Η κυβέρνηση απαντά για το Κτηματολόγιο Ρόδου: Νομοθετικές ρυθμίσεις και προσωρινές λύσεις για ένα σύστημα σε μετάβαση

• Μετά την κοι­νο­βου­λευ­τι­κή πα­ρέμ­βα­ση του βου­λευ­τή Δω­δε­κα­νή­σου Ιω­άν­νη Παππά και τις επι­ση­μάν­σεις του υπο­ψη­φί­ου προ­έ­δρου του Δι­κη­γο­ρι­κού Συλ­λό­γου Ρόδου Βα­σί­λη Κα­τα­βε­νά­κη, το Υπουρ­γείο δίνει την πρώτη ανα­λυ­τι­κή απά­ντη­ση για τα προ­βλή­μα­τα λει­τουρ­γί­ας του νέου Κτη­μα­το­λο­γι­κού Γρα­φεί­ου Δω­δε­κα­νή­σου

Έπει­τα από μήνες έντο­νης ανη­συ­χί­ας και δη­μό­σιας συ­ζή­τη­σης για τις κα­θυ­στε­ρή­σεις, τις τε­χνι­κές δυ­σλει­τουρ­γί­ες και τα θε­σμι­κά κενά που τα­λα­νί­ζουν το Κτη­μα­το­λό­γιο Ρόδου, το Υπουρ­γείο Ψη­φια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης έδωσε την πρώτη επί­ση­μη και ανα­λυ­τι­κή απά­ντη­ση στο πλαί­σιο του Κοι­νο­βου­λευ­τι­κού Ελέγ­χου.

Η απά­ντη­ση, υπο­γε­γραμ­μέ­νη από τον υφυ­πουρ­γό Χρή­στο Δερ­μεν­τζό­που­λο, ήρθε σε συ­νέ­χεια της ερώ­τη­σης – ανα­φο­ράς του βου­λευ­τή Δω­δε­κα­νή­σου Ιω­άν­νη Παππά, ο οποί­ος με­τέ­φε­ρε θε­σμι­κά την αγω­νία της το­πι­κής κοι­νω­νί­ας και των επαγ­γελ­μα­τι­κών φο­ρέ­ων, με αφορ­μή και την πα­ρέμ­βα­ση του δι­κη­γό­ρου Βα­σί­λη Κα­τα­βε­νά­κη, υπο­ψη­φί­ου προ­έ­δρου του Δι­κη­γο­ρι­κού Συλ­λό­γου Ρόδου.

Το πλαί­σιο της  απά­ντη­σης: ένα σύ­στη­μα σε με­τα­βα­τι­κή πε­ρί­ο­δο

Στην εκτε­νή απά­ντη­ση του Υπουρ­γεί­ου, που φέρει ημε­ρο­μη­νία 29 Οκτω­βρί­ου 2025, γί­νε­ται σαφές ότι η κα­τάρ­γη­ση του πρώην Κτη­μα­το­λο­γι­κού Γρα­φεί­ου Ρόδου και η με­τά­βα­ση στο νέο Κτη­μα­το­λο­γι­κό Γρα­φείο Δω­δε­κα­νή­σου δη­μιούρ­γη­σαν πίεση και επι­πλο­κές, καθώς το παλιό σύ­στη­μα είχε ήδη συσ­σω­ρευ­μέ­νες εκ­κρε­μό­τη­τες δε­κα­ε­τιών.

Το Υπουρ­γείο επι­ση­μαί­νει ότι με την από­φα­ση ΔΣ 329/15/16.01.2025 του Ελ­λη­νι­κού Κτη­μα­το­λο­γί­ου κα­θο­ρί­στη­κε το νέο λει­τουρ­γι­κό πλαί­σιο και ει­σή­χθη­σαν δια­δι­κα­σί­ες ηλε­κτρο­νι­κής υπο­βο­λής αι­τή­σε­ων, προ­σαρ­μο­σμέ­νες στις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες του νο­μι­κού κα­θε­στώ­τος της Δω­δε­κα­νή­σου.

