Η υπόθεση της δολοφονίας του Τζάνη Τοπάλυ ξανά στο εδώλιο του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Δωδεκανήσου

• Στις 4 Μαΐου 2026 ξεκινά η εκ νέου εκδί­καση μιας υπό­θε­σης που σημά­δεψε τη Ρόδο, με την Εισαγ­γε­λία να επι­διώ­κει την ισόβια κάθειρξη μέσω της αμφι­σβή­τη­σης του ελα­φρυ­ντι­κού του πρό­τε­ρου σύν­νο­μου βίου που είχε ανα­γνω­ρι­στεί πρω­το­δί­κως στους δύο κατα­δι­κα­σθέ­ντες

Στις 4 Μαΐου 2026, το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Δωδε­κα­νή­σου καλεί­ται να ανοίξει εκ νέου μία από τις πιο πολύ­κρο­τες ποι­νι­κές υπο­θέ­σεις των τελευ­ταίων ετών στη Ρόδο, αυτήν της δολο­φο­νίας του 46χρονου εργο­λά­βου οικο­δο­μών Τζάνη Τοπάλυ του Χαμίτ, πατέρα τριών ανή­λι­κων παιδιών. Η εφε­τειακή δίκη δεν συνιστά τυπική επι­κύ­ρωση της πρω­το­βάθ­μιας από­φα­σης. Η υπόθεση επι­στρέ­φει στο σύνολό της, με νέα εκτί­μηση του απο­δει­κτι­κού υλικού, των πραγ­μα­το­γνω­μο­συ­νών και της συνο­λι­κής εικόνας της δικο­γρα­φίας. Δεν εξε­τά­ζε­ται μόνο η τέλεση της ανθρω­πο­κτο­νίας, αλλά κυρίως τα ελα­φρυ­ντικά που έπαιξαν καθο­ρι­στικό ρόλο στην πρω­το­βάθ­μια ετυ­μη­γο­ρία και οδή­γη­σαν στην ποινή των 15 ετών.

Η πρω­το­βάθ­μια ετυ­μη­γο­ρία και η έφεση που άνοιξε τον δρόμο των ισοβίων

Πρω­το­δί­κως, ένας 53χρονος Ροδίτης και ο 20χρονος γιος του είχαν κατα­δι­κα­στεί από το Μικτό Ορκωτό Δικα­στή­ριο της Κω σε ποινή κάθειρ­ξης 15 ετών έκαστος, για ανθρω­πο­κτο­νία από πρόθεση σε ήρεμη ψυχική κατά­σταση κατά συναυ­τουρ­γία. Η ενοχή τους είχε κριθεί κατά πλειο­ψη­φία 5 προς 2, με δύο ενόρ­κους να μειο­ψη­φούν θεω­ρώ­ντας ότι ο γιος ήταν αθώος. Το πρω­το­βάθ­μιο δικα­στή­ριο ανα­γνώ­ρισε ομόφωνα στους κατη­γο­ρού­με­νους το ελα­φρυ­ντικό του πρό­τε­ρου σύν­νο­μου βίου και απέρ­ριψε τα ελα­φρυ­ντικά της ανη­λι­κό­τη­τας, της καλής συμπε­ρι­φο­ράς μετά την πράξη και της προη­γού­με­νης ανάρ­μο­στης συμπε­ρι­φο­ράς του θύματος, που είχαν προ­τεί­νει οι συνή­γο­ροι υπε­ρά­σπι­σης.

Μετά από αίτηση των δικη­γό­ρων της οικο­γέ­νειας Τοπάλυ, των κ.κ. Μηνά Τσέρκη, Νικό­λαου Πατε­ράκη και της κ. Μαρίνας Κρανίτη, ασκή­θηκε έφεση κατά της από­φα­σης, ανοί­γο­ντας τον δρόμο για την ισόβια κάθειρξη.

Ο πυρήνας της εισαγ­γε­λι­κής προ­σβο­λής

Στο επί­κε­ντρο της εφε­τεια­κής ανα­μέ­τρη­σης βρί­σκε­ται η θέση ότι το πρω­το­βάθ­μιο δικα­στή­ριο εσφαλ­μένα ανα­γνώ­ρισε στους κατη­γο­ρού­με­νους το ελα­φρυ­ντικό του πρό­τε­ρου σύν­νο­μου βίου, σύμφωνα με το άρθρο 84 παρ. 2 περ. α του Ποι­νι­κού Κώδικα. Η εισαγ­γε­λική θέση είναι ότι η ανα­γνώ­ριση αυτή στη­ρί­χθηκε σε εσφαλ­μένη εκτί­μηση των απο­δει­κτι­κών στοι­χείων και σε εσφαλ­μένη ερμη­νεία του νόμου. Αν η εκτί­μηση είχε γίνει ορθά, το ελα­φρυ­ντικό δεν θα έπρεπε να ανα­γνω­ρι­στεί και η ποινή που θα επι­βαλ­λό­ταν θα ήταν αυτή της ισόβιας κάθειρ­ξης.

