Απάντηση του Υπ. Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής στον Βασ.Υψηλάντη για μείωση του ΤΕΠΑΔΑΧ και θεσμοθέτηση των Λιμένων Καλυμνου και Λέρου ως μόνιμων πυλών εισόδου και εξόδου

Ο Κοσμή­το­ρας της Βουλής και Βου­λευ­τής Δωδε­κα­νή­σου Βασίλης Α. Υψη­λά­ντης στα πλαίσια του κοι­νο­βου­λευ­τι­κού ελέγχου κατέ­θεσε Αναφορά με τα αιτή­ματα Φορέων και Επι­χει­ρή­σεων της Δωδε­κα­νή­σου προ­κει­μέ­νου να εξε­τα­στεί α) η ανα­στολή ή η δρα­στική μείωση του ΤΕΠΑΔΑΧ και β) η θεσμο­θέ­τηση των Λιμένων Καλύ­μνου & Λέρου ως μόνιμες πύλες εισόδου – εξόδου.

Το πλήρες κείμενο είναι το ακό­λουθο:

Αριθ. Πρωτ.: 1500.1/37788/2024/131

ΘΕΜΑ: «Απά­ντηση της υπ’ αριθ. πρωτ. 1782/30-04-2024 Ανα­φο­ράς του Βου­λευτή κ. Β.-Ν. Υψη­λά­ντη».

Επί των δια­λαμ­βα­νο­μέ­νων στην εν θέματι Αναφορά, με την οποία μας δια­βι­βά­στηκε η από 22-4-2024 επι­στολή φορέων και επι­χει­ρή­σεων της Δωδε­κα­νή­σου σχετικά με το Τέλος Επαγ­γελ­μα­τι­κού Πλοίου Ανα­ψυ­χής ανα­γνω­ρι­σμέ­νου σύμφωνα με το Δίκαιο άλλης Χώρας (ΤΕΠΑΔΑΧ) και τη θεσμο­θέ­τηση των λιμένων Καλύ­μνου και Λέρου ως Μόνιμων Πυλών Εισόδου – Εξόδου, σας γνω­ρί­ζουμε τα ακό­λουθα:

Λαμ­βά­νο­ντας υπόψη την ανα­πτυ­ξιακή δυνα­μική του επαγ­γελ­μα­τι­κού yachting στη χώρα, σε συν­δυα­σμό με το μικρό πλήθος επαγ­γελ­μα­τι­κών πλοίων ανα­ψυ­χής άνω των 35 μ. κατα­χω­ρι­σμέ­νων στο e – Μητρώο Πλοίων τα οποία αντι­προ­σώ­πευαν μόλις το 2% επί του συνόλου, κρίθηκε ανα­γκαία η θέσπιση ενός πλαι­σίου, μέσω των άρθρων 8 και 9 του ν. 4926/2022 (Α΄82), σε συν­δυα­σμό με την, κατ’ εξου­σιο­δό­τηση της περ. (α) της παρ. 7 του άρθρου 21, κ.υ.α. υπ’ αριθ. πρωτ.: 3133.1/75335/21.10.2022 (Β΄ 5567), το οποίο αφενός μεν θα εξα­σφα­λί­ζει τη νόμιμη δρα­στη­ριο­ποί­ηση της υπόψη κατη­γο­ρίας επαγ­γελ­μα­τι­κών πλοίων, αφε­τέ­ρου θα είναι απο­τε­λε­σμα­τικό ως προς τον σκοπό της ευρείας προ­σέλ­κυ­σής τους, χωρίς να δημιουρ­γού­νται ή να τίθε­νται προ­ϋ­πο­θέ­σεις οι οποίες εν δυνάμει μπορούν να οδη­γή­σουν σε καθε­στώς αθέ­μι­του αντα­γω­νι­σμού με τα πλοία του e – Μητρώου Πλοίων. Τα ανωτέρω συντε­λούν στην απε­λευ­θέ­ρωση της αγοράς

των μεγάλων yachts και συμ­βάλ­λουν έμπρα­κτα στη στήριξη της περι­φε­ρεια­κής οικο­νο­μι­κής ανά­πτυ­ξης και της νησιω­τι­κής του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας. Ειδι­κό­τερα, το άρθρο 8 του ν. 4926/2022 εφαρ­μό­ζε­ται παράλ­ληλα με το άρθρο 3 και συνιστά μια επι­πλέον δυνα­τό­τητα εκμε­τάλ­λευ­σης επαγ­γελ­μα­τι­κού πλοίου ανα­ψυ­χής στη χώρα. Κρί­νε­ται δε ότι δεν θίγο­νται οι υπο­χρε­ώ­σεις αλλά ούτε και τα προ­νό­μια που προ­κύ­πτουν από την κατα­χώ­ριση ενός επαγ­γελ­μα­τι­κού πλοίου ανα­ψυ­χής στο e – Μητρώο Πλοίων, καθώς οι όροι και οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις που διέπουν το πλαίσιο της δρα­στη­ριο­ποί­η­σης των υπόψη πλοίων εξα­σφα­λί­ζουν την τήρηση των κανόνων της ίσης μετα­χεί­ρι­σης και του υγιούς αντα­γω­νι­σμού.

