Νίκος Αγγελόπουλος: Η ζωή μου είναι η ιστορία του ελληνικού Τουρισμού

-Ο ιδρυ­τής της Aldemar, πρώην πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ και κα­θη­γη­τής Οι­κο­νοµικών στην Ελ­βε­τία Νίκος Αγ­γε­λό­που­λος, µιλά στο «Χρήµα & Του­ρισµός» για τη δια­δροµή µιας ζωής, τις µεγά­λες µάχες του ελ­λη­νι­κού Του­ρισµού, τα λάθη, τις επι­τυ­χί­ες και τις προ­κλή­σεις της επόµενης ηµέρας.

Υπάρ­χουν άν­θρω­ποι που συµµετεί­χαν στην εξέ­λι­ξη του ελ­λη­νι­κού Του­ρισµού και υπάρ­χουν και εκεί­νοι που συ­νέ­βα­λαν κα­θο­ρι­στι­κά στη διαµόρ­φω­σή του. Ο Νίκος Αγ­γε­λό­που­λος ανή­κει αναµφί­βο­λα στη δεύ­τε­ρη κα­τη­γο­ρία. Ξε­κι­νώ­ντας από τις χαµηλό­τε­ρες βαθµίδες της ξε­νο­δο­χεια­κής βιοµηχα­νί­ας, κα­τά­φε­ρε να δηµιουρ­γή­σει έναν από τους σηµαντι­κούς ελ­λη­νι­κούς ξε­νο­δο­χεια­κούς οµίλους, να δια­δραµατί­σει πρω­τα­γω­νι­στι­κό ρόλο στις θεσµικές εξε­λί­ξεις του κλά­δου ως πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ και να συν­δυά­σει την επι­χει­ρηµατική του πο­ρεία µε µια αξιο­σηµείωτη ακαδηµαϊκή δια­δροµή, ως κα­θη­γη­τής Οι­κο­νοµικών στην Ελ­βε­τία.

Σήµερα, έχο­ντας δια­νύ­σει πε­ρισ­σό­τε­ρες από έξι δε­κα­ε­τί­ες στον Του­ρισµό και απο­τε­λώ­ντας µία από τις πλέον σε­βα­στές προ­σω­πι­κό­τη­τες του κλά­δου, µιλά στο «Χρήµα & Του­ρισµός» για τη ζωή του, για την Ελ­λά­δα που άλ­λα­ξε, για τον του­ρισµό που µεγά­λω­σε και για το µέλλον που διαµορ­φώ­νε­ται µπρο­στά µας.Με ει­λι­κρί­νεια, αυ­το­κρι­τι­κή και τη σοφία της εµπει­ρί­ας, κα­τα­θέ­τει τη δική του µατιά για όσα έγι­ναν σωστά, για όσα χά­θη­καν στην πο­ρεία και για όσα πρέ­πει να γί­νουν ώστε η Ελ­λά­δα να παραµείνει πρω­τα­γω­νί­στρια στον πα­γκόσµιο του­ρι­στι­κό χάρτη.

Και κα­τα­λή­γει εµφα­τι­κά: «Τα καλά κό­ποις κτώ­νται», ρητό χωρίς εξαι­ρέ­σεις.

Η συ­νέ­ντευ­ξη

Η συ­νέ­ντευ­ξη του Νίκου Αγ­γε­λό­που­λου στον Κων­στα­ντί­νο Στ. Δε­ρι­ζιώ­τη έχει ως ακο­λού­θως:

Από το πρώτο µεροκάµατο στην κο­ρυ­φή του ελ­λη­νι­κού Του­ρισµού

Κύριε Αγ­γε­λό­που­λε, ξε­κι­νή­σα­τε από τις χαµηλό­τε­ρες βαθµίδες της ξε­νο­δο­χεια­κής βιοµηχα­νί­ας και δηµιουρ­γή­σα­τε έναν από τους σηµαντι­κούς ξε­νο­δο­χεια­κούς οµίλους της Χώρας. Ποιο ήταν το µυστι­κό αυτής της δια­δροµής;

Δεν υπάρ­χει κα­νέ­να ιδιαί­τε­ρο µυστι­κό που κα­θό­ρι­σε τη δια­δροµή µου.  Αν χρειά­ζε­ται να κα­τα­γρά­ψω πα­ρά­γο­ντες που επη­ρέ­α­σαν σο­βα­ρά την επαγ­γελµατική µου επι­λο­γή, θα πρέ­πει να µην ξε­χά­σω την βρα­χεία συ­νερ­γα­σία που είχα µε την Μα­ρί­κα Καψή και κύρια την έντο­νη αλλά κα­θο­ρι­στι­κή ανά­γκη που είχα για ευ­ρύ­τε­ρη δηµιουρ­γι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα.

