I. Mαυράκη, μια σπουδαία Pοδίτισσα καλλιτέχνις: «Το πιο δυνατό μου όπλο είναι η δύναμη της Μουσικής και του Λόγου»

Κυρία Μαυράκη, θα ήθελα να ξεκι­νή­σουμε την συνέ­ντευξη από το τέλος προς την αρχή! Πότε πήρατε την απόφαση να μετα­κο­μί­σετε στο Μάν­τσε­στερ;

Η ορι­στική απόφαση για να μετα­να­στεύσω, γιατί περί μετα­νά­στευ­σης πρό­κει­ται και όχι μιας απλής μετα­κό­μι­σης, πάρθηκε εν μέσω της οικο­νο­μι­κής κρίσης. Βέβαια η δική μου κρίση είχε ξεκι­νή­σει προ πολλού με προ­βλε­πό­μενη μάλλον κατά­ληξη. Ξέρετε υπάρ­χουν καλ­λι­τέ­χνες ακόμα, που είναι ευά­λω­τοι, ιδε­ο­λό­γοι, και ρομα­ντι­κοί, και αυτό έχει ένα κόστος τερά­στιο… Προ­σπα­θούσα να σηκώσω στους δικούς μου ώμους τερά­στιες διορ­γα­νώ­σεις στην Ρόδο με τις Συμ­φω­νι­κές Ορχή­στρες που καλούσα για να στη­ρί­ξουμε τις συναυ­λίες μας και στις δύο πλευρές του Αιγαίου, και αυτό απο­δεί­χτηκε κατα­στρο­φικό για μένα, δεν μπο­ρούσα οικο­νο­μικά να το αντέξω. Καθυ­στέ­ρησα να πληρώσω κάποιους μήνες τα ενοίκια του σπιτιού μου στην ώρα τους (πράγμα που δεν μου είχε συμβεί ποτέ), περι­μέ­νο­ντας χρήματα απο έναν Δημόσιο Φορέα και προ­σπα­θούσα να εξηγήσω στον ιδιο­κτήτη ότι θα πλη­ρω­θεί, εντού­τοις μου έδωσε προ­θε­σμία λίγους μήνες να φύγω. Μετά από επτά χρόνια… Ζήτησα από μια φίλη δημο­σιο­γράφο να αναρ­τή­σουμε ένα κείμενο χωρίς όνομα, γιατί είχα δύο τετρά­πο­δους φίλους που είχα σώσει, μήπως μας βοη­θούσε κάποιος για λίγο διά­στημα έστω. Ελά­χι­στοι αντα­πο­κρί­θη­καν και με αδύ­να­τες σχεδόν προ­τά­σεις, ένα ή δύο δε, πολι­τικά πρόσωπα που γνώ­ρι­ζαν κάπως την κατά­σταση ποτέ δεν μου απά­ντη­σαν. Ήμουν σε πολύ δύσκολη θέση, δεν ήθελα να μαθευ­τεί. Υπάρχει κόσμος εκεί έξω δυστυ­χώς που χαί­ρε­ται με τέτοιες ιστο­ρίες, η ακόμα χει­ρό­τερα νοιώθει οίκτο, και δεν ήθελα λόγω του υπο­τι­θέ­με­νου ονό­μα­τός μου να το χρη­σι­μο­ποι­ήσω για να δημιουρ­γήσω μια εικόνα ανάλογη. Το μόνο πράγμα που δεν εξα­γο­ρά­ζε­ται, δεν παρα­χω­ρεί­ται και δεν γίνεται έκπτωση σ’ αυτό είναι η Αξιο­πρέ­πεια και αυτήν βάλθηκα να προ­στα­τέψω, όπως έκανε η μητέρα μου το 1938 όταν έτρεχε από την Βιέννη για να σωθεί από τους Ναζί, και ο πατέρας μου το 1939 από την Ρόδο όταν το έσκασε από τους Ιταλούς Φασί­στες. Βρέ­θη­καν χωρίς τίποτα το 1940 στην καρδιά της Αφρικής. Ξεκί­νη­σαν από το μηδέν. Και πάλι απο το μηδέν, όταν ξέσπασε η Κρίση στο πρώην Βελγικό Κονγκό το 1960 και ήρθαμε στην Ρόδο. Είχα μια τερά­στια συλλογή από αντι­κεί­μενα, έπιπλα κ.ά. τα οποία έπρεπε να μοι­ρα­στούν και να που­λη­θούν. Ένα συγ­γε­νικό μου πρόσωπο με βοήθησε και νοί­κιασα ένα σπίτι σε ένα χωριό, όπου με τρόμο ανα­κά­λυψα πως όταν έβρεχε έξω έβρεχε και μέσα στο σπίτι. Αυτό ήταν το κερα­σάκι στην τούρτα. Τα δύο μου παιδιά είχαν ήδη φύγει και έτσι μια ημέρα του Ιουλίου εγώ και τα σκυλιά μου πήραμε τον δρόμο της μετα­νά­στευ­σης. Γίναμε μετα­νά­στες σε μια χώρα όπου ένα χρόνο μετά και με έντονη προ­πα­γάνδα ενα­ντίον των Ευρω­παίων μετα­να­στών από τους ακρο­δε­ξιούς, ψηφί­στηκε το Μπρέξιτ. Μπο­ρείτε να φαντα­στείτε πώς νοιώ­σαμε; Αυτό που έμαθα μέσα από αυτή την ιστορία είναι ότι κάποιοι με βοή­θη­σαν, ενώ δεν το περί­μενα, και αντι­θέ­τως άλλοι υπήρξαν αδιά­φο­ροι και ανε­λέ­η­τοι. Στις δύσκο­λες στιγμές πράγ­ματι επι­βε­βαιώ­νε­ται τι είναι ο καθένας γύρω μας…

