές χώρες όπως η Κύπρος και το Ισραήλ οι οποίες δια­χει­ρί­στη­καν, όπως η Ελλάδα, καλά το υγειο­νο­μικό ζήτημα και ενδε­χο­μέ­νως θα ήθελαν να ανταλ­λά­ξουν επι­σκέ­πτες μεταξύ τους».

Ο ίδιος ανα­μέ­νει εξε­λί­ξεις στο θέμα των δια­κρα­τι­κών συμ­φω­νιών στα τέλη Μαΐου ή τις αρχές Ιουνίου κι εφόσον εξε­λι­χθεί ομαλά η αντι­με­τώ­πιση της παν­δη­μίας στη χώρα. «Βλέ­πο­ντας και κάνο­ντας» ανέφερε.

Σε ότι αφορά τα κυβερ­νη­τικά μέτρα στή­ρι­ξης του του­ρι­σμού τα χαρα­κτή­ρισε επαρκή στην πρώτη φάση τους, όταν οι επι­χει­ρή­σεις έπρεπε να μπουν σε δια­δι­κα­σία «safe mode» για να επι­βιώ­σουν πρό­σκαιρα μέχρι την επόμενη μέρα.

«Το πιο κρίσιμο, όμως, είναι το δεύτερο ημί­χρονο. Τα μέτρα της επό­με­νης φάσης η οποία θα είναι και πιο μεγάλη χρονιά και πολύ πιο επώδυνη».

Ο πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ αξιο­λο­γεί ως πρω­τεύον ζήτημα τη στήριξη της απα­σχό­λη­σης. Κι αυτό καθώς απει­λεί­ται δυνη­τικά το σύνολο ή μεγάλο μέρος των 700.000 θέσεων απα­σχό­λη­σης που κατα­γρά­φη­καν από το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ στο τρίτο τρίμηνο του 2019.

Σύμφωνα με το επι­κε­φα­λής του ΣΕΤΕ η στήριξη της απα­σχό­λη­σης μπορεί να προ­έλ­θει κυρίως μέσω επι­δο­τή­σεων που θα χρη­μα­το­δο­τη­θούν από ευρω­παϊκά κον­δύ­λια. Παρα­δέ­χθηκε, ωστόσο, πως τα δια­θέ­σιμα χρήματα για την Ελλάδα από το συγκε­κρι­μένο ευρω­παϊκό ταμείο φθάνουν σήμερα το 1,5 δισ. ευρώ και θεω­ρού­νται λίγα, καθώς εκτί­μησε πως θα απαι­τη­θεί η στήριξη της απα­σχό­λη­σης για σημα­ντικό διά­στημα. Εμφα­νί­στηκε, ωστόσο, αισιό­δο­ξος πως θα υπάρξει συμ­φω­νία σε ευρω­παϊκό επίπεδο προ­κει­μέ­νου να «έρθουν περισ­σό­τερα χρήματα εντός του 2020 και όχι το 2021». Επι­σή­μανε, ταυ­τό­χρονα, πως θα πρέπει να ενι­σχυ­θεί το πλέγμα προ­στα­σίας των ανέργων, καθώς προ­ε­ξό­φλησε πως φέτος θα υπάρ­χουν πολλοί άνεργοι στον του­ρι­σμό. «Πρό­κει­ται για τερά­στιο ζήτημα, καθώς συν­δέ­ε­ται άμεσα με την κοι­νω­νική συνοχή».

Σε ότι αφορά τις επι­χει­ρή­σεις που θα λει­τουρ­γή­σουν φέτος «όσες κι αν είναι αυτές», είπε πως θα πρέπει να στη­ρι­χτούν με εργα­λεία ρευ­στό­τη­τας, κάποια από οποία έχουν ήδη ανα­κοι­νω­θεί. Ανέφερε χαρα­κτη­ρι­στικά το εγγυο­δο­τικό ταμείο της Ανα­πτυ­ξια­κής Τρά­πε­ζας το οποίο δια­θέ­τει 2 δισ. ευρώ τα οποία, όπως ανέφερε, θα φτάσουν τα 7 δισ. ευρώ με τη σχετική μόχλευση.

Επε­σή­μανε, παράλ­ληλα, πως για τη στήριξη των επι­χει­ρή­σεων θα απαι­τη­θούν και εργα­λεία αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας. Σ’ αυτό το πλαίσιο εντάσ­σε­ται το αίτημα για ορι­ζό­ντια μείωση των συντε­λε­στών ΦΠΑ σε όλες τις υπη­ρε­σίες που συν­δέ­ο­νται με την του­ρι­στική δρα­στη­ριό­τητα. Κι αυτό, όπως εξήγησε, επειδή η μεγάλη μάχη της ανά­καμ­ψης θα δοθεί την επόμενη χρονιά, όταν θα επι­στρέ­φουν στην αγορά και όλες οι μεγάλες του­ρι­στι­κές δυνά­μεις της Ευρώπης. «Και τότε θα πρέπει να είμαστε αντα­γω­νι­στι­κοί» ανέφερε.

Για το χρο­νο­διά­γραμμα ανά­καμ­ψης του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού εκτί­μησε πως, ρεα­λι­στικά, δεν μπορεί να γίνεται λόγος για επι­στροφή στα μεγέθη της χρονιάς ρεκόρ του 2019 πριν το 2023. Συμπλή­ρωσε, μάλιστα, πως δεν θα πρέπει να θεω­ρη­θεί απο­τυ­χία για τη χώρα αν επι­στρέ­ψει στο 70% των εισπρά­ξεων του 2019 το 2021 ή 2022.

Πηγή: euro2day.gr