Ακρίβεια διαρκείας τουλάχιστον μέχρι το 2025

Τι προ­βλέ­πουν Τράπεζα της Ελλάδος, ΟΟΣΑ, Κομι­σιόν και Διεθνές Νομι­σμα­τικό Ταμείο.

Για ακρί­βεια 2ετίας θα πρέπει να προ­ε­τοι­μά­ζε­ται η Ελλάδα, καθώς όπως δεί­χνουν κάποιες εκτι­μή­σεις ο πλη­θω­ρι­σμός στη χώρα μας θα παρα­μεί­νει πάνω από το όριο που θέτει η ΕΚΤ (2%) του­λά­χι­στον μέχρι το 2025.

Τα παρα­πάνω δημιουρ­γούν νέα δεδο­μένα που προ­κα­λούν ανη­συ­χία όπως δείχνει η πρό­σφατη τοπο­θέ­τηση του διοι­κητή της Τρά­πε­ζας της Ελλάδος Γιάννη Στουρ­νάρα αλλά και οι νέες επι­και­ρο­ποι­η­μέ­νες προ­βλέ­ψεις του ΟΟΣΑ που δόθηκαν στη δημο­σιό­τητα.

Ωστόσο, θα πρέπει να σημειω­θεί ότι τα στοι­χεία Νοεμ­βρίου της Eurostat έδειξαν μια απο­κλι­μά­κωση του ελλη­νι­κού πλη­θω­ρι­σμού από το 3,8% τον Οκτώ­βριο στο 3% τον Νοέμ­βριο, αν και παρέ­μεινε πάνω από το 2,4% του Οκτω­βρίου.

Το ζήτημα είναι το εάν και για πόσο θα συνε­χι­στεί αυτή η απο­κλι­μά­κωση, δεδο­μέ­νων τόσο των πολύ­πλο­κων διεθνών συν­θη­κών με τους δύο πολέ­μους σε εξέλιξη όσο και με την εγχώρια αισχρο­κέρ­δεια, η οποία ενσχύει τις ανα­τι­μή­σεις.

Οι προ­βλέ­ψεις

Σε κάθε περί­πτωση, σημα­ντικό «αγκάθι» για την Ελλάδα παρα­μέ­νει η εκρη­κτική κατά­σταση με την ακρί­βεια. Οι επι­και­ρο­ποι­η­μέ­νες προ­βλέ­ψεις της ΤτΕ δεί­χνουν  ότι ο πλη­θω­ρι­σμός θα κινηθεί σε μια χαμη­λό­τερη τροχιά (σε σύγκριση με πριν) αλλά θα παρα­μεί­νει πάνω από το όριο που θέτει η ΕΚΤ.

Η προ­κα­ταρ­κτική εκτί­μηση για το 2023 παρα­μέ­νει στο 4,3%, αλλά φαί­νε­ται πλέον ότι ο πλη­θω­ρι­σμός θα μειωθεί σε 3,5% το 2024 (2,6% προ­βλέ­πει ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός του 2024) και σε 2,2% το 2025, αντί 3,8% και 2,3% αντί­στοιχα, όπως ανα­με­νό­ταν στις προη­γού­με­νες προ­βλέ­ψεις.

Για τον πλη­θω­ρι­σμό, ο ΟΟΣΑ ανα­φέ­ρει ότι η μείωσή του θα είναι αργή λόγω μισθο­λο­γι­κών πιέσεων, εν μέσω ελλεί­ψεων εργα­τι­κού δυνα­μι­κού. Συγκε­κρι­μένα, με βάση τον εναρ­μο­νι­σμένο δείκτη τιμών κατα­να­λωτή της Eurostat, ο πλη­θω­ρι­σμός προ­βλέ­πε­ται να υπο­χω­ρή­σει από 4,3% σε μέσα επίπεδα φέτος στο 2,8% το 2024 και περαι­τέρω στο 2,4% το 2025.

Ο δομικός πλη­θω­ρι­σμός – που δεν περι­λαμ­βά­νει τις τιμές ενέρ­γειας, τρο­φί­μων, αλκοόλ και καπνού – ανα­μέ­νε­ται να μειωθεί από 5,7% φέτος στο 3,2% το 2024 και το 2,5% το 2025. Για τους μισθούς σημειώ­νει ότι είχαν αυξηθεί 4,3% στο δεύτερο τρίμηνο φέτος σε ετήσια βάση.