Η λογική της διά­τα­ξης εδρά­ζε­ται στη θέσπιση μιας απλο­ποι­η­μέ­νης δια­δι­κα­σίας για την έκδοση «Άδειας εκ ναύ­λω­σης ορι­σμέ­νης ισχύος επαγ­γελ­μα­τι­κού πλοίου ανα­ψυ­χής ανα­γνω­ρι­σμέ­νου σύμφωνα με το δίκαιο άλλης χώρας», μέσω υπη­ρε­σίας μιας στάσης, που διευ­κο­λύ­νει την δρα­στη­ριο­ποί­ηση των εν λόγω πλοίων στο εσω­τε­ρικό της χώρας, δια­σφα­λί­ζο­ντας παράλ­ληλα τα συμ­φέ­ρο­ντα του δημο­σίου, ειδι­κό­τερα ως προς την προ­εί­σπραξη του ποσού Φ.Π.Α. που ανα­λο­γεί επί του ναύλου σε ποσοστό 70%, για την κατα­βολή του οποίου είναι υπο­χρε­ω­τική η από­κτηση Α.Φ.Μ. , σύμφωνα με την κείμενη φορο­λο­γική νομο­θε­σία.

Οι δε λοιπές προ­ϋ­πο­θέ­σεις ανα­φο­ρικά με την χορή­γηση της Άδειας και την εκπλή­ρωση των υπο­χρε­ώ­σεων ανα­φο­ρικά με τον Φ.Π.Α. περι­γρά­φο­νται ανα­λυ­τικά στην κ.υ.α. υπ’ αριθ. πρωτ.: 3133.1/75335/21.10.2022 (Β΄ 5567), ενώ η προ­ϋ­πό­θεση του επαγ­γελ­μα­τι­κού χαρα­κτήρα του πλοίου, η οποία, υπο­χρε­ω­τικά, εξα­σφα­λί­ζει την συμ­μόρ­φωσή τους σε όρους αξιο­πλο­ΐας και ασφα­λούς στε­λέ­χω­σης, προ­ω­θώ­ντας την ασφαλή ναυ­σι­πλοΐα και την προ­στα­σία της ανθρώ­πι­νης ζωής, του περι­βάλ­λο­ντος και της περιου­σίας στη θάλασσα.

Με το άρθρο 9 θεσπί­ζε­ται ένα νέο Τέλος, το Τ.Ε.Π.Α.Δ.Α.Χ., μέσω του οποίου εξα­σφα­λί­ζε­ται η αντα­πο­δο­τι­κό­τητα του δικαιώ­μα­τος δρα­στη­ριο­ποί­η­σης στην χώρα που δίδεται στα πλοία, των οποίων η εκμε­τάλ­λευση, αν και διε­νερ­γεί­ται σχεδόν εξ ολο­κλή­ρου εντός της ελλη­νι­κής επι­κρά­τειας, εντού­τοις δεν απο­κο­μί­ζο­νταν άμεσα οφέλη. Διότι, μεταξύ άλλων, έως και την θέσπιση του ν. 4926/2022, ένα πλοίο που ήταν χαρα­κτη­ρι­σμένο ως επαγ­γελ­μα­τικό σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους της σημαίας που φέρει και δεν ήταν κατα­χω­ρι­σμένο στο e – Μητρώο Πλοίων η χώρα το αντι­με­τώ­πιζε ως ιδιω­τικό, με ό, τι αυτό συνε­πά­γε­ται σε όρους ασφα­λούς στε­λέ­χω­σης, ασφά­λειας ναυ­σι­πλο­ΐας, πέραν της προ­φα­νούς δημιουρ­γίας πρό­σφο­ρου εδάφους για εκτέ­λεση παρά­νο­μων ναυ­λώ­σεων. Ως εκ τούτου, η υλο­ποί­ηση του Τ.Ε.Π.Α.Δ.Α.Χ. κρί­νε­ται επι­βε­βλη­μένη προ­κει­μέ­νου να εξα­σφα­λι­στούν αφενός ο υγιής αντα­γω­νι­σμός των ανωτέρω πλοίων με τα ελλη­νικά πλοία, και αφε­τέ­ρου η αντα­πο­δο­τι­κό­τητα του δικαιώ­μα­τος εκμε­τάλ­λευ­σης στην χώρα, εκπε­φρα­σμένη σε χρη­μα­τι­κούς όρους. Η πληρωμή του Τ.Ε.Π.Α.Δ.Α.Χ. διε­νερ­γεί­ται με κωδικό πλη­ρω­μής που εκδί­δε­ται ηλε­κτρο­νικά, μέσω της εφαρ­μο­γής “e – Charter Permission”. Η Άδεια και το Τ.Ε.Π.Α.Δ.Α.Χ εκδί­δο­νται ηλε­κτρο­νικά, κατόπιν έγκρι­σης από την κατά περί­πτωση αρμόδια Λιμε­νική Αρχή μέσω της ηλε­κτρο­νι­κής εφαρ­μο­γής «e – Charter Permission», χάρη στην οποία, μεταξύ άλλων, θα κατα­στούν για πρώτη φορά άμεσοι και απο­τε­λε­σμα­τι­κοί η κατα­γραφή, η παρα­κο­λού­θηση και ο έλεγχος εκ μέρους των αρμό­διων Λιμε­νι­κών, Τελω­νεια­κών και Φορο­λο­γι­κών Αρχών της πραγ­μα­τι­κής δρα­στη­ριο­ποί­η­σης των πλοίων που εμπί­πτουν στην εν λόγω κατη­γο­ρία, με απώτερο σκοπό την υπο­βο­ή­θηση του στρα­τη­γι­κού σχε­δια­σμού του Υπουρ­γείου μας ως προς τον στόχο η Ελλάδα να εδραιω­θεί επίσημα ο πρώτος προ­ο­ρι­σμός του

