«Η υλοποίηση επενδύσεων στα νησιά μας καθίσταται δυσχερής»

Τον έντονο προ­βλη­μα­τι­σμό του για την επι­κεί­μενη αύξηση των συντε­λε­στών του ΦΠΑ στα νησιά εκφρά­ζει σε συνέ­ντευξή του στην «δημο­κρα­τική» ο κ. Φώτης Κασέκας, Οικο­νο­μο­λό­γος – Φορο­τε­χνι­κός, Οικο­νο­μι­κός Επόπτης του Οικο­νο­μι­κού Επι­με­λη­τη­ρίου Δωδε­κα­νή­σου και μέλος του κεντρι­κού τομέα φορο­λο­γι­κού σχε­δια­σμού της Νέας Δημο­κρα­τίας.

Παράλ­ληλα, μιλάει για τις επαφές που είχε με τους τομε­άρ­χες της Ν.Δ. Ντόρα Μπα­κο­γιάννη και Χρήστο Σταϊ­κούρα και τα θέματα που τέθηκαν στο τραπέζι του δια­λό­γου. Ο κ. Κασέκας, περι­γρά­φει με ζοφερό τρόπο το τοπίο στην τοπική οικο­νο­μία της Δωδε­κα­νή­σου όπως διαμoρφώνεται, ενώ ξεκα­θα­ρί­ζει πως η έξοδος από τα μνη­μό­νια δεν θα είναι…. «καθαρή», όπως έγινε στην Πορ­το­γα­λία και την Ιρλαν­δία. Ενδια­φέ­ρον παρου­σιά­ζει και η αναφορά του στην κατά­σταση που τείνει να δια­μορ­φω­θεί και στην Ρόδο, με τις επι­χει­ρή­σεις που μετα­φέ­ρουν την έδρα τους σε άλλες χώρες όπως π.χ. Βουλ­γα­ρία ή Κύπρος, για να γλι­τώ­σουν φόρους

• Κύριε Κασέκα, δια­βά­σαμε το δελτίο τύπου του Οικο­νο­μι­κού Επι­με­λη­τη­ρίου Δωδε­κα­νή­σου σύμφωνα με το οποίο υπο­δε­χτή­κατε το κλι­μά­κιο της Ν.Δ. που επι­σκέ­φτηκε τη Ρόδο την εβδο­μάδα που μας πέρασε. Ποιο ήταν το αντι­κεί­μενο της συνά­ντη­σης;

Όπως γνω­ρί­ζετε, το αντι­κεί­μενο της επί­σκε­ψης της κας Μπα­κο­γιάννη και του κ. Σταϊ­κούρα, ως καλε­σμέ­νοι της ΝΟΔΕ Δωδε­κα­νή­σου και του Βου­λευτή μας κ. Μάνου Κόνσολα, ήταν η ενη­μέ­ρωση για τα προ­βλή­ματα οικο­νο­μίας, ανά­πτυ­ξης και του­ρι­σμού των Νησιών μας.

Ανα­γνω­ρί­ζο­ντας το ρόλο μας ως θεσμι­κού συμ­βού­λου του Ελλη­νι­κού κράτους σε θέματα οικο­νο­μίας απο­δέ­χτη­καν με χαρά την πρό­σκληση του προ­έ­δρου μας κ. Κωστή Ζωγρα­φίδη σε γεύμα εργα­σίας.

Ο κ. Σταϊ­κού­ρας μάλιστα θα παρί­στατο την επόμενη μέρα στο 2ο ετήσιο παγκό­σμιο συνέ­δριο του ΟΕΕ που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε την Πέμπτη 31.5 στο Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος.

Ως προς το περιε­χό­μενο της συνά­ντη­σης, εκθέ­σαμε πρω­τί­στως τον προ­βλη­μα­τι­σμό μας για τη κατάρ­γηση του ειδικού καθε­στώ­τος ΦΠΑ από 1/7/2018 που ανα­πό­φευ­κτα θα οδη­γή­σει:

α. Στην αύξηση του κόστους ζωής των κατοί­κων των νησιών (αύξηση κόστους μετα­φο­ράς, εμπο­ρευ­μά­των και πρώτων υλών, αύξηση κόστους παρε­χό­με­νων υπη­ρε­σιών).

