Ξύπνησαν στη Ρόδο μνήμες από το Ολοκαύτωμα των Εβραίων

Μνήμες από το ολο­καύ­τωμα των Εβραίων της Ρόδου ξύπνη­σαν στη διάρ­κεια του συμπο­σίου που ξεκί­νησε χθες το πρωί στο «Ακταίον».

Το συμπό­σιο διορ­γα­νώ­νε­ται από τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου, το Πανε­πι­στή­μιο του Λίμερικ, και την Ισραη­λι­τική Κοι­νό­τητα Ρόδου, με την ευκαι­ρία της 70ης επε­τείου από την απέλαση των Εβραίων της Ρόδου και της Κω, το 1944.

Οι εργα­σίες του συμπο­σίου, που διε­ξά­γε­ται παρου­σία αστυ­νο­μι­κών, εξαι­τίας των δυσμε­νών εξε­λί­ξεων στη Μέση Ανατολή, θα διαρ­κέ­σουν έως τις 24 Ιουλίου.

Η διορ­γά­νωση θα φέρει στο φως στοι­χεία από τις έρευνες που έχουν διε­ξα­χθεί από επι­στή­μο­νες οι οποίοι ενδια­φέρ­θη­καν να μάθουν για την τύχη των Εβραίων, που έζησαν στη Ρόδο και την Κω και απο­μα­κρύν­θη­καν βίαια από τους Γερ­μα­νούς.

Δεν είναι τυχαίο που τις εργα­σίες του συνε­δρίου τιμούν 400 Εβραίοι από­γο­νοι αρκετών ανθρώ­πων που δοκι­μά­στη­καν στα στρα­τό­πεδα συγκέ­ντρω­σης.

Το παρών δίνουν στο συμπό­σιο και Εβραίοι της Ρόδου, που μετα­φέρ­θη­καν στα στρα­τό­πεδα του Άου­σβιτς και του Νταχάου και κατά­φε­ραν να επι­ζή­σουν.

Μεταξύ αυτών είναι και η κ. Στέλλα Λεβί, που από τότε που ελευ­θε­ρώ­θηκε από το στρα­τό­πεδο συγκέ­ντρω­σης, ζει στην Ιταλία. Ήρθε στη Ρόδο για να συμ­με­τά­σχει στις εκδη­λώ­σεις για το ολο­καύ­τωμα και χθες παρα­κο­λού­θησε τις εργα­σίες του συμπο­σίου.

«Με τους Ροδίτες ποτέ δεν είχα προ­βλή­ματα. Με ανθρώ­πους της ηλικίας μου μεγα­λώ­σαμε μαζί, κλάψαμε, γελά­σαμε, μοι­ρα­στή­καμε τις ζωές μας και τα προ­βλή­ματα μας. Διατηρώ ακόμη δεσμούς φιλίας με πολλούς ανθρώ­πους. Έφυγα από τη Ρόδο όταν ήμουν 20 χρονών. Είναι δύσκολο να περι­γράψω τις συν­θή­κες και όσα έζησα στη Γερ­μα­νία. Όταν χάνεις το όνομα σου και γίνεσαι ο αριθμός, που σου χαρά­ζουν στο χέρι, τότε παύεις να υπάρ­χεις. Παύεις να είσαι άνθρω­πος. Τα κατοι­κί­δια είχαν καλύ­τερη ζωή από εμάς . Αυτά που έζησα εκεί δεν περι­γρά­φο­νται εύκολα με λόγια. Έμεινα στο στρα­τό­πεδο έντεκα μήνες. Όταν ελευ­θε­ρώ­θηκα πήγα στην Ιταλία, όπου και ζω μόνιμα. Δεν παρα­λείπω να έρχομαι στη Ρόδο », δήλωσε η κ. Λεβί που σήμερα είναι ενε­νή­ντα ετών .

