“Κτηματολόγιο Ρόδου” 

του Γιάννη Μαρίνου Δικη­γό­ρου Ρόδου

Δεν υπάρχει καμία δρα­στη­ριό­τητα της οικο­νο­μι­κής, αλλά και της κοι­νω­νι­κής ζωής του τόπου μας, που δεν σχε­τί­ζε­ται, άμεσα ή έμμεσα με την εύρυθμη λει­τουρ­γία του Κτη­μα­το­λο­γίου Ρόδου και αυτή είναι μια κοινή και αδιαμ­φι­σβή­τητη παρα­δοχή.

Ο τόπος μας (Ρόδος, Κως, Λέρος) ήταν προ­νο­μιού­χος, λόγω της ύπαρξής του Κτη­μα­το­λο­γίου που ίδρυσαν οι Ιταλοί κατα­κτη­τές, η Ελλη­νική όμως πολι­τεία, δια­χρο­νικά, φάνηκε κατώ­τερη των περι­στά­σεων, για να το δια­τη­ρή­σει, να το εκσυγ­χρο­νί­σει και να το ανα­δεί­ξει ως παρά­δειγμα προς μίμηση.

Θυμάμαι όταν ξεκί­νησα την άσκησή μου, το 1994, να εισέρ­χο­μαι σε ένα άθλιο κτίριο, το οποίο ήταν συνώ­νυμο της ταλαι­πω­ρίας, τόσο για τους συνα­δέλ­φους όσο και για τους πολίτες.

Θυμάμαι τόμους σε πολύ κακή κατά­σταση (άθλια πλέον σήμερα 30 χρόνια μετά), να μένουν ασυ­ντή­ρη­τοι, λόγω «έλλει­ψης κον­δυ­λίων».

Θυμάμαι επίσης μια αίθουσα κλειστή δίπλα στο τεχνικό τμήμα, όπου μπήκα κατά λάθος στις πρώτες μέρες της άσκησης, γεμάτη με κούτες και μηχα­νή­ματα μηχα­νορ­γά­νω­σης, τα οποία ουδέ­ποτε χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­καν και ήταν ήδη από τότε παρω­χη­μένα.

Θυμάμαι τα σχόλια παλαιών εγκρί­των συνα­δέλ­φων, αλλά και νεό­τε­ρων που ζούσαν στο πετσί τους μια σκληρή πραγ­μα­τι­κό­τητα, περί χιλιά­δων μη μετεγ­γραμ­μέ­νων πράξεων, αλλά και δεκάδες πολίτες, να ταλαι­πω­ρού­νται για το πολυ­πό­θητο πιστο­ποι­η­τικό ιδιο­κτη­σίας ή ένα σχε­διά­γραμμα.

Κοινή συνι­στα­μένη, στις συζη­τή­σεις όλων όσων εμπλέ­κο­νταν με καλή προ­αί­ρεση (γιατί δεν ήταν καλή όλων) για τη λει­τουρ­γία του (δικη­γό­ρων, συμ­βο­λαιο­γρά­φων, μηχα­νι­κών, τοπο­γρά­φων, δικα­στι­κών επι­με­λη­τών, υπαλ­λή­λων του) η δια­πί­στωση ότι τίποτε δεν θα αλλάξει, χωρίς μηχα­νορ­γά­νωση σοβαρή και προ­σλή­ψεις προ­σω­πι­κού για να αντι­με­τω­πι­στεί ο όγκος της δου­λειάς και των χιλιά­δων εκκρε­μο­τή­των.