Το νέο νο­μι­κό και τε­χνι­κό πε­ρι­βάλ­λον στη­ρί­ζε­ται στον νόμο 4934/2022, που ρυθ­μί­ζει τη με­τά­πτω­ση των πρώην Κτη­μα­το­λο­γι­κών Γρα­φεί­ων Ρόδου και Κω στο Εθνι­κό Κτη­μα­το­λό­γιο, με στόχο τη συμ­βα­τό­τη­τα με τα εθνι­κά λει­τουρ­γι­κά πρό­τυ­πα. Παρ’ όλα αυτά, το Υπουρ­γείο ανα­γνω­ρί­ζει ότι το βάρος των εκ­κρε­μο­τή­των, οι “προ­βλη­μα­τι­κές πρά­ξεις” και η υπο­στε­λέ­χω­ση δυ­σχε­ραί­νουν τη με­τά­βα­ση.

Νο­μο­θε­τι­κές πρω­το­βου­λί­ες και  προ­σω­ρι­νά μέτρα

Η απά­ντη­ση του Υπουρ­γεί­ου πα­ρου­σιά­ζει σειρά νο­μο­θε­τι­κών πα­ρεμ­βά­σε­ων που, όπως ανα­φέ­ρε­ται, έχουν στόχο την απο­συμ­φό­ρη­ση της υπη­ρε­σί­ας και την ομα­λο­ποί­η­ση της λει­τουρ­γί­ας της. Συ­γκε­κρι­μέ­να, με το άρθρο 88 του νόμου 5172/2025 προ­βλέ­πε­ται:

• Διεκ­πε­ραί­ω­ση των εκ­κρε­μο­τή­των νο­μι­κού ελέγ­χου από τον Προϊ­στά­με­νο του νέου Κτη­μα­το­λο­γι­κού Γρα­φεί­ου και εξου­σιο­δο­τη­μέ­να όρ­γα­να του Φορέα, χωρίς δυ­να­τό­τη­τα επα­νε­λέγ­χου πα­λαιών απο­φά­σε­ων.

• Κα­τάρ­γη­ση της επί­δο­σης απορ­ρι­πτι­κών απο­φά­σε­ων μέσω δι­κα­στι­κού επι­με­λη­τή, αντι­κα­θι­στώ­ντας την με απλή γνω­στο­ποί­η­ση από το Κτη­μα­το­λο­γι­κό Γρα­φείο, ώστε να μειω­θεί η γρα­φειο­κρα­τία και το κό­στος.

• Αρ­χειο­θέ­τη­ση ανε­κτέ­λε­στων αι­τη­μά­των ενη­μέ­ρω­σης, που είχαν μεί­νει εκ­κρε­μή πριν την κα­τάρ­γη­ση του πα­λαιού Γρα­φεί­ου, για να εκ­κα­θα­ρι­στεί ο με­γά­λος όγκος πα­λαιών υπο­θέ­σε­ων.

Πα­ράλ­λη­λα, δό­θη­κε η δυ­να­τό­τη­τα επα­νά­κτη­σης προ­σω­πι­κού από το πρώην Κτη­μα­το­λο­γι­κό Γρα­φείο Ρόδου για έξι μήνες, ενώ υπε­γρά­φη Προ­γραμ­μα­τι­κή Σύμ­βα­ση με τον Δι­κη­γο­ρι­κό Σύλ­λο­γο Ρόδου, προ­κει­μέ­νου να συν­δρά­μει στις ερ­γα­σί­ες νο­μι­κού ελέγ­χου.

Νο­μι­κές και τε­χνι­κές λε­πτο­μέ­ρειες  της με­τά­πτω­σης

Η απά­ντη­ση του υφυ­πουρ­γού κ. Δερ­μεν­τζό­που­λου εστιά­ζει σε τέσ­σε­ρις κρί­σι­μες τε­χνι­κές και νο­μι­κές πα­ρα­μέ­τρους:

Πρώ­τον, η παύση ισχύ­ος του Κτη­μα­το­λο­γι­κού Κα­νο­νι­σμού Δω­δε­κα­νή­σου. Όπως εξη­γεί­ται, μετά την κα­τάρ­γη­ση των το­πι­κών Κτη­μα­το­λο­γι­κών Γρα­φεί­ων, εφαρ­μό­ζε­ται πλέον το ενιαίο κα­θε­στώς του νόμου 2664/1998, που διέ­πει το Εθνι­κό Κτη­μα­το­λό­γιο. Αυτό, σύμ­φω­να με το Υπουρ­γείο, δια­σφα­λί­ζει τη νο­μι­κή συ­νέ­χεια και την ασφά­λεια των συ­ναλ­λα­γών, χωρίς να απαι­τεί­ται με­τα­βα­τι­κή πε­ρί­ο­δος εφαρ­μο­γής πα­λαιών δια­τά­ξε­ων.

