10 ερωτήσεις – απαντήσεις για τον νέο εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών

Αντι­δρά­σεις πα­ντα­χό­θεν προ­κά­λε­σε το νο­μο­σχέ­διο του υπουρ­γεί­ου Οι­κο­νο­μί­ας και Ανά­πτυ­ξης για τον εξω­δι­κα­στι­κό μη­χα­νι­σμό ρύθ­μι­σης οφει­λών επι­χει­ρή­σε­ων που κα­τα­τέ­θη­κε τη Δευ­τέ­ρα στη Βουλή. Τρά­πε­ζες, επι­χει­ρη­μα­τί­ες, νο­μι­κοί και βε­βαί­ως και τα κόμ­μα­τα της αντι­πο­λί­τευ­σης δια­τυ­πώ­νουν από έντο­νες δια­φω­νί­ες έως επι­φυ­λά­ξεις κυ­ρί­ως για την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τα του νο­μο­σχε­δί­ου. Στους δυ­σα­ρε­στη­μέ­νους, εάν και όταν εφαρ­μο­σθεί ο νόμος, ανα­μέ­νο­νται ακόμα δύο του­λά­χι­στον κα­τη­γο­ρί­ες: οι υπάλ­λη­λοι των εφο­ριών και των ασφα­λι­στι­κών τα­μεί­ων και των δι­κα­στη­ρί­ων. Ο λόγος; Η δυ­να­τό­τη­τα υπα­γω­γής στον μη­χα­νι­σμό πολ­λών ειδών οφει­λών, ακόμη και από προ­σω­πι­κά δά­νεια, καθώς και το γε­γο­νός ότι πα­ρέ­μει­νε η πρό­βλε­ψη για δι­κα­στι­κή επι­κύ­ρω­ση της σύμ­βα­σης ανα­διάρ­θρω­σης, ενώ εκτι­μά­ται ότι η δια­δι­κα­σία δεν θα είναι ούτε εξω­δι­κα­στι­κή ούτε σύ­ντο­μη. Σή­με­ρα στην «Κ» θα επι­χει­ρή­σου­με να ανα­δεί­ξου­με μέσα από δέκα συ­νο­λι­κά απα­ντή­σεις ισά­ριθ­μων ερω­τή­σε­ων τις άγνω­στες πτυ­χές του νο­μο­σχε­δί­ου, που μπο­ρεί να απο­τε­λέ­σουν ακόμη και «πα­γί­δες» για οφει­λέ­τες και πι­στω­τές.

1. Μέχρι πότε πρέ­πει να έχουν γεν­νη­θεί οι οφει­λές για να υπα­χθούν στον εξω­δι­κα­στι­κό μη­χα­νι­σμό;

– Εως τις 31 Δε­κεμ­βρί­ου 2016. Πά­ντως, αντι­κεί­με­νο ρύθ­μι­σης μπο­ρούν να απο­τε­λέ­σουν όλες οι χρη­μα­τι­κές οφει­λές της επι­χεί­ρη­σης, ακόμη και αυτές που τε­λούν υπό ανα­βλη­τι­κή αί­ρε­ση ή προ­θε­σμία, αρκεί η γε­νε­σιουρ­γός τους αιτία να ανά­γε­ται σε χρόνο μέχρι και τις 31 Δε­κεμ­βρί­ου 2016.

2. Μπο­ρεί κά­ποιος που έχει υπο­βά­λει αί­τη­ση στον Πτω­χευ­τι­κό Κώ­δι­κα ή στην έκτα­κτη δια­δι­κα­σία ρύθ­μι­σης υπο­χρε­ώ­σε­ων εμπό­ρων βάσει του νόμου 4307/2014 (νόμος Δέν­δια) να κάνει αί­τη­ση για τον εξω­δι­κα­στι­κό;

– Ναι, υπό την προ­ϋ­πό­θε­ση ότι πριν υπο­βά­λει την αί­τη­ση για τον εξω­δι­κα­στι­κό έχει εγκαί­ρως πα­ραι­τη­θεί από τις προη­γού­με­νες δια­δι­κα­σί­ες.