“Δεν υπάρ­χει με­γα­λύ­τε­ρο πρό­βλη­μα από το να προη­γού­νται οι ανω­δο­μές των υπο­δο­μών”

Ποια στιγµή θε­ω­ρεί­τε κα­θο­ρι­στι­κή για την επαγ­γελµατική σας πο­ρεία;

Την στιγµή που απο­φά­σι­σα ότι η δρα­στη­ριό­τη­τά µου πρέ­πει να αφή­νει ευ­ρύ­τε­ρο θε­τι­κά µετρή­σιµο απο­τέ­λεσµα.

Υπήρ­ξαν πε­ρί­ο­δοι που φο­βη­θή­κα­τε ότι µπορεί να χά­σε­τε όσα χτί­ζα­τε;

Από χα­ρα­κτή­ρα δεν έχω σχε­δόν κα­θό­λου την αί­σθη­ση κιν­δύ­νου και συ­νε­πώς δεν αι­σθά­νοµαι ποτέ την έν­νοια «απώ­λεια». Θε­ώ­ρη­σα σε όλη τη µακρά πε­ρί­ο­δο ενα­σχό­λη­σής µου µε τον Του­ρισµό ότι η ζωή έχει ανα­γκαί­ες διακυµάν­σεις τις οποί­ες  τε­λι­κά κα­νέ­νας δεν µπορεί να απο­φύ­γει.

Αν γυ­ρί­ζα­τε τον χρόνο πίσω, υπάρ­χει κά­ποια από­φα­ση που θα παίρ­να­τε δια­φο­ρε­τι­κά;

Δεν µετα­νιώ­νω για τί­πο­τα.

Δηµιουρ­γή­σα­τε την Aldemar σε µια εποχή που ο ελ­λη­νι­κός του­ρισµός ήταν πολύ δια­φο­ρε­τι­κός. Τι σας έκανε να δείτε ευ­και­ρί­ες εκεί που άλλοι έβλε­παν ρίσκο;

Οι απο­φά­σεις µου δεν είχαν ποτέ ως κρι­τή­ριο τις ευ­και­ρί­ες αλλά, όπως προ­α­νέ­φε­ρα, δεν έχω ποτέ την αί­σθη­ση του κιν­δύ­νου.

Ποιο θε­ω­ρεί­τε σήµερα το µεγα­λύ­τε­ρο πρό­βληµα της ελ­λη­νι­κής ξε­νο­δο­χί­ας;

Εδώ µπαί­νουµε στα δύ­σκο­λα αφού είναι γνω­στό ότι δια­χρο­νι­κά οι Κυ­βερ­νή­σεις της Χώρας µας, από τύχη ή από κακή εκτίµηση, εφάρµοσαν σχε­δόν συστηµατικά το κα­τα­στρο­φι­κό δόγµα «Οι ανωδοµές προη­γού­νται της υποδοµής». Έτσι αι­σθά­νοµαι υπο­χρεωµένος να το­νί­σω ότι εξα­κο­λου­θούµε στη Χώρα µας να έχουµε µεγάλο έλλειµα υποδοµών. Ει­δι­κά στην πε­ρί­πτω­ση του Του­ρισµού, το υπάρ­χον έλλειµα λει­τουρ­γεί αρ­νη­τι­κά σε βάρος του τε­λι­κού προ­ϊ­ό­ντος που ει­σπράτ­τε­ται από τον χρή­στη.  Είναι σηµαντι­κό να το­νί­σω ότι αυτή η πρα­κτι­κή λει­τουρ­γεί ανα­σταλ­τι­κά στους τοµείς της Πε­ρι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης αλλά ακόµη πε­ρισ­σό­τε­ρο στην πλη­θυσµιακή συρ­ρί­κνω­ση, στο δηµογρα­φι­κό πρό­βληµα και στις πε­ρι­πτώ­σεις της νη­σιω­τι­κής Ελ­λά­δας στην Εθνι­κή µας θω­ρά­κι­ση.

«Ο Του­ρι­σμός δεν απέ­κτη­σε ποτέ τη θέση που πραγ­μα­τι­κά του αξί­ζει στο σύ­νο­λο της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας»

Οι οι­κο­γε­νεια­κές ξε­νο­δο­χεια­κές επι­χει­ρή­σεις µπο­ρούν ακόµη να πρω­τα­γω­νι­στή­σουν ή η εποχή ανή­κει πλέον στα µεγάλα επεν­δυ­τι­κά κε­φά­λαια;

Στις δικές µου προ­τε­ραιό­τη­τες δεν έχει καµία σηµαντι­κή θέση η εθνι­κό­τη­τα του Ιδιο­κτή­τη – Επεν­δυ­τή, αλλά οι µακρο­οι­κο­νοµικές συ­νέ­πειες, συµπε­ρι­λαµβανοµένης της ικα­νο­ποι­η­τι­κά αµειβόµενης ερ­γα­σί­ας, και ο σεβασµός στην πρά­σι­νη Οι­κο­νοµία.

