Παγκόσμια Ημέρα για την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών: Μη σωπαίνεις!

Στην Ιρλαν­δία, οι σκε­λε­τοί 800 μωρών απο­κα­λύ­φθη­καν σε εγκα­τα­λε­λειμ­μένο ίδρυμα φιλο­ξε­νίας ανύ­πα­ντρων μητέρων που λει­τούρ­γησε μέχρι και το 1961. Σύμφωνα με το BBC, οι γυναί­κες που κατέ­φευ­γαν εκεί για να απο­φύ­γουν το κοι­νω­νικό στίγμα ανα­γκά­ζο­νταν να προ­σφέ­ρουν υπη­ρε­σίες αμισθί για να μετα­νο­ή­σουν εμπρά­κτως για το «αμάρ­τημα» τους και μετά επέ­στρε­φαν στην κοι­νω­νία, χωρίς όμως τα παιδιά τους, τα περισ­σό­τερα από τα οποία αφή­νο­νταν να πεθά­νουν εκεί.

Στις ΗΠΑ, έξι φοι­τή­τριες δολο­φο­νή­θη­καν στις 23 Μαΐου και άλλα δεκα­τρία άτομα τραυ­μα­τί­στη­καν από έναν νεαρό που θεω­ρούσε -όπως ο ίδιος είχε εξη­γή­σει, χωρίς όμως αυτό να αξιο­λο­γη­θεί από τις αρχές- ότι οι γυναί­κες που ποθούσε έπρεπε σώνει και καλά να αντα­πο­κρι­θούν στις ορέξεις του και ότι με την άρνησή τους τον προ­σέ­βα­λαν. Γι΄ αυτό εκδι­κή­θηκε συνο­λικά το φύλο, σκο­τώ­νο­ντας μερικές πριν και ο ίδιος αυτο­κτο­νή­σει.

Στην Αίγυπτο, άνδρες έγδυσαν και περιέ­φε­ραν γυμνή μία γυναίκα στον δρόμο, πιθανόν για να γιορ­τά­σουν(!) τη νίκη του στρα­τη­γού Φατάχ αλ Σίσι στις πρό­σφα­τες «εκλογές».

Πάνω από 200 κορί­τσια απή­χθη­σαν στη Νιγηρία τον προη­γού­μενο μήνα για να «χρη­σι­μο­ποι­η­θούν» ως σύζυγοι. Μόλις προχθές, μερικές δεκάδες ακόμα γυναί­κες απή­χθη­σαν στην ίδια περιοχή από την ίδια οργά­νωση, την Μπόκο Χαράμ – μέχρι στιγμής δεν έχει γνω­στο­ποι­η­θεί για ποιον σκοπό.

Δύο έφηβες βιά­στη­καν ομαδικά στην Ινδία πριν από λίγες εβδο­μά­δες και στη συνέ­χεια οι βιαστές τους τις κρέ­μα­σαν – η αστυ­νο­μία είχε αγνο­ή­σει τις καταγ­γε­λίες των γονέων για την εξα­φά­νιση των κορι­τσιών.

Προ ημερών μία έγκυος γυναίκα κατα­δι­κά­στηκε σε θάνατο για απο­στα­σία (δηλαδή εγκα­τά­λειψη της μου­σουλ­μα­νι­κής πίστης) στο Σουδάν επειδή παντρεύ­τηκε χρι­στιανό – ο πατέρας της, ο οποίος δεν την είχε καν μεγα­λώ­σει, ήταν μου­σουλ­μά­νος. Γέννησε στη φυλακή και ήδη έχει ξεκι­νή­σει η εκδί­καση της έφεσης.

Άλλη νεαρή γυναίκα στο Πακι­στάν δολο­φο­νή­θηκε από τους συγ­γε­νείς της επειδή θεώ­ρη­σαν ότι με την απόφασή της να παντρευ­τεί αυτόν που αγα­πούσε εξέθεσε την τιμή της οικο­γέ­νειας. Ο εκλε­κτός της καρδιάς της ομο­λό­γησε ότι είχε ο ίδιος δολο­φο­νή­σει την πρώτη του σύζυγο για να παντρευ­τεί τη δεύτερη!

Οι θρη­σκείες, η φτώχεια, η έλλειψη εκπαί­δευ­σης είναι οι βασικοί παρά­γο­ντες που υπο­κι­νούν τη βία ενα­ντίον των γυναι­κών στον κόσμο.

Η θρη­σκεία: Ο ρόλος του Ισλάμ είναι προ­φα­νής στα προ­α­να­φερ­θέ­ντα παρα­δείγ­ματα, αλλά και ο Χρι­στια­νι­σμός, η εβραϊκή θρη­σκεία και άλλες θεωρούν τη γυναίκα κατώ­τερο ον έναντι του άνδρα και περιο­ρί­ζουν την ελευ­θε­ρία και τη σεξουα­λι­κό­τητά της. Για παρά­δειγμα, σε πολλές χρι­στια­νι­κές χώρες απα­γο­ρεύ­ε­ται ακόμα και σήμερα η έκτρωση για οποιο­δή­ποτε λόγο, ακόμα και αν η ανε­πι­θύ­μητη εγκυ­μο­σύνη οδηγεί στον θάνατο της μητέρας – όπως έχει συμβεί σε χώρες της Νότιας Αμε­ρι­κής αλλά και στην Ευρώπη, στην Ιρλαν­δία, από όπου χιλιά­δες γυναί­κες κάθε χρόνο κατα­φεύ­γουν στην Αγγλία για τον σκοπό αυτό. Λες και οποιοσ­δή­ποτε άλλος εκτός από τη γυναίκα την ίδια μπορεί να έχει τον τελευ­ταίο λόγο για μια τέτοια απόφαση.