Η έφεση επι­ση­μαί­νει ότι από την ακρο­α­μα­τική δια­δι­κα­σία είχαν προ­κύ­ψει ενέρ­γειες ασύμ­βα­τες με την έννοια του συν­νό­μου βίου. Στο σκε­πτικό περι­λαμ­βά­νε­ται η παρά­δοση στο θύμα τριών πλαστών επι­τα­γών συνο­λι­κού ύψους 80.000 ευρώ και η ύπαρξη ανε­ξό­φλη­της εργο­λα­βι­κής οφειλής 100.000 ευρώ, με τα συγκε­κρι­μένα δεδο­μένα να συν­δέ­ο­νται με έγγραφα και πραγ­μα­το­γνω­μο­σύνη γρα­φο­λό­γου. Γίνεται επίσης αναφορά σε φορο­λο­γι­κές παρα­βά­σεις. Η Εισαγ­γε­λέας τόνισε εξάλλου ότι η συνο­λική εικόνα των κατη­γο­ρου­μέ­νων και ο τρόπος με τον οποίο τέλεσαν το απο­δι­δό­μενο σε αυτούς έγκλημα, καθώς στις 28 Αυγού­στου 2022 σκό­τω­σαν τον εργο­λάβο που μετέβη στην ιδιο­κτη­σία τους για να διεκ­δι­κή­σει οφει­λό­μενο σε αυτόν ποσό ύψους 100.000 ευρώ, ανα­δει­κνύ­ουν μία εικόνα ασύμ­βατη με τη νομο­θε­τική έννοια του σύν­νο­μου παρελ­θό­ντος.

Πώς εκτυ­λί­χθηκε το έγκλημα κατά τις παρα­δο­χές της από­φα­σης

Το βράδυ της 28ης Αυγού­στου 2022, στο Φαλη­ράκι Ρόδου, το θύμα μετέβη στην επι­χεί­ρηση του πρώτου κατη­γο­ρού­με­νου, σε ενοι­κια­ζό­μενα δωμάτια, για να διεκ­δι­κή­σει οφειλή ύψους 100.000 ευρώ. Ακο­λού­θησε φρα­στικό επει­σό­διο και δια­πλη­κτι­σμός. Σύμφωνα με τις παρα­δο­χές της από­φα­σης, ο πρώτος κατη­γο­ρού­με­νος και ο γιος του, κατόπιν συνα­πό­φα­σης και από κοινού ενερ­γώ­ντας, επέ­φε­ραν τον θάνατο του κ. Τοπάλυ με τη χρήση βίας. Πιο συγκε­κρι­μένα, αφού τύλιξαν γύρω από τον λαιμό του ένα σχοινί, κατά­φε­ραν να τον ακι­νη­το­ποι­ή­σουν και τελικώς να επι­φέ­ρουν τον θάνατό του.

Καθο­ρι­στι­κός είναι ο ρόλος των ιατρο­δι­κα­στι­κών πορι­σμά­των. Η έκθεση νεκρο­ψίας νεκρο­το­μής του ιατρο­δι­κα­στή Ρόδου και η γνω­μο­δό­τηση επί­κου­ρου καθη­γητή ιατρο­δι­κα­στι­κής κατα­γρά­φουν δύο πανο­μοιό­τυπα εμπιε­σμα­τικά κατάγ­ματα στο ινιακό τμήμα της κεφαλής, δια­μέ­τρου 3,5 έως 4 εκα­το­στών. Στην ιατρο­δι­κα­στική έκθεση σημειώ­νε­ται ότι στο ινιακό οστό και στα όριά του με τα κρο­τα­φικά οστά αμφο­τε­ρο­πλεύ­ρως παρα­τη­ρού­νται δύο εμπιε­σμα­τικά κατάγ­ματα με ουσια­στικά πανο­μοιό­τυ­πους χαρα­κτή­ρες, ήτοι κυκλι­κού σχή­μα­τος, χωρίς ακτι­νω­τές επε­κτά­σεις και με εισχώ­ρηση κατε­α­γό­των τμη­μά­των του έσω οστικού πετάλου στην κρα­νιακή κοι­νό­τητα, και ότι συνε­πεία αυτών των καταγ­μά­των ανα­μέ­νο­νται βαριές εγκε­φα­λι­κές κακώ­σεις. Πρό­κει­ται για ευρή­ματα που, κατά την επι­στη­μο­νική αξιο­λό­γηση, δεν συμ­βι­βά­ζο­νται με πτώση εξ ιδίου ύψους. Σημα­ντικό στοι­χείο απο­τε­λεί ότι ακόμη και πραγ­μα­το­γνώ­μο­νας της υπε­ρά­σπι­σης συντάσ­σε­ται με το συμπέ­ρα­σμα ότι πρό­κει­ται για πλήξη κεφαλής από θλων όργανο. Οι δια­πι­στώ­σεις αυτές συν­δέ­ο­νται με τη θέση ότι για την επί­τευξη του θανα­τη­φό­ρου απο­τε­λέ­σμα­τος απαι­τή­θηκε σύμπραξη του­λά­χι­στον δύο ατόμων.