 

Έκτοτε κύλησε πολύ νερό στο αυλάκι. Έγιναν κάποιες σοβαρές προ­σπά­θειες μετα­γρα­φής πράξεων που εκκρε­μού­σαν και ψηφιο­ποί­η­σης των αρχείων, ειδικά από τότε που ανέλαβε διευ­θυ­ντής ο πρώην συνά­δελ­φος μου Νίκος Ματσά­κης, ο οποίος με την εργα­σιο­μα­νία που τον δια­κρί­νει, αλλά κυρίως με το ήθος και την τιμιό­τητά του, βελ­τί­ωσε πολλά σε σχέση με όσα παρέ­λαβε. Πάρα πολλά. Όποιος αυτό δεν το ανα­γνω­ρί­ζει, ακόμα κι αν δια­φω­νεί μαζί του, έχει άλλες σκέψεις. Ακο­λού­θησε βέβαια η παρά­λογη και άδικη δίωξή του, η οποία τον ταλαι­πώ­ρησε αφά­ντα­στα, αλλά επα­νήλθε δικαιω­μέ­νος στη θέση του γιατί η Δικαιο­σύνη και οι άξιοι συνά­δελ­φοι που τον υπε­ρα­σπί­στη­καν έκαναν σωστά τη δουλειά τους. Ευτυχώς για το Κτη­μα­το­λό­γιο Ρόδου και για όλους εμάς.

 

Το Κτη­μα­το­λό­γιο έκλεισε το Νοέμ­βριο του 2020 για τους γνω­στούς κτι­ρια­κούς λόγους και επα­να­λει­τούρ­γησε πλήρως, μετά από έναν κυκεώνα ανα­κοι­νώ­σεων, διερ­γα­σιών, αντε­γκλή­σεων και συγκρού­σεων, στις κτι­ρια­κές εγκα­τα­στά­σεις που παρα­χώ­ρησε ο Δήμος Ρόδου, κατά το Μάρτιο του 2022, με πρω­τερ­γάτη της μετε­γκα­τά­στα­σης, πάλι τον κ. Ματσάκη και φυσικά το προ­σω­πικό του Κτη­μα­το­λο­γίου που υπε­ρέ­βαλε εαυτόν. Όλο αυτό το χρονικό διά­στημα, ενάμισι χρόνο περίπου, όλοι οι εμπλε­κό­με­νοι με αυτό και κυρίως οι πολίτες, ζήσαμε κατα­στά­σεις που δεν τις είχαμε ποτέ δια­νοη­θεί. Οφεί­λουμε όμως να πούμε, ότι οι συν­θή­κες δου­λειάς μας μετά τη μετα­φορά του στο νέο κτίριο, έχουν βελ­τιω­θεί σημα­ντικά και είναι αξιο­πρε­πείς.

Η απο­ψί­λωση όμως του προ­σω­πι­κού και η περαι­τέρω – συνει­δητή κατά γενική ομο­λο­γία – απα­ξί­ωση του Κτη­μα­το­λο­γίου μας, συνε­χί­ζε­ται. Προ­σω­πικό φεύγει και προ­σω­πικό δεν έρχεται. Οι απαι­τή­σεις αυξά­νο­νται, το προ­σω­πικό μειώ­νε­ται. Καθη­με­ρινά οι υπάλ­λη­λοι και ο διευ­θυ­ντής υπερ­βάλ­λουν εαυτούς, για να αντα­πο­κρι­θούν στις απαι­τή­σεις του κοι­νω­νι­κού συνόλου, χωρίς αυτό πάντα να είναι εφικτό. Ειδικά εμείς οι δικη­γό­ροι, προ­σπα­θούμε να εξη­γή­σουμε στους πελάτες μας την κατά­σταση, χωρίς να γινό­μα­στε πλέον πιστευ­τοί. Οι εντά­σεις δίνουν και παίρ­νουν, τα προ­βλή­ματα διο­γκώ­νο­νται.

Και το κράτος; Σιωπά.

Το Κτη­μα­το­λό­γιο Ρόδου ανήκει στο Υπουρ­γείο Δικαιο­σύ­νης. Σε κεντρικό επίπεδο έχει απο­φα­σι­στεί να περιέλ­θει στο Ελλη­νικό Κτη­μα­το­λό­γιο, το οποίο ανήκει στη δικαιο­δο­σία του Υπουρ­γείου Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας. Αυτό έχει πολ­λα­πλά προ­βλή­ματα και στο κράτος που ζούμε θα χρεια­στούν κατά τη δική μου εκτί­μηση, του­λά­χι­στον δυο γενιές για να ολο­κλη­ρω­θεί.