3. Ισχύ­ει πράγ­μα­τι ότι οι μι­κροί πι­στω­τές με απαι­τή­σεις ο κα­θέ­νας έως 2 εκατ. ευρώ, που αντι­στοι­χούν σε πο­σο­στό έως 1,5 επί των συ­νο­λι­κών απαι­τή­σε­ων, δεν συμ­με­τέ­χουν και δεν δε­σμεύ­ο­νται από τη συμ­φω­νία ανα­διάρ­θρω­σης, δη­λα­δή μπο­ρούν να διεκ­δι­κή­σουν όλα τα χρή­μα­τα που τους οφεί­λο­νται;

– Ναι, υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις. Το νο­μο­σχέ­διο ανα­φέ­ρει ότι οι απαι­τή­σεις των μι­κρών πι­στω­τών δεν πρέ­πει επί­σης να υπερ­βαί­νουν αθροι­στι­κά τα 20 εκατ. ευρώ και πο­σο­στό 15% του συ­νο­λι­κού χρέ­ους του οφει­λέ­τη. Για πα­ρά­δειγ­μα, εάν σε σύ­νο­λο απαι­τή­σε­ων 1.000.000 ευρώ υπάρ­χουν 15 πι­στω­τές με απαί­τη­ση ο κα­θέ­νας ποσού 10.000 ευρώ (δη­λα­δή πο­σο­στού 1% ο κα­θέ­νας και συ­νο­λι­κού πο­σο­στού 15%) και άλλοι 10 πι­στω­τές με απαί­τη­ση ο κα­θέ­νας 12.000 ευρώ (δη­λα­δή πο­σο­στού 1,2% ο κα­θέ­νας και συ­νο­λι­κού πο­σο­στού 12%), στη δια­δι­κα­σία του εξω­δι­κα­στι­κού αυτοί που δεν θα συμ­με­τά­σχουν θα είναι μόνο οι πρώ­τοι. Οι δεύ­τε­ροι θα συμ­με­τέ­χουν κα­νο­νι­κά διότι το αθροι­στι­κό κρι­τή­ριο του 15% θα έχει ήδη κα­λυ­φθεί από την πρώτη κα­τη­γο­ρία πι­στω­τών.

4. Ο οφει­λέ­της έχει δεύ­τε­ρη ευ­και­ρία σε πε­ρί­πτω­ση απο­τυ­χί­ας του εξω­δι­κα­στι­κού μη­χα­νι­σμού;

– Σε πε­ρί­πτω­ση που η δια­πραγ­μά­τευ­ση με τους πι­στω­τές δεν οδη­γή­σει σε συμ­φω­νία και ο συ­ντο­νι­στής συ­ντά­ξει πρα­κτι­κό απο­τυ­χί­ας, ο οφει­λέ­της δεν έχει δι­καί­ω­μα να υπο­βά­λει εκ νέου αί­τη­ση. Εάν ωστό­σο είναι το δι­κα­στή­ριο αυτό που θα απορ­ρί­ψει τη συμ­φω­νία ανα­διάρ­θρω­σης, τότε ο οφει­λέ­της έχει δι­καί­ω­μα να ασκή­σει έφεση.

5. Ποια είδη ρυθ­μί­σε­ων μπο­ρεί να πε­ρι­λαμ­βά­νει η συμ­φω­νία ανα­διάρ­θρω­σης;

