Αφαλάτωση αποκλειστικά με ηλιακή ενέργεια στη Στρογγύλη

Είναι, αν μη τι άλλο, μια ιδιαί­τερη περί­πτωση. Είναι η πρώτη –μη πει­ρα­μα­τική– αφα­λά­τωση στη χώρα μας, η οποία λει­τουρ­γεί εξ ολο­κλή­ρου με ανα­νε­ώ­σι­μες πηγές ενέρ­γειας. Μετα­φέρ­θηκε κομμάτι κομμάτι σε ένα ακρι­τικό νησί, καθώς δεν υπήρχε λιμάνι για να εκφορ­τω­θεί και συναρ­μο­λο­γή­θηκε επι­τό­που, ενώ συντη­ρεί­ται από αξιω­μα­τι­κούς του ελλη­νι­κού στρατού, οι οποίοι «μετα­λα­μπα­δεύ­ουν» ο ένας στον άλλο τη γνώση.

Η μικρή αφα­λά­τωση στη νήσο Στρογ­γύλη, κοντά στο Καστελ­λό­ριζο, ήταν η «πρω­τα­γω­νί­στρια» του τρι­ή­με­ρου διε­θνούς συνε­δρίου «Αφα­λά­τωση για το Περι­βάλ­λον: Καθαρό νερό και Ενέρ­γεια», που ολο­κλη­ρώ­θηκε χθες στην Αθήνα. Είναι μια μικρή σε δυνα­μι­κό­τητα αφα­λά­τωση (παράγει 20 κυβικά νερού την ημέρα), η οποία καλύ­πτει από το 2014 τις ανάγκες του φυλα­κίου που βρί­σκε­ται στο ακρι­τικό νησάκι. «Για πολλά χρόνια, το νερό μετα­φε­ρό­ταν στο νησί με πλοίο του Πολε­μι­κού Ναυ­τι­κού, με κόστος 20 ευρώ/κυβικό», εξηγεί ο Στάθης Μάτος, διευ­θυ­ντής πωλή­σεων της εται­ρείας ΤΕΜΑΚ (που σχε­δί­ασε, κατα­σκεύ­ασε και τοπο­θέ­τησε την αφα­λά­τωση). «Με δεδο­μένη τη δυσκο­λία προ­σέγ­γι­σης στο νησί, η αφα­λά­τωση δεν μπο­ρούσε να εξαρ­τά­ται από γεν­νή­τρια πετρε­λαίου. Ετσι, όταν η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου πραγ­μα­το­ποί­ησε τον δια­γω­νι­σμό, ζήτησε μια μονάδα αφα­λά­τω­σης η οποία να λει­τουρ­γεί εξ ολο­κλή­ρου με ανα­νε­ώ­σι­μες πηγές ενέρ­γειας».

Η εται­ρεία κατα­σκεύ­ασε τη μονάδα στο εργο­στά­σιό της, τη δοκί­μασε σε πραγ­μα­τι­κές συν­θή­κες μετά τη… διέλυσε, προ­κει­μέ­νου να τη μετα­φέ­ρει στη Στρογ­γύλη. «Το νησί έχει έναν μώλο, είναι αδύνατη η πρόσ­δεση μεγάλου πλοίου. Επο­μέ­νως τα εξαρ­τή­ματα μετα­φέρ­θη­καν στο Καστελ­λό­ριζο με το πλοίο της γραμμής και στη συνέ­χεια λίγα λίγα με καΐκι στη Στρογ­γύλη. Κατόπιν μετα­φέρ­θη­καν στα χέρια από εμάς στο σημείο όπου εγκα­τα­στά­θηκε η μονάδα και επα­να­συ­ναρ­μο­λο­γή­θη­καν».

Οι ειδικές συν­θή­κες του νησιού επέ­βα­λαν τρο­πο­ποι­ή­σεις στον σχε­δια­σμό της μονάδας. «Η αφα­λά­τωση δου­λεύει με ένα έξυπνο σύστημα εξοι­κο­νό­μη­σης ενέρ­γειας, με στόχο η επι­φά­νεια των φωτο­βολ­ταϊ­κών πάνελ και ο αριθμός των μπα­τα­ριών να μειω­θούν στο μισό. Επίσης, δια­θέ­τει σύστημα ανά­κτη­σης ενέρ­γειας, όπως οι αφα­λα­τώ­σεις μεγάλης δυνα­μι­κό­τη­τας: χρη­σι­μο­ποιεί την πίεση με την οποία παρά­γε­ται ο αλμό­λοι­πος για να κινεί μια τουρ­μπίνα με την οποία γίνεται η άντληση του θαλασ­σι­νού νερού. Ως απο­τέ­λε­σμα το λει­τουρ­γικό της κόστος είναι ιδιαί­τερα χαμηλό». Από κοινού με τη δεξα­μενή απο­θή­κευ­σης νερού, η μονάδα δίνει υδατική αυτο­νο­μία στο νησί έως και ένα μήνα.

Μία ακόμα ιδιαι­τε­ρό­τητα είναι ότι η συντή­ρηση έπρεπε να γίνεται από τους υπη­ρε­τού­ντες στο φυλάκιο. «Απλο­ποι­ή­σαμε την κατα­σκευή ώστε να μπορεί κάποιος εύκολα να αντι­κα­τα­στή­σει τα βασικά ανα­λώ­σιμα», λέει ο κ. Μάτος. «Επίσης, γράψαμε ένα ανα­λυ­τικό φυλ­λά­διο οδηγιών, το οποίο θα ήταν κατα­νοητό και από κάποιον χωρίς ειδικές γνώσεις. Σήμερα, την ελαφρά συντή­ρηση κάνουν οι αξιω­μα­τι­κοί, «μετα­λα­μπα­δεύ­ο­ντας» ο ένας στον άλλο τη γνώση τους. Η οργά­νωση του στρατού είναι εγγύηση ότι όλοι οι έλεγχοι γίνο­νται τακτικά».

Βραβεία

Η αφα­λά­τωση έχει απο­σπά­σει δύο διεθνή και ένα εγχώριο βραβείο. «Οι τρεις ελλη­νι­κές εται­ρείες που δρα­στη­ριο­ποιού­μα­στε στον χώρο (σ.σ. ΤΕΜΑΚ, SYCHEM, Watera Hellas) έχει η καθεμία τη δική της τεχνο­γνω­σία», εκτιμά ο κ. Μάτος. «Η τεχνο­λο­γία ανα­πτύ­χθηκε με σκοπό να αντι­με­τω­πί­σουμε τις δικές μας δυσκο­λίες: τη νησιω­τι­κό­τητα, τη γεω­γρα­φική απο­μό­νωση, την έλλειψη υπο­δο­μών. Πλέον, οι Ελληνες κατα­σκευα­στές είναι στην πρώτη γραμμή διεθνώς».