Η Ρόδος αγγίζει τον εθνικό μέσο όρο με 1.824 ευρώ ανά κάτοικο ενώ τα μικρά νησιά της Δωδεκανήσου σκαρφαλώνουν στην κορυφή της χώρας

• Με 228,19 εκατ. ευρώ ο Δήμος Ρόδου δια­θέ­τει τον έκτο μεγα­λύ­τερο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό της Ελλάδας, όμως η ανα­λο­γία ανά μόνιμο κάτοικο τον τοπο­θε­τεί στη μέση της πανελ­λα­δι­κής κατά­τα­ξης. Στον αντί­ποδα, Αγα­θο­νήσι, Χάλκη και Νίσυρος ξεπερ­νούν τα 17.900 ευρώ ανά κάτοικο, ενώ η Κάλυ­μνος κατα­γρά­φει τη χαμη­λό­τερη ανα­λο­γία στο νησιω­τικό σύμπλεγμα

Από τα 20.735 ευρώ ανά κάτοικο στο Αγα­θο­νήσι μέχρι τα 1.540 ευρώ στην Κάλυμνο, οι προ­ϋ­πο­λο­γι­σμοί των 15 Δήμων της Δωδε­κα­νή­σου απο­τυ­πώ­νουν μια εικόνα με έντονες αντι­θέ­σεις. Η Ρόδος κινεί­ται σε ενδιά­μεση ζώνη, με έναν από τους μεγα­λύ­τε­ρους προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς της χώρας σε απόλυτα νούμερα, που όμως, όταν μοι­ρα­στεί στους 125.112 μόνι­μους κατοί­κους της, σχεδόν ταυ­τί­ζε­ται με τον πανελ­λα­δικό μέσο όρο.

Τα στοι­χεία προ­έρ­χο­νται από πίνακες του Οικο­νο­μι­κού Παρα­τη­ρη­τη­ρίου του υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών για το 2025.

Ο δείκτης προ­κύ­πτει από τη διαί­ρεση του συνο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού κάθε Δήμου με τον μόνιμο πλη­θυ­σμό του και περι­λαμ­βά­νει, πέρα από τα χρήματα της καθη­με­ρι­νής λει­τουρ­γίας, χρη­μα­το­δο­τή­σεις έργων, επεν­δύ­σεις και μετα­φε­ρό­μενα υπό­λοιπα.

Μισό δισε­κα­τομ­μύ­ριο για 206.842 κατοί­κους

Αθροι­στικά, οι 15 Δήμοι της Δωδε­κα­νή­σου εμφα­νί­ζουν προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς περίπου 501 εκατ. ευρώ για 206.842 μόνι­μους κατοί­κους. Η σταθ­μι­σμένη ανα­λο­γία δια­μορ­φώ­νε­ται στα 2.422 ευρώ ανά κάτοικο, περίπου 33% πάνω από τον πανελ­λα­δικό μέσο όρο των 1.821 ευρώ.

Ο Δήμος Ρόδου συγκε­ντρώ­νει το 60,5% του πλη­θυ­σμού της περιο­χής, αλλά το 45,5% των συνο­λι­κών προ­ϋ­πο­λο­γι­σμών.

Η μεγάλη από­κλιση εντο­πί­ζε­ται στα 10 μικρά νησιά, τα οποία με 12.329 κατοί­κους, λιγό­τερο από το 6% του πλη­θυ­σμού, δια­χει­ρί­ζο­νται 111,06 εκατ. ευρώ, πάνω από το 22% των πόρων.

Η ανα­λο­γία τους φτάνει τα 9.008 ευρώ ανά κάτοικο.

Ο Δήμος Ρόδου στη μέση της πανελ­λα­δι­κής κατά­τα­ξης

Με προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 228.193.453 ευρώ, ο Δήμος Ρόδου είναι έκτος σε ολό­κληρη τη χώρα σε απόλυτο μέγεθος, πίσω μόνο από την Αθήνα, τη Θεσ­σα­λο­νίκη, την Πάτρα, το Ηρά­κλειο και τον Πειραιά. Σε πλη­θυ­σμό είναι ένατος, γεγονός που σημαί­νει ότι ξεπερνά σε προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό Δήμους με περισ­σό­τε­ρους κατοί­κους, όπως η Λάρισα και ο Βόλος.

Σε κάθε δημότη αντι­στοι­χούν 1.823,91 ευρώ, έναντι πανελ­λα­δι­κού σταθ­μι­σμέ­νου μέσου όρου 1.820,99 ευρώ. Η διαφορά δεν φτάνει ούτε τα 3 ευρώ. Από τους 331 Δήμους των ανα­λυ­τι­κών πινάκων, 213 εμφα­νί­ζουν υψη­λό­τερη ανα­λο­γία από τη Ρόδο και 117 χαμη­λό­τερη.

