Κριτική Στουρνάρα στο πολιτικό σύστημα

Η έλλειψη εμπι­στο­σύ­νης προς τους θεσμούς κατέ­στησε πολύ δυσχε­ρέ­στερη την αντι­με­τώ­πιση της κρίσης στην Ελλάδα, σε σύγκριση με άλλες χώρες που ακο­λού­θη­σαν παρό­μοια προ­γράμ­ματα, υπο­γράμ­μισε, μεταξύ άλλων, ο διοι­κη­τής της Τρά­πε­ζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρ­νά­ρας, μιλώ­ντας σε συνέ­δριο της Διε­θνούς Δια­φά­νειας.

Oπως τόνισε, η έλλειψη εμπι­στο­σύ­νης στους θεσμούς ήταν το σοβα­ρό­τερο από τα προ­βλή­ματα που αντι­με­τώ­πισε η χώρα τα τελευ­ταία επτά χρόνια, καθώς «οι πολίτες έμειναν χωρίς πυξίδα και προ­ο­πτική, χωρίς σταθερά σημεία ανα­φο­ράς».

Ο ίδιος εκτί­μησε ότι για να επι­τύ­χουμε υψηλούς, αλλά και βιώ­σι­μους ρυθμούς οικο­νο­μι­κής ανά­πτυ­ξης, μαζί με κοι­νω­νική δικαιο­σύνη, δεν αρκούν η δημο­σιο­νο­μική προ­σαρ­μογή, οι επεν­δύ­σεις και η στα­θε­ρό­τητα του τρα­πε­ζι­κού συστή­μα­τος. «Πρέπει επίσης να προσ­δώ­σουμε κύρος στους θεσμούς, κάτι που είναι συνώ­νυμο με την εμπι­στο­σύνη στο μέλλον. Αδύ­να­μοι, κλει­στοί θεσμοί παρά­γουν αβε­βαιό­τητα και απώλεια προ­σα­να­το­λι­σμού».

Δημιουρ­γία «διπο­λι­κών κατα­στά­σεων»

Ο κ. Στουρ­νά­ρας άσκησε κριτική στο πολι­τικό σύστημα για τη δημιουρ­γία «διπο­λι­κών κατα­στά­σεων» στην κοι­νω­νία. Oπως ανέφερε, το πολι­τικό σύστημα επη­ρε­ά­στηκε καθο­ρι­στικά από τις κοι­νω­νι­κές αμφι­θυ­μίες και ταλα­ντεύ­σεις και προ­σαρ­μό­σθηκε σ’ αυτές, απο­φεύ­γο­ντας δράσεις που θα δυσα­ρε­στού­σαν τους πολίτες ή θα δια­τά­ρασ­σαν τις σχέσεις τους με μεγάλες ή μικρές ομάδες συμ­φε­ρό­ντων. Ακόμη, επι­σή­μανε ότι η πελα­τειακή διά­σταση του πολι­τι­κού συστή­μα­τος επέ­δρασε αρνη­τικά στη λει­τουρ­γία των θεσμών.

Oπως διευ­κρί­νισε, οι πελα­τεια­κές σχέσεις επέ­δρα­σαν καθο­ρι­στικά: α) στο ασφα­λι­στικό σύστημα (βλέπε πρόωρες συντα­ξιο­δο­τή­σεις, «ευγενή» και «φτωχά» ταμεία), β) στις αγορές προ­ϊ­ό­ντων (βλέπε κλειστά επαγ­γέλ­ματα), γ) στην αγορά εργα­σίας (βλέπε μισθο­λο­γι­κές δια­φο­ρές), δ) στη δημόσια διοί­κηση (βλέπε έλλειψη αξιο­λό­γη­σης και κινή­τρων), ε) στο φορο­λο­γικό σύστημα (βλέπε απαλ­λα­γές ομάδων, ειδικά καθε­στώτα).

Παρα­τή­ρησε, δε, ότι «οι ευνοϊ­κές ρυθ­μί­σεις αυτών των ομάδων δημιούρ­γη­σαν «χαμέ­νους» και «κερ­δι­σμέ­νους», τρο­φο­δό­τη­σαν συγκρού­σεις και κυρίως υπο­νό­μευ­σαν την εμπι­στο­σύνη και την αποδοχή, τις βασικές δηλαδή προ­ϋ­πο­θέ­σεις για την εύρυθμη λει­τουρ­γία των θεσμών».

O κ. Στουρ­νά­ρας είπε ότι παρα­τη­ρεί­ται ενί­σχυση του λαϊ­κι­σμού. «Ο λαϊ­κι­σμός επι­τρέ­πει σε κόμματα, κυβερ­νή­σεις και πολίτες να παρα­βλέ­πουν θεσμούς, να παρεμ­βαί­νουν στη λει­τουρ­γία τους, να αμφι­σβη­τούν τη χρη­σι­μό­τητά τους, να μην απο­δέ­χο­νται τις απο­φά­σεις τους και τις συνέ­πειες που συνε­πά­γε­ται η μη συμ­μόρ­φωση».