Μέτρα για πρωτογενή τομέα: Μείωση κόστους παραγωγής, εξωστρέφεια, ελάφρυνση βαρών

Τους άξονες των τεσ­σά­ρων μέτρων για τον πρω­το­γενή τομέα που ανα­κοί­νωσε ο πρω­θυ­πουρ­γός, Κυριά­κος Μητσο­τά­κης από τη ΔΕΘ, ανέλυσε ο υπουρ­γός Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων, Κώστας Τσιάρας, κατά τη διάρ­κεια διυ­πουρ­γι­κής συνέ­ντευ­ξης Τύπου με θέμα «Εξει­δί­κευση μέτρων στή­ρι­ξης της επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας και της παρα­γω­γι­κό­τη­τας των επι­χει­ρή­σεων στον πρω­το­γενή τομέα, στη μετα­ποί­ηση και στον του­ρι­σμό».

Στόχος των εν λόγω μέτρων, όπως υπο­γράμ­μισε ο κ. Τσιάρας, είναι «η μείωση του κόστους παρα­γω­γής στον πρω­το­γενή τομέα, απαλ­λαγ­μέ­νου από τα βάρη του παρελ­θό­ντος, με τόνωση της εξω­στρέ­φειας εκεί που μπο­ρούμε καλύ­τερα διευ­ρύ­νο­ντας παράλ­ληλα τις παρα­γω­γι­κές δυνα­τό­τη­τες της χώρας».

Επι­σή­μανε ότι μέσω των μέτρων επι­διώ­κε­ται «η περαι­τέρω υπο­κα­τά­σταση των εισα­γω­γών με εγχώρια προ­ϊ­ό­ντα, η ενί­σχυση εξα­γω­γών σε προ­ϊ­ό­ντα με αντα­γω­νι­στικό πλε­ο­νέ­κτημα, η ενί­σχυση της εγχώ­ριας παρα­γω­γής, η δημιουρ­γία περισ­σό­τε­ρων θέσεων εργα­σίας στον πρω­το­γενή τομέα, η ανα­διάρ­θρωση της παρα­γω­γής με αγρο­δια­τρο­φικά προ­ϊ­ό­ντα υψηλής αξίας και το “rebranding” ελλη­νι­κών προ­ϊ­ό­ντων».

Συγκε­κρι­μένα, μιλώ­ντας για τον Ειδικό Φόρο Κατα­νά­λω­σης για το Αγρο­τικό Πετρέ­λαιο, ο κ. Τσιάρας σημεί­ωσε ότι είχε καταρ­γη­θεί το 2016, και η κυβέρ­νηση τα τρία τελευ­ταία χρόνια έχει επι­στρέ­ψει το 50% του ΕΦΚ, ποσό που ξεπερνά τα 250 εκατ. ευρώ.

Από το 2025 και εφεξής, όπως είπε, προ­βλέ­πε­ται η εφαρ­μογή μηδε­νι­κού συντε­λε­στή Ειδικού Φόρου Κατα­νά­λω­σης (ΕΦΚ) για το πετρέ­λαιο εσω­τε­ρι­κής καύσης (Diesel) κινη­τή­ρων, το οποίο χρη­σι­μο­ποιεί­ται απο­κλει­στικά στη γεωργία. Σημειώ­θηκε ότι η επι­στροφή του ανα­φε­ρό­με­νου ΕΦΚ είναι ανεκ­χώ­ρητη και ακα­τά­σχετη από το Δημόσιο ή τρίτων, καθώς και μη υπο­κεί­μενη σε οποια­δή­ποτε κράτηση ή συμ­ψη­φι­σμό.

Δικαιού­χοι του μέτρου θα είναι 298.000 κατ’ επάγ­γελμα αγρότες, ενώ στόχος του είναι η μείωση του κόστους παρα­γω­γής μέσω της θέσπι­σης μόνιμου μηχα­νι­σμού επι­στρο­φής του Ειδικού Φόρου Κατα­νά­λω­σης. Σημειώ­θηκε ότι η σχετική Κοινή Υπουρ­γική Απόφαση θα εκδοθεί μετά από δια­βού­λευση με την ΕΘΕΑΣ και τους Κοι­νω­νι­κούς Φορείς.

Ανα­φο­ρικά με το μέτρο για τα κόκκινα δάνεια στον πρω­το­γενή τομέα, ο κ. Τσιάρας τόνισε ότι σήμερα αυτά ανέρ­χο­νται συνο­λικά σε 3,8 δισ. ευρώ, τα βάρη αντι­στοι­χούν σε 26.000 ακίνητα (αξίας 1,5 δισ. ευρώ), 750 Συνε­ται­ρι­σμών και 21.000 αγροτών.

Με αυτό το μέτρο στο­χεύ­ε­ται η στήριξη συνερ­γα­τι­κών σχη­μά­των, η ενί­σχυση βιώ­σι­μων συνε­ται­ρι­σμών, η άμεση πρό­σβαση σε λύσεις νέας τρα­πε­ζι­κής χρη­μα­το­δό­τη­σης, η προ­σέλ­κυση κεφα­λαίων στον πρω­το­γενή τομέα και οι βιώ­σι­μες ρυθ­μί­σεις αγρο­τι­κών δανείων.