Η φτώχεια: Οι έφηβες Ινδές είχαν βγει από το σπίτι τους για να πάνε στην υπαί­θρια κοι­νό­χρη­στη τουα­λέτα του χωριού. Πολλές γυναί­κες στη χώρα αυτή υφί­στα­νται κακο­ποί­ηση σε παρό­μοιες περι­πτώ­σεις, καθώς οποια­δή­ποτε ώρα της ημέρας ή της νύχτας, κυρίως, εκτί­θε­νται ευά­λω­τες στις ορέξεις του κάθε κακο­ποιού. Ο αγώνας της επι­βί­ω­σης είναι πολύ επι­κίν­δυ­νος για τους πιο αδύ­να­μους.

Η έλλειψη παι­δείας: Σε μια κοι­νω­νία χωρίς παιδεία επι­κρα­τεί το δίκαιο του ισχυρού, το δίκαιο της δύναμης. Χωρίς παρα­δείγ­ματα ισό­τη­τας, ίσης αντι­με­τώ­πι­σης, αξιο­κρα­τίας ανε­ξαρ­τή­τως φύλου, χωρίς εικόνα των δυνα­το­τή­των του κάθε ανθρώ­που, οι γυναί­κες είναι χαμένες από χέρι.

Συχνά αυτοί οι τρεις παρά­γο­ντες συνυ­πάρ­χουν σε ένα πραγ­μα­τικά εκρη­κτικό μείγμα για το γυναι­κείο φύλο. Τι μπο­ρούμε να κάνουμε;

Μπορεί να αισθα­νό­μα­στε ανί­σχυ­ρες και ανί­σχυ­ροι, όμως δεν είμαστε (τελείως). Το πρώτο που μπο­ρούμε να κάνουμε είναι να μιλάμε. Να μην ανε­χό­μα­στε περι­στα­τικά βίας, προ­σβο­λής ή υπο­τί­μη­σης στο περι­βάλ­λον μας. Να μη διστά­ζουμε να βάζουμε στη θέση του όποιον φέρεται σεξι­στικά. Να μεγα­λώ­σουμε τα παιδιά μας με πρότυπα ισό­τη­τας και σεβα­σμού για τον κάθε άνθρωπο.

Μπο­ρούμε ακόμα να βοη­θή­σουμε προ­σφέ­ρο­ντας εθε­λο­ντική εργασία ή στη­ρί­ζο­ντας οικο­νο­μικά ανα­γνω­ρι­σμέ­νες διε­θνείς οργα­νώ­σεις που μάχο­νται για την εξά­λειψη των φαι­νο­μέ­νων αυτών και γενι­κό­τερα για την ανά­πτυξη των γυναι­κών ανά τον κόσμο.

Κάποιοι από εμάς έχουμε τη δυνα­τό­τητα μέσω της δου­λειάς μας να προ­ω­θή­σουμε εικόνες και μηνύ­ματα που όχι μόνο καταρ­ρί­πτουν τα σεξι­στικά στε­ρε­ό­τυπα των φύλων αλλά και δημιουρ­γούν νέα, καλύ­τερα. Για παρά­δειγμα, δια­φη­μι­στι­κές εται­ρίες στην Ινδία ανα­δει­κνύ­ουν το τερά­στιο πρό­βλημα της σεξουα­λι­κής παρε­νό­χλη­σης μέσω δια­φη­μι­στι­κών μηνυ­μά­των. Στον δυτικό κόσμο, εται­ρίες επι­λέ­γουν να χρη­σι­μο­ποιούν εικόνες που δεν προ­ά­γουν τους στε­ρε­ο­τυ­πι­κούς ρόλους των φύλων. Άλλες ενι­σχύ­ουν ΜΚΟ με ουσια­στικό σχετικό έργο μέσω προ­γραμ­μά­των εται­ρι­κής κοι­νω­νι­κής ευθύνης.

Πόσο αφορούν όλα αυτά την Ελλάδα; Περισ­σό­τερο από όσο νομί­ζουμε.

Τον Αύγου­στο του 2013, στο Άργος, πατέρας πυρο­βό­λησε και σκότωσε τη 17χρονη κόρη του για να εκδι­κη­θεί τη γυναίκα του που ήθελε δια­ζύ­γιο. Ενδια­φέ­ρον είναι ότι μέχρι να απο­κα­λυ­φθεί το κίνητρο του δράστη, η κοινή γνώμη θεω­ρούσε ότι ο πατέρας ήθελε να τιμω­ρή­σει την κόρη του επειδή η ίδια είχε σχέσεις, ενδει­κτικό της νοο­τρο­πίας μέρους της κοι­νω­νίας ως προς την απο­δε­κτή συμπε­ρι­φορά των γυναι­κών. Άλλο: Αυτές τις ημέρες διε­ξά­γε­ται η δίκη κάποιου που σκότωσε τη γυναίκα τους και την τσι­μέ­ντωσε σε ένα άλσος στη Φιλοθέη. Ακόμα, στη νέα κυβέρ­νηση μετά τον ανα­σχη­μα­τι­σμό μετέχει εκ νέου ο κ. Λοβέρ­δος, που ως υπουρ­γός υγείας είχε δια­πο­μπεύ­σει στο πανελ­λή­νιο ορο­θε­τι­κές εκδι­δό­με­νες γυναί­κες, τάχα για να προ­στα­τεύ­σει τη δημόσια υγεία.

Γι αυτό, μην μένουμε σιω­πη­λοί και σιω­πη­λές, μην είμαστε αδρα­νείς. Ας συμ­βάλ­λουμε όλοι ώστε αυτός ο κόσμος να γίνει πιο ασφαλής για τις γυναί­κες. Θα είναι καλύ­τε­ρος για όλους.

της Γεωρ­γίας Πανο­πού­λου