Από εκεί και μετά, το χρονικό δεν σταματά στη βία του συμ­βά­ντος. Η σορός μετα­φέρ­θηκε με φορ­τη­γάκι Mitsubishi L200, ιδιο­κτη­σίας του πρώτου κατη­γο­ρου­μέ­νου, και εγκα­τα­λεί­φθηκε σε ορεινή περιοχή της Ψίνθου. Παράλ­ληλα, το αυτο­κί­νητο του θύματος, μάρκας Honda, μετα­κι­νή­θηκε στις Καλυ­θιές, κίνηση που απο­δί­δε­ται σε προ­σπά­θεια απο­προ­σα­να­το­λι­σμού. Στη συνέ­χεια, περι­γρά­φο­νται ενέρ­γειες αλλοί­ω­σης βιντε­ο­λη­πτι­κού υλικού. Την επόμενη ημέρα, στις 29 Αυγού­στου 2022, ο 53χρονος επι­κοι­νώ­νησε με τον τεχνικό των καμερών του ξενο­δο­χείου και του ζήτησε να μεταβεί στο ξενο­δο­χείο και να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει δια­μόρ­φωση στον δίσκο του κατα­γρα­φι­κού συστή­μα­τος. Παράλ­ληλα, κατα­γρά­φη­καν δημό­σιες ανα­φο­ρές που, κατά την εισαγ­γε­λική κρίση, στό­χευαν στη δημιουρ­γία αφη­γή­μα­τος περί εξα­φά­νι­σης.

Οι αντι­φά­σεις στις απο­λο­γίες των κατη­γο­ρου­μέ­νων

Ανα­φο­ρικά με τον τρόπο επέ­λευ­σης του θανάτου του απο­βιώ­σα­ντος, οι κατη­γο­ρού­με­νοι, σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά πρω­το­δί­κως, έπεσαν σε πλήθος αντι­φά­σεων κατά την προ­α­να­κρι­τική απο­λο­γία τους και στην απο­λο­γία τους ενώπιον της Ανα­κρί­τριας Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου. Κρίθηκε ότι δεν εναρ­μο­νί­ζε­ται με τους κανόνες της κοινής πείρας και λογικής η εκδοχή που υπο­στη­ρί­ζει ο πατέρας του 20χρονου, ότι κατόρ­θωσε μόνος του, χωρίς τη βοήθεια του γιου του, να περάσει το σχοινί από τον λαιμό του απο­βιώ­σα­ντος, ο οποίος είχε τα χέρια του ελεύ­θερα, και να τον τρα­βή­ξει με αυτό περίπου πέντε μέτρα σε ανη­φο­ρικό δρόμο, ενώ ο απο­βιώ­σας προ­σπα­θούσε να ελευ­θε­ρω­θεί από το σχοινί στον λαιμό του, μέχρι που έπεσε στο έδαφος αναί­σθη­τος. Και τούτο λόγω της σωμα­τι­κής διά­πλα­σης του θανό­ντος, που είχε ύψος 1,90 μέτρα και βάρος περίπου 150 κιλά.

Ο πατέρας στην απο­λο­γία του ενώπιον της Ανα­κρί­τριας Πλημ­με­λειο­δι­κών Ρόδου θεω­ρούσε ότι μόνο με τύχη θα μπο­ρούσε να κατα­φέ­ρει να δέσει τον λαιμό του απο­βιώ­σα­ντος με το σχοινί, γιατί αλλιώς δεν είναι εφικτό. Ανέφερε αυτο­λε­ξεί στην απο­λο­γία του ότι ήταν τύχη που κατόρ­θωσε να περάσει το σχοινί από τον λαιμό του απο­βιώ­σα­ντος. Στην προ­α­να­κρι­τική του απο­λο­γία ανέφερε ότι σφίγ­γο­ντας ένα σχοινί, το οποίο περά­στηκε γύρω από τον λαιμό του θανό­ντος, επήλθε ο θάνατος αυτού. Ενώπιον δε της Ανα­κρί­τριας υπο­στή­ριξε ότι, ενώ είχε περα­στεί το σχοινί στον λαιμό του θανό­ντος και όταν στα­μά­τησε αυτός να προ­βάλ­λει αντί­σταση, χαλά­ρωσε το σχοινί και τότε εκείνος σωριά­στηκε με δύναμη στο έδαφος, προ­φα­νώς λιπό­θυ­μος, ότι είδε ότι είχε χτυ­πή­σει το κεφάλι του και ότι μετά την πτώση του στα­μά­τησε να αντιδρά.