β. Στη μείωση της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας παρα­γο­μέ­νων υπη­ρε­σιών και προ­ϊ­ό­ντων, στα οποία τα συγκε­κρι­μένα νησιά δια­θέ­τουν συγκρι­τικά πλε­ο­νε­κτή­ματα, όπως ο του­ρι­σμός.

γ. Στη μη είσπραξη των ανα­με­νο­μέ­νων φορο­λο­γι­κών εσόδων, η οποία θα οφεί­λε­ται στη μείωση της ρευ­στό­τη­τας των επι­χει­ρή­σεων και στην αύξηση της παρα­οι­κο­νο­μίας και φορο­δια­φυ­γής που παρα­τη­ρεί­ται σε κάθε αύξηση φορο­λο­γι­κών συντε­λε­στών.

Ανα­λύ­σαμε διε­ξο­δικά τις συνέ­πειες της υπερ­φο­ρο­λό­γη­σης και ειδι­κό­τερα του νεοει­σα­χθέ­ντος «τέλους δια­μο­νής». Με τη συν­δρομή του κ. Κόνσολα έγινε ονο­μα­στική αναφορά σε σχέδια επεν­δύ­σεων σε όλα τα Δωδε­κά­νησα που δεν μπορούν να προ­χω­ρή­σουν σε δανειο­δό­τηση λόγω θεσμι­κών εμπο­δίων όπως η Αρχαιο­λο­γία.

Εντυ­πω­σιακή ομολογώ ότι ήταν η ποσο­τική απο­τύ­πωση των επι­δρά­σεων από την υλο­ποί­ηση των μέτρων της 4ης αξιο­λό­γη­σης από τον κ. Σται­κούρα.

Θα μου επι­τρέ­ψετε να σας απο­κα­λύψω ότι όταν έφτασαν οι επί­ση­μοι καλε­σμέ­νοι, είχε μόλις δημο­σιευ­θεί η «επί της αρχής» συμ­φω­νία του Πρω­θυ­πουρ­γού κ. Τσίπρα με τον Πρω­θυ­πουργό των Σκοπίων κ. Ζάεφ για την ονο­μα­σία της γεί­το­νος χώρας. Επειδή πρό­κει­ται περί ευαί­σθη­του θέματος το οποίο χει­ρί­στηκε προ­σω­πικά η κα Μπα­κο­γιάννη ως υπουρ­γός εξω­τε­ρι­κών επί κυβερ­νή­σεως Καρα­μανλή, η αντί­δραση της ήταν ιδιαί­τερα έντονη και ο προ­βλη­μα­τι­σμός της εμφανής.

Ως προς το μετα­να­στευ­τικό, οι εκπρό­σω­ποι από τα νησιά εξέ­θε­σαν τις δυσχέ­ρειες που αντι­με­τω­πί­ζουν καθη­με­ρινά από τις συνε­χείς αφίξεις. Έκπληξη μου προ­κά­λεσε το γεγονός ότι ενώ ζήτησαν τη μεσο­λά­βηση της κας Μπα­κο­γιάννη ούτως ώστε να τους επι­σκε­φτεί ο κ. Μιλ­τιά­δης Βαρ­βι­τσιώ­της, έλαβαν απά­ντηση ότι θα τους επι­σκε­φτεί Η ΙΔΙΑ το συντο­μό­τερο δυνατό.

• Πώς δια­μορ­φώ­νε­ται το τοπίο στην τοπική οικο­νο­μία της Δωδε­κα­νή­σου ένα χρόνο μετά την κατάρ­γηση των μειω­μέ­νων συντε­λε­στών ΦΠΑ, τις συνε­χείς αυξή­σεις στην φορο­λο­γία και το ασταθές οικο­νο­μικό περι­βάλ­λον; Δώστε μας μια εικόνα.

Όπως λει­τουρ­γεί ο κρα­τι­κός μηχα­νι­σμός είσπρα­ξης εσόδων σε συν­δυα­σμό με τον εποχικό χαρα­κτήρα λει­τουρ­γίας των επι­χει­ρή­σεων στα Δωδε­κά­νησα, τα πρώτα μεγάλα ποσά φορο­λο­γι­κών και ασφα­λι­στι­κών επι­βα­ρύν­σεων καθί­στα­νται απαι­τητά στο τέλος Ιουνίου λόγω της ουσια­στι­κής έναρξης παρα­γω­γι­κής λει­τουρ­γίας το Μάιο. Τότε θα κληθούν να κατα­βά­λουν τα ξενο­δο­χεία το τέλος δια­μο­νής για πλήρη μήνα λει­τουρ­γίας. Φοβάμαι ότι θα βρεθούν προ εκπλή­ξεως όσοι δεν έχουν καθιε­ρώ­σει την είσπραξη του εν λόγω τέλους από τον πελάτη.