Δεύ­τε­ρον, γί­νε­ται εκτε­νής ανα­φο­ρά στο ζή­τη­μα της χρη­σι­κτη­σί­ας, δη­λα­δή της από­κτη­σης κυ­ριό­τη­τας μέσω μα­κρο­χρό­νιας κα­το­χής. Το Υπουρ­γείο διευ­κρι­νί­ζει ότι τα δι­καιώ­μα­τα που απο­κτή­θη­καν πριν τη δια­πι­στω­τι­κή πράξη της με­τά­πτω­σης ανα­γνω­ρί­ζο­νται με βάση τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις του νέου νόμου, ενώ οι αγω­γές χρη­σι­κτη­σί­ας που εκ­κρε­μούν δεν απορ­ρί­πτο­νται λόγω έλ­λει­ψης ρητής ανα­φο­ράς στη διόρ­θω­ση των εγ­γρα­φών.

Τρί­τον, ανα­λύ­ε­ται το πρό­βλη­μα της προ­σκό­μι­σης κτη­μα­το­λο­γι­κών φύλ­λων και δια­γραμ­μά­των. Το Υπουρ­γείο πα­ρα­δέ­χε­ται ότι τα ακί­νη­τα των πρώην πε­ριο­χών Ρόδου και Κω δεν δια­θέ­τουν ακόμη ΚΑΕΚ (Κω­δι­κό Αριθ­μό Εθνι­κού Κτη­μα­το­λο­γί­ου), καθώς δεν έχει ολο­κλη­ρω­θεί η τε­χνι­κή με­τά­πτω­ση. Ως εκ τού­του, οι δι­κα­στι­κές δια­δι­κα­σί­ες βα­σί­ζο­νται σε προ­σω­ρι­νά έγ­γρα­φα, μέχρι να πα­ρα­χθούν τα νέα ψη­φια­κά δε­δο­μέ­να.

Τέ­ταρ­τον, ανα­γνω­ρί­ζε­ται ο ρόλος των τε­χνι­κών και νο­μι­κών φο­ρέ­ων της Δω­δε­κα­νή­σου στη δια­βού­λευ­ση για τη με­τά­βα­ση. Το Τε­χνι­κό Επι­με­λη­τή­ριο και οι Δι­κη­γο­ρι­κοί Σύλ­λο­γοι Ρόδου και Κω συμ­με­τεί­χαν ενερ­γά στη Νο­μο­πα­ρα­σκευα­στι­κή Επι­τρο­πή του Υπουρ­γεί­ου Δι­καιο­σύ­νης, δια­μορ­φώ­νο­ντας τις προ­δια­γρα­φές για τη σωστή ει­σα­γω­γή δε­δο­μέ­νων στο νέο πλη­ρο­φο­ρια­κό σύ­στη­μα.

Η θέση του Υπουρ­γεί­ου για τα προ­βλή­μα­τα της κα­θη­με­ρι­νό­τη­τας

Στο πιο πρα­κτι­κό επί­πε­δο, το Υπουρ­γείο πα­ρα­δέ­χε­ται έμ­με­σα τις δυ­σλει­τουρ­γί­ες, απο­δί­δο­ντάς τες στη «με­τα­βα­τι­κή φύση» της πε­ριό­δου. Ανα­γνω­ρί­ζει ότι υπάρ­χουν ζη­τή­μα­τα τε­χνι­κά, ορ­γα­νω­τι­κά και αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού, αλλά υπο­στη­ρί­ζει ότι ο Φο­ρέ­ας «Ελ­λη­νι­κό Κτη­μα­το­λό­γιο» βρί­σκε­ται σε συ­νε­χή συ­νερ­γα­σία με τις το­πι­κές αρχές για την επί­λυ­σή τους.