Σημειώ­νει, επίσης, ο ΟΟΣΑ ότι αν ο πλη­θω­ρι­σμός είναι πιο επί­μο­νος, θα επη­ρε­α­σθεί αρνη­τικά και η ανά­πτυξη. «Ο πιο επί­μο­νος πλη­θω­ρι­σμός ή νέες δια­τα­ρα­χές στις ενέρ­γεια και την προ­σφορά, απο­τε­λούν βασι­κούς κιν­δύ­νους και θα μπο­ρού­σαν να μειώ­σουν την κατα­νά­λωση και την αύξηση των επεν­δύ­σεων», σημειώ­νει.

Στην ίδια «γραμμή» κινεί­ται και η Ευρω­παϊκή Ένωση. Με βάση τις προ­βλέ­ψεις της Κομι­σιόν, ο πλη­θω­ρι­σμός ανα­μέ­νε­ται να υπο­χω­ρή­σει στο 4,3% φέτος και να δια­τη­ρη­θεί πάνω από το 2% την επόμενη διετία (στο 2,8% το 2024 και στο 2,1% το 2025).

Ανη­συ­χη­τική είναι και η εκτί­μηση του ΔΝΤ όσον αφορά τον πλη­θω­ρι­σμό, όπως μετριέ­ται με βάση τον εναρ­μο­νι­σμένο δείκτη τιμών κατα­να­λωτή, καθότι το Ταμείο προ­βλέ­πει ότι θα μειωθεί σε μέσα επίπεδα στην Ελλάδα στο 4,1% φέτος και στο 2,8% το 2024, ενώ για το 2028 προ­βλέ­πει περαι­τέρω μείωση στο 1,9%

Πρό­βλημα με τα τρόφιμα

Μεγάλο ζήτημα απο­τε­λούν και οι τιμές των τρο­φί­μων. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό ότι την ταχύ­τερη άνοδο τιμών τρο­φί­μων και ποτών σε όλη την Ευρω­παϊκή Ένωση βίωσε η Ελλάδα τον Οκτώ­βριο, σύμφωνα με τα επίσημα τελικά στοι­χεία της Eurostat (τα αντί­στοιχα για τον Νοέμ­βριο θα δημο­σιο­ποι­η­θούν σε λίγες ημέρες).

Αυτά δεί­χνουν άνοδο του σχε­τι­κού δείκτη κατά 10,4% στην Ελλάδα (από 9,7% άνοδο που κατέ­γραψε τον Σεπτέμ­βριο) και έναντι μέσης ανόδου κατά 7,6% στην Ευρω­παϊκή Ένωση και κατά 7,5% στην Ευρω­ζώνη.

Το ζήτημα είναι πως στα πιο πολλά κράτη οι τιμές επι­βρα­δύν­θη­καν. Για παρά­δειγμα, σε επίπεδο Ευρω­ζώ­νης τα στοι­χεία για τον δείκτη τιμών τρο­φί­μων και ποτών το Σεπτέμ­βριο κατέ­γρα­φαν άνοδο 9,1% και 9,4% στην ΕΕ, αλλά και διψήφια άνοδο τους προη­γού­με­νους μήνες. Παράλ­ληλα, η χώρα μας βρί­σκε­ται στις πρώτες θέσεις και του πραγ­μα­τι­κού πλη­θω­ρι­σμού των τρο­φί­μων, κάτι που δείχνει ότι τα πράγ­ματα είναι ιδιαι­τέ­ρως ανη­συ­χη­τικά.

Αξίζει να επι­ση­μαν­θεί πως ο πραγ­μα­τι­κός πλη­θω­ρι­σμός των τρο­φί­μων, που είναι ο ρυθμός του πλη­θω­ρι­σμού των τρο­φί­μων μείον τον συνο­λικό πλη­θω­ρι­σμό, ήταν 4,6% στη ζώνη του ευρώ (4% στην ΕΕ) τον Οκτώ­βριο του 2023, ασκώ­ντας τερά­στια πίεση ειδι­κό­τερα στα νοι­κο­κυ­ριά με χαμηλό εισό­δημα.

Ο ετήσιος πραγ­μα­τι­κός πλη­θω­ρι­σμός των τρο­φί­μων κυμαι­νό­ταν από –5,7% στην Τσεχία έως 10,9% στο Βέλγιο, μεταξύ των χωρών της ΕΕ. Το Βέλγιο ακο­λού­θη­σαν η Ολλαν­δία (8,8%), η Ελλάδα (6,6%) και η Ισπανία (5,9%). Μετά την Τσεχία, η Ουγ­γα­ρία (-1,6%) και η Ρου­μα­νία (-0,5%) είχαν τα χαμη­λό­τερα ποσοστά πραγ­μα­τι­κού πλη­θω­ρι­σμού τρο­φί­μων στην ΕΕ.

Πηγή: ΟΤ