Ανα­λύ­ο­ντας τον μηχα­νι­σμό, ο οποίος θα δημιουρ­γη­θεί σε συνερ­γα­σία με την ΕΘΕΑΣ, ο κ. Τσιάρας είπε ότι θα περι­λαμ­βά­νει:

Νέο Πλαίσιο ρυθ­μί­σεων/συμ­βι­βα­στι­κών εξο­φλή­σεων με σημα­ντική δια­γραφή οφειλών στη βάση του λογι­στι­κού υπο­λοί­που.

Συν­δυα­στική λύση επί παλαιών απαι­τή­σεων (λύσεις δια­γρα­φής οφειλών) με ταυ­τό­χρονη νέα τρα­πε­ζική χρη­μα­το­δό­τηση.

Προ­ώ­θηση συνερ­γειών μεταξύ βιώ­σι­μων Συνε­ται­ρι­σμών.

Άμεση αξιο­ποί­ηση ακι­νή­των και εκμί­σθωση αυτών προ­κει­μέ­νου για την αύξηση ταμεια­κών ροών.

Προ­ώ­θηση Συγ­χω­νεύ­σεων – Απο­σχί­σεων και εν γένει Εται­ρι­κών Μετα­σχη­μα­τι­σμών μη βιώ­σι­μων.

Παράλ­ληλα, όπως σημεί­ωσε ο υπουρ­γός Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων, θα υπάρ­χουν και πρό­σθετα εργα­λεία, όπως η σύνδεση του Σχεδίου με και­νο­τόμα τρα­πε­ζικά προ­γράμ­ματα, όπως οι συμ­βο­λαια­κές κάρτες και το κεφά­λαιο κίνησης ειδικού σκοπού.

Το πλαίσιο υλο­ποί­η­σης περι­λαμ­βά­νει τη λεπτο­μερή χαρ­το­γρά­φηση Συνε­ται­ρι­σμών αλλά και τον σχε­δια­σμό λύσεων. Μετά από μετα­βί­βαση των υφι­στά­με­νων μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων αγρο­τι­κών δανείων σε νέο, ισχυρό και ευέ­λι­κτο σχήμα που θα δημιουρ­γη­θεί σε σύμπραξη με την Εθνική Ενωση Αγρο­τι­κών Συνε­ται­ρι­σμών (ΕΘΕΑΣ).

Σχο­λιά­ζο­ντας τη θερ­μο­κη­πιακή καλ­λιέρ­γεια στη χώρα μας, ο υπουρ­γός Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων επι­σή­μανε ότι στην Ελλάδα αυτή τη στιγμή υπάρ­χουν 49.000 στρέμ­ματα θερ­μο­κη­πίων, όταν στην Ολλαν­δία οι εκτά­σεις ανέρ­χο­νται σε 120.000 στρέμ­ματα.

Στόχος του μέτρου για την ανά­πτυξη των θερ­μο­κη­πια­κών καλ­λιερ­γειών στη χώρα μας που ανα­κοί­νωσε ο πρω­θυ­πουρ­γός από τη ΔΕΘ είναι η αύξηση παρα­γω­γής, η εξοι­κο­νό­μηση ενέρ­γειας 30%, η μείωση κατα­νά­λω­σης νερού, η δημιουρ­γία νέων θέσεων εργα­σίας και η προ­στα­σία περι­βάλ­λο­ντος – εξοι­κο­νό­μηση φυσικών πόρων.

Σε ό,τι αφορά τα χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία, ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός της δράσης ανέρ­χε­ται σε 600 εκατ. ευρώ. Από αυτά το 50% θα προ­έρ­χε­ται από το ΠΑΑ, το 35% από τρα­πε­ζικό δανει­σμό και το 15% από ίδια κεφά­λαια. Σημειώ­θηκε ότι σε πλη­γεί­σες από φυσικές κατα­στρο­φές περιο­χές και στο Β. Αιγαίο το ποσοστό ενί­σχυ­σης προ­σαυ­ξά­νε­ται κατά 10%.

Δικαιού­χοι θα είναι φυσικά και νομικά πρόσωπα, αλλά και συλ­λο­γικά σχήματα του αγρο­τι­κού συνε­ται­ρι­στι­κού δικαίου (ομάδες παρα­γω­γών, οργα­νώ­σεις παρα­γω­γών, αγρο­τι­κοί συνε­ται­ρι­σμοί και ενώσεις αυτών, πλην εκείνων που χρη­μα­το­δο­τού­νται από άλλο Τομεακό Πρό­γραμμα).