Στη διορ­γά­νωση του συμπο­σίου ανα­φέρ­θηκε η προϊ­στα­μένη των Γενικών Αρχείων του Κράτους κ Ειρήνη Τόλιου.

«Το 1944 απε­λά­θη­καν 1661 Εβραίοι, που ζούσαν στη Ρόδο και στην Κω. Μετα­φέρ­θη­καν αρχικά στην Αθήνα και στη συνέ­χεια στα στρα­τό­πεδα συγκέ­ντρω­σης. Έχουμε βρει όλα τα ιστο­ρικά έγγραφα που τεκ­μη­ριώ­νουν όσα έγιναν τότε.Ένα πολύ σημα­ντικό κομμάτι της ιστο­ρίας της Ρόδου γίνεται γνωστό σε όλο τον κόσμο. Σας θυμίζω πως εικόνες από το συμπό­σιο κατα­γρά­φει τηλε­ο­πτικό συνερ­γείο της κρα­τι­κής ιτα­λι­κής τηλε­ό­ρα­σης Rai due», είπε η κ. Ειρήνη Τόλιου και πρό­σθεσε πως η προ­ε­τοι­μα­σία για το συμπό­σιο ξεκί­νησε στο τέλος του 2013.

Η κ. Ειρήνη Τόλιου ευχα­ρί­στησε την πρόεδρο της Ισραη­λι­τι­κής Κοι­νό­τη­τας Ρόδου κ.Μπέλα Ρέστη και την πρόεδρο της δια­χει­ρι­στι­κής επι­τρο­πής κ. Κάρμεν Κόεν για την αμέ­ρι­στη συμπα­ρά­σταση και τη βοήθεια τους για την διορ­γά­νωση του συμπο­σίου.

Με τη βοήθεια της κρα­τι­κής Ιτα­λι­κής τηλε­ό­ρα­σης θα ετοι­μα­στεί και ντο­κι­μα­ντέρ που θα προ­βάλ­λε­ται σε όλο τον κόσμο.

Στο συμπό­σιο ανα­φέρ­θηκε και ο γενικός διευ­θυ­ντής του Μου­σείου το Ολο­καυ­τώ­μα­τος στη Νέα Υόρκη κ. Vadim Altskan.

«Είμαστε εδώ για να συνε­χί­σουμε τη συνερ­γα­σία μας με τα Γενικά Αρχεία του Κράτους. Δίνουμε επίσης το παρών στις εκδη­λώ­σεις για την 70η επέτειο του ολο­καυ­τώ­μα­τος και στο συμπό­σιο. Παρου­σί­ασα στην ομιλία μου στοι­χεία για την ψηφιο­ποί­ηση των ιστο­ρι­κών αρχείων που έχουν βρεθεί. Όλα πηγαί­νουν καλά χάρη και στην καλή συνερ­γα­σία με τις τοπικές αρχές. Έχει υπο­γρα­φεί άλλωστε και μνη­μό­νιο συνερ­γα­σίας. Έχουμε την ευθύνη για όλα τα αρχεία που έχουν βρεθεί στην Ευρώπη και αφορούν τους Εβραί­ους», δήλωσε ο κ. Vadim Altskan.

Σε ερώτηση για τις δυσμε­νείς εξε­λί­ξεις στη Μέση Ανατολή, ο κ. Vadim Altskan δήλωσε:

«Είμαι ιστο­ρι­κός και όχι πολι­τι­κός. Δίνω το παρών σε ένα σημα­ντικό ιστο­ρικό συμπό­σιο. Δεν με χαρο­ποιεί ο πόλεμος. Είμαι εδώ για να δημο­σιο­ποι­η­θούν οι έρευνες που έχουν γίνει».

Στις εκδη­λώ­σεις που έγιναν ήδη στην Κω, με την ευκαι­ρία της επε­τείου του ολο­καυ­τώ­μα­τος, ανα­φέρ­θηκε πρό­ε­δρος της δια­χει­ρι­στι­κής επι­τρο­πής της Ισραη­λι­τι­κής Κοι­νό­τη­τας κ. Κάρμεν Κοέν.

