Εκφράζουν σοβαρές αντιρρήσεις για τους νέους κανόνες δόμησης αρμόδιοι τοπικοί παράγοντες

Τις αντιρ­ρή­σεις τους επί της μελέτης μορ­φο­λο­γι­κών κανόνων δόμησης και αρχι­τε­κτο­νι­κής στις Περι­φε­ρεια­κές Ενό­τη­τες Ρόδου, Κω, Καρ­πά­θου και Καλύ­μνου που προωθεί το Υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας εκφρά­ζουν, στα πλαίσια της δια­βού­λευ­σης, που έχει ξεκι­νή­σει, ο προϊ­στά­με­νος της Διεύ­θυν­σης Περιβάλλoντος και Χωρικού Σχε­δια­σμού Δωδε­κα­νή­σου κ. Πανα­γιώ­της  Βενέρης και ο αντι­πε­ρι­φε­ρειάρ­χης κ. Γιάννης Φλε­βά­ρης.

Στο σύνολό τους εξάλλου οι Δήμοι εξέ­φρα­σαν τις αντιρ­ρή­σεις τους επί της μελέτης και ιδιαί­τερα στους τιθέ­με­νους περιο­ρι­σμούς στη δόμηση (ιδίως στη ρύθμιση που προ­βλέ­πει να μην ανε­γεί­ρο­νται κτήρια σε γήπεδα με κλίση άνω του 30% στη ζώνη ΙΙΙ, στην υπο­χρε­ω­τική και βαθ­μι­δωτή διά­σπαση όγκων, στην κατάρ­γηση των υπο­γείων σε ορι­σμέ­νους τομείς, στον προ­τει­νό­μενο περιο­ρι­σμό των εξωστών και των Η.Χ. κλπ) καθώς επίσης και στην απει­κό­νιση των οριο­γραμ­μών που δεν είναι σε σύστημα ΕΓΣΑ και σε πολλές των περι­πτώ­σεων δεν αντι­στοι­χεί προς την θεσμο­θε­τη­μένη οριο­θέ­τηση, ενώ δια­τυ­πώ­νε­ται και η άποψη της δημιουρ­γίας σύγ­χυ­σης στο θεσμικό καθε­στώς διότι η μελέτη δεν περιο­ρί­ζε­ται μόνο στα μορ­φο­λο­γικά στοι­χεία αλλά παρεμ­βαί­νει και στη δόμηση.

Ο Πανελ­λή­νιος Σύλ­λο­γος Αρχι­τε­κτό­νων καλεί το Υπουρ­γείο να μη προβεί σε θεσμο­θέ­τηση των μελετών αυτών στο σύνολό τους διότι παρεμ­βαί­νουν κατά τρόπο που στερεί την ελεύ­θερη αρχι­τε­κτο­νική έκφραση.

Τις κατευ­θύν­σεις αυτές ενστερ­νί­ζε­ται και ο Σύλ­λο­γος Αρχι­τε­κτό­νων Δωδε­κα­νή­σου, κάνο­ντας παράλ­ληλα και άλλες επί μέρους παρεμ­βά­σεις.  Στο ίδιο μήκος κύματος είναι και η παρέμ­βαση της Σχολής Αρχι­τε­κτό­νων του ΕΜΠ.

Η Διεύ­θυνση Περιβάλλoντος και Χωρικού Σχε­δια­σμού Δωδε­κα­νή­σου τονίζει ότι στην ουσία πρό­κει­ται για ανα­μόρ­φωση ενός μεγάλου μέρους του θεσμι­κού – κανο­νι­στι­κού πλαι­σίου που διέπει τους οικι­σμούς < 2000 κατ. της χώρας και εν προ­κει­μένω της Δωδε­κα­νή­σου έστω και αν στον τίτλο της η μελέτη ανα­φέ­ρε­ται μόνο στα μορ­φο­λο­γικά τους χαρα­κτη­ρι­στικά.

