• Στις 22/1/2026 ο δήμαρχος κ. Αλέξανδρος Κολιάδης μεταβαίνει στα γραφεία της Μονάδας ΣΔΙΤ του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τους κ. Σταύρο Τσούβαλη και κα. Σταματία Γιαννέλη, παρουσιάζοντας τα διορθωμένα οικόπεδα που αντικατέστησαν τις ακατάλληλες αρχικές επιλογές
Η υπόθεση των 13 σχολικών μονάδων στη Ρόδο μέσω Σύμπραξης Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα δεν είναι απλώς ένας φάκελος που μετακινείται από γραφείο σε γραφείο. Είναι ένα τεστ αντοχής για τον τρόπο με τον οποίο το κράτος, η αυτοδιοίκηση και οι υπηρεσίες μπορούν να μετατρέψουν μια χρηματοδότηση σε πραγματικά κτήρια, αίθουσες και υποδομές για μαθητές και εκπαιδευτικούς.
Στις 22/1/2026, η νέα μετάβαση στην Αθήνα αποκτά χαρακτήρα κρίσιμης καμπής, καθώς η δημοτική πλευρά επιχειρεί να κλείσει το πιο ευαίσθητο και πιο “εκρηκτικό” κεφάλαιο που μπλόκαρε την πρόοδο, την επιλογή οικοπέδων.
Στη συνάντηση εργασίας στα γραφεία της Μονάδας ΣΔΙΤ του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ο δήμαρχος κ. Αλέξανδρος Κολιάδης θα συμμετάσχει μαζί με τον αντιδήμαρχο Τεχνικών Εργων και Υποδομών κ. Σταύρο Τσούβαλη και την αντιδήμαρχο Παιδείας και Δια Βίου Μάθησης κα. Σταματία Γιαννέλη σε συνάντηση με τον γενικό γραμματέα ΣΔΙΤ και υπηρεσιακούς παράγοντες.
Στόχος είναι να παρουσιαστεί η διορθωμένη εικόνα των οικοπέδων και να ληφθεί μια πρώτη έγκριση ώστε να προχωρήσουν οι διαδικασίες, χωρίς το έργο να ξανακυλήσει σε ακινησία.
Από την έγκριση του 2018 στη διοικητική στασιμότητα
Το έργο είχε λάβει την αρχική έγκριση της Διυπουργικής Επιτροπής ΣΔΙΤ στις 25/10/2018. Από τότε, αντί να ακολουθήσει μια καθαρή γραμμή υλοποίησης, βρέθηκε αντιμέτωπο με αναβολές, ασαφή χρονοδιαγράμματα και αλλεπάλληλες εμπλοκές. Στη ρίζα της καθυστέρησης αναδείχθηκαν πολεοδομικά ζητήματα, αρχαιολογικές αδειοδοτήσεις, αναπροσαρμογές προϋπολογισμών, αλλά και οι γνωστές εσωτερικές καθυστερήσεις που γεννά η διοικητική αλυσίδα όταν οι αρμοδιότητες είναι κατακερματισμένες και οι αποφάσεις κινούνται με ρυθμούς γραφειοκρατίας.
Η Ρόδος, με πιεστικές ανάγκες στη σχολική στέγη, είδε ένα σχέδιο ζωτικής σημασίας να λιμνάζει. Και όταν η ανάγκη γίνεται μόνιμη, η καθυστέρηση μεταφράζεται σε καθημερινότητα μέσα σε ακατάλληλες εγκαταστάσεις, σε έλλειψη χώρων, σε προσωρινές λύσεις που παρατείνονται για χρόνια, σε εκπαιδευτικές κοινότητες που περιμένουν υποδομές τις οποίες η πολιτεία έχει ήδη “εξαγγείλει” αλλά δεν έχει παραδώσει.