Με τι ασχο­λεί­στε σήμερα εκεί;

Μετά από έναν χρόνο δημιούρ­γησα μια μπάντα με το όνομα RISE. Είμαστε έξι μου­σι­κοί, παί­ζουμε τρα­γού­δια με θέματα, αντι­πο­λε­μικά, το περι­βάλ­λον, κοι­νω­νι­κούς αγώνες, μετα­νά­στες. Τρα­γού­δια από διά­φο­ρες χώρες σε διά­φο­ρες γλώσσες, και δικά μας τρα­γού­δια. Έγινα μέλος του CND (Καμπά­νια για τον Πυρη­νικό Αφο­πλι­σμό). Έχουμε δώσει συναυ­λίες στην Βρε­τα­νία συμ­με­τέ­χο­ντας σε εκδη­λώ­σεις και φεστι­βάλ. Ξεκί­νησα από το μηδέν…

Μέχρι την απόφασή σας να φύγετε από την Ελλάδα, έχετε δια­γρά­ψει μια πολύ σημα­ντική πορεία με αξιό­λο­γες δρα­στη­ριό­τη­τες σε πολλά επίπεδα. Θα ήθελα να μου πείτε ποια ή ποιες ξεχω­ρί­ζετε.

Αν είναι σημα­ντική ή πορεία μου ή αν έχω πραγ­μα­το­ποι­ή­σει αξιό­λο­γες δρα­στη­ριό­τη­τες δεν το γνωρίζω, όλα κρί­νο­νται σε βάθος χρόνου και εξαρ­τά­ται τι σημαί­νει αξιό­λογο και σημα­ντικό για τον καθένα μας. Ανάλογα την ιεράρ­χηση και την προ­τε­ραιό­τητα που δίνουμε στις πράξεις. Για συνα­ντή­σεις με ανθρώ­πους που έπαιξαν σημα­ντικό ρόλο θα ανα­φερθώ στο Λονδίνο το 1981, όταν συνα­ντή­θηκα με τον David Gilmour και τον Nick Mason απο τους Pink Floyd στα στού­ντιο τους στην Britannia Row στο Islington. Ο Gilmour μετά από συνε­νό­ηση με κοινό μας φίλο που εργα­ζό­ταν στην εται­ρεία τους, ζήτησε να τους στείλω μια κασέτα ηχο­γρα­φη­μένη, και η γνώμη του ήταν πολύ κολα­κευ­τική για την φωνή μου. Με κάλεσαν για να μιλή­σουμε για παρα­γω­γές και μάλιστα ο διευ­θυ­ντής του γρα­φείου παρα­γω­γής είχε προ­τεί­νει να εμφα­νι­στώ στην Γιου­ρο­βί­ζιον με σύνθεση του Βαγγέλη Παπα­θα­να­σίου το οποίο δεν έγινε. Μου ζήτησαν δικές μου συν­θέ­σεις και ηχο­γρά­φησα σε ένα στού­ντιο στο Edgware του Λον­δί­νου δικά μου κομ­μά­τια. Είχε ξεκι­νή­σει ένα κεφά­λαιο τερά­στιο που δεν πρόλαβε να ολο­κλη­ρω­θεί γιατί γύρισα στην Ελλάδα για προ­σω­πι­κούς και οικο­γε­νεια­κούς λόγους. Η αντι­με­τώ­πιση των μου­σι­κών τότε ήταν απα­ξιω­τική και χλευα­στική, το θεώ­ρη­σαν απο­τυ­χία. Έκτοτε, αν και ήμουν ίσως η μονα­δική Ελλη­νίδα ερμη­νεύ­τρια που κατά­φερε να