Προ­τεί­νει στο Υπουρ­γείο τα εξής:

« • Οικι­σμοί οριο­θε­τη­μέ­νοι. Σε αυτή την περί­πτωση το ιδανικό θα ήταν να γινόταν τρο­πο­ποί­ηση του ήδη υφι­στά­με­νου θεσμι­κού πλαι­σίου (απο­φά­σεις Νομαρ­χών κλπ) με την τρο­πο­ποί­ηση των ειδικών όρων δόμησης που τίθε­νται σ’ αυτούς, λαμ­βά­νο­ντας υπ’ όψη τις πρό­νοιες της παρού­σας μελέτης. Με τον τρόπο αυτό δεν θα χρειά­ζε­ται να ανα­τρέ­χει κάποιος σε δυο ή περισ­σό­τερα θεσμικά πλαίσια και μάλιστα με δια­φο­ρε­τικά υπό­βα­θρα. Του­λά­χι­στο μια δεκα­ε­τία πριν, είχε ξεκι­νή­σει από το τότε ΥΠΕΧΩΔΕ μια προ­σπά­θεια ψηφιο­ποί­η­σης των ορίων και των όρων δόμησης των οριο­θε­τη­μέ­νων οικι­σμών < 2000 κατ. της χώρας. Αν υπάρχει το ψηφιακό αυτό υπό­βα­θρο θα μπο­ρούσε να χρη­σι­μο­ποι­η­θεί για το συγκε­ρα­σμό των υφι­στά­με­νων ορίων οικι­σμών με την παρούσα μελέτη, έτσι ώστε το τελικό απο­τέ­λε­σμα να απει­κο­νί­ζε­ται αξιό­πι­στα σε ένα και μόνο χάρτη. Σε κάθε περί­πτωση, πρέπει να κατα­βλη­θεί η μέγιστη δυνατή προ­σπά­θεια για την κατά το δυνατόν ομο­γε­νο­ποί­ηση της από­φα­σης οριο­θέ­τη­σης ή των  τυχόν άλλων θεσμι­κών  πλαι­σίων (βλ. ΠΔγματα του 2002 για τα νησιά του Αιγαίου κλπ) με την παρούσα μελέτη. Με τον τρόπο αυτό θα διευ­κο­λυν­θούν οι Υπη­ρε­σίες Δόμησης αφού δεν θα απαι­τεί­ται να ανα­τρέ­χουν σε δια­φο­ρε­τικά θεσμικά πλαίσια, που όπως προ­α­να­φέρ­θηκε, αυξά­νουν τη γρα­φειο­κρα­τία και τις συνέ­πειές της. Αυτό θα διευ­κο­λύ­νει και την εξά­λειψη των πολ­λα­πλών γραμμών που εμφα­νί­ζο­νται με διάφορα χρώματα στους χάρτες που συνο­δεύ­ουν τη μελέτη, που μάλλον μπερ­δεύ­ουν παρά απλο­ποιούν. Χρήσιμο βέβαια θα ήταν και ο προσ­διο­ρι­σμός συντε­ταγ­μέ­νων, όπου αυτό είναι εφικτό.

• Οικι­σμοί μη οριο­θε­τη­μέ­νοι. Για τους οικι­σμούς αυτούς θα ήταν προ­τι­μό­τερο να προ­χω­ρή­σουμε στην οριο­θέ­τησή τους παρά στην απο­σπα­σμα­τική αντι­με­τώ­πιση που αφορά μόνο σε μορ­φο­λο­γι­κούς κανόνες. Οι οικι­σμοί αυτοί δομού­νται με κρι­τή­ρια που δια­φέ­ρουν από περιοχή σε περιοχή και από υπη­ρε­σία σε υπη­ρε­σία, δομού­νται δηλαδή δίχως ξεκά­θα­ρους κανόνες. Επο­μέ­νως υπάρχει κίν­δυ­νος να εκλη­φθεί η παρούσα μελέτη σαν οριο­θέ­τηση ή να εφαρ­μό­ζε­ται σαν οριο­θέ­τηση και να μην επι­λυ­θεί ποτέ το πραγ­μα­τικό πρό­βλημα που είναι ακριβώς η έλλειψη οριο­θέ­τη­σης. Ουδέν μονι­μό­τερο εξ’ άλλου του προ­σω­ρι­νού. Προ­τεί­νουμε επο­μέ­νως η παρούσα μελέτη να χρη­σι­μεύ­σει σαν κατ’ αρχήν πρόταση οριο­θέ­τη­σης και βάσει αυτής να ακο­λου­θη­θούν οι δια­δι­κα­σίες οριο­θέ­τη­σης όπως ορί­ζο­νται στα αντί­στοιχα θεσμικά πλαίσια αφού βεβαίως τεθούν χρο­νο­δια­γράμ­ματα για να μην παρα­πεμ­φθεί για άλλη μια φορά το πρό­γραμμα στις καλέν­δες.

