Υπουργείο Εργασίας – Πώς διαμορφώνεται ο νέος κατώτατος μισθός ανά τριετία

Το Υπουρ­γείο Εργα­σίας εξέδωσε ανα­κοί­νωση με μια σειρά ερω­το­α­πα­ντή­σεων σχετικά με το πώς θα δια­μορ­φω­θούν τα πράγ­ματα μετά την νέα αύξηση του κατώ­τα­του μισθού

Την αύξηση του κατώ­τα­του μισθού στα 713 ευρώ από την 1η Μαΐου ανα­κοί­νωσε ο πρω­θυ­πουρ­γός Κυριά­κος Μητσο­τά­κης σήμερα, Μεγάλη Τετάρτη.

Σε συνέ­χεια των ανα­κοι­νώ­σεων για την αύξηση του κατώ­τα­του μισθού, απε­στά­λη­σαν επε­ξη­γή­σεις για το πώς θα δια­μορ­φω­θούν οι απο­δο­χές των εργα­ζο­μέ­νων μετά τη νέα αύξηση, μέσα από 12 χρή­σι­μες ερω­τή­σεις – απα­ντή­σεις και συγκρι­τι­κούς πίνακες.

Επι­πλέον, περι­λαμ­βά­νε­ται πίνακας με τον τρόπο δια­μόρ­φω­σης των νέων μισθών με όλες τις τριε­τίες.

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ-ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

1. Με ποια κρι­τή­ρια απο­φα­σί­στηκε η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού κατά 7,5 %;

Η νέα σημα­ντική αύξηση του κατώ­τα­του μισθού επι­τυγ­χά­νει μια χρυσή τομή ανάμεσα σε δια­φο­ρε­τι­κές ανάγκες. Από την μια πλευρά τον μετρια­σμό των απω­λειών στην αγο­ρα­στική δύναμη των μισθών και την ικα­νο­ποί­ηση της εύλογης προσ­δο­κίας των εργα­ζο­μέ­νων να έχουν και εκείνοι μέρισμα από την ανά­πτυξη που επε­τεύ­χθη το 2021. Από την άλλη πλευρά την δια­φύ­λαξη της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας και την αποφυγή αρνη­τι­κών επι­πτώ­σεων στην απα­σχό­ληση και την ανεργία.

2.Πώς δια­μορ­φώ­νε­ται ο νέος κατώ­τα­τος μισθός και τι σημαί­νει αυτό για την τσέπη των εργα­ζο­μέ­νων ;

Ο νέος κατώ­τα­τος μισθός αυξά­νε­ται από 1ης Μαΐου κατά 7,5 %, ή 50 ευρώ το μήνα και δια­μορ­φώ­νε­ται σε 713 ευρώ το μήνα, από 663 ευρώ προη­γου­μέ­νως. Δεδο­μέ­νου ότι κατα­βάλ­λο­νται 14 μισθοί το χρόνο, το ετήσιο όφελος για τους εργα­ζό­με­νους από την αύξηση ισούται με έναν επι­πλέον μισθό (50 ευρώ η μηνιαία αύξηση επί 14 μισθούς=700 ευρώ). Οι μηνιαίες απο­δο­χές αν συνυ­πο­λο­γι­σθεί η κατα­βολή 14 μισθών το χρόνο δια­μορ­φώ­νο­νται σε 831,8 ευρώ από 773,5 ευρώ σήμερα. Οι σχεδόν 650.000 εργα­ζό­με­νοι που αμεί­βο­νται με τον κατώ­τατο μισθό θα κερ­δί­σουν από έναν επι­πλέον μισθό ετησίως. Με άλλα λόγια, ένας 15ος μισθός προ­στί­θε­ται στο εξής, στο εισό­δημά τους.

3.Δεδο­μέ­νου ότι είχε δοθεί και μια αύξηση 2 % από 1.1.2022, πώς δια­μορ­φώ­νε­ται η κατά­σταση για τον εργα­ζό­μενο συνο­λικά;

Αν συνυ­πο­λο­γι­σθεί και η προη­γού­μενη αύξηση του κατώ­τα­του μισθού που έγινε την 1η Ιανουα­ρίου 2022, προ­κύ­πτει αύξηση κατά 9,7 %, ή 63 ευρώ το μήνα (από 650 ευρώ στα 713 ευρώ). Δεδο­μέ­νου ότι κατα­βάλ­λο­νται 14 μισθοί, το όφελος από την διπλή αύξηση του κατώ­τα­του μισθού το 2022 δια­μορ­φώ­νε­ται στα 882 ευρώ ετησίως (63 ευρώ επί 14 μισθούς).

Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα ωστόσο η αύξηση του καθαρού μισθού είναι ακόμα μεγα­λύ­τερη και δια­μορ­φώ­νε­ται στο 11,81 % αν συνυ­πο­λο­γι­σθεί η μείωση κατά 1,63 ποσο­στιαίες μονάδες των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών που κατα­βάλ­λουν οι εργα­ζό­με­νοι που έχει ήδη υλο­ποι­η­θεί. Το σωρευ­τικό ετήσιο όφελος για έναν εργα­ζό­μενο από τις δύο αυξή­σεις του κατώ­τα­του μισθού το 2022 και τη μείωση των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών ανέρ­χε­ται σε 906 ευρώ.

4.Τι θα συμβεί με τις λεγό­με­νες «τριε­τίες», δηλαδή την προ­ϋ­πη­ρε­σία των εργα­ζο­μέ­νων που αμεί­βο­νται με τον κατώ­τατο μισθό;

Συνε­χί­ζε­ται το σημε­ρινό καθε­στώς, δηλαδή με άλλα λόγια οι «τριε­τίες» συνε­χί­ζουν να κατα­βάλ­λο­νται. Πιο συγκε­κρι­μένα, ο κατώ­τα­τος μισθός και το κατώ­τατο ημε­ρο­μί­σθιο προ­σαυ­ξά­νο­νται μέχρι και 30% ανάλογα με τα έτη προ­ϋ­πη­ρε­σίας που έχει συμπλη­ρώ­σει ο/η εργα­ζό­με­νος/η πριν τις 14 Φεβρουα­ρίου του 2012. Συνεπώς ο μηνιαίος μικτός κατώ­τα­τος μισθός για τους εργα­ζό­με­νους με τρεις τριε­τίες μπορεί να είναι έως και 213 ευρώ υψη­λό­τε­ρος (713 ευρώ + 30 %). Με άλλα λόγια ο κατώ­τα­τος μισθός σε αυτήν την περί­πτωση μπορεί να ανέρ­χε­ται στα 926 ευρώ συν δώρο Χρι­στου­γέν­νων, Πάσχα και το επίδομα αδείας.

5. Πώς επη­ρε­ά­ζει η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού τα επι­δό­ματα του ΟΑΕΔ;

Η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού συμπα­ρα­σύ­ρει προς τα πάνω το επίδομα ανερ­γίας. Σήμερα το ημε­ρή­σιο επίδομα είναι 16,29 ευρώ και το μηνιαίο 407,25 ευρώ. Από 1ης Μαΐου δια­μορ­φώ­νο­νται αντί­στοιχα στα 17,51 ευρώ το ημε­ρή­σιο και 438 ευρώ το μηνιαίο.

Επίσης ανα­προ­σαρ­μό­ζε­ται σειρά βοη­θη­μά­των και επι­δο­μά­των που έχουν ως βάση υπο­λο­γι­σμού τον κατώ­τατο μισθό ή ημε­ρο­μί­σθιο. Σε αυτά περι­λαμ­βά­νο­νται μεταξύ άλλων το βοήθημα ανερ­γίας για τους αυτο­τε­λώς απα­σχο­λού­με­νους, τα προ­γράμ­ματα νέων θέσεων εργα­σίας, το ειδικό βοήθημα λήξης ανερ­γίας, το βοήθημα λόγω επί­σχε­σης εργα­σίας, ειδικά εποχικά βοη­θή­ματα για μισθω­τούς του­ρι­στι­κού και επι­σι­τι­στι­κού κλάδου, οικο­δό­μους, δασερ­γά­τες κ.α., η ειδική παροχή μητρό­τη­τας, το επίδομα γονικής άδειας, οι ανε­ξό­φλη­τες απο­δο­χές λόγω αφε­ρεγ­γυό­τη­τας του εργο­δότη, η παροχή δια­θε­σι­μό­τη­τας, η απο­ζη­μί­ωση των μαθητών στις Επαγ­γελ­μα­τι­κές Σχολές (ΕΠΑ.Σ) Μαθη­τείας του ΟΑΕΔ, η απο­ζη­μί­ωση για τα προ­γράμ­ματα εργα­σια­κής εμπει­ρίας, κ.α.