Ο άν­θρω­πος του ΣΕΤΕ

Ως πρώην πρό­ε­δρος του ΣΕΤΕ, πώς κρί­νε­τε τη σηµερινή πο­ρεία του ελ­λη­νι­κού του­ρισµού;

Ως απά­ντη­ση σε αυτό σας το ερώτηµα θα δα­νει­στώ µία φράση του θεµελιω­τή του ποιο­τι­κού Του­ρισµού στην Ελ­λά­δα: του Σπύ­ρου Κο­κο­τού. «Με την θη­τεία των Προ­έ­δρων του ΣΕΤΕ µέχρι το 2011 τε­λεί­ω­σε η ροµαντι­κή πε­ρί­ο­δος του Του­ρισµού».  Για να απο­φύ­γουµε παρερµηνεί­ες της λέξης «ροµαντι­κή» οφεί­λω να διευ­κρι­νί­σω ότι ο Σπύ­ρος Κο­κο­τός απά­ντη­σε σε σχε­τι­κό δηµοσιο­γρα­φι­κό ερώτηµα ότι ο ΣΕΤΕ έβαλε τις βά­σεις στο διά­στηµα αυτό της εκ­προ­σώ­πη­σης του συ­νό­λου των επι­χει­ρού­ντων στον Του­ρισµό καθώς και της εµπέ­δω­σης στην συ­νεί­δη­ση όλων των Κυ­βερ­νή­σε­ων για τις πραγµατι­κές δια­στά­σεις του Τοµέα Του­ρισµός στο σύ­νο­λο της Κοι­νω­νί­ας και της Οι­κο­νοµίας.

Τι σας ανη­συ­χεί πε­ρισ­σό­τε­ρο όταν κοι­τά­ζε­τε την επόµενη δε­κα­ε­τία;

Αυτό που πρέ­πει να ανη­συ­χεί όλους τους εµπλεκόµενους µε τον Του­ρισµό είναι η διαιώ­νι­ση της λο­γι­κής που επι­κρα­τεί ακόµη, αν και λι­γό­τε­ρο έντο­να, ότι η υποδοµή έπε­ται της ανωδοµής.

 Υπάρ­χει εθνι­κή στρα­τη­γι­κή για τον του­ρισµό ή εξα­κο­λου­θούµε να λει­τουρ­γούµε µε τη δυναµική της αγο­ράς;

Η εθνι­κή στρα­τη­γι­κή είναι έν­νοια που δεν έχει στην Χώρα µας ολι­στι­κή αντιµετώ­πι­ση.  Ως µέγι­στος τοµέας της Οι­κο­νοµίας ο Του­ρισµός δεν ευ­τύ­χη­σε µέχρι σήµερα να έχει την θέση που χρειά­ζε­ται στο σύ­νο­λό της η Χώρα.

Ο κα­θη­γη­τής Νίκος Αγ­γε­λό­που­λος

Δι­δά­σκα­τε οι­κο­νοµικά στην Ελ­βε­τία και πα­ρα­κο­λου­θεί­τε στενά τις διε­θνείς εξε­λί­ξεις. Πώς βλέ­πει σήµερα η Ευ­ρώ­πη την Ελ­λά­δα;

Θ α σας απα­ντού­σα χιουµορι­στι­κά «το αίµα νερό δεν γί­νε­ται».  Επί της ου­σί­ας, εξε­λι­κτι­κά πρέ­πει να σηµειώ­σουµε ότι η Ευ­ρώ­πη βλέ­πει την Ελ­λά­δα πραγµατικά τε­λεί­ως δια­φο­ρε­τι­κά από ότι στο πα­ρελ­θόν.

Τι κά­νουν κα­λύ­τε­ρα οι αντα­γω­νι­στές µας και τι κάνουµε κα­λύ­τε­ρα εµείς;

Δυ­στυ­χώς θα επα­νέλ­θω σε αυτό που τό­νι­σα σε προη­γούµενο ερώτηµά σας.  Πολ­λοί, αλλά όχι όλοι οι αντα­γω­νι­στές µας, ασχο­λού­νται πε­ρισ­σό­τε­ρο συστηµατικά και έγκαι­ρα µε τις υποδοµές.