Το Υπουρ­γείο Δικαιο­σύ­νης αρνεί­ται να κάνει προ­σλή­ψεις γιατί το Κτη­μα­το­λό­γιο μας δεν θα του ανήκει στο μέλλον. Και το Υπουρ­γείο Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας αρνεί­ται να κάνει προ­σλή­ψεις, γιατί δεν του ανήκει ακόμα. Στη χώρα της φαιδράς πορ­το­κα­λέας, κανείς δεν μπορεί να συνεν­νοη­θεί με κανένα για να λυθούν ζητή­ματα που αλλού δεν θα είχαν προ­κύ­ψει καν. Ο λόγος είναι απλός. Δεν υπάρχει πολι­τική βούληση, από καμία κυβέρ­νηση. Διότι αν υπήρχε, θα ήταν πολύ εύκολο να προ­σλη­φθούν με απόφαση της (όποιας) Κυβέρ­νη­σης οι υπάλ­λη­λοι που απαι­τού­νται για την εύρυθμη λει­τουρ­γία του και κατόπιν (όποτε και αν δηλαδή ολο­κλη­ρω­θεί η μετά­πτωση στο Εθνικό Κτη­μα­το­λό­γιο), όλο το προ­σω­πικό να εντα­χθεί στη δύναμη του Υπουρ­γείου Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας.

 

Το Κτη­μα­το­λό­γιο Ρόδου, πάσχει από έλλειψη προ­σω­πι­κού πάσης φύσεως. Διοι­κη­τι­κού, βοη­θη­τι­κού, τεχνι­κού. Οι υπεύ­θυ­νοι σφυ­ρί­ζουν αδιά­φορα, ανα­μα­σώ­ντας τα κλασικά πλέον: «δεν ανήκει στην αρμο­διό­τητά μας» ή «η κατά­σταση είναι περί­πλοκη και δύσκολα επι­λύ­σιμη». Η σίγουρη μέθοδος που οδηγεί στην απα­ξί­ωση, ώστε όταν εμφα­νι­στεί η λύση, όσο κακή κι αν είναι, να γίνει δεκτή με ανα­κού­φιση, ελλεί­ψει άλλης και «για να τελειώ­νουμε».

Σε λίγο καιρό το Κτη­μα­το­λό­γιο Ρόδου θα ξεμεί­νει από μηχα­νικό. Ο τελευ­ταίος που έμεινε, ο κ. Ποσει­δώ­νας Καλα­μπό­κης, απο­χω­ρεί με σύνταξη και καλά κάνει. Έτσι κι αλλιώς εδώ και αρκετό καιρό θα μπο­ρούσε να έχει φύγει και από φιλο­τι­μία μένει.

Θυμάμαι από τότε που ξεκί­νησα την άσκησή μου, να φεύγουν από το Κτη­μα­το­λό­γιο, όλοι οι υπη­ρε­τού­ντες μηχα­νι­κοί. Ο Νικήτας Κατσου­ρά­κης, ο Ντίνος ο Αντω­νιά­δης, ο Θανάσης ο Κατσί­κας, μετέ­πειτα ο Θέμελης ο Μενού­χος και τώρα φθάνει η ώρα του πέμπτου κατά σειρά, του φίλου μου Ποσει­δώνα.