Ο 20χρονος, από την πλευρά του, υπο­στή­ριξε στα προη­γού­μενα στάδια της δια­δι­κα­σίας ότι δεν είχε καμία εμπλοκή στον φόνο και ότι ο ρόλος του περιο­ρί­στηκε στη συν­δρομή που παρείχε στον πατέρα του για να ξεφορ­τω­θεί το αυτο­κί­νητο του 46χρονου, καθώς και ότι τον συνό­δευσε μέχρι την Ψίνθο, χωρίς να μεταβεί ο ίδιος στο σημείο όπου εγκα­τα­λεί­φθηκε το πτώμα. Δια­τεί­νε­ται ότι από κανένα στοι­χείο της δικο­γρα­φίας δεν προ­κύ­πτει ότι ήταν παρών στον φόνο, πόσω μάλλον ότι έπνιξε τον 46χρονο μαζί με τον πατέρα του με σχοινί, και ότι ο θάνατος επήλθε από άλλη αιτία, από κακώ­σεις κεφαλής.

Η συνο­λική στάση των κατη­γο­ρου­μέ­νων κατά την εκτί­μηση της Εισαγ­γε­λίας

Η Εισαγ­γε­λέας στην έφεσή της απο­τυ­πώ­νει τη συνο­λική στάση των κατη­γο­ρου­μέ­νων, η οποία, κατά την κρίση της, ανα­δει­κνύει την ιδιαί­τερη σκλη­ρό­τητα και μεθο­δι­κό­τητά τους. Ο τρόπος με τον οποίο σκό­τω­σαν τον κ. Τοπάλυ και δια­χει­ρί­στη­καν το πτώμα του, οι πολ­λα­πλές ευκαι­ρίες υπα­να­χώ­ρη­σης από το έγκλημα που δεν αξιο­ποι­ή­θη­καν, η φρι­κια­στική σκλη­ρό­τητα και ψυχραι­μία με τις οποίες ανέ­με­ναν να εκπνεύ­σει το θύμα, παρα­κο­λου­θώ­ντας το κατά τις ομο­λο­γίες τους, ο τρόπος που σκύ­λευ­σαν το πτώμα του θύματος, που ήταν πατέρας τριών ανή­λι­κων τέκνων τα οποία δεν κατά­φε­ραν να τον απο­χαι­ρε­τί­σουν παρά μόνο σε κλειστό φέρετρο, ο τρόπος απο­προ­σα­να­το­λι­σμού των αρχών με τη σπίλωση της μνήμης του θύματος, ο τρόπος με τον οποίο συστη­μα­τικά και οργα­νω­μένα προ­σπά­θη­σαν να εξα­φα­νί­σουν τα πει­στή­ρια του εγκλή­μα­τος, η με ψευδείς ισχυ­ρι­σμούς προ­σβολή της μνήμης του κατά την επ’ ακρο­α­τη­ρίω δια­δι­κα­σία και η ομο­λο­γία του εγκλή­μα­τος κατόπιν πιέσεων από τις αστυ­νο­μι­κές αρχές, κατα­δει­κνύ­ουν, σύμφωνα με την εισαγ­γε­λική κρίση, την αξιο­ση­μεί­ωτη και σπάνια επι­κιν­δυ­νό­τητά τους, καθώς ο σεβα­σμός προς το έννομο αγαθό της ζωής βρί­σκε­ται πολύ χαμηλά στο αξιακό τους σύστημα.

Οι παρα­στά­σεις στην εφε­τειακή δίκη

Στην επι­κεί­μενη εφε­τειακή δίκη, για την υπο­στή­ριξη της κατη­γο­ρίας θα παρα­στούν οι δικη­γό­ροι κ.κ. Μηνάς Τσέρκης, Νίκος Πατε­ρά­κης και η κ. Μαρίνα Κρανίτη Τσέρκη, ενώ την υπε­ρά­σπιση των κατη­γο­ρου­μέ­νων έχουν ανα­λά­βει οι δικη­γό­ροι κ.κ. Νίκος Αλετράς και Δημή­τρης Βερ­βέ­ρης.