• Οικι­σμοί που δομού­νται σαν εκτός σχεδίου περιο­χές. Για τους οικι­σμούς που σήμερα δομού­νται σαν εκτός σχεδίου περιο­χές όπως προ­α­να­φέρ­θηκε, το γεγονός αυτό πρέπει να γίνει σαφές από την παρούσα μελέτη και βέβαια να εξε­τα­σθεί η δυνα­τό­τητα αν μπορούν να οριο­θε­τη­θούν.

• Οικι­σμοί που δια­θέ­τουν σχέδιο πόλεως. Και εδώ ισχύουν όσα προ­α­να­φέ­ραμε για τους μη οριο­θε­τη­μέ­νους οικι­σμούς. Πρέπει βάσει της παρού­σας μελέτης να κατα­βλη­θεί προ­σπά­θεια για τρο­πο­ποί­ηση των ειδικών όρων δόμησης του κάθε σχεδίου ακο­λου­θώ­ντας δια­δι­κα­σίες τρο­πο­ποί­η­σης σχεδίου και όχι προ­σθέ­το­ντας ένα ακόμη σχέδιο στο ήδη υφι­στά­μενο και μάλιστα σε δια­φο­ρε­τική κλίμακα και με δια­φο­ρε­τι­κές προ­δια­γρα­φές. Αν και πάλι αυτό δεν είναι εφικτό τότε του­λά­χι­στο για την εφαρ­μογή του παρό­ντος να χρη­σι­μο­ποι­η­θεί το υπό­βα­θρο του σχεδίου αφού αυτό είναι σαφώς προσ­διο­ρι­σμένο με συντε­ταγ­μέ­νες (σε ορι­σμένα μάλιστα σχέδια υπάρχει και μελέτη εφαρ­μο­γής) και είναι ανα­λυ­τι­κό­τερο (συνήθως σε κλ. 1:1000) από το παρόν (που είναι σε 1:5000).

• Οικι­σμοί προς κήρυξη σαν παρα­δο­σια­κοί. Υπάρ­χουν στη μελέτη οικι­σμοί που προ­τεί­νο­νται για κήρυξη (κυρίως το συνε­κτικό τους τμήμα) ως παρα­δο­σια­κοί, θέτο­ντας παράλ­ληλα και ειδι­κούς όρους δόμησης. Θεω­ρούμε ότι μια τέτοια δια­δι­κα­σία απαιτεί περισ­σό­τερη εξει­δί­κευση, συνο­δευό­μενη από τη μελέτη ανά­λυ­σης και βέβαια, επειδή η κήρυξη συνο­δεύ­ε­ται με συνε­πα­κό­λουθα που δεν αφορούν μόνο στην παρούσα μελέτη, πρέπει το προς κήρυξη όριο να είναι προσ­διο­ρι­σμένο σαφώς. Απαι­τεί­ται επο­μέ­νως κατά τη γνώμη μας ο προσ­διο­ρι­σμός συντε­ταγ­μέ­νων άλλως η ασάφεια μιας γραμμής σε ορθο­φω­το­χάρτη μεγάλης κλί­μα­κας όπως εν προ­κει­μένω, μπορεί να επι­φέ­ρει σύγχυση και δυσλει­τουρ­γίες. Έτσι, ειδικά για τους οικι­σμούς αυτούς, για να μπο­ρέ­σουμε να εκφρά­σουμε τη γνώμη μας βάσει στοι­χείων και όχι εμπει­ρικά, πρέπει να μας γίνει γνωστό το τεύχος της ανά­λυ­σης».