Σε αυτά τα σχεδόν 30 χρόνια, δεν αντι­κα­τα­στά­θηκε έγκαιρα, ούτε ένας. Το ίδιο θα γίνει και τώρα. Η σκόπιμη απα­ξί­ωση του Κτη­μα­το­λο­γίου Ρόδου συνε­χί­ζε­ται και οι επι­πτώ­σεις στην τοπική κοι­νω­νία θα είναι πολ­λα­πλές. Αυτό που ζήσαμε με τη μετα­φορά λόγω των κτι­ρια­κών προ­βλη­μά­των, θα είναι σταγόνα στον ωκεανό με αυτά που θα ζήσουμε τώρα. Επι­πτώ­σεις και για τους εμπλε­κό­με­νους που βιο­πο­ρί­ζο­νται και εξαρ­τώ­νται επαγ­γελ­μα­τικά από αυτό, αλλά κυρίως για τους πολίτες. Το πρό­σφατο επει­σό­διο με τους ξυλο­δαρ­μούς, έχει άμεση σχέση με όσα προ­α­νέ­φερα. Οφεί­λε­ται στην εύλογη αγα­νά­κτηση του πολίτη και στην ασύλ­λη­πτη καθη­με­ρινή πίεση που

δέχο­νται οι υπάλ­λη­λοι της υπη­ρε­σίας. Και στο μέλλον θα ζήσουμε κι άλλα τέτοια, αν το πρό­βλημα δεν λυθεί τώρα.

 

Γνωρίζω ότι γίνο­νται προ­σπά­θειες από τη διοί­κηση του Δικη­γο­ρι­κού Συλ­λό­γου, για προ­γραμ­μα­τική σύμβαση με το Δήμο Ρόδου. Είναι μια λύση – που πρέπει να ολο­κλη­ρω­θεί άμεσα, με τρεις του­λά­χι­στον μηχα­νι­κούς του Δήμου για να έχει και ουσία και όχι αφού αρχί­σουν τα προ­βλή­ματα με την απο­χώ­ρηση του κ. Καλα­μπόκη – αλλά είναι ημί­με­τρο.

Μόνο οι προ­σλή­ψεις μόνιμου προ­σω­πι­κού μπορούν να λύσουν το πρό­βλημα. Ασχέτως με την ένταξη του Κτη­μα­το­λο­γίου μας στο Εθνικό Κτη­μα­το­λό­γιο – με την οποία εγώ διαφωνώ για πολλούς λόγους, αλλά αυτό είναι ένα άλλο θέμα που δεν είναι της παρού­σης – σύσσωμη η τοπική κοι­νω­νία και όλοι οι φορείς της, θα πρέπει να διεκ­δι­κή­σουν από το κεντρικό κράτος, να φερθεί στον τόπο μας όπως του αξίζει. Γιατί ήμασταν πρω­το­πό­ροι και κατα­ντή­σαμε ουραγοί.

Και αν τα ίδια προ­βλή­ματα υπάρ­χουν και στα άλλα Κτη­μα­το­λό­για του Νομού μας (Κω και Λέρου), να αγω­νι­στούμε για όλα ταυ­τό­χρονα, έως ότου να ασχο­λη­θούν σοβαρά μαζί μας. Και αν χρεια­στεί και δυνα­μικά. Ελπίζω πως όχι.

 

22 Αυγού­στου 2023

Γιάννης Μαρίνος

Δικη­γό­ρος Ρόδου

ΥΓ 1: Υπάρ­χουν κι άλλα προ­βλή­ματα στο Κτη­μα­το­λό­γιο. Για αυτά μπορούν να μιλή­σουν σε όποιον κυβερ­νη­τικό ενσκή­ψει και ενδια­φερ­θεί πραγ­μα­τικά, οι έμπει­ροι υπάλ­λη­λοι του, οι συμ­βο­λαιο­γρά­φοι του νησιού μας, ο Δικη­γο­ρι­κός Σύλ­λο­γος και το ΤΕΕ. Οργα­νω­μένα και συντε­ταγ­μένα όπου είναι εφικτό. Επι­τέ­λους κάντε το, χωρίς πολι­τι­κές στο­χεύ­σεις και σκο­πι­μό­τη­τες.

ΥΓ 2: Δεν απευ­θύ­νο­μαι στους βου­λευ­τές μας. Το θέμα το ξέρετε καλά όλοι. Ασχο­λη­θείτε άμεσα, αλλιώς θα επι­βε­βαιώ­σετε όσα λέγο­νται στην πιάτσα.