Ο Του­ρισµός του αύριο

Υπερ­του­ρισµός, κλιµατική αλ­λα­γή, στε­γα­στι­κή κρίση, έλ­λει­ψη προ­σω­πι­κού. Ποια από αυτές τις προ­κλή­σεις θε­ω­ρεί­τε πιο επι­κίν­δυ­νη;

Κατά την γνώµη µου, πιο επι­κίν­δυ­νη είναι αναµφι­σβή­τη­τα η µη ελεγ­χόµενη κλιµατική αλ­λα­γή.

Πώς θα είναι ο ελ­λη­νι­κός Του­ρισµός το 2035;

Μετά την µακρά µου δια­δροµή στον Του­ρισµό, πρέ­πει να ανα­γνω­ρί­σω ότι προ­ο­δευ­τι­κά βελ­τιώ­νε­ται, αλλά µε αργά βήµατα.

«Θα ήθελα να με θυ­μού­νται θε­τι­κά όλοι όσοι ερ­γά­στη­καν στα ξε­νο­δο­χεία μου»

Ποιος είναι ο µεγα­λύ­τε­ρος κίν­δυ­νος να χαθεί το συ­γκρι­τι­κό πλε­ο­νέ­κτηµα της Ελ­λά­δας; Οι υποδοµές της Χώρας θα αντέ­ξουν; Μπο­ρούν να στη­ρί­ξουν το βελ­τιωµένο του­ρι­στι­κό – ξε­νο­δο­χεια­κό προ­ϊ­όν;

Θα επα­να­λά­βω, αν και µονό­το­να, ότι το µείζον ζητούµενο είναι η σηµαντι­κή βελ­τί­ω­ση των υποδοµών.

Νίκος Αγ­γε­λό­που­λος: Ο άν­θρω­πος πίσω από τον επι­χει­ρηµατία
 

Τι σας δίνει σήµερα µεγα­λύ­τε­ρη ικα­νο­ποί­η­ση: οι επι­χει­ρηµατι­κές επι­τυ­χί­ες, η ακαδηµαϊκή πο­ρεία ή η ανα­γνώ­ρι­ση από τον κλάδο;

Οι δια­χρο­νι­κές µου ιδιό­τη­τες συµβά­λουν αυτοµάτως στην τε­λι­κή µου αί­σθη­ση πλη­ρό­τη­τας.

«Δεν με εν­δια­φέ­ρει η εθνι­κό­τη­τα του επεν­δυ­τή. Με εν­δια­φέ­ρει το απο­τέ­λε­σμα για την οι­κο­νο­μία, την ερ­γα­σία και το πε­ρι­βάλ­λον»

Πώς θα θέ­λα­τε να σας θυµάται η επόµενη γενιά αν­θρώ­πων του Του­ρισµού;

Αν και ανορ­θό­δο­ξο στην σηµερινή Κοι­νω­νία, θα ήθελα να µε θυµού­νται θε­τι­κά όλοι όσοι είχαν µία δια­δροµή ως ερ­γα­ζόµενοι στα ξε­νο­δο­χεία.

Μετά από µια ζωή αφιε­ρωµένη στον Του­ρισµό, ποιο είναι το σηµαντι­κό­τε­ρο µάθηµα που πή­ρα­τε από τους αν­θρώ­πους και τη ζωή;«Τα καλά κό­ποις κτώ­νται», ρητό χωρίς εξαι­ρέ­σεις.

Επί­λο­γος

Η συ­ζή­τη­ση µε τον Νίκο Αγ­γε­λό­που­λο δεν είναι απλώς µια συ­νέ­ντευ­ξη για τον Του­ρισµό. Είναι µια αφή­γη­ση για την Ελ­λά­δα των τε­λευ­ταί­ων εξή­ντα ετών, µέσα από τα µάτια ενός αν­θρώ­που που έζησε από κοντά τις µεγά­λες αλ­λα­γές, τις κρί­σεις, τις ευ­και­ρί­ες και τις µεταµορ­φώ­σεις του κλά­δου.

Σε µια εποχή όπου ο Του­ρισµός ανα­ζη­τά ξανά τον προ­σα­να­το­λισµό του απέ­να­ντι στις προ­κλή­σεις της βιωσιµότη­τας, της τε­χνο­λο­γί­ας, του αν­θρώ­πι­νου δυναµικού και της πα­γκόσµιας αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας, η εµπει­ρία αν­θρώ­πων όπως ο Νίκος Αγ­γε­λό­που­λος απο­κτά ιδιαί­τε­ρη αξία.

Ίσως γιατί, τε­λι­κά, πίσω από τους αριθµούς, τις επεν­δύ­σεις και τα ρεκόρ, ο Του­ρισµός παραµένει πάνω απ’ όλα µια υπό­θε­ση αν­θρώ­πων. Και λίγοι γνω­ρί­ζουν αυτή την αλή­θεια κα­λύ­τε­ρα από εκεί­νον.

Πηγή:  money-tourism.gr