Τον δε Αύγου­στο θα κληθούν να πλη­ρώ­σουν για πρώτη φορά αυξη­μένο ΦΠΑ οι επι­χει­ρή­σεις που εδρεύ­ουν στα νησιά που θα εντα­χθούν πλέον στους νέους συντε­λε­στές από 1/7/18, στα ίδια επίπεδα δηλαδή με την υπό­λοιπη Ελλάδα ανε­ξάρ­τητα από το αυξη­μένο κόστος που έχουν προ­κει­μέ­νου να φτάσουν εμπο­ρεύ­ματα στον τόπο τους.

Θέλω να πιστεύω ότι έχουμε φτάσει στη κορύ­φωση της φορο­λό­γη­σης σε επίπεδο νομικών προ­σώ­πων από πλευρά κυβέρ­νη­σης. Αυτό έχει ως απο­τέ­λε­σμα να μπορούν οι επι­χει­ρή­σεις να προ­βλέ­πουν τις πραγ­μα­τι­κές μελ­λο­ντι­κές τους χρη­μα­τορ­ροές και να απο­τι­μούν την παρούσα αξία τους. Για το λόγο αυτό βλέ­πουμε και έντονη επεν­δυ­τική δρα­στη­ριό­τητα στην περιοχή μας. Η αφε­τη­ρία διε­ρεύ­νη­σης μιας επέν­δυ­σης είναι η δυνα­τό­τητα απο­τί­μη­σης της. Το πρό­βλημα λοιπόν μετα­φέ­ρε­ται στις ελλεί­ψεις που υπάρ­χουν σε θεσμικό και νομο­θε­τικό επίπεδο όπως και σε επίπεδο υπο­δο­μών με απο­τέ­λε­σμα η υλο­ποί­ηση των επεν­δυ­τι­κών σχεδίων να καθί­στα­ται δυσχε­ρής.

• Η κυβέρ­νηση επι­μέ­νει ότι τον Αύγου­στο θα βγούμε από τα μνη­μό­νια, η χώρα θα επι­στρέ­ψει στην κανο­νι­κό­τητα και θα έχει την δυνα­τό­τητα να σταθεί στα πόδια της. Ποια είναι η άποψή σας;

Πρέπει να ξεκα­θα­ρί­σουμε ότι η έξοδος από τα μνη­μό­νια δεν θα είναι «καθαρή» όπως έγινε στην Πορ­το­γα­λία και την Ιρλαν­δία. Η Ελλάδα δεσμεύ­ε­ται να εφαρ­μό­σει μέτρα τα οποία θα σχε­τί­ζο­νται άμεσα με τους ρυθμούς ανά­πτυ­ξης της χώρας. Πάνω από 250 μεταρ­ρυθ­μί­σεις είναι προ­γραμ­μα­τι­σμέ­νες για το διά­στημα 2018-2022. Ενδει­κτικά, η Ελλάδα δεσμεύ­ε­ται για πλε­ο­νά­σματα του πραγ­μα­τι­κού ΑΕΠ κατά 3,5% μέχρι το 2022. Υπάρ­χουν συγκε­κρι­μέ­νοι στόχοι που αφορούν τη φορο­λο­γική και δημο­σιο­νο­μική πολι­τική, τη βιω­σι­μό­τητα του χρέους αλλά και τις απο­κρα­τι­κο­ποι­ή­σεις. Ενδει­κτικά να ανα­φέ­ρουμε ότι η υλο­ποί­ηση της επέν­δυ­σης στ’ Αφάντου απο­τε­λεί μνη­μο­νιακή δέσμευση της χώρας. Αφού λοιπόν η έννοια της καθαρής εξόδου είναι ουτο­πική θεωρώ ότι θα εξα­σφα­λι­στεί μια προ­λη­πτική πιστο­λη­πτική γραμμή χρη­μα­το­δό­τη­σης σε περί­πτωση που δεν μπορεί να αντα­πο­κρι­θεί το ελλη­νικό δημόσιο στις δανεια­κές του υπο­χρε­ώ­σεις. Ήδη βλέ­πουμε το σκού­πι­σμα” των ταμεια­κών δια­θε­σί­μων σε φορείς του Δημο­σίου να συνε­χί­ζε­ται με απο­τέ­λε­σμα τα ρέπος να έχουν ξεπε­ρά­σει πλέον τα 22,5 δισ. ευρώ, αυξη­μένα κατά 7,5 δισ. ευρώ από το τέλος του 2017.