απο­σπά­σει την γνώμη του Gilmour αλλά και να εισχω­ρή­σει στα άδυτα της εται­ρείας τους, έθαψα την εμπει­ρία μου, και δεν την ανέφερα ποτέ. Τα παιδικά μου χρόνια, τα ταξίδια δια­σχί­ζο­ντας Ωκε­α­νούς και Ηπεί­ρους, οι γονείς μου, η δασκάλα του πιάνου η κ. Ιωάννα Καρα­με­σίνη, η κ. Ξένη Έμνερ στην Χορωδία, ο γνωστός ενορ­χη­στρω­τής και μου­σι­κός Νίκος Κούρος, η δασκάλα της φωνη­τι­κής κ. Κική Δημη­τράκη, δια­μόρ­φω­σαν σημα­ντικά τα πρώτα μουσικά μου βήματα. Αργό­τερα γνώρισα τον Βασίλη Παπα­κων­στα­ντί­νου, τον Ελλη­νι­κής κατα­γω­γής γνωστό συνθέτη και ερμη­νευτή του Ισραήλ Γιε­χού­ντα Πόλ­λι­κερ, τον Σιμόν Παρνάς διάσημο Ραδιο­φω­νικό και Τηλε­ο­πτικό παρα­γωγό του Ισραήλ κατά την διάρ­κεια συναυ­λιών μου εκεί, με τον οποίο γνω­ρί­σαμε αργό­τερα τον Μάνο Χατζι­δάκι. Τον παρα­γωγό Νίκο Βογια­τζάκη και Βαγγέλη Γερμανό με τους οποίους κατα­θέ­σαμε προ­τά­σεις για τα 2400 χρόνια της Ρόδου μεταξύ των οποίων και του Μάνου Χατζι­δάκι.

Η συνερ­γα­σία μου με τον γνωστό Ρόδιο σκι­τσο­γράφο Βαγγέλη Παυλίδη για την Διεθνή Έκθεση Γελοιο­γρα­φίας Ρόδου, 2002-2006. Ο Νίκος Παπά­ζο­γλου, οι συναυ­λίες με τον Ρόδιο τρα­γου­δο­ποιό Τάκη Βούη και Αγαπητό Πάχο, οι ΜΙΚΡΕΣ ΠΕΡΙΠΛΑΝΗΣΕΙΣ, το Τσάι στη Σαχάρα του Γιώργου Μητρό­που­λου. Ο μου­σι­κός Πανα­γιώ­της Βήχος με τον οποίο ιδρύ­σαμε το πρώτο Σωμα­τείο Μου­σι­κών στην Ρόδο. Οι συναυ­λίες στα νησιά του Αιγαίου και την Κρήτη. Η ελλη­νο­τουρ­κική γέφυρα. Η Πρό­ε­δρος της Λυσι­στρά­της κ. Έλλη Σεμοί­λο­γλου από την Πόλη. Η συμ­με­τοχή μου στην Εθε­λο­ντική Ομάδα ΕΟΠΚ για τις πυρ­κα­γιές. Η πορεία μου επη­ρε­ά­στηκε και δια­μορ­φώ­θηκε πολύ απο τα νεανικά μου χρόνια στην ΚΝΕ και τους αγώνες του ΚΚΕ, τον Ρίτσο, τον Θεο­δω­ράκη την Φαρα­ντούρη, Δημη­τριάδη, τους μεγά­λους Έλληνες ποιητές και συν­θέ­τες, την Joan Baez, Bob Dylan, Bertolt Brecht, Hanns Eisler, Ναζίμ Χικμέτ, Ζουλφί Λιβα­νελί, τις Παγκό­σμιες κοι­νω­νι­κο­πο­λι­τι­κές εξε­λί­ξεις από το 1930 έως το 1970. Όλα αυτά και πολλά άλλα υπήρξαν κατα­λύ­τες, σταθμοί, και τερά­στια εμπόδια στην πορεία μου, όχι ανυ­πέρ­βλητα.