Ιδιαί­τε­ρη μνεία γί­νε­ται στην προ­γραμ­μα­τι­κή σύμ­βα­ση της 20ής Μαρ­τί­ου 2025 που υπε­γρά­φη με 13 Δι­κη­γο­ρι­κούς Συλ­λό­γους της χώρας, με­τα­ξύ αυτών και της Ρόδου, για την υπο­βο­ή­θη­ση του έργου νο­μι­κού ελέγ­χου.

Οι αμοι­βές των δι­κη­γό­ρων, σύμ­φω­να με το Υπουρ­γείο, είναι ενιαί­ες πα­νελ­λα­δι­κά και έχουν εγκρι­θεί από το Ελεγ­κτι­κό Συ­νέ­δριο, χωρίς δυ­να­τό­τη­τα ει­δι­κής δια­φο­ρο­ποί­η­σης για τη Ρόδο.

Σε ό,τι αφορά τις τε­χνι­κές με­τα­φο­ρές πα­λαιών εγ­γρα­φών, το Υπουρ­γείο επι­ση­μαί­νει ότι ο νόμος ήδη προ­βλέ­πει αυ­τε­πάγ­γελ­τη με­τα­φο­ρά από τα βι­βλία υπο­θη­κο­φυ­λα­κεί­ων, αλλά το­νί­ζει ότι αυτό δεν μπο­ρεί να γίνει όταν υπάρ­χουν απο­κλί­σεις ή πε­ρι­πτώ­σεις «αγνώ­στων ιδιο­κτη­τών». Οι εν­δια­φε­ρό­με­νοι οφεί­λουν να προ­βούν οι ίδιοι στις απα­ραί­τη­τες διορ­θώ­σεις μέσω της προ­βλε­πό­με­νης δια­δι­κα­σί­ας.

Συ­γκρα­τη­μέ­νη αι­σιο­δο­ξία και  συ­νε­χι­ζό­με­νη με­τά­βα­ση

Η απά­ντη­ση του Υπουρ­γεί­ου Ψη­φια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης απο­τυ­πώ­νει μια προ­σπά­θεια θε­σμι­κής απο­κα­τά­στα­σης της τάξης, αλλά και μια πα­ρα­δο­χή των αντι­κει­με­νι­κών δυ­σκο­λιών που συ­νο­δεύ­ουν τη με­τά­βα­ση.

Το νέο Κτη­μα­το­λο­γι­κό Γρα­φείο Δω­δε­κα­νή­σου κα­λεί­ται να λει­τουρ­γή­σει μέσα σε ένα πλαί­σιο που συν­δυά­ζει πα­λαιά προ­βλή­μα­τα με νέες τε­χνο­λο­γι­κές απαι­τή­σεις, ενώ η το­πι­κή κοι­νω­νία ανα­μέ­νει απτά απο­τε­λέ­σμα­τα.

Το υπουρ­γείο δη­λώ­νει ότι πα­ρα­κο­λου­θεί στενά την πο­ρεία της με­τά­πτω­σης και δε­σμεύ­ε­ται να συ­νε­χί­σει τις νο­μο­θε­τι­κές και τε­χνι­κές πα­ρεμ­βά­σεις, ώστε να εξα­σφα­λι­στεί η ασφά­λεια δι­καί­ου και η ομαλή λει­τουρ­γία των συ­ναλ­λα­γών στη Ρόδο και τα Δω­δε­κά­νη­σα.

Ωστό­σο, οι φο­ρείς του νη­σιού επι­μέ­νουν ότι χωρίς ενί­σχυ­ση προ­σω­πι­κού και επι­τά­χυν­ση της ψη­φιο­ποί­η­σης, τα προ­βλή­μα­τα θα πα­ρα­μεί­νουν — μια πραγ­μα­τι­κό­τη­τα που κάνει σαφές ότι η «ψη­φια­κή με­τά­βα­ση» του Κτη­μα­το­λο­γί­ου Δω­δε­κα­νή­σου απέ­χει ακόμη από την ολο­κλή­ρω­σή της.