6.Η κυβέρ­νηση είχε υπο­σχε­θεί ότι η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού θα ήταν διπλά­σια από το ποσοστό ανά­πτυ­ξης, το οποίο το 2021 ήταν 8,3%. Συνεπώς θα έπρεπε να εγκρι­θεί αύξηση πάνω από 16% για να υλο­ποι­η­θούν οι προ­ε­κλο­γι­κές δεσμεύ­σεις;

Πράγ­ματι το 2021 η οικο­νο­μία ανα­πτύ­χθηκε με ρυθμό 8,3 %, προη­γή­θηκε όμως, λόγω κορο­νοϊού, ύφεση 9 % το 2020! Παρά τη συρ­ρί­κνωση του ΑΕΠ το 2020, η κυβέρ­νηση απο­φά­σισε το καλο­καίρι του 2021 μια μικρή αύξηση του κατώ­τα­του μισθού κατά 2 %, με ισχύ από 1ης Ιανουα­ρίου 2022. Συνεπώς η κυβέρ­νηση είναι συνεπής και με το παρα­πάνω προς τις προ­ε­κλο­γι­κές της δεσμεύ­σεις, χωρίς να θέτει σε κίνδυνο τις επι­χει­ρή­σεις και την πορεία της οικο­νο­μίας. Σημειώ­νε­ται πως ούτε η ΓΣΕΕ ειση­γεί­ται σε αυτή τη φάση τόσο μεγάλη (16 %) αύξηση του κατώ­τα­του μισθού.

7.Η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού αρκεί για να αντι­με­τω­πι­στεί το κύμα ακρί­βειας;

Η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού για το 2022 (2 % από 1ης Ιανουα­ρίου + 7,5 % από 1ης Μαΐου) είναι σωρευ­τικά 9,7 %. Το ποσοστό αυτό υπερ­κα­λύ­πτει την αύξηση του πλη­θω­ρι­σμού, ο οποίος το Μάρτιο ήταν 8,9 %. Επι­πλέον, η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού είναι ένα μόνο από τα όπλα για τη στήριξη των εργα­ζο­μέ­νων. Η κυβέρ­νηση εφαρ­μό­ζει μια ευρεία γκάμα μέτρων που αντι­σταθ­μί­ζουν σε μεγάλο βαθμό την άνοδο του κόστους ζωής, ιδίως για τις πιο ευά­λω­τες ομάδες πλη­θυ­σμού.

Μεταξύ αυτών περι­λαμ­βά­νο­νται η μείωση των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών και του φόρου εισο­δή­μα­τος, η μείωση του ΕΝΦΙΑ, οι επι­δο­τή­σεις στους λογα­ρια­σμούς ρεύ­μα­τος και φυσικού αερίου, που είναι μεγα­λύ­τε­ρες για τους δικαιού­χους του Κοι­νω­νι­κού Οικια­κού Τιμο­λο­γίου, η επι­δό­τηση καυ­σί­μων, η έκτακτη ενί­σχυση 200 ευρώ σε χαμη­λο­συ­ντα­ξιού­χους, ανα­σφά­λι­στους υπε­ρή­λι­κες και άτομα με ειδικές ανάγκες, η κατα­βολή διπλής δόσης του Ελά­χι­στου Εγγυ­η­μέ­νου Εισο­δή­μα­τος, κ.α. Πάνω απ΄ όλα η συνο­λική οικο­νο­μική, αδειο­δο­τική, φορο­λο­γική πολι­τική που οδήγησε στην σημα­ντική ανά­πτυξη της οικο­νο­μίας το 2021 η οποία ανα­μέ­νε­ται να συνε­χι­στεί εφέτος. Πολι­τική που είχε ως άμεση θετική συνέ­πεια η ανεργία να υπο­χω­ρή­σει από το 17,2 % το καλο­καίρι του 2019 στο 12,8 % τον Φεβρουά­ριο του 2022.