Εχετε ταυ­τι­στεί με τη δημιουρ­γία της ελλη­νο­τουρ­κι­κής πολι­τι­στι­κής γέφυρας. Πώς γεν­νή­θηκε αυτή η ιδέα;

Στην Τουρκία πήγα πρώτη φορά το 1973, δύσκο­λες εποχές τότε. Ξανα­πήγα μετά από χρόνια και έχοντας ως οδηγό τον Μίκη Θεο­δω­ράκη, Ζουλφί Λιβα­νελί, Γιάννη Ρίτσο, Ναζίμ Χικμέτ, τον διάσημο Ισραη­λινό Μαέστρο Daniel Barenboim και τον Παλαι­στί­νιο Στο­χα­στή Edward Said, την περί­φημη Συμ­φω­νική Ορχή­στρα τους που απο­τε­λεί­ται απο Ισραη­λι­νούς και Άραβες Μου­σι­κούς την West East Divan Orchestra, ξεκί­νησα να χτίζω την δική μου γέφυρα, γνω­ρί­ζο­ντας ότι οι δυσκο­λίες θα ήταν τερά­στιες γιατί εμένα δεν με κάλυ­πταν φορείς, χρη­μα­το­δό­τες, οπαδοί, και πάνω απ’ όλα εγώ η ίδια δεν ήμουν καν αυλικός. Αφορμή, μία συναυ­λία πριν πολλά χρόνια στο Φέτιγιε (Μάκρη) όταν ένας δημο­σιο­γρά­φος συγκι­νη­μέ­νος είπε, ήμουν πολλά χρόνια φυλακή, δεν περί­μενα να ακούσω τον Ναζίμ Χικμέτ στα ελλη­νικά. Τότε απο­φά­σισα να εντείνω πολύ τις προ­σπά­θειές μου. Επι­κοι­νώ­νησα με την Συμ­φω­νική Ορχή­στρα του Πανε­πι­στη­μίου Dokuz Eylul. Πήρε δύο χρόνια για να ξεκι­νή­σει η γέφυρα από τις δύο πλευρές. Οι επαφές μου δεν περιο­ρί­στη­καν μόνο στην μουσική, μου είχε ζητηθεί απο τον κ. Πάνο Βενέρη τότε πρόεδρο του ΤΕΕ να τους φέρω σε επαφή με το αντί­στοιχο Επι­με­λη­τή­ριο το οποίο έκανα και στην πορεία είδα με χαρά τα πράγ­ματα να παίρ­νουν τον δρόμο τους με σημα­ντι­κές ανταλ­λα­γές και συνα­ντή­σεις. Μου ζητή­θηκε από τον αντι­πρό­ε­δρο της Διε­θνούς Έκθεσης της Σμύρνης να τους φέρω σε επαφή με Φορείς από την Ρόδο, το έκανα χωρίς απο­τέ­λε­σμα. Ταξί­δεψα με τον πρόεδρο του Διε­θνούς Κέντρου Λογο­τε­χνών της Ρόδου στην Σμύρνη για μια συνά­ντηση με τον δήμαρχο της Σμύρνης. Με πολλές δυσκο­λίες μετά από χρόνια έγινε η παρου­σί­αση στην Ρόδο, του βιβλίου ενός φίλου και συγ­γρα­φέα του Can Eryumlu, στα ελλη­νικά, Κalimerhaba Izmir. Έγινε η παρου­σί­αση του ντο­κυ­μα­ντέρ Μικρά Ασία Πάλι του επίσης φίλου σκη­νο­θέτη Tahsin Isbilen. To Πανε­πι­στή­μιο των Μούγλων μου ζήτησε να τους φέρω σε επαφή με το Πανε­πι­στή­μιο Αιγαίου, κι αυτό χωρίς απο­τέ­λε­σμα. Κι ενώ οι συναυ­λίες μου εκεί πλή­θαι­ναν, οι προ­σπά­θειές μου στην Ρόδο έπεφταν στο κενό και μάλιστα οι πόρτες ως δια μαγείας έκλει­ναν ξαφνικά χωρίς εξη­γή­σεις. Σίγουρα δεν υπήρχαν λου­λού­δια στρω­μένα στον δρόμο που είχα επι­λέ­ξει. Εκτός από την επι­φυ­λα­κτι­κό­τητα, καχυ­πο­ψία και δυσπι­στία, υπήρχε και ένας αντα­γω­νι­σμός, σε κύκλους που δεν μπο­ρούσε το μυαλό μου να φαντα­στεί. Από καλ­λι­τέ­χνες, εμπόριο μέχρι πολι­τι­κούς και ευρω­παϊκά κον­δύ­λια. Εμένα με ενδιέ­φερε να χτίσω μια γέφυρα, να μπορούν οι δια­βά­τες και οδοι­πό­ροι να αντα­μώ­νουν να τρα­γου­δάνε και να αγνα­ντεύ­ουν τον Ορί­ζο­ντα στον ήλιο και στην βροχή…