«Σήμερα ξεκί­νησε το συμπό­σιο που έχει ως θέμα το ολο­καύ­τωμα των Εβραίων της Ρόδου και της Κω. Λαμ­βά­νουν μέρος 25 ομι­λη­τές από αρκετές χώρες του κόσμου. Οι περισ­σό­τε­ροι έχουν διε­ξά­γει ιστο­ρι­κές έρευνες. Αύριο το πρωί θα γίνει τελετή στο κοι­μη­τή­ριο μας. Εν συνε­χεία θα τελε­στεί εκδή­λωση στο κτήριο της ΑΣΤΕΡ. Εκεί είχαν φυλα­κι­στεί οι Εβραίοι πριν από την ανα­χώ­ρηση τους από τη Ρόδο. Οι εκδη­λώ­σεις θα κορυ­φω­θούν την Κυριακή 27 Ιουλίου στη Μεσαιω­νική Πόλη», δήλωσε η κ . Κάρμεν Κοέν και πρό­σθεσε πως το συμπό­σιο είναι η μεγα­λύ­τερη συνά­ντηση που έχει γίνει ποτέ για το ολο­καύ­τωμα.

Στο συμπό­σιο ανα­φέρ­θηκε και ο καθη­γη­τής του τμή­μα­τος Μεσο­γεια­κών Σπουδών του Πανε­πι­στη­μίου Αιγαίου κ. Γιάννης Σακκάς.

«Στόχος μου είναι να διεξάγω έρευνα για τη λει­τουρ­γία της εβραϊ­κής κοι­νό­τη­τας και την τύχη των Εβραίων μετά την μετα­φορά τους από τη Ρόδο και την Κω, στα στρα­τό­πεδα συγκέ­ντρω­σης. Εξέτασα πως έγιναν οι συλ­λή­ψεις, πως αντέ­δρα­σαν οι άλλες κοι­νό­τη­τες και κυρίως οι Ιταλοί και οι Έλληνες. Ανα­λύ­ουμε ακόμη τη στάση των συμ­μά­χών στη μετα­κί­νηση και εξό­ντωση των Εβραίων», είπε ο κ. Σακκάς.

Χαι­ρε­τι­σμό στο συνέ­δριο απηύ­θυ­ναν ο δήμαρ­χος κ. Στάθης Κου­σουρ­νάς, ο αντι­πε­ρι­φε­ρειάρ­χης και νέος δήμαρ­χος κ. Φώτης Χατζη­διά­κος, ο βου­λευ­τής της ΝΔ κ. Βασίλης Υψη­λά­ντης, ο αντι­πρύ­τα­νης κ. Σπύρος Συρό­που­λος και άλλοι.

«Ο ελλη­νι­κός λαός είναι ευαι­σθη­το­ποι­η­μέ­νος σε τέτοια ζητή­ματα. Οι Δωδε­κα­νή­σιοι συμπα­ρα­στά­θη­καν στην Εβραϊκή Κοι­νό­τητα και βοή­θη­σαν για να ξεπε­ρα­στούν οι δυσκο­λίες. Είναι σημα­ντικό να θυμό­μα­στε και να τιμούμε αυτούς τους ανθρώ­πους, που βασα­νί­στη­καν τόσο», δήλωσε ο βου­λευ­τής της ΝΔ κ. Βασίλης Υψη­λά­ντης.

«Χαι­ρε­τί­ζουμε το συμπό­σιο. Πρό­κει­ται για μια σημα­ντική εκδή­λωση μνήμης για ένα σημα­ντικό κομμάτι από το ιστο­ρικό παρελ­θόν της Ρόδου που ήταν ένα υγιές πολυ­πο­λι­τι­σμικό κομμάτι της Νοτιο­α­να­το­λι­κής Μεσο­γείου», τόνισε ο κ. Συρό­που­λος.