8.Οι επι­χει­ρή­σεις είναι αντι­μέ­τω­πες αυτήν την περίοδο με μεγάλη αύξηση του κόστους λει­τουρ­γίας λόγω της διε­θνούς κρίσης. Θεω­ρείτε ότι θα μπο­ρέ­σουν, ιδίως οι μικρο­με­σαίες, να καλύ­ψουν το πρό­σθετο μισθο­λο­γικό κόστος;

Στην απόφαση για την αύξηση του κατώ­τα­του μισθού ελή­φθη­σαν υπόψη από τη μια πλευρά η ανάγκη προ­στα­σίας των εργα­ζο­μέ­νων και από την άλλη η αντα­γω­νι­στι­κό­τητα της οικο­νο­μίας. Προ­φα­νώς οι δύσκο­λες συν­θή­κες που έχουν δημιουρ­γη­θεί διεθνώς, επη­ρε­ά­ζουν και τις επι­χει­ρή­σεις. Γι αυτό και δεν υιο­θε­τή­θη­καν αιτή­ματα για αρκετά μεγα­λύ­τερη αύξηση του κατώ­τα­του μισθού, δεδο­μέ­νου ότι μια αλό­γι­στη απόφαση θα μπο­ρούσε να έχει επι­πτώ­σεις τόσο στις επι­χει­ρή­σεις – με απο­στα­θε­ρο­ποί­ησή τους – όσο συνα­κό­λουθα και στους εργα­ζο­μέ­νους που εργά­ζο­νται σε αυτές.

Από την άλλη πλευρά υπεν­θυ­μί­ζουμε ότι τους τελευ­ταί­ους 33 μήνες έχουν υιο­θε­τη­θεί μια σειρά από μέτρα προς όφελος των επι­χει­ρή­σεων και της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τάς τους όπως μείωση φόρων, μείωση ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών και μια σειρά μέτρα για την αντι­με­τώ­πιση των συνε­πειών του κορω­νοιού (επι­στρε­πτέα προ­κα­τα­βολή, ειδικά προ­γράμ­ματα στή­ρι­ξης, κλπ.) Σημειώ­νε­ται επίσης ότι όλοι οι φορείς που συμ­με­τεί­χαν στη δια­βού­λευση (εκπρό­σω­ποι μικρών και μεγάλων επι­χει­ρή­σεων, επι­στη­μο­νι­κοί φορείς και φυσικά η ΓΣΕΕ) ειση­γή­θη­καν την αύξηση του κατώ­τα­του μισθού, σε δια­φο­ρε­τικό επίπεδο ο καθένας. Δεν υπάρχει κανείς που να προ­τεί­νει σήμερα το “πάγωμα” του κατώ­τα­του μισθού.

9.Πώς δια­μορ­φώ­νε­ται ο κατώ­τα­τος μισθός στην Ελλάδα σε σχέση με την ΕΕ;

Με την αύξηση που θα ισχύσει από 1ης Μαΐου, η Ελλάδα κατα­τάσ­σε­ται στην 9η θέση ανάμεσα σε 21 χώρες της ΕΕ που έχουν νομο­θε­τη­μένο κατώ­τατο μισθό, από την 11η που βρι­σκό­ταν ως τώρα. Συγκε­κρι­μένα με την αύξηση κατά 7,5 % στα 831,8 ευρώ σε 12μηνη βάση, οι κατώ­τα­τες απο­δο­χές στη χώρα μας ανε­βαί­νουν στην κατά­ταξη κατά 2 θέσεις ξεπερ­νώ­ντας την Πορ­το­γα­λία (822,5 ευρώ) και την Μάλτα (792,26 ευρώ).

10.Η σημα­ντική αυτή αύξηση δεν θα οδη­γή­σει σε άνοδο της ανερ­γίας;

Η αγορά εργα­σίας από το καλο­καίρι του 2019 έχει μπει σε ένα σταθερό ενάρετο κύκλο στον οποίο έχουμε ταυ­τό­χρονα μείωση της ανερ­γίας, αύξηση της συμ­με­το­χής στην αγορά εργα­σίας και άνοδο των μισθών. Συνεπώς θα μπο­ρέ­σει να απορ­ρο­φή­σει την αύξηση. Και αυτό λόγω της γενι­κό­τε­ρης φιλο­ε­πεν­δυ­τι­κής πολι­τι­κής της κυβέρ­νη­σης.

Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, από το καλο­καίρι του 2019 η ανεργία έχει μειωθεί κατά 4,4 ποσο­στιαίες μονάδες: από 17,2% σε 12,8% τον Φεβρουά­ριο του 2022, ποσοστό που είναι το χαμη­λό­τερο από τον Ιούλιο του 2010. Παράλ­ληλα κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2021 το ποσοστό απα­σχό­λη­σης ανήλθε σε 65% (το υψη­λό­τερο από το τρίτο τρίμηνο του 2009) ενώ ο αριθμός των απα­σχο­λού­με­νων ξεπέ­ρασε τον Ιούνιο του 2021 το ψυχο­λο­γικό φράγμα των 4 εκατ. για πρώτη φορά από τον Αύγου­στο του 2011. Επι­πλέον το ισο­ζύ­γιο των ροών μισθω­τής απα­σχό­λη­σης στον ιδιω­τικό τομέα είναι θετικό καθώς το 2021 δημιουρ­γή­θη­καν 133.082 νέες θέσεις εργα­σίας, περισ­σό­τε­ρες από ότι το 2020 (93 χιλ.) αλλά και το 2019 και (127,6 χιλ.). Και όλα αυτά παρά την κρίση της παν­δη­μίας και παρά το γεγονός ότι ο μέσος μηνιαίος μισθός έχει αυξηθεί κατά 4,3% (από 1.072 σε 1.118 ευρώ) σε σχέση με το 2018.

Ωστόσο η κυβέρ­νηση μελε­τώ­ντας όλες τις παρα­μέ­τρους (αύξηση του ΑΕΠ, παρα­γω­γι­κό­τητα, πλη­θω­ρι­σμός κλπ.) θεώρησε σκόπιμο να κατα­λή­ξει στην αύξηση η οποία ανα­κοι­νώ­θηκε, την οποία θεωρεί χρυσή τομή μεταξύ αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας και κοι­νω­νι­κής προ­στα­σίας.

11. Υπάρχει κίν­δυ­νος η αύξηση του κατώ­τα­του μισθού να ενι­σχύ­σει περαι­τέρω τις πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις, εξα­νε­μί­ζο­ντας τα όποια οφέλη;

Η αποφυγή ενός πλη­θω­ρι­στι­κού σπιράλ απο­τε­λεί βασικό μέλημα της κυβέρ­νη­σης. Είναι και ένας βασικός λόγος που δεν υιο­θε­τή­θη­καν μαξι­μα­λι­στι­κές προ­τά­σεις οι οποίες ενώ φαί­νε­ται να είναι υπέρ των εργα­ζο­μέ­νων θα έφερναν τελικά το αντί­στροφο απο­τέ­λε­σμα. Η αύξηση που απο­φα­σί­στηκε είναι ισορ­ρο­πη­μένη και δεν ανα­μέ­νε­ται να απο­τε­λέ­σει γενε­σιουργό αιτία πλη­θω­ρι­σμού.

12.Γιατί δεν αφήνετε τους κοι­νω­νι­κούς εταί­ρους να απο­φα­σί­σουν το ύψος του κατώ­τα­του μισθού, όπως ζητούν η ΓΣΕΕ, η ΕΣΕΕ, η ΓΣΕΒΕΕ;

Οι κοι­νω­νι­κοί εταίροι δια­τη­ρούν την δυνα­τό­τητα να συμ­φω­νή­σουν υψη­λό­τε­ρες απο­δο­χές με τις συλ­λο­γι­κές δια­πραγ­μα­τεύ­σεις. Δεν υπάρχει καμία απα­γό­ρευση επ’ αυτού. Το σύστημα του διοι­κη­τι­κού καθο­ρι­σμού του κατώ­τα­του μισθού από την κυβέρ­νηση μετά από δια­βού­λευση με τους κοι­νω­νι­κούς εταί­ρους εφαρ­μό­ζε­ται από τις περισ­σό­τε­ρες χώρες – μέλη της ΕΕ και επι­πλέον είναι το σύστημα που προ­τεί­νε­ται από την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή με το σχέδιο Οδηγίας για τους ευρω­παϊ­κούς κατώ­τα­τους μισθούς. Η δια­δι­κα­σία αυτή αφενός εξα­σφα­λί­ζει τη δια­φά­νεια καθώς οι απόψεις όλων των φορέων που συμ­με­τέ­χουν στη δια­βού­λευση, δημο­σιο­ποιού­νται επι­σή­μως από το υπουρ­γείο Εργα­σίας και Κοι­νω­νι­κών Υπο­θέ­σεων και αφε­τέ­ρου λαμ­βά­νει υπόψη τα συμ­φέ­ρο­ντα τόσο των εργα­ζό­με­νων όσο και των ανέργων.