Η ανάλυση εντάσ­σει τη Ρόδο στην κατη­γο­ρία των μεγάλων ηπει­ρω­τι­κών Δήμων, μαζί με άλλα μεγάλα νησιά όπως το Ηρά­κλειο, τα Χανιά, η Χίος και η Κεντρική Κέρκυρα, με τη σημεί­ωση ότι οι κατη­γο­ρίες χρη­σι­μο­ποιού­νται για συγκρι­τική παρου­σί­αση. Ανάμεσα στους 85 Δήμους της ομάδας, η Ρόδος βρί­σκε­ται στην τρια­κο­στή τέταρτη θέση, περίπου 117 ευρώ πάνω από τον μέσο όρο της κατη­γο­ρίας, που είναι 1.707 ευρώ.

Η σύγκριση με τα μεγάλα αστικά κέντρα τη δείχνει ελαφρώς ψηλό­τερα. Στην Αθήνα ανα­λο­γούν 1.778 ευρώ ανά κάτοικο, στο Ηρά­κλειο 1.581, στη Θεσ­σα­λο­νίκη 1.480 και στη Λάρισα 1.262 ευρώ.

Ο Δήμος Λαρι­σαίων έχει σχεδόν 39.000 κατοί­κους περισ­σό­τε­ρους από τη Ρόδο, αλλά προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό μικρό­τερο κατά 21 εκατ. ευρώ περίπου. Στα Χανιά, τον πιο κοντινό πλη­θυ­σμιακά Δήμο μεγάλου νησιού, με 111.375 κατοί­κους, ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός ανέρ­χε­ται σε 155,15 εκατ. ευρώ και η ανα­λο­γία στα 1.393 ευρώ.

Η Κως πάνω από τη Ρόδο αλλά χαμηλά στη δική της κατη­γο­ρία

Ο Δήμος Κω δια­θέ­τει 88,57 εκατ. ευρώ για 37.088 κατοί­κους, δηλαδή 2.388 ευρώ ανά κάτοικο, 31% περισ­σό­τερα από τη Ρόδο. Η Ρόδος έχει 3,4 φορές τον πλη­θυ­σμό της Κω, ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός της όμως είναι μόλις 2,6 φορές μεγα­λύ­τε­ρος.

Στην κατη­γο­ρία των 27 μεγάλων και μεσαίων νησιω­τι­κών Δήμων, όπου ο μέσος όρος φτάνει τα 3.147 ευρώ, η Κως βρί­σκε­ται στην εικοστή πρώτη θέση.

Η σύγκριση με τη Σαλα­μίνα, που έχει σχεδόν ίδιο πλη­θυ­σμό, δείχνει τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό της Κω υψη­λό­τερο κατά 20,35 εκατ. ευρώ. Αντί­θετα, η Θήρα, με λιγό­τε­ρους από τους μισούς κατοί­κους, δια­θέ­τει μόλις 10 εκατ. ευρώ λιγό­τερα, φτά­νο­ντας τα 5.067 ευρώ ανά κάτοικο.

Κάλυ­μνος, Λέρος και Κάρ­πα­θος σε δια­φο­ρε­τι­κές ταχύ­τη­τες

Η χαμη­λό­τερη ανα­λο­γία στη Δωδε­κά­νησο κατα­γρά­φε­ται στην Κάλυμνο. Ο Δήμος Καλυ­μνίων, με 17.752 κατοί­κους και προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 27,34 εκατ. ευρώ, αντι­στοι­χεί σε 1.540 ευρώ ανά κάτοικο. Στην κατη­γο­ρία του είναι προ­τε­λευ­ταίος, με μόνη τη Σκόπελο χαμη­λό­τερα, ενώ πανελ­λα­δικά 254 Δήμοι εμφα­νί­ζουν μεγα­λύ­τερη ανα­λο­γία.

Η Λέρος, με 7.993 κατοί­κους, λιγό­τε­ρους από τους μισούς της Καλύ­μνου, έχει προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 21,81 εκατ. ευρώ και ανα­λο­γία 2.728 ευρώ. Η Κάρ­πα­θος, με ακόμη λιγό­τε­ρους κατοί­κους, 6.568, δια­θέ­τει 24,02 εκατ. ευρώ, περισ­σό­τερα από τη Λέρο, και φτάνει τα 3.658 ευρώ ανά κάτοικο. Η Κάλυ­μνος έχει σχεδόν 2,7 φορές τον πλη­θυ­σμό της Καρ­πά­θου, ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός της όμως είναι μεγα­λύ­τε­ρος μόλις κατά 3,3 εκατ. ευρώ.