Ανυσυχώ ότι η ολο­κλή­ρωση της 4ης αξιο­λό­γη­σης, δεν θα οδη­γή­σει στο τέλος της λιτό­τη­τας, χωρίς ουσια­στική και εμπρο­σθο­βαρή μείωση του χρέους αφού τα απαι­τού­μενα πλε­ο­νά­σματα δεν είναι ρεα­λι­στικά.

• Πολλές επι­χει­ρή­σεις, μετα­φέ­ρουν την έδρα τους σε άλλες χώρες όπως π.χ. Βουλ­γα­ρία ή Κύπρος, για να γλι­τώ­σουν φόρους. Στην Ρόδο τι γίνεται και πόσο είναι αυτό επι­κίν­δυνο;

Έχουν περάσει αισίως 3 χρόνια από τότε που έφτασε τόσο έντονα και στη Ρόδο αυτή η «Μόδα». Μπορώ να πω ότι παρότι είναι βέβαιο με μαθη­μα­τική ακρί­βεια ότι ΟΛΟΙ όσοι έχουν εμπλα­κεί σ’αυτή τη δια­δι­κα­σία θα πέσουν στα δίκτυα των φορο­λο­γι­κών αρχών. Αυτό οφεί­λε­ται βασικά στη συμ­με­τοχή της Ελλάδος στο common reporting standard του ΟΟΣΑ βάσει της οποίας ανταλ­λάσ­σο­νται σε μόνιμη βάση φορο­λο­γικά και χρη­μα­το­οι­κο­νο­μικά δεδο­μένα μεταξύ των χωρών που συμ­με­τέ­χουν στον ίδιο μηχα­νι­σμό. Στο ίδιο πλαίσιο οι τρά­πε­ζες είναι υπο­χρε­ω­μέ­νες να γνω­στο­ποιούν τα υπό­λοιπα των πελατών τους που εισπράτ­τουν «παθη­τικά εισο­δή­ματα» σε μια βάση δεδο­μέ­νων στην οποία έχουν πρό­σβαση όλες οι χώρες που συμ­με­τέ­χουν στο εν λόγω πρό­γραμμα. Εφόσον ελεγ­χθεί ένας Έλληνας φορο­λο­γού­με­νος και απο­δει­χθεί ότι είναι πραγ­μα­τι­κός δικαιού­χος μιας εται­ρείας στο εξω­τε­ρικό, η Ελλη­νική φορο­λο­γική αρχή θα κατα­λο­γί­σει φόρους οσάν να έδρευε στην Ελλάδα η εν λόγω εται­ρεία. Είναι σημα­ντικό να γνω­ρί­ζουν όλοι ότι ΟΠΟΙΑΔΗΠΟΤΕ φορο­λο­γικό σχήμα η διευ­θέ­τηση απο­δει­χθεί ότι απο­σκο­πεί στην από­κρυψη φορο­λο­γη­τέας ύλης από το ελλη­νικό δημόσιο θα φορο­λο­γη­θεί οσάν να ήταν ελλη­νική υπο­κεί­μενη στην ελλη­νική νομο­θε­σία εξ αρχής. Παρά ταύτα δια­πι­στώνω ότι όλο και περισ­σό­τε­ρες επι­χει­ρή­σεις παροχής υπη­ρε­σίας προ­σφεύ­γουν σε τέτοιες δια­δι­κα­σίες προ­κει­μέ­νου να απο­φύ­γουν ΦΠΑ (24%), ΕΦΚΑ (27-33%), τον ιδιαί­τερα ψηλό συντε­λε­στή φόρου εισο­δή­μα­τος (26-29%) και την αντί­στοιχη προ­κα­τα­βολή (100%). Και όσο παρα­μέ­νουν οι συντε­λε­στές στα επίπεδα αυτά οι επι­χει­ρη­μα­τίες σε ανα­ζή­τηση ευνοϊ­κό­τε­ρου φορο­λο­γι­κού καθε­στώ­τος παρά τους δεδο­μέ­νους κιν­δύ­νους, θα αυξά­νο­νται.