– Εν­δει­κτι­κά την επι­μή­κυν­ση της πε­ριό­δου απο­πλη­ρω­μής των δα­νεί­ων, εξό­φλη­ση σε πε­ρισ­σό­τε­ρες δό­σεις, μεί­ω­ση επι­το­κί­ου, εξάρ­τη­ση κα­τα­βο­λής τόκων από το ύψος των κερ­δών της επι­χεί­ρη­σης, δια­γρα­φή μέ­ρους των απαι­τή­σε­ων, κε­φα­λαιο­ποί­η­ση απαι­τή­σε­ων με έκ­δο­ση με­το­χών ή εται­ρι­κών με­ρι­δί­ων, απο­νο­μή πε­ριό­δου χά­ρι­τος στον οφει­λέ­τη, εκ­ποί­η­ση επί μέ­ρους πε­ριου­σια­κών του στοι­χεί­ων σε πι­στω­τή ή τρίτο πρό­σω­πο. Επί­σης, ο πι­στω­τής μπο­ρεί να εγ­γρά­ψει υπο­θή­κη, προ­ση­μεί­ω­ση υπο­θή­κης ή ει­δι­κό προ­νό­μιο σε πε­ριου­σια­κά στοι­χεία του οφει­λέ­τη και των συ­νο­φει­λε­τών του. Μετά τη σύ­να­ψη ανα­διάρ­θρω­σης οφει­λών και εφό­σον αυτή εξυ­πη­ρε­τεί­ται, απα­γο­ρεύ­ε­ται η εγ­γρα­φή νέου βά­ρους σε πε­ριου­σια­κά στοι­χεία του οφει­λέ­τη ή των συ­νο­φει­λε­τών για εξα­σφά­λι­ση των ρυθ­μι­σμέ­νων με τη σύμ­βα­ση απαι­τή­σε­ων.

Πότε ανα­στέλ­λο­νται και για πόσο διά­στη­μα οι κα­τα­σχέ­σεις

Η μη τή­ρη­ση των συμ­φω­νη­θέ­ντων από τον οφει­λέ­τη οδη­γεί σε κυ­ρώ­σεις. Ωστό­σο, το νο­μο­σχέ­διο έχει και «πα­ρα­θυ­ρά­κι» για την κα­θυ­στέ­ρη­ση της επι­βο­λής των κυ­ρώ­σε­ων αυτών. Ας δούμε τα δι­καιώ­μα­τα και τις υπο­χρε­ώ­σεις που προ­κύ­πτουν από τις δια­τά­ξεις του νο­μο­σχε­δί­ου:

6. Ποιες είναι οι υπο­χρε­ώ­σεις του οφει­λέ­τη μετά την υπο­γρα­φή της σύμ­βα­σης ανα­διάρ­θρω­σης;

– Κατ’ αρχάς ξε­κι­νά η κα­τα­βο­λή των δό­σε­ων που έχουν συμ­φω­νη­θεί, ακόμη και αν η συμ­φω­νία κα­τα­τε­θεί στο δι­κα­στή­ριο προς επι­κύ­ρω­ση. Προς το Δη­μό­σιο και τα ασφα­λι­στι­κά τα­μεία απα­γο­ρεύ­ε­ται η απο­πλη­ρω­μή των οφει­λών να γίνει σε πε­ρισ­σό­τε­ρες από 120 δό­σεις, η μη­νιαία δόση να είναι μι­κρό­τε­ρη από 50 ευρώ, να πα­ρα­σχε­θεί πε­ρί­ο­δος χά­ρι­τος και να ικα­νο­ποι­η­θούν οι απαι­τή­σεις με άλλα ανταλ­λάγ­μα­τα αντί χρη­μα­τι­κού ποσού.

7. Τι θα συμ­βεί εάν ο οφει­λέ­της δεν τη­ρή­σει τη συμ­φω­νία ανα­διάρ­θρω­σης;

– Εάν ο οφει­λέ­της κα­θυ­στε­ρή­σει την κα­τα­βο­λή δόσης προς οποιον­δή­πο­τε από τους πι­στω­τές του για πάνω από 90 ημέ­ρες, ο πι­στω­τής δι­καιού­ται να ζη­τή­σει ακύ­ρω­ση της σύμ­βα­σης ανα­διάρ­θρω­σης, έστω και αν υπάρ­χει με­ρι­κή εμπρό­θε­σμη κα­τα­βο­λή. Η ακύ­ρω­ση γί­νε­ται μόνο μέσω της δι­κα­στι­κής οδού, ανε­ξαρ­τή­τως του εάν η συμ­φω­νία είχε επι­κυ­ρω­θεί από το δι­κα­στή­ριο ή όχι.