Τα μικρά νησιά στην κορυφή της χώρας

Από τους 36 μικρούς νησιω­τι­κούς Δήμους της χώρας, οι 10 ανήκουν στη Δωδε­κά­νησο. Ανάμεσα στους 25 Δήμους με τη μεγα­λύ­τερη ανα­λο­γία πανελ­λα­δικά, οι 8 είναι δωδε­κα­νη­σια­κοί και οι 3 από αυτούς βρί­σκο­νται στις 10 πρώτες θέσεις.

Το Αγα­θο­νήσι, έκτο στη χώρα, με 204 κατοί­κους και τον μικρό­τερο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό της περιο­χής, 4,23 εκατ. ευρώ, φτάνει τα 20.735 ευρώ ανά κάτοικο, πάνω από 11 φορές το ποσό της Ρόδου. Ακο­λου­θεί η Χάλκη, έβδομη πανελ­λα­δικά, με 19.767 ευρώ για 473 κατοί­κους.

Η Νίσυρος, ένατη στη χώρα, με 1.049 κατοί­κους, δια­θέ­τει 18,82 εκατ. ευρώ, ποσό που αντι­στοι­χεί σε 17.937 ευρώ ανά κάτοικο και φτάνει περίπου το 69% του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού της Καλύ­μνου.

Ακο­λου­θούν η Μεγίστη με 12.784 ευρώ, η Αστυ­πά­λαια με 10.566, η Τήλος με 9.923, οι Λειψοί με 8.641 και η Κάσος με 8.153 ευρώ ανά κάτοικο. Χαμη­λό­τερα κινού­νται η Πάτμος, με τον μεγα­λύ­τερο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό ανάμεσα στα μικρά νησιά, 21,07 εκατ. ευρώ, και ανα­λο­γία 6.414 ευρώ, και η Σύμη, με 4.389 ευρώ. Η Σύμη είναι προ­τε­λευ­ταία στην κατη­γο­ρία της, με μόνους τους Φούρ­νους Κορσεών χαμη­λό­τερα, ενώ η Πάτμος, με περίπου 26% περισ­σό­τε­ρους κατοί­κους, έχει σχεδόν διπλά­σιο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό.

Τι δεν δείχνει ο δείκτης

Τα ποσά αυτά δεν σημαί­νουν απα­ραί­τητα ότι οι κάτοι­κοι των μικρών νησιών απο­λαμ­βά­νουν περισ­σό­τε­ρες ή καλύ­τε­ρες υπη­ρε­σίες. Ένας Δήμος με μερικές εκα­το­ντά­δες κατοί­κους χρειά­ζε­ται κι αυτός διοι­κη­τι­κές υπη­ρε­σίες, τεχνι­κές υπο­δο­μές, δίκτυα και πολι­τική προ­στα­σία, η νησιω­τι­κό­τητα επι­βα­ρύ­νει μετα­φο­ρές, προ­μή­θειες και συντή­ρηση, ενώ ένα μεγάλο χρη­μα­το­δο­τού­μενο έργο αρκεί για να ανε­βά­σει θεα­μα­τικά τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό ενός μικρού Δήμου.

Από την άλλη, ο δείκτης στη­ρί­ζε­ται μόνο στον μόνιμο πλη­θυ­σμό και δεν λαμ­βά­νει υπόψη όσους εξυ­πη­ρε­τεί ένας Δήμος πέρα από τους κατοί­κους του, όπως εργα­ζό­με­νους και επι­σκέ­πτες, παρά­με­τρο με ιδιαί­τερο βάρος για τη Ρόδο και την Κω. Ούτε μετρά την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα της δημο­τι­κής διοί­κη­σης, για την οποία απαι­τεί­ται εξέταση των τακτι­κών εσόδων, των λει­τουρ­γι­κών δαπανών, των υπο­χρε­ώ­σεων και του βαθμού εκτέ­λε­σης του προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού.

Σε εθνικό επίπεδο, οι προ­ϋ­πο­λο­γι­σμοί των Δήμων αθροί­ζουν 19,07 δισ. ευρώ, με την κλίμακα να ξεκινά από τα 53.109 ευρώ ανά κάτοικο στη Γαύδο και να κλείνει στα 696 ευρώ στον Δήμο Βύρωνος. Όπως σημειώ­νε­ται στην ανάλυση, το κρίσιμο ζήτημα για τη χρη­μα­το­δό­τηση της Αυτο­διοί­κη­σης δεν είναι μόνο πόσα χρήματα εγγρά­φο­νται, αλλά από πού προ­έρ­χο­νται, πόσα εισπράτ­το­νται, πού κατευ­θύ­νο­νται και τι απο­τέ­λε­σμα παρά­γουν για τους δημότες.

Πηγή: myota.gr