Τέλος, ανα­φε­ρό­με­νος σε σχέδιο ανταλ­λα­γής και αντι­πα­ρο­χής αδρανών γαιών του ΥΠΑΑΤ, σύμφωνα με στοι­χεία που παρου­σί­ασε ο κ. Τσιάρας, η κατά­σταση σήμερα έχει ως εξής:

Εποι­κι­στικό αρχείο (κατ’ εκτί­μηση – κυρίως αδιά­θετα μετά από απαλ­λο­τριώ­σεις):

Δάση: 2,448 εκατ. στρέμ­ματα

Βοσκές, Χ=χερ­σο­λι­βα­δικά & χέρσα: 7,335 εκατ. στρέμ­ματα

Αγροί, δεν­δρώ­νες, άλλα: 1,799 εκατ. στρέμ­ματα

Στόχος του σχεδίου είναι η αξιο­ποί­ηση των αδρανών εκτά­σεων του ΥΠΑΑΤ για αγρο­τική χρήση για ανα­πτυ­ξια­κούς και κοι­νω­νι­κούς λόγους.

Σύμφωνα με τον αρμόδιο υπουργό, η όλη δια­δι­κα­σία προ­βλέ­πει την επι­και­ρο­ποί­ηση του Ν. 4061/12 με:

Εκσυγ­χρο­νι­σμό του θεσμι­κού πλαι­σίου δια­χεί­ρι­σης των ακι­νή­των του υπουρ­γείου.

Απο­σα­φή­νιση αρμο­διο­τή­των για τη δια­χεί­ριση και την προ­στα­σία των εν λόγω εκτά­σεων.

Επίλυση εκκρε­μο­τή­των που αφορούν σε ιδιο­κτη­σιακά ζητή­ματα καθώς και σε θέματα αλλαγής χρήσης γης

Αρση γρα­φειο­κρα­τι­κών εμπο­δίων για τη σύσταση ή τη μετα­βί­βαση εμπραγ­μά­των δικαιω­μά­των σε ιδιω­τι­κές εκτά­σεις.

Δημιουρ­γία Ομάδας Εργα­σίας σε συνερ­γα­σία με το υπουρ­γείο Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης για την πλήρη απο­τύ­πωση των δια­θέ­σι­μων γαιών.

«Με αυτό τον τρόπο περι­γρά­φο­νται οι βασικοί άξονες μέσω των οποίων το υπουρ­γείο Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων εισφέ­ρει συγκε­κρι­μέ­νες επι­λο­γές, ώστε ο πρω­το­γε­νής τομέας να προ­σφέ­ρει περισ­σό­τερο τόσο στην εθνική οικο­νο­μία όσο και στις κοι­νω­νίες» είπε κλεί­νο­ντας ο κ. Τσιάρας.

Στοι­χεία για τον πρω­το­γενή τομέα

Κατά την έναρξη της τοπο­θέ­τη­σής του υπουρ­γός Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων μίλησε για την κατά­σταση που επι­κρα­τούσε το 2019 στον πρω­το­γενή τομέα της χώρας μας και παρου­σί­ασε και στοι­χεία για το πώς αυτή δια­μορ­φώ­θηκε το 2023.

Συγκε­κρι­μένα, το 2019 το έλλειμμα στο ισο­ζύ­γιο αγρο­τι­κών προ­ϊ­ό­ντων έφτανε τα 731.216.078 ευρώ, ενώ το 2023 επε­τεύ­χθη πλε­ό­να­σμα 452.610.528 ευρώ.

Οι εξα­γω­γές φρούτων και λαχα­νι­κών το 2019 έφταναν στα 2,2 δισ. ευρώ, ενώ το 2023 ανέρ­χο­νται σε 3,2 δισ. ευρώ. Κύριοι προ­ο­ρι­σμοί των ελλη­νι­κών εξα­γω­γών είναι η Ιταλία (18,6% των εξα­γω­γών), η Γερ­μα­νία (11,3%), οι ΗΠΑ (6%), η Ισπανία (5,3%) και το Ηνωμένο Βασί­λειο (4,9%).

Σε ό,τι αφορά στις εισα­γω­γές κρεάτων, από 1,2 δισ. ευρώ το 2019 έφτασαν το 1,6 δισ.ευρώ το 2023.

Ο κ. Τσιάρας σημεί­ωσε ότι το 2020 στον πρω­το­γενή τομέα (γεωργία, δασο­κο­μία, αλιεία) απα­σχο­λού­νταν 412.000 άνθρω­ποι, ενώ το 2023 ανέρ­χο­νται πλέον σε 480.900 άτομα.

Τέλος, σημα­ντική είναι η αύξηση των νέων ανδρών (20-29) που απα­σχο­λού­νται στον πρω­το­γενή τομέα, μια και το 2020 ήταν 21.700 και το 2023 35.300. Το ίδιο ισχύει και στις γυναί­κες όπου από 159.600 το 2020 έφτασαν τις 176.000 το 2023. «Μόνο στη φυτική και ζωική παρα­γωγή έχουν δημιουρ­γη­θεί περίπου 25.000 νέες θέσεις εργα­σίας», δήλωσε ο κ. Τσιάρας.

Πηγή: Moneyreview.gr