Το “μπλόκο” των οικοπέδων και οι επιλογές που δεν στέκονταν
Η κεντρική αιτία που οδήγησε το έργο σε εμπλοκή ήταν η ακαταλληλότητα των 13 οικοπέδων που είχαν αρχικά επιλεγεί. Σύμφωνα με τα δεδομένα που έχουν τεθεί στο τραπέζι, βρέθηκαν οικόπεδα προς ανέγερση σχολείων σε ρέματα, σε αρχαιολογικούς χώρους και σε οικόπεδα ιδιοκτησίας της ΕΤΑΔ. Αυτές οι επιλογές δεν δημιουργούσαν απλώς τεχνικές δυσκολίες. Δημιουργούσαν ουσιαστικό αδιέξοδο, γιατί σε τέτοιες περιπτώσεις η αδειοδότηση, οι εγκρίσεις και η ωρίμανση ενός έργου δεν καθυστερούν απλώς, συχνά καθίστανται αδύνατες ή απαιτούν χρόνια προστριβών.
Σε ένα πρόγραμμα ΣΔΙΤ, όπου ο χρόνος και η ωριμότητα των φακέλων αποτελούν προϋπόθεση για να μείνει “ζωντανή” η χρηματοδότηση και να μην μετακινηθεί σε άλλα ώριμα έργα, η αστοχία της αρχικής χωροθέτησης λειτούργησε σαν ντόμινο. Μπλόκαρε διαδικασίες, επέβαλε επανεξέταση, δημιούργησε αβεβαιότητα και, κυρίως, έθεσε σε δοκιμασία την αξιοπιστία της προετοιμασίας.
Η διόρθωση των αστοχιών και η νέα βάση των φακέλων
Το βασικό επιχείρημα που θα παρουσιαστεί στη συνάντηση της 22/1/2026 είναι ότι έχει καταβληθεί προσπάθεια ώστε οι αστοχίες να διορθωθούν και να επιλεγούν οικόπεδα που μπορούν πραγματικά να σταθούν διοικητικά και τεχνικά. Στη νέα προσέγγιση, ο σχεδιασμός μετατοπίζεται σε οικόπεδα ιδιοκτησίας του δήμου ή της εκκλησίας, τα οποία μπορούν να διατεθούν με χρησιδάνειο, ενώ παράλληλα να καλύπτουν τις προβλεπόμενες αποστάσεις από τους οικισμούς.
Η ουσία δεν βρίσκεται μόνο στο “βρέθηκαν άλλα οικόπεδα”. Βρίσκεται στο ό,τι επιχειρείται να κλείσει ο κύκλος των ενστάσεων πριν αυτές γεννηθούν. Να υπάρχουν οι απαραίτητες βεβαιώσεις από την Πρωτοβάθμια και τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση για την αναγκαιότητα των μονάδων. Να υπάρχει τεκμηρίωση ωριμότητας. Να υπάρχουν καθαρές γραμμές ιδιοκτησιακού καθεστώτος. Να μην επιστρέψει το έργο στο σημείο μηδέν, επειδή ένα κομμάτι γης αποδειχθεί αμφισβητούμενο ή πολεοδομικά αδύνατο.
Αυτά, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί, έχουν πλέον γίνει σε μεγάλο βαθμό και τώρα ζητείται η πρώτη έγκριση, το σήμα εκκίνησης για να περάσει το σχέδιο από το στάδιο της διόρθωσης στο στάδιο της προώθησης.
Οι συναντήσεις στην Αθήνα και το μήνυμα για τη χρηματοδότηση
Το προηγούμενο διάστημα πραγματοποιήθηκε διήμερη κινητοποίηση στην Αθήνα, με συναντήσεις που αποτυπώνονται ως κομβικές, καθώς επιβεβαιώθηκε ότι η χρηματοδότηση των 41,7 εκατομμυρίων ευρώ δεν κινδυνεύει και δόθηκε το πράσινο φως για την απεμπλοκή σχεδόν του συνόλου των έργων. Στο πλαίσιο εκείνης της διήμερης σύσκεψης συμμετείχαν τεχνικοί και πολιτικοί εκπρόσωποι του Δήμου Ρόδου, με παρούσα τη δημοτική ομάδα που χειρίζεται τον φάκελο.