Είστε η μονα­δική Ελλη­νίδα ερμη­νεύ­τρια με τόσες πολλές συμπρά­ξεις με ορχή­στρες της γει­το­νι­κής χώρας κι έχετε συνερ­γα­στεί ως σολίστ με σημα­ντι­κούς Τούρ­κους μαέ­στρους. Μιλήστε μας γι αυτή την εμπει­ρία.

Δεν γνωρίζω αν είμαι η μονα­δική Ελλη­νίδα, αλλά ναι, είναι αρκετές οι συνερ­γα­σίες μου με την: Συμ­φω­νική Ορχή­στρα του Πανεπ­στη­μίου Dokuz Eylul της Σμύρνης, Κρατική Συμ­φω­νική Ορχή­στρα της Σμύρνης, Κρατική Συμ­φω­νική Ορχή­στρα της Προύσας, Προ­ε­δρική Συμ­φω­νική Ορχή­στρα της Αγκυρας, Συμ­φω­νική Ορχή­στρα του Μητρο­πο­λι­τι­κού Δήμου του Εσκι­σε­χίρ, Συμ­φω­νική Ορχή­στρα του Πανε­πι­στη­μίου της Μερ­σί­νας, Συμ­φω­νική Ορχή­στρα του Μητρο­πο­λι­τι­κού Δήμου των Μούγλων, Ορχή­στρα Δωμα­τίου του Μαρ­μα­ρίς, Philarmonia Istanbul Orchestra και τους Μαέ­στρους: Ibrahim Yazici, Ender Sakpinar, Burak Tuzun, Munif Akalin, Hakan Sensoy. Oι εμπει­ρίες συγκλο­νι­στι­κές και δια­φο­ρε­τι­κές, από άποψης κοινού, φιλο­ξε­νίας, συνύ­παρ­ξης, Έλληνες και Τούρκοι μου­σι­κοί στις πρόβες με την απόλυτα κοινή γλώσσα, την μουσική. Οι εκδρο­μές. Η αποδοχή των τρα­γου­διών μας. Ο τύπος και τα ΜΜΕ. Στην Ρόδο και στην Σάμο ζήσαμε συγκλο­νι­στι­κές στιγμές, υπέ­ρο­χες αλλά και άσχημες. Οι συναυ­λίες στην Ρόδο σε ανα­λο­γία με εκείνες στην Τουρκία ήταν πολύ λιγό­τε­ρες και πολύ πιο δύσκο­λες στην διορ­γά­νωση, για τεχνι­κούς και οικο­νο­μι­κούς λόγους. Ο κ. Κώστας Μαντι­κός βοήθησε αφά­ντα­στα και όλοι οι Ρόδιοι Μου­σι­κοί που συμ­με­τεί­χαν πάντα. Ο τρόπος με τον οποίο με απο­δέ­χτη­καν, η ανα­γνώ­ριση της όποιας πορείας μου, χωρίς ίχνος σνο­μπι­σμού, απε­να­ντίας με σεβασμό παρ όλο που δεν είμαι Σολίστ της Όπερας. Η επι­κοι­νω­νία με τον διάσημο συνθέτη Ζουλφί Λιβα­νελί με τον οποίο τρα­γού­δισα δύο φορές, στο Υαλί Καβάκ και στο Φεστι­βάλ για την ΕΙΡΗΝΗ στα Δίδυμα. Ίσως έχει μετρή­σει το ήθος, η ιδε­ο­λο­γία, η προ­έ­σγ­γισή μου, η πορεία μου ως οντό­τητα με πολι­τικά εκφρα­ζό­μενη άποψη, η αγάπη μου για τον Άνθρωπο.

