Κομισιόν: Πράσινο φως για εκταμίευση, καμπανάκι για τις τράπεζες, τουρισμό, ναυτιλία

Την έγκριση της εκτα­μί­ευ­σης της κερδών των κεντρι­κών τρα­πε­ζών του Ευρω­συ­στή­μα­τος από τα ελλη­νικά ομόλογα που απέ­κτη­σαν στο πλαίσιο της συμ­φω­νίας ANFAs και του προ­γράμ­μα­τος SMPs, συνο­λι­κής αξίας 748 εκατ. ευρώ, ειση­γεί­ται στο Eurogroup η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή, σύμφωνα με την έκτη έκθεση ενι­σχυ­μέ­νης επο­πτείας της Ελλάδας. Η έκθεση «ανοίγει το δρόμο» για την εκτα­μί­ευση αυτή, είπε προ ολίγου σε συνέ­ντευξη Τύπου ο επί­τρο­πος Οικο­νο­μι­κών Υπο­θέ­σεων της Ε.Ε. Πάολο Τζε­ντι­λόνι. H έκθεση της Επι­τρο­πής ωστόσο ανα­φέ­ρει ότι οι ελλη­νι­κές αρχές συμ­φώ­νη­σαν ήδη ότι τα ποσά που θα εκτα­μιευ­θούν τώρα θα καλύ­ψουν τις τρέ­χου­σες χρη­μα­το­δο­τι­κές ανάγκες της χώρας και ότι θα εξε­τα­στεί το φθι­νό­πωρο αν μελ­λο­ντικά έσοδα θα χρη­σι­μο­ποι­η­θούν για δημό­σιες επεν­δύ­σεις.

Σχετικά με την αντί­δραση της Ελλάδας στην παν­δη­μία, η έκθεση σημειώ­νει ότι η κυβέρ­νηση «προ­σάρ­μοσε τις προ­τε­ραιό­τη­τες πολι­τι­κής με υπεύ­θυνο τρόπο, κινη­το­ποιώ­ντας σημα­ντικά μεγέθη εισο­δη­μα­τι­κής στή­ρι­ξης και μέτρα παροχής ρευ­στό­τη­τας εγκαί­ρως και δια­τη­ρώ­ντας ταυ­τό­χρονα τις δεσμεύ­σεις της στις μεταρ­ρυθ­μί­σεις που θα στη­ρί­ξουν την ανά­καμψη όταν υπο­χω­ρή­σει η δια­τα­ραχή που συν­δέ­ε­ται με την παν­δη­μία». Η Επι­τροπή ανα­φέ­ρει ότι ήδη έχει ξεκι­νή­σει η υλο­ποί­ηση δεσμεύ­σεων που αφορούν το δεύτερο εξάμηνο του 2020. Ωστόσο ανα­δει­κνύει τη σημασία της μεταρ­ρυθ­μί­σεων που έχουν καθυ­στε­ρή­σει, μεταξύ άλλων στον χρη­μα­το­πι­στω­τικό τομέα, για την απο­κα­τά­σταση της εμπι­στο­σύ­νης και τη βιώσιμη ανά­καμψη.

Η παν­δη­μία – ανα­φέ­ρε­ται στην έκθεση – επι­δει­νώ­νει τις ανι­σορ­ρο­πίες που κλη­ρο­νό­μησε ο τρα­πε­ζι­κός κλάδος από την προη­γού­μενη κρίση. Η Επι­τροπή ανα­δει­κνύει την ανάγκη ανα­στο­λής της νομο­θε­σίας σχετικά με τον ανα­βαλ­λό­μενο φόρο (δια­φο­ρε­τικά, σε περί­πτωση που η χρήση του 2020 είναι ζημιο­γό­νος, οι τρά­πε­ζες θα πρέπει να προ­χω­ρή­σεις σε μεγάλε αυξή­σεις μετο­χι­κού κεφα­λαίου). O ρυθμός μείωσης των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δανείων επι­τα­χύν­θηκε το 2019 (έπεσαν στα 68,5 δισ. ευρώ στο τέλος του έτους) και η ρευ­στό­τητα των τρα­πε­ζών, που βελ­τιώ­θηκε πέρυσι, παρα­μέ­νει «ανθε­κτική», χάρη και στη στήριξη της ΕΚΤ. Η νέα ύφεση ωστόσο θα οδη­γή­σει σε εκ νέου αύξησή των κόκ­κι­νων δανείων και θα έχει αρνη­τικό αντί­κτυπο στη δευ­τε­ρο­γενή αγορά δια­χεί­ρι­σής του, προει­δο­ποιεί η Επι­τροπή, σημειώ­νο­ντας ότι αυτό αυξάνει «την πίεση για ανα­διαρ­θρώ­σεις» μέσω εσω­τε­ρι­κών δια­δι­κα­σιών. Σε σχέση με την τρίμηνη επέ­κταση του προ­γράμ­μα­τος προ­στα­σίας της πρώτης κατοι­κίας, η Επι­τροπή ανα­φέ­ρει ότι η απόφαση ελήφθη παρά το περιο­ρι­σμένο ενδια­φέ­ρον για αιτή­σεις, ενώ οι πλει­στη­ρια­σμοί έχουν στα­μα­τή­σει λόγω της μη λει­τουρ­γίας των δικα­στη­ρίων.