Η εικόνα που προκύπτει είναι διπλή. Από τη μία, το έργο παραμένει χρηματοδοτικά “όρθιο”, κάτι που σε συνθήκες δημόσιας διοίκησης δεν είναι καθόλου αυτονόητο όταν οι καθυστερήσεις διαρκούν χρόνια. Από την άλλη, ο χρόνος πιέζει και η διατήρηση της χρηματοδότησης δεν αρκεί από μόνη της, αν δεν υπάρξει επιτάχυνση στη Β’ φάση του διαγωνισμού και συγκεκριμένος οδικός χάρτης.
Τι περιλαμβάνει το σχέδιο και πού σκοντάφτει ακόμη
Με βάση τα επίσημα δεδομένα, το σχέδιο αφορά 11 σχολικές μονάδες και 2 κλειστά γυμναστήρια. Στην εικόνα των ακινήτων, 9 ακίνητα εμφανίζονται ως καθαρής δημοτικής ιδιοκτησίας, ενώ 2 εμπλέκουν το Ελληνικό Δημόσιο ή ιδιώτες. Στα περισσότερα οικόπεδα υπάρχουν ήδη κρίσιμα βήματα ωρίμανσης, όπως ΦΕΚ καθορισμού χρήσης γης και εκθέσεις αναγκαιότητας, ωστόσο σε 4 περιπτώσεις απαιτούνται τελικές τροποποιήσεις ή αποσαφηνίσεις ιδιοκτησιακού καθεστώτος.
Ενδεικτικές είναι 2 περιπτώσεις που δείχνουν πόσο εύθραυστο μπορεί να γίνει ένα σχέδιο, όταν η γη δεν είναι απολύτως καθαρή. Στην περιοχή Ροδίνι υπάρχει διεκδίκηση τμήματος γης από γειτονική ιδιοκτήτρια σε χώρο που έχει ζητηθεί από το 2018 να παραχωρηθεί για δημιουργία νηπιαγωγείου. Στο Αφάντου, όπου προβλέπεται κατασκευή Γυμνασίου, Λυκείου και κλειστού γυμναστηρίου, απομένει η οριοθέτηση ρέματος και η ολοκλήρωση γεωλογικής μελέτης. Αυτές οι λεπτομέρειες δεν είναι “δευτερεύουσες”. Είναι οι λεπτομέρειες που στα δημόσια έργα μετατρέπονται συχνά σε πολυετείς καθυστερήσεις, αν δεν κλείσουν με καθαρό τρόπο.
Το πραγματικό διακύβευμα για το νησί
Το ποσό των 41,7 εκατομμυρίων ευρώ λειτουργεί ως μέτρο της ευκαιρίας που έχει η Ρόδος μπροστά της. Αν η διαδικασία καθυστερήσει ξανά και δεν προχωρήσει η Β’ φάση στους προβλεπόμενους μήνες, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος οι πόροι να μετακινηθούν προς άλλα ώριμα έργα. Σε ένα σύστημα όπου η ωριμότητα ανταγωνίζεται την ωριμότητα, η καθυστέρηση κοστίζει.
Η απώλεια ή η περαιτέρω αναβολή θα σήμαινε πρακτικά διατήρηση των σημερινών συνθηκών, σχολεία σε ακατάλληλα κτήρια, έλλειψη αιθουσών, μονάδες που λειτουργούν προσωρινά και προσωρινότητες που γίνονται καθεστώς. Και εδώ το πολιτικό στοιχείο συναντά το κοινωνικό. Γιατί το έργο δεν αφορά μόνο τεχνικά δελτία και ιδιοκτησιακά διαγράμματα. Αφορά χιλιάδες οικογένειες, μαθητές, εκπαιδευτικούς και γειτονιές που περιμένουν σχολικές δομές αντίστοιχες με τις ανάγκες ενός μεγάλου νησιού.