Πώς προ­έ­κυ­ψαν οι Dreamtone & Iris Mavraki’s NEVERLAND, που κατά­φε­ραν να ξεπε­ρά­σουν τα σύνορα και των δύο χωρών;

Ο γιός μου, Ορφέας Σπη­λιω­τό­που­λος, ήταν γνωστός δημο­σιο­γρά­φος, και παρου­σια­στής στην εκπομπή Headbangers Ball στο MTV. Μου ζήτησε να ακούσω μια ηχο­γρά­φηση των Dreamtone, ένα progressive metal συγκρό­τημα απο την Άγκυρα. Ενθου­σια­σμένη, πήγα στην Άγκυρα. Ήταν η πρώτη ελλη­νο­τουρ­κική σύμπραξη στον χώρο της μεταλ μου­σι­κής με το όνομα Dreamtone & Iris Mavraki’s NEVERLAND. Ο Ορφέας μάς έκλεισε συμ­βό­λαιο με την γερ­μα­νική δισκο­γρα­φική εται­ρεία AFM Records και κυκλο­φό­ρη­σαν διεθνώς δυο άλμπουμ μας το Reversing Time και το Ophidia, στα οποία συμ­με­τέ­χουν γνωστά ονόματα απο τον χώρο της μέταλ σκηνής όπως οι: Hansi Kursch, (Blind Guardian) Jon Oliva από (Savatage) η Philarmonia Istanbul Orchestra, κ.α. με απρό­σμενη επι­τυ­χία, καλές δισκο­κρι­τι­κές, αμέ­τρη­τες συνε­ντεύ­ξεις. Συμ­με­τεί­χαμε στο Progpower Europe 2009 της Ολλαν­δίας και το 2010 αφού πρώτα κάναμε μια εμφά­νιση στο Colorado της Ρόδου, μετά μαζί με τον διάσημο Αμε­ρι­κανό Jon Oliva κάναμε περιο­δεία στην Γερ­μα­νία, Τσεχία, Γαλλία, Βέλγιο και Ελβετία.

Κατα­φέ­ρατε να δημιουρ­γή­σετε μια ζηλευτή καριέρα, παρ΄ότι η βάση σας ήταν η Ρόδος. Εχετε τρα­γου­δή­σει σε πολλές χώρες, έχετε συνερ­γα­στεί με μεγάλα ονόματα του μου­σι­κού στε­ρε­ώ­μα­τος… Φαντά­ζο­μαι οι προ­τά­σεις να εγκα­τα­λεί­ψετε τη Ρόδο για να δημιουρ­γή­σετε αλλού θα ήταν πολλές. Τι σας κρα­τούσε εδώ τόσα χρόνια, που πια δεν ήταν αρκετό και μετά από μια τόσο μεγάλη καριέρα, επι­λέ­ξατε να φύγετε;