επαγ­γελ­μα­τι­κού yachting παγκο­σμίως. Δεν θα πρέπει να παρα­βλε­φθεί το γεγονός ότι τα βασικά χαρα­κτη­ρι­στικά των άρθρων 8 και 9 θα τελούν υπό διαρκή αξιο­λό­γηση σε ετήσια βάση, σύμφωνα με την απόφαση της περ. (γ) της παρ. 7 του άρθρου 21 του ν. 4926/2022. Σημειώ­νε­ται ότι, τόσο κατά τη διάρ­κεια της νομο­πα­ρα­σκευα­στι­κής δια­δι­κα­σίας όσο και πριν την έναρξη αλλά και μετά τη λήξη της ηλε­κτρο­νι­κής δημό­σιας δια­βού­λευ­σης, υπήρχε διαρκής συνερ­γα­σία και έγιναν δια­βου­λεύ­σεις με λοιπά Υπουρ­γεία – Υπη­ρε­σίες για τις δια­τά­ξεις και τις κατ΄ εξου­σιο­δό­τηση κανο­νι­στι­κές πράξεις για τις οποίες υφί­στα­ται συναρ­μο­διό­τητα και ειδι­κό­τερα με το Υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών και την Ανε­ξάρ­τητη Αρχή Δημο­σίων Εσόδων, ενώ ελή­φθη­σαν υπόψη οι προ­τά­σεις και τα αιτή­ματα του συνόλου των Φορέων του Κλάδου, που έχουν υπο­βλη­θεί κατά την τελευ­ταία διετία, με τους οποίους το Υ.ΝΑ.Ν.Π. ήταν σε διαρκή συνερ­γα­σία. Όσον αφορά στον καθο­ρι­σμό συνο­ρια­κών σημείων διέ­λευ­σης, σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 6 του ν.4251/2014 (Α΄ 80) «6. Με απόφαση των Υπουρ­γών Οικο­νο­μι­κών, Δημό­σιας Τάξης και Προ­στα­σίας του Πολίτη και Ναυ­τι­λίας και Αιγαίου, είναι δυνατόν να καθο­ρί­ζο­νται στα σύνορα της Χώρας προ­σω­ρινά σημεία διέ­λευ­σης προ­σώ­πων, για λόγους δημό­σιου συμ­φέ­ρο­ντος, υπό την προ­ϋ­πό­θεση ότι θα πλη­ρού­νται οι απα­ραί­τη­τες προ­ϋ­πο­θέ­σεις για την άσκηση ελέγχου της κυκλο­φο­ρίας των διερ­χό­με­νων προ­σώ­πων.

Οι ώρες και ο συνο­λι­κός χρόνος λει­τουρ­γίας αυτών των σημείων καθο­ρί­ζο­νται με βάση τις ιδιαί­τε­ρες συν­θή­κες που επι­βάλ­λουν την ανάγκη λει­τουρ­γίας τους και σε καμία περί­πτωση δεν θα υπερ­βαί­νει τους οκτώ μήνες, εκτός και αν εξαι­ρε­τι­κοί λόγοι δημό­σιου συμ­φέ­ρο­ντος επι­βάλ­λουν τη λει­τουρ­γία τους για μεγα­λύ­τερο χρονικό διά­στημα.».