Σχετικά με την επί­δραση της παν­δη­μίας στην οικο­νο­μία, η έκθεση εστιά­ζει στο πλήγμα που θα υπο­στούν ο του­ρι­σμός και η ναυ­τι­λία, εκτι­μώ­ντας – στις γραμμές των πρό­σφα­των ανοι­ξιά­τι­κων προ­βλέ­ψεων της Επι­τρο­πής – ότι η ύφεση φέτος θα φτάσει το 10% και η ανεργία το 20%. Επι­πλέον γίνεται αναφορά στο κόστος δια­χεί­ρι­σης του μετα­να­στευ­τι­κού, με τις ροές να έχουν αυξηθεί κατά 46% το 2019 σε σύγκριση με το προη­γού­μενο έτος.

Η δημο­σιο­νο­μική προ­σαρ­μογή των προη­γού­με­νων ετών, σημειώ­νε­ται, σημαί­νει ότι η Ελλάδα είναι σε πολύ καλύ­τερη θέση για να αντι­με­τω­πί­σει τις πιέσεις στα δημόσια οικο­νο­μικά της από ότι ήταν στις παρα­μο­νές της προη­γού­με­νης κρίσης. Το δημο­σιο­νο­μικό πλε­ό­να­σμα της χώρας το 2019 έκλεισε στο 1,5% (ενώ το μέσο ισο­ζύ­γιο στην Ευρω­ζώνη ήταν ελλειμ­μα­τικό, -0.8%). Τα ταμειακά δια­θέ­σιμα ύψους 34 δισ. ευρώ (26 της κεντρι­κής και 8 της γενικής κυβέρ­νη­σης), απο­τε­λούν ένα «επι­πλέον βοήθημα» για την τρέ­χουσα κρίση, σύμφωνα με την Κομι­σιόν.

Οι θεσμοί εκτι­μούν ότι η Ελλάδα θα κατα­γρά­ψει πρω­το­γε­νές έλλειμμα το 2020 και θα επι­στρέ­ψει σε πρω­το­γε­νές πλε­ό­να­σμα το 2021. Ωστόσο η αβε­βαιό­τητα στην πρό­βλεψη είναι εξαι­ρε­τικά μεγάλη και για αυτό το λόγο η πρό­βλεψη θα επι­και­ρο­ποι­η­θεί το φθι­νό­πωρο. Το ενδε­χό­μενο δημο­σιο­νο­μικό κόστος μίας πιθανής δικαί­ω­σης των συντα­ξιού­χων που έχουν προ­σφύ­γει στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας διεκ­δι­κώ­ντας ανα­δρο­μικά αυξάνει την αβε­βαιό­τητα αυτή.  Η έκθεση σημειώ­νει ότι η στε­λέ­χωση της ΑΑΔΕ παρα­μέ­νει κάτω των στόχων (11.916 αντί για 12.500 άτομα), ενώ η ανα­βάθ­μιση των συστη­μά­των πλη­ρο­φο­ρι­κής της Αρχής προ­χω­ρούν με πολύ αργούς ρυθμούς.

Η Κομι­σιόν κρούει εκ νέου το καμπα­νάκι για την υπο-εκτέλεση του Προ­γράμ­μα­τος Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων (ΠΔΕ) το 2019. Σημειώ­νο­ντας ότι οι επεν­δύ­σεις και η αξιο­ποί­ηση των κοι­νο­τι­κών πόρων είναι «ζωτικής σημα­σίας» για την επι­τά­χυνση της ανά­καμ­ψης, ασκεί κριτική για την επα­να­λαμ­βα­νό­μενη απο­τυ­χία των ελλη­νι­κών κυβερ­νή­σεων να πετύ­χουν τους στόχους του ΠΔΕ. Ανα­φέ­ρε­ται πάντως ότι η «εφαρ­μογή του Σχεδίου Δράσης του Νοεμ­βρίου του 2019 για την ενί­σχυση της παρα­κο­λού­θη­σης και των προ­βλέ­ψεων» σχετικά με το ΠΔΕ προχωρά όπως προ­βλε­πό­ταν.

Τέλος, σύμφωνα με την έκθεση, οι ληξι­πρό­θε­σμες οφειλές του Δημο­σίου τον Ιανουά­ριο του 2020 έφταναν τα 1,3 δισ. ευρώ, 69 εκατ. ευρώ περισ­σό­τερα από το Δεκέμ­βριο και και 340 εκατ. ευρώ περισ­σό­τερο από το οποίο στο οποία οι ελλη­νι­κές αρχές είχαν δεσμευ­θεί να τα μειώ­σουν.  Η κυβέρ­νηση, σημειώ­νε­ται, επε­ξερ­γά­ζε­ται σύστημα  για την απο­πλη­ρωμή του 15% αυτού του ποσού όταν οι συν­θή­κες το επι­τρέ­ψουν.

Σειρά μεταρ­ρυθ­μί­σεων και μέτρων, από τη νέα απο­τί­μηση της ακί­νη­της περιου­σίας και την ανα­μόρ­φωση της πρω­το­βάθ­μιας φρο­ντί­δας υγείας ως τη δια­δι­κα­σία επι­λο­γής διευ­θυ­ντών στη δημόσια διοί­κηση, έχουν παγώσει λόγω της παν­δη­μίας. Καθυ­στε­ρή­σεις θα υπάρ­ξουν επίσης στο πρό­γραμμα ιδιω­τι­κο­ποι­ή­σεων και στην ολο­κλή­ρωση του κτη­μα­το­λο­γίου.

Πηγή: kathimerini.gr