Είναι αλήθεια, βρέθηκα πολλές φορές σε διλήμ­ματα. Ηθελα πάντα να έχω μιά βάση. Η Ρόδος είναι το Νησί μου, στην άκρη των Νοτιά­δων και των παρά­ξε­νων χρω­μα­τι­σμών της θάλασ­σας. Ο τόπος, όπου ο χρόνος κεντάει και υφαίνει πολύ­χρω­μους πίνακες στις ιστο­ρι­κές δια­δρο­μές των πολι­τι­σμών που άφησαν τις εικόνες τους στο σταυ­ρο­δρόμι αυτό. Όμως όταν τα δέντρα διψάνε, για να κρα­τη­θούν οι ρίζες τους χρειά­ζε­ται το χώμα να μην ξεραθεί. Να μην φυσάει τέτοιος άνεμος που να τα ξερι­ζώ­σει… Μπορεί το δέντρο να επι­πλεύ­σει για πολύ καιρό, αλλά δεν θα ανήκει ούτε εκεί ούτε εδώ πλέον.

Θα ήθελα να μας μιλή­σετε για εκείνη την ξακου­στή νυχτε­ρινή ζωή της Ρόδου, που ο κόσμος πραγ­μα­τικά δια­σκέ­δαζε και που οι καλ­λι­τέ­χνες που ήταν μέρος της, όπως εσείς, σήμερα τη θυμού­νται με νοσταλ­γία.

Ήταν μια ξεχω­ρι­στή εποχή όχι πάντα ανέμελη. Δου­λεύ­αμε επτά μέρες την εβδο­μάδα χωρίς ρεπό με καλές αμοιβές. Υπήρχαν άπειρα Club με ξένη μουσική, Μπουάτ, Ροκά­δικα, Μπου­ζού­κια, κάθε Ξενο­δο­χείο είχε Ορχή­στρα. Πρόλαβα τις δεκα­ε­τίες 1970-1990. Ήμουν τυχερή που τα έζησα. Μετά χάθηκαν όλα… Το ωράριο ήταν δια­φο­ρε­τικό ξεκι­νού­σαν νωρίς και τέλειω­ναν νωρίς τα προ­γράμ­ματα και ο κόσμος έβγαινε νωρίς. Στα κλάμπ με ξένη μουσική πήγαι­ναν περισ­σό­τερο ξένοι, ξένες, αλλά και Έλληνες που ήθελαν να ακού­σουν κάποια τρα­γού­δια και να χορέ­ψουν. Υπήρχε και ενδιά­μεσα μία ώρα με ελλη­νικό πρό­γραμμα. Στις μπουάτ έπαιζαν Νέο Κύμα, πολι­τικά τρα­γού­δια, ρεμπέ­τικα και παλιά λαϊκά. Δεν ήταν απα­γο­ρευ­τι­κές οι τιμές και ο κόσμος από τον του­ρι­σμό έβγαζε κάποια χρήματα που του επέ­τρε­παν να δια­σκε­δά­σει και να ξεσκά­σει. Υπήρχαν καλές μεγάλες παρέες. Σε όλη αυτή την χημεία έπαιξαν ρόλο και οι καλ­λι­τέ­χνες οι οποίοι είχαν μια ιδιαί­τερη παρε­ΐ­στικη σχέση με το κοινό. Γινό­ντου­σαν τρομερά αστεία… Μην ξεχνάμε πώς τότε όλοι γνω­ρι­ζό­μα­σταν μεταξύ μας. Γενικά υπήρχε μια ευφορία, ήταν τα χρόνια της μετα­πο­λί­τευ­σης. Θυμάμαι με νοσταλ­γία εκείνες τις εποχές. Ερχό­ντου­σαν μου­σι­κοί, τρα­γου­δι­στές, επώ­νυ­μοι και μή, για να εργα­στούν στην Ρόδο.

Τι σας λείπει σήμερα περισ­σό­τερο από τη Ρόδο και τι δεν σας έχει λείψει καθόλου; Εμάς πάντως μας λείπετε, μας λείπουν οι παρεμ­βά­σεις σας, οι δρα­στη­ριό­τη­τές σας και η δια­φο­ρε­τική σας ματιά στις κοι­νω­νι­κο­πο­λι­τι­κές συν­θή­κες όπως δια­μορ­φώ­νο­νται σήμερα.