Σύμφωνα δε με το άρθρο 176 παρ. 3 του ν. 5038/2023 (Α΄81), «3. Με κοινή απόφαση των Υπουρ­γών Προ­στα­σίας του Πολίτη, Οικο­νο­μι­κών, Εξω­τε­ρι­κών, Εθνικής Άμυνας, Εσω­τε­ρι­κών, Μετα­νά­στευ­σης και Ασύλου, Υπο­δο­μών και Μετα­φο­ρών και Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής δύναται να ανα­κα­θο­ρί­ζο­νται οι αερο­λι­μέ­νες, οι λιμένες και τα χερσαία σημεία στα σύνορα της χώρας, μέσω των οποίων επι­τρέ­πο­νται η είσοδος προ­σώ­πων στο ελλη­νικό έδαφος και η έξοδος από αυτό, καθώς και το περιε­χό­μενο του κάθε μορφής ελέγχου, τα όργανα ελέγχου και η δια­δι­κα­σία εφαρ­μο­γής των δικα­στι­κών απο­φά­σεων και των διοι­κη­τι­κών πράξεων που έχουν σχέση με την είσοδο και την έξοδο προ­σώ­πων από τη Χώρα […]»

Περαι­τέρω, σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 5 εδ. ε του π.δ. 178/2014 (Α΄ 281), το Τμήμα Ελέγχου Συνόρων της Διεύ­θυν­σης Προ­στα­σίας Συνόρων της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας (ΕΛ.ΑΣ.), μεταξύ άλλων, εξε­τά­ζει σε συνερ­γα­σία με τους συναρ­μό­διους φορείς, τα αιτή­ματα θεσμο­θέ­τη­σης νέων δια­βά­σεων ως σημείων εισόδου – εξόδου στην ελλη­νική επι­κρά­τεια και υπο­βάλ­λει προ­τά­σεις κατάρ­γη­σης ή ανα­στο­λής της λει­τουρ­γίας τους. Συνεπώς, ο αρμό­διος φορέας δια­χεί­ρι­σης του εκά­στοτε χώρου/λιμένα υπο­βάλ­λει σχετικό αίτημα οριο­θέ­τη­σης συνο­ρια­κού σημείου διέ­λευ­σης (χώρος/πύλη Schengen) στην αρμόδια Υπη­ρε­σία της ΕΛ.ΑΣ., η οποία, εφόσον πλη­ρού­νται οι αρχικές προ­ϋ­πο­θέ­σεις που θέτει, δια­βι­βά­ζει το αίτημα για απόψεις στις συναρ­μό­διες Υπη­ρε­σίες, μεταξύ αυτών και στο Υπουρ­γείο Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής. Ανε­ξαρ­τή­τως των ανωτέρω, το Υπουρ­γείο Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής έχει υπο­βάλ­λει πρόταση χρη­μα­το­δό­τη­σης στο Τομεακό Πρό­γραμμα «Μετα­φο­ρές 2021-2027», η οποία περι­λαμ­βά­νει και: α) τη δια­μόρ­φωση των υφι­στά­με­νων κτη­ρια­κών εγκα­τα­στά­σεων της Καλύ­μνου, με προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 403.200,00€ και β) τη δημιουρ­γία νέων εγκα­τα­στά­σεων στη Λέρο, με προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό 412.800,00€. Παράλ­ληλα, η εν λόγω δράση, με απόφαση της αρμό­διας Κυβερ­νη­τι­κής Επι­τρο­πής, έχει εντα­χθεί στο Ανα­πτυ­ξιακό Πρό­γραμμα Συμ­βά­σεων Στρα­τη­γι­κής Σημα­σίας, για την ωρί­μανση και την παρα­κο­λού­θηση της υλο­ποί­η­σης των

συμ­βά­σεων του οποίου αρμόδιο ορί­ζε­ται το ΤΑΙΠΕΔ, βάσει του ν. 4799/2021 (Α΄78). Σημειώ­νε­ται ότι η αρμόδια Υπη­ρε­σία της Γενικής Γραμ­μα­τείας Ναυ­τι­λίας και Λιμένων του Υπουρ­γείου Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής, στο πλαίσιο του άρθρου 137 του ν. 4759/2020 (Α΄245), έχει γνω­μο­δο­τή­σει θετικά για την υλο­ποί­ηση των κτη­ρια­κών υπο­δο­μών στους λιμένες Καλύ­μνου και Λέρου με τα υπ. αριθμ. 3123.30/37847/2021/28-05-2021 και 3123.30/71788/2021/01-10-2021 έγγραφά της, αντι­στοί­χως.

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ

ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