8. Πότε ακυ­ρώ­νε­ται αυ­το­δί­καια η σύμ­βα­ση;

– Στις ακό­λου­θες πε­ρι­πτώ­σεις: α) μη κα­τα­βο­λή δό­σε­ων προς εφο­ρία και ασφα­λι­στι­κά τα­μεία ποσού που αντι­στοι­χεί σε τρεις δό­σεις, β) πα­ρά­λει­ψη του οφει­λέ­τη να υπο­βά­λει τις προ­βλε­πό­με­νες δη­λώ­σεις φο­ρο­λο­γί­ας ει­σο­δή­μα­τος, ΦΠΑ και ΑΠΔ εντός τριών μηνών από την πα­ρέ­λευ­ση της προ­θε­σμί­ας υπο­βο­λής τους, γ) πα­ρά­λει­ψη του οφει­λέ­τη να εξο­φλή­σει ή να ρυθ­μί­σει νό­μι­μα οφει­λές προς Δη­μό­σιο και ασφα­λι­στι­κά τα­μεία που βε­βαιώ­θη­καν μετά την 31η Δε­κεμ­βρί­ου 2016 (δεν υπά­γο­νται δη­λα­δή στον εξω­δι­κα­στι­κό) εντός 90 ημε­ρών από την ημε­ρο­μη­νία έναρ­ξης ισχύ­ος της σύμ­βα­σης ή εντός 60 ημε­ρών από τη λήξη της νό­μι­μης προ­θε­σμί­ας κα­τα­βο­λής τους για οφει­λές που κα­τέ­στη­σαν λη­ξι­πρό­θε­σμες μετά την έναρ­ξη ισχύ­ος της σύμ­βα­σης. Το Δη­μό­σιο και τα ασφα­λι­στι­κά τα­μεία υπο­χρε­ού­νται να γνω­στο­ποι­ή­σουν την επέ­λευ­ση της αυ­το­δί­και­ης ανα­τρο­πής της σύμ­βα­σης σε όλους τους πι­στω­τές και εντός 30 ημε­ρών μπο­ρεί οποιοσ­δή­πο­τε πι­στω­τής να ζη­τή­σει την ακύ­ρω­ση της συμ­φω­νί­ας προς όλους τους πι­στω­τές.

9. Πότε ανα­στέλ­λο­νται και για πόσο τα κα­τα­διω­κτι­κά μέτρα (π.χ. κα­τα­σχέ­σεις) εις βάρος του οφει­λέ­τη;

– Κατ’ αρχάς αυ­το­δι­καί­ως για 70 ημέ­ρες από την απο­στο­λή πρό­σκλη­σης από τον συ­ντο­νι­στή προς πι­στω­τές για την έναρ­ξη των δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων. Ωστό­σο, η ανα­στο­λή μπο­ρεί να πα­ρα­τα­θεί για τέσ­σε­ρις ακόμη μήνες ύστε­ρα από αί­τη­ση του οφει­λέ­τη στο Μο­νο­με­λές Πρω­το­δι­κείο της έδρας της επι­χεί­ρη­σης, υπό την προ­ϋ­πό­θε­ση ότι θα έχει συ­ναι­νέ­σει η από­λυ­τη πλειο­ψη­φία των πι­στω­τών (50% +1 ). Η λήψη ανα­γκα­στι­κών μέ­τρων από το Δη­μό­σιο ανα­στέλ­λε­ται από την ημε­ρο­μη­νία υπο­γρα­φής της σύμ­βα­σης ανα­διάρ­θρω­σης ή της δι­κα­στι­κής επι­κύ­ρω­σής της. Η ανα­στο­λή δεν ισχύ­ει για τις λη­ξι­πρό­θε­σμες οφει­λές της σύμ­βα­σης.

10. Τι συμ­βαί­νει όταν ήδη έχει ξε­κι­νή­σει δια­δι­κα­σία ρύθ­μι­σης στο πλαί­σιο του Κώ­δι­κα Δε­ο­ντο­λο­γί­ας Τρα­πε­ζών;

– Η δια­δι­κα­σία ανα­στέλ­λε­ται από τη στιγ­μή που υπο­βάλ­λε­ται η αί­τη­ση υπα­γω­γής στον εξω­δι­κα­στι­κό. Εάν δεν επέλ­θει συμ­φω­νία, η δια­δι­κα­σία συ­νε­χί­ζε­ται από το ση­μείο που είχε στα­μα­τή­σει.

Κα­θη­με­ρι­νή