Μου λείπουν οι δικοί μου άνθρω­ποι, οι αδελφές μου, φίλοι, συνά­δελ­φοι, γνωστοί που συναντώ στον δρόμο. Όταν προ­σγειώ­νε­ται το αερο­πλάνο πνίγω πάντα ένα λυγμό, και όταν απο­γειώ­νε­ται νοιώθω σαν να ξερι­ζώ­νε­ται ένα όστρακο από μέσα μου. Μου λείπει η θάλλασα, η αχνή γραμμή του Ορί­ζο­ντα που κατρα­κυ­λάει από τον Βορρά και δια­σχί­ζει το Αιγαίο προς την Μεσό­γειο, το άρωμα των πεύκων, της ρίγανης… Τα σοκάκια της Παλιάς Πόλης, οι φοί­νι­κες, τα τείχη… Δεν μου λείπει η πρό­σκαιρη αντι­με­τώ­πιση και η αβά­στα­χτη ελα­φρό­τητα στο πως αντι­με­τω­πί­ζε­ται ο πολι­τι­σμός που χρη­σι­μο­πο­εί­ται κατ’ επί­φα­σιν και ως πρόφαση. Δεν μου λείπουν οι αυλές, οι αυλικοί, τα πικρό­χολα καφε­νεία των απο­φά­σεων. Δεν μου λείπουν εκείνοι για τους οποίους αφιέ­ρωσα μια νότα από την ζωή μου και γύρισαν την πλάτη τους στο μεγάλο μου ταξίδι, εκείνο της πτώ­χευ­σης και της μετα­νά­στευ­σης. Μου λείπουν οι γεν­ναίοι άνθρω­ποι, εκείνοι που ξέρουν να διεκ­δι­κούν και να αντι­στέ­κο­νται, που κοντεύ­ουν να εκλεί­ψουν. Με συγκι­νείτε αφά­ντα­στα με όσα λέτε, δεν φαντα­ζό­μουν ότι οι παρεμ­βά­σεις μου, οι δρα­στη­ριό­τη­τές μου, η δική μου ματιά επη­ρέ­α­σαν κάποιους ως προς τις κοι­νω­νι­κο­πο­λι­τι­κές κατα­στά­σεις. Υπήρξα απλή, τραγικά ειλι­κρι­νής, ανε­λέ­ητα ανθρώ­πινη, χωρίς στο­λί­δια και περιττά φτια­σί­δια. Το πιο δυνατό μου όπλο, η δύναμη της Μου­σι­κής και του Λόγου…

Τι ονει­ρεύ­ε­ται και τι σχε­διά­ζει σήμερα η Ιριδα Μαυράκη;

Πάντα θα αγω­νί­ζο­μαι και θα ονει­ρεύ­ο­μαι έναν κόσμο απαλ­λαγ­μένο απο πυρη­νικά όπλα μαζικής κατα­στρο­φής, πολέ­μους, φτώχεια, αρρώ­στειες, αδικίες, ρατσι­σμό, μίσος. Θα παλεύω για τα δικαιώ­ματα όλων των εργατών, τα παιδιά, τους ανή­μπο­ρους, τους ηλι­κω­μέ­νους, τα ζώα, την φύση. Την ΕΙΡΗΝΗ. Με το συγκρό­τημα RISE προ­γραμ­μα­τί­ζουμε εμφα­νί­σεις για το 2019. Για την Ρόδο ένα αφιέ­ρωμα στον μεγάλο Έλληνα ποιητή και στι­χουργό, Μάνο Ελευ­θε­ρίου. Γράφω στην αγγλική γλώσσα το πρώτο μου βιβλίο για την ιστορία των γονιών μου για το οποίο υπάρχει ενδια­φέ­ρον από γνωστό Έλληνα Σκη­νο­θέτη. Κλεί­νο­ντας να σας ευχα­ρι­στήσω ιδιαί­τερα κυρία Φώτη για την τιμή που μου κάνατε καθώς και την εφη­με­ρίδα “δημο­κρα­τική” για την φιλο­ξε­νία της συνέ­ντευ­ξης αυτής. Καλή αντά­μωση.